II SA/Kr 261/15

WyrokWSA w Krakowie2015-04-22

Skład orzekający: Magda Froncisz, Krystyna Daniel, Jacek Bursa

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo uchyliło decyzję organu pierwszej instancji i umorzyło postępowanie w sprawie nałożenia kary pieniężnej za usunięcie drzew, uznając, że spółka posiadała ważne zezwolenie na ich usunięcie, mimo późniejszego stwierdzenia nieważności tej decyzji?
Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze nieprawidłowo uchyliło decyzję organu pierwszej instancji i umorzyło postępowanie. Choć Kolegium oparło swoje rozstrzygnięcie na decyzji stwierdzającej częściową nieważność zezwolenia na usunięcie drzew, to późniejsza decyzja stwierdzająca nieważność całego zezwolenia, nawet jeśli nieostateczna, stanowiła zagadnienie prejudycjalne i powinna skutkować zawieszeniem postępowania, a nie umorzeniem. Usunięcie drzew bez ważnego zezwolenia powinno skutkować merytorycznym rozstrzygnięciem sprawy przez organ odwoławczy.
Stan faktyczny
Burmistrz Gminy nałożył na spółkę A. Sp. z o.o. kary pieniężne za usunięcie i zniszczenie dwóch drzew. Samorządowe Kolegium Odwoławcze (SKO) uchyliło tę decyzję i umorzyło postępowanie, uznając, że spółka posiadała ważne zezwolenie na usunięcie drzew. SKO oparło się na swojej wcześniejszej decyzji stwierdzającej nieważność części zezwolenia w zakresie jego terminu ważności. Jednakże, już po wydaniu decyzji przez SKO, inne kolegium stwierdziło nieważność całego zezwolenia. Właściciel nieruchomości, M. K., zaskarżył decyzję SKO do WSA, domagając się jej uchylenia. WSA uznał skargę za zasadną.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 18 grudnia 2014 r. i zasądził od SKO na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Magda Froncisz Sędziowie : WSA Krystyna Daniel (spr.) WSA Jacek Bursa Protokolant : sekretarz sądowy Małgorzata Piwowar po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 kwietnia 2015 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 18 grudnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz skarżącego M. K. kwotę 440 zł ( słownie: czterysta czterdzieści złotych ) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Burmistrz Gminy K. decyzją z 3 lipca 2014 r., na podstawie art. 88 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 oraz art. 89 ust. 1 i ust. 6 ustawy z 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. 2013, poz. 627 ze zm.), zgodnie z rozporządzeniem Ministra Środowiska z 22 września 2004 r. w sprawie trybu nakładania administracyjnych kar pieniężnych za usuwanie drzew lub krzewów bez wymaganego zezwolenia oraz za zniszczenie terenów zieleni, zadrzewień albo drzew lub krzewów (Dz. U. Nr 219, poz. 2229) i rozporządzeniem Ministra Środowiska z 13 października 2004 r. w sprawie stawek opłat dla poszczególnych rodzajów i gatunków drzew (Dz. U. Nr 228, poz. 2306) oraz obwieszczeniem Ministra Środowiska z 25 września 2012 r. w sprawie stawek opłat za usunięcie drzew i krzewów oraz kar za zniszczenie zieleni na rok 2013 (M.P. 2012. 747): - w punkcie 1 wymierzył A. Sp. z o. o. z siedzibą w K. administracyjną karę pieniężną w wysokości 2 146,80 zł za usunięcie bez wymaganego zezwolenia 1 szt. drzewa, gatunek sosna pospolita, o obwodzie pnia 20 cm, rosnącego na działce nr ew.[...] obręb [...], gmina K ; - w punkcie 2 wymierzył spółce administracyjna karę pieniężną w wysokości 13 482,98 zł za zniszczenie 1 szt. drzewa gatunek sosna pospolita, o obwodzie pnia 53 cm przez wykonanie robót ziemnych, w sposób szkodliwy dla w/w drzewa, rosnącego na działce nr ew. [...] obręb [...], gmina K ; - w punkcie 3 wskazał, że karę, ustaloną w pkt 1 i pkt 2 decyzji, należy wpłacić w terminie 14 dni od dnia, w którym decyzja ustalająca wysokość opłaty stała się ostateczna; - w punkcie 4 wskazał, że w razie nieuiszczenia kary w wyznaczonym terminie kara będzie podlegać przymusowemu ściągnięciu, wraz z odsetkami za zwłokę. W uzasadnieniu organ podał, że w czasie wizji terenowych, przeprowadzonych w dniach 15 kwietnia 2013 r. i 6 lutego 2014 r. na działce ew. nr [...] w miejscowości M. , z udziałem właściciela nieruchomości –M.K. oraz przedstawicieli Spółki [...] Sp. z o.o., stwierdzono, że na w/w działce usunięto (wyrwano wraz z systemem korzeniowym) sosnę pospolitą, o obwodzie kłody 20 cm, zmierzonym na wysokości 1,3 m od ziemi. Wiek przedmiotowego drzewa określono na podstawie przyrostów rocznych, policzonych na pniu (tzw. okółków), których liczba wyniosła 11, co bezsprzecznie wskazuje, że drzewo w chwili usunięcia było starsze niż 10 lat. Organ uzasadniając ustalenie dotyczące wieku drzewa nadmienił, że spółka występowała w 2011 r. do Burmistrza Gminy K. z wnioskiem z 16 grudnia 2011 r. o uzyskanie zezwolenia na usunięcie sosen, będących przedmiotem postępowania, kolidujących z posadowieniem studni w ramach realizowanej inwestycji budowy kanalizacji sanitarnej w M. Spółka występowała w w/w postępowaniu w charakterze wnioskodawcy na podstawie decyzji Starosty K. z 22 września 2011 r. znak: [...] o ograniczeniu właścicielowi M.K. sposobu korzystania z nieruchomości nr [...] , przez udzielenie zezwolenia na założenie i przeprowadzenie przez ww. działkę urządzeń kanalizacji sanitarnej w ramach projektu pn. "Zapewnienie prawidłowej gospodarki ściekowej na terenie aglomeracji K. -dorzecze R. ". Spółka uzyskała zezwolenie Burmistrza Gminy K. z 30 stycznia 2012 r., znak:[...] na usunięcie 2 szt. sosen, których obwody w roku 2011 wynosiły 16 cm i 46 cm. Wskazana decyzja była terminowa i zachowywała ważność do 12 lutego 2012 r. Ważność decyzji Burmistrza Gminy K. była uzależniona od czasu na jaki Starosta K. ograniczył właścicielowi korzystanie z nieruchomości w wydanej decyzji. Starosta K. określił ten czas na 4 miesiące, liczony od daty uzyskania ostateczności wydanej decyzji o ograniczeniu właścicielowi sposobu korzystania z nieruchomości ew. nr [...] obręb M . Decyzja Burmistrza Gminy K. nie została wykonana, jednak fakt wnioskowania o jej uzyskanie przez A. Sp. z o.o. świadczy, zdaniem organu I instancji, że inwestor był świadomy rzeczywistego wieku drzewa i wynikającej z tego faktu konieczności uzyskania takiego pozwolenia. Organ ustalił, że sosna została usunięta w dniu 5 marca 2013 r. podczas posadowienia studzienki kanalizacyjnej. Ponadto podczas w/w prac uszkodzono system korzeniowy drugiej sosny pospolitej, rosnącej w bezpośrednim sąsiedztwie posadowionej studni. Na podstawie analizy porównawczej oględzin terenowych oraz zdjęć organ stwierdził, że stan zdrowotny uszkodzonej sosny pospolitej, o obwodzie 53 cm, mierzonym w dniu ponownych oględzin, uległ pogorszeniu. Świadczył o tym wzrost ilości posuszu, przerzedzenie igliwia oraz brak nowych przyrostów. W związku z powyższym organ uznał, że usunięcie części systemu korzeniowego drzewa, w wyniku przeprowadzonych prac ziemnych, doprowadziło do jego zniszczenia. Drzewo w obecnym stanie jest uschnięte i nie jest w stanie odbudować sytemu korzeniowego, bowiem utraciło żywotność. W dniu 10 kwietnia 2014 r. A. Sp. z o. o. złożyła oświadczenie, że nie będzie podejmować żadnych zabiegów pielęgnacyjnych w stosunku do zniszczonego drzewa, gatunek sosna, będącego przedmiotem postępowania, bowiem nie ma tytułu prawnego do dysponowania nieruchomością ew. nr [...] obręb M . W związku z powyższym, zdaniem organu, nie zaszły przesłanki do odroczenia naliczonej kary zgodnie z art. 88 ust. 3 ustawy. Organ argumentował, że powołana przez spółkę okoliczność nie stanowi przeszkody podjęcia działań mających na celu zachowanie żywotności przez zniszczone drzewo. W dalszej części uzasadnienia organ odniósł się do zastrzeżeń wniesionych przez stronę postępowania – M.K. , który żądał wydania przez organ decyzji orzekającej o wypłacie odszkodowania za zniszczenie jego mienia w trakcie realizacji prac budowlanych przez spółkę. Organ wyjaśnił, że podstawą roszczeń odszkodowawczych jest Kodeks Cywilny, a zatem wszelkie roszczenia pieniężnej rekompensaty za poczynione szkody nie mogą być przedmiotem niniejszego postępowania administracyjnego. Ponadto wyjaśnił z czego wynikało długotrwałe prowadzenie przedmiotowego postępowania w sprawie. Wskazał, że rozstrzygnięcie postępowania administracyjnego, prowadzonego przez starostę oraz orzeczenie wydane przez sąd cywilny stanowiły kluczowy materiał dowodowy w przedmiotowym postępowaniu, który pozwolił dokonać rozstrzygnięcia w przedmiocie niniejszego postępowania administracyjnego. Dowody wnioskowane przez M.K. nie miały znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Odwołanie od powyższej decyzji złożyła Spółka A. sp. z o.o. z siedzibą K . Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. Wniosła o jej uchylenie w całości i umorzenie postępowania w I instancji, ewentualnie o jej uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu wskazała, że drzewa zostały usunięte na podstawie wydanego zezwolenia, a nie było podstaw do wskazania w decyzji o udzieleniu zezwolenia terminu jego ważności. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z 18 grudnia 2014 r., znak: [...] , na podstawie art. 88 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 ustawy o ochronie przyrody w zw. z art. 138 § 1 pkt 2 kpa uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i umorzyło w całości postępowanie w sprawie w I instancji. W uzasadnieniu organ II instancji podniósł, że bezsporne w sprawie jest, że na usunięcie drzew objętych postępowaniem było pierwotnie udzielone zezwolenie (decyzja Burmistrza Gminy K. z 30 stycznia 2012 r. znak: [...] ). Zezwolenie to przewidywało termin jego ważności, tj. do 12 lutego 2012 r. Bezsporne jest także, że w czasie posadowienia studzienki kanalizacyjnej w dniu 5 marca 2013 r. Spółka A. sp. z o.o. z siedzibą K. usunęła sosnę pospolitą o obw. 20 cm oraz uszkodziła, powodując zniszczenie sosnę pospolitą o obw. 53 cm, poprzez usunięcie części jej systemu korzeniowego. Na wniosek spółki decyzją z 14 listopada 2014 r. znak: [...] Kolegium orzekło o stwierdzeniu nieważności decyzji Burmistrza Gminy K. z 30 stycznia 2012 r. znak: [...] w części - w zakresie pkt 2 decyzji. Organ uznał bowiem, że ww. decyzja z 30 stycznia 2012 r. była obarczona wadą nieważności w części określającej jej termin ważności. Było tak, gdyż przepisy ustawy o ochronie przyrody w części stanowiącej o zezwoleniu na usunięcie drzew i krzewów (art. 83- 86 ustawy) nie przewidują możliwości ustanowienia dla beneficjenta zezwolenia terminu, w jakim może on skorzystać z uprawnienia w postaci zezwolenia na usunięcie drzew lub krzewów. Byłoby to swoiste nałożenie obowiązku w decyzji uprawniającej do usunięcia drzew, dla którego to obowiązku nie ma podstaw prawnych. Powyższe orzeczenie ma taki skutek, że punkt 2 decyzji Burmistrza Gminy K. z 30 stycznia 2012 r. znak:[...] nigdy nie obowiązywał. W związku z powyższym, w ustalonym stanie prawnym i faktycznym, pomimo tego, że doszło do zniszczenia i usunięcia dwóch drzew, należy uznać, że spółka posiadała ważne pozwolenie na usunięcie tych drzew i nie uchybiła przepisom ustawy. Z tego powodu postępowanie podlegało umorzeniu. Skargę do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Krakowie na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. wniósł M.K. , domagając się uchylenia ww. decyzji i zasądzenia kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie art. 83 ust. 1 pkt 1, art. 84 ust. 3, art. 88 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy o ochronie przyrody poprzez ich błędną wykładnię oraz art. 97 § 1 pkt 4 i art. 102 kpa poprzez ich niezastosowanie. W uzasadnieniu skarżący wyraził pogląd, że w przedmiotowej sprawie zasadne było zawieszenie postępowania do czasu prawomocnego zakończenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji z 30 stycznia 2012 r. Skarżący odwołał się do treści art. 84 ust. 3 ustawy o ochronie przyrody wskazując, że przepis ten stanowi podstawę określenia terminu usunięcia drzew określonych w zezwoleniu. Nieuzasadnione było również wydanie decyzji zezwalającej na usuniecie drzew w sprawie z jego wniosku z określeniem terminu, natomiast w decyzji wydanej na rzecz spółki uchylenie powyższego terminu. Ponadto wydanie decyzji z 22 września 2011 r. przez Starostę K. w sprawie ograniczenia korzystania z nieruchomości oznaczonych jako działka nr [...] ,[...] ,[...] oznacza, że spółka stała się posiadaczem tych nieruchomości. Wobec powyższego winna uzyskać zgodę właściciela nieruchomości dla uzyskania zezwolenia. Co więcej spółka do 12 lutego 2012 r. była uprawniona do dysponowania nieruchomością skarżącego, a więc do tego momentu mogła dokonywać czynności w stosunku do jego nieruchomości. W tym stanie rzeczy "nawet jeśliby przyjąć, że brak jest czasokresu obowiązywania decyzji w sprawie zezwolenia na usunięcie drzew, spółka nie dysponuje zgodą właściciela, tym samym brak jest podstaw do twierdzenia, że spółka działała zgodnie z prawem". W odpowiedzi na skargę, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wniosło o oddalenie skargi i podtrzymało swoje stanowisko w sprawie. Organ ustosunkowując się do podniesionych zarzutów wyjaśnił, że zaskarżona decyzja została wydana w dacie kiedy decyzja z dnia 14 listopada 2014 r. była już ostateczna i w sprawie nie było zagadnienia prejudycjalnego. Na rozprawie w dniu 22 kwietnia 2015 r. sąd dopuścił dowód z decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 23 lutego 2015 r. znak: [...] . Wymienioną decyzją organ stwierdził z urzędu nieważność decyzji Burmistrza Gminy K. z dnia 30 stycznia 2012 r., znak: [...] w całości. Decyzja ta – zgodnie z oświadczeniem pełnomocnika uczestnika – A. Sp. z o. o. z siedzibą w K. nie jest ostateczna. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2002, Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stwierdzenie zatem, iż zaskarżona decyzja lub postanowienie zostało wydane z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy obliguje sąd do uchylenia zaskarżonego orzeczenia (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. Nr 270 ze zm. - zwaną dalej p.p.s.a.). Zgodnie z przepisem art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga zasługuje na uwzględnienie. W niniejszej sprawie kontroli Sądu poddane jest rozstrzygnięcie SKO w K. którym organ rozpatrując odwołanie A. Sp. z o. o. z siedzibą w K. od decyzji Burmistrza Gminy K. z 3 lipca 2014 r. wymierzającej spółce karę pieniężną za usunięcie i zniszczenie dwóch drzew gat. sosna pospolita uchylił w całości decyzję organu I instancji i umorzył postępowanie I instancji. Wydając rozstrzygniecie tej treści organ II instancji uznał, że zobowiązany był uprawniony do usunięcia drzew na mocy decyzji Burmistrza Gminy K. z 30 stycznia 2012 r. znak: [...] zezwalającej na usunięcie drzew. W dacie orzekania przez organ I instancji ww. decyzja z 30 stycznia 2012 r. w punkcie 2 wskazywała, że zezwolenie zachowuje ważność do 1 lutego 2012 r. Jednak ostateczną decyzją z 14 lutego 2014 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. stwierdziło nieważność tej decyzji w zakresie punktu 2. Powyższe stanowiło, w ocenie Kolegium, podstawę do uchylenia decyzji I instancji i umorzenia postępowania. Niezależnie od powyższego w dniu 23 lutego 2015 r., a zatem już po wydaniu zaskarżonej decyzji Kolegium stwierdziło nieważność całej decyzji z 31 stycznia 2012r. zezwalającej na usunięcie drzew. Podstawę prawną wydanego rozstrzygnięcia stanowił art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., zgodnie z którym organ odwoławczy wydaje decyzję, w której uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy albo uchylając tę decyzję - umarza postępowanie pierwszej instancji w całości albo w części. W orzecznictwie i piśmiennictwie wskazuje się, że organ odwoławczy może wydać taką decyzję tylko wówczas, gdy postępowanie pierwszoinstancyjne stało się bezprzedmiotowe. W sprawie będącej przedmiotem rozpoznania, organ II instancji uchylił decyzję organu I instancji i umorzył postępowanie przed organem I instancji w wyniku ustalenia, że zobowiązana do uiszczenia kary pieniężnej za usunięcie drzew spółka w dacie usunięcia drzewa legitymowała się skutecznym, bezterminowym zezwoleniem na ich usunięcie zawartym w decyzji Burmistrza Miasta i Gminy K. z 30 grudnia 2012 r. W efekcie wydania decyzji z 14 listopada 2014 r. o stwierdzeniu nieważności ww. decyzji udzielającej zezwolenia w zakresie punktu 2 w którym orzeczono, że decyzja ta jest ważna do 12 lutego 2012 r. należało uznać, że powyższe ograniczenie czasowe nie mogło wywołać żadnych skutków prawnych. Nadmienić wypada, że zaskarżona do sądu decyzja z 18 grudnia 2014 r. – wbrew twierdzeniom skarżącego podniesionym w skardze – została wydana w dacie gdy decyzja z 14 listopada 2014 r. była już ostateczna. Ze zwrotnego potwierdzenia odbioru decyzji znajdującego się na k. [...] akt administracyjnych wynika, że została ona doręczona skarżącemu w dniu 28 listopada 2014 r., a nie jak podał w skardze pod koniec grudnia. Termin do wniesienia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy upłynął dla obydwu stron postępowania w dniu 12 grudnia 2014 r. W tym stanie rzeczy Samorządowe Kolegium Odwoławcze było zobowiązane do uwzględnienia powyższej decyzji i wydania decyzji uchylającej decyzję I instancji i umarzającej postępowanie przed tym organem. Nie zachodziła również podstawa do zawieszenia postępowania z uwagi na zaistnienie zagadnienia wstępnego. Ponadto należy zaznaczyć, że decyzja z 14 listopada 2014 r. którą stwierdzono częściową nieważność decyzji z 30 grudnia 2012 r. udzielającej zezwolenia na usunięcie drzew nie podlega kontroli sądu w niniejszym postępowaniu, albowiem pozostaje poza granicami sprawy w rozumieniu art. 134 ppsa. Oznacza to, że argumentacja skarżącego zmierzająca do wykazania wadliwości decyzji z 14 listopada 2014 r. nie może odnieść zamierzonego skutku. Niemniej jednak sąd pragnie zwrócić uwagę, że Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 11 czerwca 2013 r., sygn. akt II OSK 335/12 dokonał szczegółowej i wnikliwej wykładni art. 83 ust. 4 ustawy o ochronie przyrody w zakresie ustalenia w decyzji o zezwoleniu na usunięcie drzew terminu. Natomiast okolicznością mające zasadnicze znaczenie w sprawie jest wydanie przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzji z 23 lutego 2015 r. znak [...] w której stwierdzono z urzędu nieważność decyzji Burmistrza Gminy K. z 30 grudnia 2012 r. w całości. Sądowa kontrola decyzji administracyjnych polega na zbadaniu ich zgodności z przepisami prawa obowiązującymi w dniu wydania decyzji, oraz trafności zastosowanych przepisów do istniejącego w dacie podjęcia aktu stanu faktycznego sprawy. Innymi słowy, sąd administracyjny bierze pod uwagę stan prawny i faktyczny sprawy z chwili wydania zaskarżonego aktu. Jak jednak podkreśla się w orzecznictwie (por. wyrok NSA z 13 lutego 2014 r. sygn. akt II OSK 2203/12) nie jest to zasada absolutna, gdyż w szczególnych przypadkach sąd zobowiązany jest uwzględnić także zdarzenia prawne, które zaszły już w toku postępowania sądowo- administracyjnego. Należy także zaznaczyć, że przyjęta w procedurze administracyjnej konstrukcja umorzenia postępowania w drodze decyzji powoduje, iż stabilność decyzji ostatecznej o umorzeniu postępowania korzysta z tej samej ochrony jak każda inna decyzja. Wzruszenie jej może nastąpić jedynie w jednym z nadzwyczajnych trybów przewidzianych w kodeksie postępowania administracyjnego. Z art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a. wynika, że sąd administracyjny powinien uchylić decyzję, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Sąd podziela w pogląd Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach wyrażony w wyroku z 15 maja 2014 r., sygn. akt II SA/Ke 263/14 w którym wskazano, że nie można pojęcia "naruszenia prawa", o jakim mowa w art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a., ograniczać do sytuacji, gdy zachodzi prosta sprzeczność między treścią przepisu, a sposobem jego zastosowania przez organ administracji. W postępowaniu administracyjnym przez wydanie decyzji z naruszeniem prawa rozumie się także takie sytuacje, w których organowi administracji nie można postawić zarzutu naruszenia przepisów w chwili wydawania decyzji. Dotyczy to na przykład niektórych podstaw wznowienia postępowania administracyjnego określonych w art. 145 § 1 pkt 5 i 8, czy też w art. 145a k.p.a. Tak więc w razie stwierdzenia przez sąd, że akt kontrolowany narusza prawo, a naruszenie to daje podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, to zachodzi podstawa do uchylenia takiego aktu w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a., bowiem dyspozycja tego przepisu ma na celu przede wszystkim ochronę obiektywnego porządku prawnego. Takim wyjątkiem od zasady, zgodnie z którą sąd administracyjny bierze pod uwagę stan prawny i faktyczny sprawy z chwili wydania zaskarżonego aktu jest sytuacja, gdy wyeliminowano z obrotu prawnego decyzję (wcześniejszą), w oparciu o którą organ administracji publicznej wydał kolejną decyzję (późniejszą). Wypada w tym miejscu zwrócić uwagę na pogląd wyrażony w uchwale 7 sędziów z 13 listopada 2012 r., sygn. I OPS 2/12 w którym wskazano, że stwierdzenie nieważności decyzji, w oparciu o którą wydano inną przedmiotowo zależną decyzję, może stanowić podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji zależnej na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa, a nie do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a. W niniejszej sprawie stan faktyczny jest jednak odmienny, albowiem decyzja z 23 lutego 2015 r. stwierdzająca nieważność decyzji z 30 grudnia 2012 r. nie jest ostateczna. Wydana decyzja w sposób bezpośredni wpływa jednak na prawidłowość rozstrzygnięcia poddanego kontroli sądu. Utrzymanie decyzji z 23 lutego 2015 r. w obrocie prawnym będzie oznaczało, że spółka usunęła drzewa bez zezwolenia, a więc organ II instancji był obowiązany do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, a nie umorzenia postępowania. W ocenie sądu za uchyleniem zaskarżonej decyzji przemawia okoliczność, że jej wyeliminowanie z obrotu prawnego uprości i przyspieszy osiągnięcie celu, jakim jest zgodne z prawem rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej. Wreszcie nie ulega wątpliwości, że orzeczenie w przedmiocie ważności wydanego zezwolenia na usunięcie drzew stanowi zagadnienie prejudycjalne w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., zatem ponownie rozpoznając sprawę organ II instancji winien zawiesić postępowanie do czasu zakończenia postępowania w którym została wydana decyzja z 23 lutego 2015 r. (kontrola tej decyzji również pozostaje poza kognicją sądu w przedmiotowej sprawie). Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w pkt I sentencji wyroku. O kosztach postępowania orzeczono jak w pkt II orzeczenia na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 ustawy p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło