II SA/Kr 1622/15
WyrokWSA w Krakowie2016-03-30
Skład orzekający: WSA Kazimierz Bandarzewski, NSA Joanna Tuszyńska, NSA Anna Szkodzińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego prawidłowo orzekł nakaz rozbiórki budynku gospodarczego, który został wybudowany samowolnie i nie został zalegalizowany pomimo wyznaczenia przez organ terminu do przedłożenia dokumentów legalizacyjnych?Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego prawidłowo zastosował art. 48 Prawa budowlanego, orzekając nakaz rozbiórki samowolnie wybudowanego budynku gospodarczego. Skarżąca nie skorzystała z możliwości legalizacji obiektu w wyznaczonym przez organ terminie, co obligowało organ do wydania decyzji nakazującej rozbiórkę. Zarzuty skargi dotyczące naruszenia prawa własności i braku wnikliwego zbadania sprawy przez organ II instancji uznać należy za niezasadne.Stan faktyczny
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał inwestorowi K.W. rozbiórkę samowolnie wybudowanego budynku gospodarczego. Organ ustalił, że budynek został wybudowany w latach 2007-2012 bez wymaganego pozwolenia na budowę, a zgłoszenie z 2013 r. było nieskuteczne. Pomimo wstrzymania robót i wyznaczenia terminu do przedłożenia dokumentów legalizacyjnych, inwestor nie dopełnił nałożonych obowiązków. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał decyzję w mocy. Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie prawa własności i brak wnikliwego zbadania sprawy.Rozstrzygnięcie
Skargę oddala.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Kazimierz Bandarzewski Sędziowie: NSA Joanna Tuszyńska (spr.) NSA Anna Szkodzińska Protokolant: sekr. sądowy Katarzyna Zbylut po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 marca 2016 r. sprawy ze skargi K. W. na decyzję Nr [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 21 października 2015 r., znak: [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki skargę oddala
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w T. decyzją z dnia 6 lipca 2015 roku, na podstawie art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku - Prawo budowlane (tj. Dz. U. z 2013 roku, poz. 1409 ze zm.) - w postępowaniu wszczętym w dniu 30 kwietnia 2014 r. - nakazał inwestorowi: K.W. wykonać rozbiórkę budynku gospodarczego o konstrukcji stalowej o wymiarach 6,00 m x 6,00 m, zlokalizowanego na działce nr [...] w miejscowości P.
W uzasadnieniu organ podał, że w dniu 28 kwietnia 2014 roku przeprowadził kontrolę, podczas której stwierdził, że na działce nr [...] w P. znajduje się budynek o konstrukcji stalowej z wypełnieniem z blachy, przekryty dachem jednospadowym wykonanym z blachy ze spadkiem w kierunku działki nr [...] , o wymiarach 6,00 m x 6,00 m. Odległość budynku od ogrodzenia od strony działki nr [...] wynosi 65 cm, a odległość budynku od ogrodzenia od strony drogi oznaczonej jako działka nr [...] wynosi 5,0 m. Organ ustalił, że budynek został wybudowany w latach 2007 – 2012. Strony postępowania podały rozbieżne daty jego budowy: K.W. oświadczyła, że budynek był budowany około 5 lat temu (2008), a W.G. zeznała, że około 2 do 3 lat temu (2012 lub 2011). Ustalił również, że K.W. dokonała w dniu 15 stycznia 2013 roku zgłoszenia zamiaru budowy budynku gospodarczego o wymiarach 5,0 m x 5,0 m na działce nr [...] w P. a Starostwo Powiatowe w T. nie wniosło sprzeciwu od tego zgłoszenia. Wobec art. 30 ust. 1 pkt 1 i art. 29 ust. 1 pkt 2 i art. 29 ust. 1 pkt 1 lit. a) ustawy z 1994 r. Prawo budowlane inwestor był zobowiązany uzyskać pozwolenie na budowę. Dokonanego zgłoszenia nie można uznać za skuteczne, ponieważ wybudowany budynek posiada powierzchnię zabudowy 36,00 m2, a ponadto zgłoszenie dokonane zostało po wybudowaniu budynku, tj. w styczniu 2013 roku. Gmina R. nie posiada obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla przedmiotowego budynku nie była wydawana.
Postanowieniem z dnia 22 maja 2014 roku organ wstrzymał prowadzenie robót budowlanych przy budowie przedmiotowego budynku i nałożył na inwestora obowiązek przedłożenia w wyznaczonym terminie dokumentów określonych w przepisie art. 48 ust. 3 ustawy Prawo budowlane. Jednocześnie stwierdził, że budowa narusza przepisy techniczno - budowlane, ale zakres tego naruszenia nie uniemożliwia doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem.
Na wniosek inwestora, organ postanowieniem z dnia 24 listopada 2014 roku zmienił swoje postanowienie z dnia 22 maja 2014 r. i przedłużył termin złożenia dokumentów do dnia 31 maja 2015 roku.
W piśmie z dnia 20 maja 2015 roku K.W. ponownie zwróciła się o przedłużenie terminu do wykonania obowiązku. Organ uznał jednak, że kolejny wniosek inwestora nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ inwestor wnioskował o przedłużenie terminu do wykonania przeniesienia budynku (rozbiórki i wybudowaniu w innym miejscu), a nie o przedłużenie terminu do wykonania czynności związanych z wykonaniem obowiązku koniecznego do legalizacji budynku gospodarczego. W związku z czym, organ postanowieniem z dnia 16 czerwca 2015 roku odmówił inwestorowi zmiany postanowienia w zakresie terminu przedłożenia dokumentów.
Inwestor nie przedłożył wymaganych dokumentów w zakreślonym terminie, co obligowało organ do orzeczenia rozbiórki.
K.W. wniosła odwołanie od ww. decyzji, domagając się ponownego zbadania sprawy.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją z dnia 21 października 2015 r., znak: [...] , na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
W uzasadnieniu organ II instancji stwierdził, że PINB właściwie zastosował przepisy ustawy Prawo budowlane oraz przepisy kpa. Organ podzielił ustalenia i ocenę prawną organu I instancji. Wyjaśnił, że zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw z dnia 20 lutego 2015 r. w postępowaniu znajdują zastosowanie przepisy ustawy Prawo budowlane w wersji sprzed nowelizacji, która weszła w życie w dniu 28 czerwca 2015 roku. Podkreślił, że inwestor miał rok czasu na wykonanie nałożonego obowiązku w oparciu o postanowienie wydane w oparciu o art. 48 ust.2 i ust.3 ustawy Prawo budowlane. Wyjaśnił również, że w przypadku niespełnienia przesłanek do legalizacji zgodnie z art. 48 ust. 2 i ust. 3 organ ma obowiązek wydać decyzję nakazującą rozbiórkę. Cytując § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie wskazał, że przedmiotowy budynek gospodarczy położony jest w odległości 0,65 m od granicy sąsiedniej nieruchomości.
K.W. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. domagając się jej uchylenia oraz wskazując, że narusza ona jej prawo własności. Zdaniem skarżącej, wydana decyzja nakazująca rozbiórkę jest krzywdząca, a organ II instancji nie zbadał wnikliwie sprawy i nie przeprowadził wizji lokalnej.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Przepis art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) stanowi, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Zgodnie z treścią art.3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, nie będąc przy tym związanymi granicami skargi (art. 134 ustawy).
Z brzmienia art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) wynika natomiast, że w przypadku, gdy Sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Cytowana regulacja prawna nie pozostawia zatem wątpliwości co do tego, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy.
Wskazać również należy, że zgodnie z przepisem art. 133 § 1 p.p.s.a. Sąd wydaje wyrok na podstawie akt sprawy. Orzekanie "na podstawie akt sprawy" oznacza, iż sąd przy ocenie legalności decyzji bierze pod uwagą okoliczności, które z akt tych wynikają i które legły u podstaw zaskarżonego aktu. Podstawą orzekania przez sąd administracyjny jest zatem materiał dowodowy zgromadzony przez organ administracji publicznej w toku postępowania, na podstawie stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dniu wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia. Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę w pełni podziela pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego, że "skoro wyrok wydawany jest na podstawie akt sprawy, to tym samym badając legalność zaskarżonej decyzji Sąd ocenia jej zgodność z prawem materialnym i procesowym w aspekcie całości zgromadzonego w postępowaniu administracyjnym materiału dowodowego" (wyrok NSA W-wa z dnia 9.07.2008 r., sygn. II OSK 795/07, LEX nr 483232).
Stosownie do przepisu art.6 ust.1 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw Do spraw wszczętych i niezakończonych do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy decyzją ostateczną stosuje się przepisy dotychczasowe.
Zgodnie z przepisem art.48 ust.1, 2 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku - Prawo budowlane (Dz.U.2010.1623 z dnia 2010.12.23) organ nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, rozbiórkę obiektu budowlanego, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. W myśl ustępu drugiego, jeżeli taka budowa jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w tym w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ustaleniami ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem - właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych. W postanowieniu tym organ nakłada obowiązek przedstawienia zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego oraz dokumentów, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 1, 2 i 4 oraz ust. 3. W przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie tych obowiązków, stosuje się przepis ust. 1, czyli orzeka rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części (art. 48 ust. 4 ustawy). Wyżej przedstawiony tryb znajduje zastosowanie w sprawach samowolnej budowy obiektu budowlanego.
W sprawie niespornym było, że przedmiotowy obiekt jest budynkiem. Sama skarżąca oświadczyła do protokołu kontroli, że wybudowała budynek gospodarczy. W myśl art.3 pkt 2 prawa budowlanego budynkiem jest obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach. Okoliczność, że obiekt może być przestawiony a stopa fundamentowa ułożona jest powierzchniowo nie oznacza, że nie jest on trwale związany z gruntem. Przedmiotowy obiekt spełnia zatem przesłanki budynku.
Na wykonanie robót budowlanych polegających na wykonaniu obiektu budowlanego jakim jest budynek wymagane jest, co do zasady, pozwolenie na budowę (art.28 ustawy). Wskazać również należy, że z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, Pozwolenia na budowę, zgodnie z art.29 ust.1 pkt 1 a) i pkt 2) prawa budowlanego nie wymaga budowa: obiektów gospodarczych związanych z produkcją rolną i uzupełniających zabudowę zagrodową w ramach istniejącej działki siedliskowej, w tym parterowych budynków gospodarczych o powierzchni zabudowy do 35 m2, przy rozpiętości konstrukcji nie większej niż 4,80 m oraz wolno stojących parterowych budynków gospodarczych o powierzchni zabudowy do 25 m2. Roboty te wymagają zgłoszenia. W myśl art.30 ust.5 ustawy zgłoszenia należy dokonać przed terminem zamierzonego rozpoczęcia robót budowlanych, a do wykonywania robót budowlanych można przystąpić, jeżeli w terminie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia właściwy organ nie wniesie, w drodze decyzji, sprzeciwu i nie później niż po upływie 2 lat od określonego w zgłoszeniu terminu ich rozpoczęcia.
Dlatego też uznać należy, w rozpatrywanej sprawie organ nadzoru budowlanego prawidłowo zakwalifikowały przedmiotowy obiekt jako budynek i prawidłowo przeprowadził postępowanie na podstawie art.48 ustawy.
Ustalony przez organ stan faktyczny znajduje potwierdzenie w zgromadzonym materiale dowodowym. Z akt administracyjnych jednoznacznie wynika, że skarżąca nie wykonała nałożonego na nią obowiązku.
Postanowieniem organu I instancji z dnia 22.05.2014 r., zobowiązano skarżącą do przedłożenia zaświadczenia Burmistrza R. o zgodności budowy budynku gospodarczego o konstrukcji stalowej o wymiarach 6m x 6m, zlokalizowanego na działce nr [...] w P. z ustaleniami obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy R. albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu.
Jak wynika z karty [...] akt administracyjnych skarżąca w dniu 7.07.2014 r. złożyła wniosek o wydanie decyzji o warunkach zabudowy dla budynku gospodarczego z blachy służącego do celów gospodarczych na części działki [...] w P. Decyzja ustalająca warunki zabudowy dla tej inwestycji wydana została w dniu 29.09.2014 r. Nieprzekraczalna linia zabudowy wyznaczona została na załączniku graficznym decyzji. Decyzja ta nie dotyczyła istniejącego spornego obiektu.
Pomimo wydania decyzji o warunkach zabudowy skarżąca złożyła wniosek o przedłużenie terminu do wykonania nałożonych na nią obowiązków do dnia 31.05.2015 r., uzasadniając go opóźnieniem w wydaniu decyzji. Organ wyraził na to zgodę i przedłużył termin wyznaczony w postanowieniu do dnia 31.05.2015 r.
Skarżąca nie skorzystała z tej możliwości, gdyż kolejny wniosek o ustalenie warunków zabudowy złożyła dopiero w dniu 21.05.2015 r. (k.49 a), a następnie w dniu 25.05.2015 r. złożyła kolejny wniosek o przedłużenie terminu. Zasadnie więc organ nie uwzględnił tego wniosku.
Wobec powyższego zarzuty skargi uznać należy za niezasadne. W sprawie została przeprowadzona kontrola, sporządzono protokół kontroli i dokumentację zdjęciową, protokół został podpisany przez skarżącą (k.[...]). Skarżąca podała podczas przesłuchania (k.[...] ), że budynek wybudowała w 2007 r. bez pozwolenia na budowę. Zgłoszenie dokonane w dniu 15.01.2013 r. nie mogło zatem dotyczyć przedmiotowego obiektu. Powyższe potwierdza więc prawidłowość stanu faktycznego ustalonego przez organ i poprawność zastosowanego trybu legalizacji.
Nie mógł również zostać uwzględniony zarzut zgłoszony przez pełnomocnika skarżącej na rozprawie, że legalizacja przedmiotowego obiektu jest możliwa, a skarżąca podjęła czynności w procesie legalizacyjnym. Jak wyżej przedstawiono skarżąca nie skorzystała z możliwości legalizacji i nie przedłożyła przez ponad rok żądanych dokumentów, co w myśl wskazanych wyżej przepisów musiało skutkować orzeczeniem rozbiórki.
Wobec powyższego, skargę należało uznać za nieuzasadnioną i na podstawie art.151 p.p.s.a. orzec jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło