II SA/Kr 208/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Łoboz (spraw.) Sędziowie: WSA Krystyna Daniel WSA Mirosław Bator po rozpoznaniu w dniu 14 marca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T.L. o wyłączenie sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Beaty Łomnickiej w sprawie ze skargi T.L. na decyzję Prezesa Sądu Okręgowego w K. z dnia 17 grudnia 2015 r. znak [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej postanawia: oddalić wniosek o wyłączenie sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Beaty Łomnickiej. Pismem z dnia 26 stycznia 2017 r. skarżący T.L. złożył wniosek o wyłączenie sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Beaty Łomnickiej od orzekania w sprawie o sygn. akt II SA/Kr 208/16 ze względu na "uprzedzenie i brak bezstronności". Skarżący wskazał, że widoczne uprzedzenie ze strony sędziego w prowadzeniu sprawy m.in. w postanowieniu z dnia 22 grudnia 2016 r. stanowią podstawę do wyłączenia sędziego. Skarżący stwierdził, że jego prawa nie są szanowane. Wyjaśnił, że prosił o przyznanie mu pełnomocnika, by ten chronił jego prawa. W ocenie skarżącego sędzia nie respektuje konstytucyjnych i ustawowych praw wnioskodawcy. W związku z powyższym – zdaniem skarżącego – trudno oczekiwać, że sąd załatwi sprawę zgodnie z przepisami, będzie bezstronny oraz uszanuje jakiekolwiek prawa wnioskodawcy. W uzasadnieniu przedmiotowego wniosku wskazał również, że składa wszystkie pisma w terminie. Podniósł przy tym, że sędzia wie, że wnioskodawca składa pisma na zasadzie doręczenia osobistego, ale nie reaguje na prośby o interwencję w sprawie nie przekazywania tychże pism do WSA przez urząd. W związku z powyższym – w ocenie skarżącego – wniosek o wyłączenie sędziego jest w pełni uzasadniony. Dodatkowo skarżący w piśmie z dnia 26 stycznia 2017 r. zatytułowanym "Zażalenie na postanowienie z dnia 22.12.2016 r." podkreślił, że w postanowieniu z dnia 22 grudnia 2016 r. jak i w prowadzeniu sprawy dostrzega negatywną postawę sędziego oraz jego złą wolę. Raz jeszcze podkreślił, że: cyt. "składa pisma w terminie na dzienniku podawczym urzędu / biurze podawczym urzędu, a dziennik podawczy urzędu/biuro podawcze urzędu nie przekazuje tych pism do organu (co jest rażącym naruszeniem prawa)". W ocenie skarżącego cyt.: "to sędzia ma obowiązek to wyjaśnić dlaczego dziennik podawczy/biuro podawcze nie przekazuje tych pism do organu". W oświadczeniu z dnia 13 marca 2017r. sędzia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie podała, że nie zachodzą żadne okoliczności, które mogłyby wywołać uzasadnione wątpliwości co do jej bezstronności. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Wniosek o wyłączenie sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Beaty Łomnickiej, nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności należy wskazać, iż instytucja wyłączenia sędziego uregulowana została w art. 18-22 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718) - dalej "p.p.s.a.". Stanowi ona istotną gwarancją procesową, która ma zapewnić rozpoznanie danej sprawy przez sąd w takim składzie orzeczniczym, by wobec żadnego z sędziów orzekających nie zachodziły okoliczności, które mogłyby skutkować uzasadnionymi wątpliwościami, co do bezstronności i obiektywizmu sędziego rozpoznającego określoną sprawę. Zgodnie z treścią art. 18 § 1 p.p.s.a. sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach: 1) w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki; 2) swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia; 3) osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli; 4) w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron; 5) w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą; 6) w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator; 6a) dotyczących skargi na decyzję lub postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty wydanych w postępowaniu administracyjnym nadzwyczajnym, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu sądowo-administracyjnym dotyczącym kontroli legalności decyzji albo postanowienia wydanych w postępowaniu administracyjnym zwyczajnym, brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie; 7) w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej. Również sędzia, który brał udział w wydaniu orzeczenia objętego skargą o wznowienie postępowania, nie może orzekać co do tej skargi (art. 18 § 3 p.p.s.a.). Stosownie zaś do treści art. 19 p.p.s.a., niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18 p.p.s.a., sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Wniosek o wyłączenie sędziego strona zgłasza na piśmie lub ustnie do protokołu posiedzenia w sądzie, w którym sprawa się toczy, uprawdopodabniając przyczyny wyłączenia (art. 20 § 1 p.p.s.a.). Wydanie postanowienia w przedmiocie wyłączenia sędziego musi być poprzedzone złożeniem wyjaśnień przez sędziego którego wniosek dotyczy (art. 22 § 2 in fine p.p.s.a.). Podkreślić przy tym należy, że wątpliwość co do bezstronności sędziego, o której mowa w art. 19 p.p.s.a., powinna wynikać z uzasadnionych obiektywnych powodów. Wątpliwość ta powinna być realna, a nie potencjalna; nie wystarczy zatem samo subiektywne podejrzenie czy odczucie strony, co do braku bezstronności sędziego. Chodzi tu o udowodnienie zaistnienia takich powodów (okoliczności), będących w związku przyczynowym z osobą skarżącego lub też jego sprawą, a osobą sędziego, które uprawdopodabniają, że sędzia może okazać się nieobiektywny w swej ocenie. Z treści oświadczenia złożonego do akt sprawy przez sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Beatę Łomnicką wynika, że w niniejszej sprawie nie zachodzą okoliczności wymienione w art. 18 p.p.s.a. lub inne, które mogłyby wywołać uzasadnione wątpliwości co do bezstronności wskazanego we wniosku sędziego. Podkreślenia wymaga przy tym, że prawdziwość tego oświadczenia nie budzi żadnych wątpliwości, co w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego stanowi podstawę dla nieuwzględnienia wniosku o wyłączenie tego sędziego (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 kwietnia 2012 r., sygn. akt II OZ 259/12, LEX nr 1138292 oraz postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 lutego 2013 r., sygn. akt I OZ 89/13, LEX nr 1282807). W przedmiotowej sprawie skarżący jako przyczynę wyłączenia sędziego od orzekania powołał się na "uprzedzenie sędziego oraz brak bezstronności", która to okoliczność – w ocenie skarżącego – mogłaby stanowić o ryzyku załatwienia sprawy niezgodnie z przepisami prawa. W tym zakresie należy zauważyć, iż powyższy zarzut nie wypełnia żadnej z przesłanek o jakich mowa w art. 18 i 19 p.p.s.a. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazuje się bowiem, że wyłączenie sędziego, o którym stanowi art. 19 p.p.s.a., nie może być traktowane jako możliwość eliminowania w postępowaniu sędziów, których strona uznaje za nieodpowiadających subiektywnemu pojmowaniu swoich interesów. Instytucja ta nie może zatem służyć umożliwieniu stronie wybierania składów sędziowskich według jej subiektywnego odczucia. W szczególności nie stanowi uzasadnionej wątpliwości co do bezstronności danego sędziego, subiektywny pogląd strony dotyczący trafności orzeczenia m.in. z dnia 22 grudnia 2016 r. jak również subiektywny pogląd, że sędzia nie respektuje konstytucyjnych i ustawowych praw wnioskodawcy. Tym samym podkreśla się, że podstawą wyłączenia sędziego nie mogą być jedynie gołosłowne twierdzenia i subiektywne odczucia strony (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 1 października 2014 r., sygn. akt II OZ 1008/14, LEX nr 1530774; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 czerwca 2013 r., sygn. akt I GZ 183/13, LEX nr 1320405; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 lutego 2014 r., sygn. akt II OZ 149/14, LEX nr 1450957 oraz postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 września 2014 r., sygn. akt I OZ 786/14, LEX nr 1529124). Z tych też powodów przedmiotowy wniosek skarżącego o wyłączenie sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Beaty Łomnickiej, jako nie spełniający żadnej z ustawowych przesłanek wskazanych w art. 18 i 19 p.p.s.a., a jedynie nacechowany subiektywnymi odczuciami skarżącego, nie zasługiwał na uwzględnienie. W tym stanie rzeczy, wobec braku oczywistych faktycznych i prawnych przesłanek do wyłączenia sędziego WSA Beaty Łomnickiej, Sąd – na podstawie art. 22 § 1 i § 2 p.p.s.a. – orzekł jak w sentencji postanowienia.