II SA/Kr 177/22

WyrokWSA w Krakowie2022-05-31

Skład orzekający: Małgorzata Łoboz, Piotr Fronc, Paweł Darmoń

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pozwolenie wodnoprawne może zostać wydane na wniosek obejmujący tylko część planowanej inwestycji, a organ administracji ma obowiązek badać, czy pozostałe elementy inwestycji również wymagają takiego pozwolenia?
Ratio decidendi
Organ administracji jest związany zakresem wniosku o wydanie pozwolenia wodnoprawnego i nie ma obowiązku badać, czy inne elementy planowanej inwestycji, nieujęte we wniosku, również wymagają takiego pozwolenia. Pozwolenie wodnoprawne może być wydane na wniosek obejmujący tylko część planowanej inwestycji, a organ może wydać pozwolenie lub odmówić jego wydania jedynie w odniesieniu do tych elementów, które zostały objęte wnioskiem.
Stan faktyczny
Skarżący J. P. i M. P. wnieśli skargę na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K., która utrzymała w mocy decyzję organu I instancji udzielającą Gminie W. pozwolenia wodnoprawnego na likwidację przepustu, wykonanie przepustu skrzynkowego, rowu przydrożnego oraz wylotów z kanalizacji deszczowej. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w szczególności kwestionując uznanie, że planowany mur oporowy nie jest urządzeniem wodnym wymagającym pozwolenia wodnoprawnego oraz że postępowanie nie objęło wszystkich elementów inwestycji.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Łoboz Sędziowie: Sędzia WSA Piotr Fronc (spr.) Sędzia WSA Paweł Darmoń po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 31 maja 2022 r. sprawy ze skargi J. P. i M. P. na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. z dnia 3 grudnia 2021r. znak: [...] w przedmiocie udzielenia pozwolenia wodnoprawnego skargę oddala. Zaskarżoną decyzją Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia 3 grudnia 2021r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania M. P., J. P., M. L. i Ł. L., utrzymano w mocy decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni PGW w Ż. z dnia 16 sierpnia 2021 r. znak [...] udzielającą Gminie W. pozwolenia wodnoprawnego. Powyższa decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym: Opisaną powyżej decyzją z dnia 16 sierpnia 2021 r. organ I instancji udzielił Gminie W. pozwolenia wodnoprawnego na likwidację przepustu betonowego, istniejącego po zachodniej stronie ul. [...], likwidację końcowego odcinka rowu otwartego, istniejącego po północnej stronie ul. [...], wykonanie betonowego przepustu skrzynkowego, wykonanie rowu przydrożnego, częściowo otwartego i umocnionego, a częściowo zarurowanego po północnej stronie projektowanej drogi granicznej [...], wykonanie wylotów z kanalizacji deszczowej do odprowadzenia wód opadowych i roztopowych a także na usługę wodną polegającą na odprowadzeniu wód opadowych lub roztopowych, ujętych w otwarte i zamknięte systemy kanalizacji deszczowej, w związku z planowaną inwestycją pn.: "Budowa drogi granicznej między sołectwami Z. i C.". Od powyższej decyzji odwołali się M. P., J. P., M. L. i Ł. L., zarzucając jej naruszenie art. 7, 8 i 77 k.p.a. W odwołaniach podnieśli między innymi zarzut posługiwania się na etapie projektowania nieaktualną mapą sytuacyjno-wysokościową, niezinwentaryzowanie i nieuwzględnienie istniejących urządzeń wodnych, odprowadzających wody opadowe i gruntowe z nieruchomości skarżących oraz wpływu planowanych robót na ich funkcjonowanie. W głównej mierze jednak strony sprzeciwili się budowie muru oporowego, obawiając się zakłócenia stosunków wodnych poprzez zatrzymanie wód opadowych, ich spiętrzenie i w efekcie podtapianie ich domostw. Organ odwoławczy utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, powołując się na treść art. 16 pkt 65 oraz 35 pkt 7 ustawy Prawo wodne. Zdaniem organu odwoławczego w przypadku inwestycji, której dotyczyło przedmiotowe postępowanie, urządzeniami wodnym są między innymi: przepust skrzynkowy na cieku bez nazwy oraz rów ziemny odwadniający drogę. Nie jest nim kanalizacja deszczowa, natomiast jest nim wylot z tej kanalizacji do wód, do ziemi, czy też do urządzeń wodnych. Nie jest również urządzeniem wodnym mur oporowy wykonany ze ścianki szczelnej typu larsen, lecz jest konstrukcją oporową mającą na celu zabezpieczenie skarpy. Z przesłanych uzupełnień do wniosku o wydanie pozwolenia wodnoprawnego wynika, że projektant przeprowadził rozpoznanie geologiczne, które wykazało, że skarpa wąwozu zbudowana jest z twardoplastycznych pyłów, do głębokości ok. 5,8 m pod poziomem terenu, stanowiących warstwę nieprzepuszczalną, tym samym wykonanie ścianki nie będzie miało wpływu na poziom wody gruntowej. W projekcie przewidziano wykonanie za oczepem muru odwodnienia liniowego z betonowych korytek ściekowych, z odprowadzeniem wód do projektowanej kanalizacji opadowej. Odwodnienie powierzchniowe powinno zabezpieczyć przed powstaniem obszaru bezodpływowego. W związku z powyższym wykonanie projektowanego muru oporowego oraz kanalizacji deszczowej nie wymaga uzyskania pozwolenia wodnoprawnego. Podnoszony w odwołaniach zarzut braku naniesienia na mapę zasadniczą do celów projektowych kanalizacji opadowej na działkach [...] w Z. i [...] w C. nie ma wpływu na przebieg postępowania administracyjnego i wydane rozstrzygnięcie. W tym miejscu zauważono, że również wprowadzenie wylotu dryny "matki" do kanalizacji deszczowej nie wymaga uzyskania pozwolenia wodnoprawnego. Pozostałe zarzuty odwołania nie są związane z wykonaniem urządzeń wodnych, ani korzystaniem z wód, których dotyczą udzielone skarżoną decyzją pozwolenia wodnoprawne. Zarzut zabrania działki pod budowę muru oporowego, nierównego traktowania polegający na zabieraniu pod drogę wielokrotnie większej części działek od strony Z.i w porównaniu z działkami od strony C., nie może być rozpatrzony w postępowaniu o wydanie pozwolenia wodnoprawnego. Sprawa lokalizacji drogi, przebiegu jej trasy i warunków wykonania należy do inwestora, projektanta i organów administracyjnych, właściwych w tym zakresie. Również ocena finansowa inwestycji, celowości i opłacalności poniesionych nakładów, nie należy do organów właściwych do wydania pozwolenia wodnoprawnego. Finalnie organ odwoławczy ocenił, że złożony wniosek o wydanie pozwoleń wodnoprawnych i załączone do niego dokumenty, po uzupełnieniach dokonanych w trakcie prowadzonego postępowania administracyjnego, spełniają wymagania określone w ustawie Prawo wodne. Przeprowadzona rozprawa administracyjna połączona z wizją w terenie oraz zgromadzony materiał dowodowy wystarczał do załatwienia sprawy. W opinii organu odwoławczego w sprawie nie zachodzą przesłanki odmowy wydania pozwolenia wodnoprawnego, wymienione w art. 399 Prawa wodnego, a wydane rozstrzygnięcie uwzględnia treść złożonego wniosku, nie narusza interesów prawnych osób trzecich i jest zgodne z art. 403 cyt. ustawy i innymi przepisami. Od powyższej decyzji J. P. i M. P. złożyli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, w której zarzucili: I. rażące naruszenie przepisów postępowania, a to: a) art. 15 k.p.a. - przez naruszenie zasady dwuinstancyjności przez organ II Instancji prowadzący niezależnie postępowanie dowodowe w sprawie, b) art. 107 § 3 - przez brak odniesienia się do wszystkich zarzutów wskazanych w treści odwołania przez organ II instancji - zwłaszcza zaś w odniesieniu do zarzutów w przedmiocie oddziaływania planowanej inwestycji na nieruchomość należącą do skarżących, jak również zarzutu braku uwzględnienia istniejących urządzeń wodnych, które nie zostały ujęte w treści nieaktualnych map, na których to organ opierał się wydając decyzję, co w konsekwencji doprowadziło do wydania decyzji w oparciu o niepełny materiał dowodowy, bez dogłębnej analizy sprawy, c) art. 7 w związku z art. 75 § 1 w związku z art. 77 § 1 w związku z art. 80 w związku z art. 107 § 3 k.p.a., poprzez dowolną ocenę przez organ II instancji materiału dowodowego, skutkujące błędem w ustaleniach faktycznych, polegającym na przyjęciu, że planowana inwestycja nie oddziałuje na nieruchomość należącą do skarżących, jak również iż planowany mur oporowy nie jest urządzeniem wodnym, a tym samym jego wykonanie nie wymaga uzyskania pozwolenia wodnoprawnego, d) art. 7 w związku z art. 75 § 1 w związku z art. 77 § 1 w związku z art. 80 w związku z art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 395 ustawy z dnia 20 lipca 2017 roku Prawo wodne (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 2233 z późn. zm.), poprzez nieprzeprowadzenie analizy mającej na celu ustalenie, czy wykonanie planowanych urządzeń wodnych, ma wpływ na ukształtowanie środowiska, przyrody, a tym samym czy dochodzi do naruszenia wymagań ochrony zdrowia ludzi, środowiska, ochrony przyrody i dóbr kultury wpisanych do rejestru zabytków oraz wynikających z przepisów ustawy oraz przepisów odrębnych, e) art. 107 § 3 k.p.a., poprzez sporządzenie szczątkowego jedynie uzasadnienia, nieprzekonująco wskazującego na motywy przyjętego rozstrzygnięcia, co dodatkowo godzi w zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów administracji publicznej z art. 8 k.p.a. i daje wyraz dowolności w wydaniu orzeczenia, jak również uniemożliwia kontrolę instancyjną zaskarżonego postanowienia, II. naruszenie przepisów prawa materialnego, a to art. 16 ust. 65 lit. i ustawy z dnia 20 lipca 2017 roku Prawo wodne (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 2233 z późn. zm.) poprzez jego niewłaściwą wykładnię i uznanie, że klasyfikacja muru oporowego do urządzeń wodnych wymaga tego, aby służył on kształtowaniu zasobów wodnych oraz korzystaniu z nich, podczas gdy w świetle podanych w zawartym w przepisie wyliczeniu urządzeń wodnych mur oporowy został wskazany wprost jako urządzenie wodne, co oznacza, że definicja legalna zawarta w prawie wodnym każe zaliczyć do urządzeń wodnych każdy obiekt będący murem oporowym, co oznacza, że o ile będący przedmiotem sporu obiekt Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. zalicza do murów oporowych - a czyni to zdecydowanie i bez wątpliwości - jednocześnie narusza wskazany przepis odmawiając mu statusu urządzenia wodnego. W świetle powyższych zarzutów wniesiono o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu II instancji, względnie przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu autorzy skargi w szczególności argumentowali, że planowana inwestycja w postaci budowy muru oporowego oraz systemu kanalizacji deszczowych, wbrew twierdzeniom organu, wymaga pozwolenia wodnoprawnego. Organ odwoławczy wniósł w odpowiedzi o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 2107), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U z 2022 r. poz. 329 ze zm.; zwana dalej "p.p.s.a."). Przedmiotem skargi jest decyzja udzielająca pozwolenia na budowę, a materialnoprawną podstawę rozstrzygnięć wydanych w sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (t.j. Dz.U. 2020 poz. 310 ze zm.). Zgodnie z art. 389 pkt 1 i 6 ustawy, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, pozwolenie wodnoprawne jest wymagane na usługi wodne i wykonanie urządzeń wodnych. Stosownie do art. 16 pkt 65 ustawy przez urządzenia wodne rozumie się urządzenia lub budowle służące do kształtowania zasobów wodnych lub korzystania z tych zasobów, w tym: a) urządzenia lub budowle piętrzące, przeciwpowodziowe i regulacyjne, a także kanały i rowy, b) sztuczne zbiorniki usytuowane na wodach płynących oraz obiekty związane z tymi zbiornikami, c) stawy, w szczególności stawy rybne oraz stawy przeznaczone do oczyszczania ścieków albo rekreacji, d) obiekty służące do ujmowania wód powierzchniowych oraz wód podziemnych, e) obiekty energetyki wodnej, f) wyloty urządzeń kanalizacyjnych służące do wprowadzania ścieków do wód, do ziemi lub do urządzeń wodnych oraz wyloty służące do wprowadzania wody do wód, do ziemi lub do urządzeń wodnych, g) stałe urządzenia służące do połowu ryb lub do pozyskiwania innych organizmów wodnych, h) urządzenia służące do chowu ryb lub innych organizmów wodnych w wodach powierzchniowych, i) mury oporowe, bulwary, nabrzeża, mola, pomosty i przystanie, j) stałe urządzenia służące do dokonywania przewozów międzybrzegowych. Zgodnie z art. 35 ust. 3 ustawy usługi wodne obejmują: 1) pobór wód podziemnych lub wód powierzchniowych; 2) piętrzenie, magazynowanie lub retencjonowanie wód podziemnych i wód powierzchniowych oraz korzystanie z tych wód; 3) uzdatnianie wód podziemnych i powierzchniowych oraz ich dystrybucję; 4) odbiór i oczyszczanie ścieków; 5) wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi, obejmujące także wprowadzanie ścieków do urządzeń wodnych; 6) korzystanie z wód do celów energetyki, w tym energetyki wodnej; 7) odprowadzanie do wód lub do urządzeń wodnych - wód opadowych lub roztopowych, ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej służące do odprowadzania opadów atmosferycznych albo w systemy kanalizacji zbiorczej w granicach administracyjnych miast; 8) trwałe odwadnianie gruntów, obiektów lub wykopów budowlanych oraz zakładów górniczych, a także odprowadzanie do wód - wód pochodzących z odwodnienia gruntów w granicach administracyjnych miast; 9) odprowadzanie do wód lub do ziemi wód pobranych i niewykorzystanych. Pozwolenia wodnoprawne wydaje się na podstawie operatu wodnoprawnego oraz zgromadzonych w toku postępowania dowodów, dokumentów i informacji (art. 400 ust. 8 Prawa wodnego). Stosownie do obowiązku wynikającego z treści art. 407 ust. 1 i ust. 2 ww. ustawy, do wniosku o wydanie pozwolenia wodnoprawnego dołącza się: 1) operat wodnoprawny z oznaczeniem daty jego wykonania, wraz z opisem prowadzenia zamierzonej działalności niezawierającym określeń specjalistycznych; 2) decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach, jeżeli jest wymagana; 3) wypis i wyrys z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a w przypadku jego braku - decyzję o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego albo decyzję o warunkach zabudowy, jeżeli są wymagane; 4) ocenę wodnoprawną, jeżeli jest wymagana; 5) wypisy z rejestru gruntów lub uproszczone wypisy z rejestru gruntów dla nieruchomości usytuowanych w zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód lub w zasięgu oddziaływania planowanych do wykonania urządzeń wodnych. Z treści powołanych przepisów wynikają pewne, zasadnicze wymagania kształtujące rygory procesowe w postępowaniu o wydanie pozwolenia wodnoprawnego. Po pierwsze, zakres pozwolenia wodnoprawnego wyznacza wnioskodawca. Po drugie, podstawowym dokumentem pozwalającym na weryfikację zgodności planowanego przedsięwzięcia, dla którego wymagane jest pozwolenie wodnoprawne z przepisami Prawa wodnego jest operat wodnoprawny. Operat wodnoprawny jest szczególnego rodzaju dokumentem; z jednej strony ma on charakter wysoce techniczny i specjalistyczny, co zbliża go funkcją do opinii biegłego, z drugiej natomiast jest on przedkładany przez stronę postępowania, a więc podmiot z istoty zainteresowany korzystnym zakończeniem postępowania, czyli uzyskaniem pozwolenia wodnoprawnego. W ujęciu modelowym należy przyjąć, że ustawodawca zdecydował, iż wszystkie istotne dane i parametry zamierzenia, na które wymagane jest pozwolenie wodnoprawne, zobowiązany jest podać inwestor, natomiast rzeczą organu jest je zweryfikować pod kątem kompletności, rzetelności oraz prawdziwości, albowiem to na podstawie właśnie tych informacji organ będzie kształtował treść pozwolenia wodnoprawnego, a przez to sytuację prawną jego adresata oraz podmiotów trzecich, na które planowane przedsięwzięcie będzie oddziaływać. Prowadzący postępowanie organ jest zobowiązany ocenić informacje przedłożone przez inwestora w operacie wodnoprawnym, a w razie jakichkolwiek wątpliwości podjąć adekwatne czynności procesowe w ramach postępowania dowodowego, tak aby można było rozstrzygnąć, czy projektowany sposób korzystania z wód spełnia wymogi, określone w art. 396 ust. 1 ustawy oraz nadać pozwoleniu wodnoprawnemu treść wymaganą art. 403 ustawy. Należy jeszcze wskazać, że w myśl art. 396 ust. 1 pozwolenie wodnoprawne nie może naruszać: 1) ustaleń planu gospodarowania wodami na obszarze dorzecza,; 2) ustaleń planów ochrony i planów zadań ochronnych dla obszarów chronionych; 3) ustaleń planu zarządzania ryzykiem powodziowym; 4) ustaleń planu przeciwdziałania skutkom suszy; 5) ustaleń programu ochrony wód morskich; 6) ustaleń krajowego programu oczyszczania ścieków komunalnych; 7) ustaleń miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, decyzji o warunkach zabudowy i decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego; 8) wymagań ochrony zdrowia ludzi, środowiska, ochrony przyrody i dóbr kultury wpisanych do rejestru zabytków oraz wynikających z przepisów ustawy oraz przepisów odrębnych. W świetle zaś art. 399 ust. 1 pkt 1 organ jest zobowiązany odmówić wydania pozwolenia wodnoprawnego tylko wtedy, jeżeli projektowany sposób korzystania z wód narusza ustalenia dokumentów, o których mowa w art. 396 pkt 1-7, lub nie spełnia wymagań, o których mowa w pkt 8 ww. art. 396 ust. 1. Analiza treści zaskarżonej decyzji oraz zgromadzonej w sprawie dokumentacji prowadzi zdaniem Sądu do wniosku, że wydane pozwolenie wodnoprawne jest zgodne z prawem. W przedmiotowej sprawie poza sporem jest, że ujęty we wniosku o wydanie pozwolenia wodnoprawnego oraz w zaskarżonej decyzji zakres prac i usług w postaci likwidacji przepustu betonowego i końcowego odcinka rowu otwartego, wykonania betonowego przepustu skrzynkowego, rowu przydrożnego, wylotów z kanalizacji deszczowej do odprowadzenia wód opadowych i roztopowych a także na usługę wodną polegającą na odprowadzeniu wód opadowych lub roztopowych - wymaga pozwolenia wodnoprawnego. Stanowią one bowiem urządzenia wodne, o których mowa w art. 16 pkt 65 ustawy oraz usługi wodne zdefiniowane w art. 35 pkt 7 cyt. ustawy. Wydając pozwolenie, organy oparły się na złożonym przez strony operacie wodnoprawnym, który jak wyjaśniono powyżej jest kluczowym dowodem w sprawach dotyczących pozwoleń wodnoprawnych, a jego moc dowodowa jest zbliżona do opinii biegłego. Nie był to wszelako jedyny dowód w sprawie. W dniu 26 lipca 2021 r. przeprowadzono bowiem rozprawę administracyjną, z której spisano protokół oraz wizję w terenie. Organ wziął pod uwagę również pisma projektanta oraz zarzuty skarżących, do których odniósł się w uzasadnieniu decyzji. W tym zakresie w opinii Sądu organy uczyniły zadość wymaganiom wynikającym z art. 7, art. 77 i art. 107 k.p.a., bowiem w toku postępowania dokonano istotnych ustaleń faktycznych, zbierając w tym celu adekwatny materiał dowodowy i analizując go w granicach swobodnej oceny dowodów. Należy w tym miejscu podkreślić, że w świetle wyraźnego brzmienia art. 399 ust. 1 pkt 1 wydanie decyzji pozytywnej jest zasadą, a odmowa wydania tego pozwolenia następuje wyjątkowo, wyłącznie w razie spełnienia negatywnych przesłanek z art. 399 pkt 1, tj. w razie stwierdzenia, że projektowany sposób korzystania z wód narusza ustalenia dokumentów, o których mowa w art. 396 ust. 1 pkt 1-7, lub nie spełnia wymagań, o których mowa w art. 396 ust. 1 pkt 8. Skoro organ nie stwierdził wystąpienia tych przesłanek w związku z budową zawnioskowanych urządzeń wodnych i usługami wodnymi, nie miał podstaw do odmowy udzielania pozwolenia wodnego. Skarżący zasadniczo oparli swe zarzuty na twierdzeniu, że przedmiotowe postępowanie administracyjne nie objęło budowy muru oporowego ze ścianki szczelnej typu larsen, podczas gdy – zdaniem skarżących – stanowi ono urządzenie wodne, którego budowa winna być poprzedzona uzyskaniem adekwatnego pozwolenia wodnoprawnego. W odpowiedzi na wstępie należy podkreślić, że zakres postępowania w przedmiocie wydania pozwolenia wodnoprawnego wyznacza wnioskodawca, co wynika z art. 407 ust. 1 Prawa wodnego, który stanowi, że pozwolenie wodnoprawne wydaje się na wniosek. "To wnioskodawca ma wyłączne prawo do kształtowania treści swojego żądania zawartego we wniosku o wydanie pozwolenia wodnoprawnego. Treść złożonego wniosku wyznacza przedmiot postępowania, którym organ prowadzący to postępowanie jest związany" (wyrok WSA w Gdańsku z dnia 21 czerwca 2018 r., sygn. akt II SA/Gd 111/18). W konsekwencji oznacza to, że wnioskodawca wskazuje we wniosku na jakie urządzenia wodnoprawne lub usługi zamierza uzyskać pozwolenie, a organ administracyjny może pozwolenie takie wydać, odmówić jego wydania lub umorzyć postępowanie. Nie jest natomiast możliwe – czego zdaje się oczekują skarżący – aby organ odmówił wydania pozwolenia wodnoprawnego na tej podstawie, że budowa pewnego elementu inwestycji winna być objęta wnioskiem, a następnie postępowaniem, a tak się nie stało. Raz jeszcze należy podkreślić, że zakresem postępowania objęte były urządzenia i usługi wyszczególnione we wniosku, a zadaniem organu było sprawdzenie, czy nie zachodzą przesłanki uniemożliwiające wydanie pozwolenia na realizację tych konkretnych urządzeń i usług. Rolą organu w tym postępowaniu nie jest kontrola, czy inne elementy wchodzące w skład zamierzonej większej inwestycji nie wymagają przypadkiem pozwolenia wodnoprawnego. Z tej przyczyny, skoro budowa muru oporowego nie była w ogóle przedmiotem kontroli w niniejszym postępowaniu, bowiem wnioskodawcy nie występowali o udzielenie pozwolenia wodnoprawnego na budowę tego muru, nie można czynić organowi zarzutu, że ten nie zbadał, czy sporny mur ma wpływ na ukształtowanie środowiska, przyrody, a tym samym czy dochodzi do naruszenia wymagań ochrony zdrowia ludzi, środowiska, ochrony przyrody i dóbr kultury wpisanych do rejestru zabytków oraz wynikających z przepisów ustawy oraz przepisów odrębnych. Ponadto, nawet, gdyby stwierdzono, że planowany mur wywołuje powyższe naruszenia, ustalenie to nie mogłoby skutkować odmową udzielenia zezwolenia na wzniesienie innych urządzeń wodnych, które takich naruszeń nie wywołują, a czego skarżący nie kwestionują. Na marginesie wskazać jednak należy, że rację miał organ odwoławczy, który wyjaśnił w zaskarżonej decyzji, iż planowany przez wnioskodawcę mur oporowy nie stanowi urządzenia wodnego. Wprawdzie art. 16 pkt 65 lit. i ustawy zalicza mury oporowe do urządzeń wodnych ale wyłącznie w takiej sytuacji, gdy służą one do kształtowania zasobów wodnych lub korzystania z tych zasobów. Tymczasem w przedmiotowej sprawie wskazano, że kwestionowany przez skarżących mur oporowy pełni wyłącznie funkcję oporową, mającą na celu zabezpieczenie skarpy. Przeprowadzone rozpoznanie geologiczne wykazało, że skarpa wąwozu zbudowana jest z twardoplastycznych pyłów, które stanowiąc warstwę nieprzepuszczalną, a tym samym wykonanie ścianki nie będzie miało wpływu na poziom wody gruntowej. Podobnie rację miał organ odwoławczy twierdząc, że za urządzenie wodne nie można uznać całej kanalizacji deszczowej. Jak wynika wprost z art. 16 pkt 65 lit. f cyt. ustawy, urządzeniami tego typu są bowiem wyłącznie wyloty urządzeń kanalizacyjnych służące do wprowadzania ścieków do wód, do ziemi lub do urządzeń wodnych oraz wyloty służące do wprowadzania wody do wód, do ziemi lub do urządzeń wodnych, a te zostały objęte postępowaniem. Skarżący twierdzą przeciwnie, kwestionując powyższe ustalenie oraz treść operatu wodnoprawnego i zarzucają organom, że te nie powołały niezależnego eksperta. W odpowiedzi należy zauważyć, że skarżący nie przedstawili żadnych dowodów na poparcie swoich twierdzeń, które chociażby je uprawdopodobniły i skłoniły organy do głębszej weryfikacji dostarczonych przez wnioskodawcę fachowych dokumentów. Podkreślić przy tym należy, że zasada oficjalności postępowania dowodowego (prowadzenia postępowania dowodowego przez organ z urzędu) nie oznacza, że strona może zachowywać się biernie w toku postępowania dowodowego. Ciężar dowodu spoczywa na tym, kto z określonego faktu wyprowadza skutki prawne, dlatego na stronie spoczywa ciężar wskazania konkretnych faktów i zdarzeń, z których wywodzi ona dla siebie określone skutki prawne. Jeżeli strona nie wskaże takich konkretnych okoliczności i organ nie jest w stanie uzupełnić materiału dowodowego, można z tego wywieść wnioski negatywne dla strony (zob. tezę pierwszą wyroku NSA z dnia 19 września 1988 r., sygn. akt II SA 1947/87, ONSA 1988, Nr 2, poz. 82). Dlatego też, jak słusznie wskazano w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 marca 2008 r., sygn. akt IV SA/Wa 103/08, na etapie postępowania administracyjnego organ nie ma obowiązku powoływania biegłych, którzy weryfikowaliby złożony raport, tylko dlatego, że jedna ze stron postępowania wyraża niezadowolenie z zawartych w nim wniosków. Stronom postępowania przysługuje prawo składania dokumentów, czy też opinii, które mogą wpłynąć na treść ostatecznego rozstrzygnięcia. W takim przypadku organ obowiązany byłby do dokonania analizy zebranego w sprawie materiału dowodowego uwzględniającego taką opinię i dopiero wówczas do wydania rozstrzygnięcia. W sytuacji natomiast, gdy – jak w niniejszej sprawie – skarżący nie przedstawiają żadnych dowodów, poprzestając na gołosłownym kwestionowaniu wniosków przedstawionych w operacie wodnym oraz w złożonych przez projektanta pismach wyjaśniających, nie można czynić organom zarzutu dokonania błędnych ustaleń faktycznych, czy dowolnej oceny dowodów. Podsumowując, ocena zaskarżonej decyzji doprowadziła Sąd do przekonania, że organy zasadnie udzieliły pozwolenia wodnoprawnego w przedmiotowej sprawie, a zarzuty skarżących nie mogły doprowadzić do uchylenia finalnego rozstrzygnięcia, głównie z tego względu, że nie dotyczyły urządzeń i usług, których dotyczyła zaskarżona decyzja. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło