II SA/Kr 355/11
PostanowienieWSA w Krakowie2012-01-24
Skład orzekający: Jacek Bursa, Renata Czeluśniak, Mariusz Kotulski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy podmiot, który nie brał udziału w postępowaniu administracyjnym, ale którego interes prawny może być naruszony wynikiem postępowania sądowego, może zostać dopuszczony do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym jako uczestnik na podstawie art. 33 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.), gdy przedmiotem zaskarżenia jest uchwała organu gminy w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego?Ratio decidendi
Sąd odmówił dopuszczenia wnioskodawców do udziału w postępowaniu sądowym, uznając, że art. 33 § 2 p.p.s.a. nie ma zastosowania do postępowań dotyczących uchwał organów gminy w przedmiocie miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, ponieważ uchwalenie planu nie jest postępowaniem administracyjnym w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego, a legitymacja do jego zaskarżenia wynika z art. 101 ustawy o samorządzie gminnym. Ponadto, wniosek Stowarzyszenia został złożony po prawomocnym zakończeniu postępowania.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie rozpatrywał wnioski o dopuszczenie do udziału w postępowaniu sądowym w sprawie ze skargi na uchwałę Rady Miasta Krakowa w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Wnioski złożyli A. spółka z o.o. spółka komandytowa oraz Stowarzyszenie [...]. Spółka argumentowała, że jej interes prawny został naruszony, a sprawa powinna zostać połączona z inną, w której również brała udział. Stowarzyszenie powoływało się na swoje cele statutowe dotyczące ochrony obiektów historycznych i urbanistyki. Sąd odmówił dopuszczenia obu podmiotów do udziału w postępowaniu.Rozstrzygnięcie
1. Odmówiono dopuszczenia A. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością spółki komandytowej z siedzibą w K. do udziału w niniejszym postępowaniu sądowym; 2. Odmówiono dopuszczenia Stowarzyszenia [...] z siedzibą w W. do udziału w niniejszym postępowaniu sądowym.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jacek Bursa Sędziowie : Sędzia WSA Renata Czeluśniak Sędzia WSA Mariusz Kotulski (spr.) Protokolant : Justyna Owczarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 stycznia 2012 r. wniosku A. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością spółki komandytowej z siedzibą w K. oraz wniosku Stowarzyszenia [...] z siedzibą w W. w sprawie ze skargi A.K. spółki jawnej w K. na uchwałę Rady Miasta Krakowa z dnia 20 października 2010 r. nr CXIV/1540/10 w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego postanawia 1. odmówić dopuszczenia A. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością spółki komandytowej z siedzibą w K. do udziału w niniejszym postępowaniu sądowym; 2. odmówić dopuszczenia Stowarzyszenia [...] z siedzibą w W. do udziału w niniejszym postępowaniu sądowym.
Pismem z dnia 11 lipca 2011r. (data stempla pocztowego) A. spółka z o.o. spółka komandytowa (zwana dalej "Spółką") reprezentowana przez adwokata P.B. , złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniosek o dopuszczenie do udziału w postępowaniu o sygn. akt II SA/Kr 355/11 toczącym się przed WSA w Krakowie, w charakterze strony lub uczestnika na prawach strony, w sprawie ze skargi B. Spółka Jawna na uchwałę Nr CXIV/1540/10 Rady Miasta Krakowa z dnia 20 października 2010r. w przedmiocie uchwalenia planu zagospodarowania przestrzennego obszaru "Myśliwska" zakończonego wyrokiem WSA w Krakowie oddalającym skargę z dnia 30 maja 2011r. wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku WSA w Krakowie z dnia 30 maja 2011r., sygn. akt II SA/Kr 355/11.
W uzasadnieniu wyjaśniono, że Spółka w dniu 18 lutego 2011r. wniosła skargę na uchwałę Rady Miasta Krakowa Nr CXIV/1540/10 z dnia 20 października 2010r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru "Myśliwska" do WSA w Krakowie do sygn. akt II SA/Kr 507/11. WSA w Krakowie postanowieniem z dnia 5 lipca 2011r. zawiesił postępowanie w w/w sprawie z uwagi na orzeczony w niniejszej sprawie wyrok WSA w Krakowie w dniu 30 maja 2011r., sygn. akt II SA/Kr 355/11.
Dalej wskazano, iż wyrok WSA w Krakowie z dnia 30 maja 2011r, sygn. akt II SA/Kr 355/11 zapadł z naruszeniem art. 111 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej "p.p.s.a", co w ocenie Spółki miało istotny wpływ na wynik postępowania, gdyż nie powołanie w sprawie o sygn. akt II SA/Kr 355/11 zarzutów Spółki A. "może uczynić wyrok Sądu Wojewódzkiego prawomocnym, a jego wynik pozbawi w istocie Spółkę prawa do sądu (por. art. 134 § p.p.s.a), gdyż w innym postępowaniu zostanie rozpoznana sprawa, w której tożsamość materialno prawna obu spraw jest oczywista wobec zaskarżenia przez dwa różne podmioty tego samego aktu administracyjnego (por. też art. 51 p.p.s.a.)".
Następnie powołując się na art. 87 § 1 p.p.s.a. Spółka stwierdziła, że powinna brać ona udział w postępowaniu o sygn. akt II SA/Kr 355/11 w charakterze strony, a jej sprawa o sygn. akt II SA/Kr 507/11 powinna zostać połączona ze sprawą o sygn. akt II SA/Kr 355/11.
Dodano także, iż Spółka o wyroku WSA w Krakowie z dnia 30 maja 2011r., sygn. akt II SA/Kr 355/11 dowiedziała się na rozprawie w dniu 5 lipca 2011r. ze sprawozdania i uzasadnienia postanowienia Sądu w sprawie o sygn. akt II SA/Kr 507/1.
Nadto Spółka stwierdziła, że złożony przez nią wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku WSA w Krakowie z dnia 30 maja 2011r., sygn. akt II SA/Kr 355/11 i doręczenie odpisu tego wyroku wraz z uzasadnieniem, złożony został z zachowaniem 7-dniowego terminu określonego w art. 87 § 1 p.p.s.a.
Druga sprawa, odnośnie której Sąd orzekł w niniejszym postanowieniu dotyczyła wniosku złożonego do tut. Sądu przez Stowarzyszenie [...]j reprezentowanego przez W.W. (zwane dalej "Stowarzyszeniem"), z dnia 29 listopada 2011r. o dopuszczenie do udziału w postępowaniu o sygn. akt II SA/Kr 355/11 w charakterze uczestnika na podstawie art. 33 § 2 p.p.s.a.
W uzasadnieniu podniesiono, iż Stowarzyszenie jest organizacja społeczną w rozumieniu art. 12 Konstytucji i zgodnie z Regulaminem jego celem są działania na rzecz ochrony obiektów historycznych na terenie historycznych miast Polski – W. i K. oraz działania na rzecz zachowania walorów estetycznych architektury i urbanistyki miast Polski – Warszawy i Krakowa .
Dalej stwierdzono, że zainteresowanie Stowarzyszenia sposobem zagospodarowania rejonu M. jest jak najbardziej uzasadnione i dotyczy celu statutowego Stowarzyszenia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Sąd odnośnie powyższych wniosków, tj. A. spółka z o.o. spółki Komandytowej oraz Stowarzyszenia [...], o dopuszczenie do postępowania o sygn. akt II SA/Kr 355/11 w charakterze uczestników postępowania stwierdził, że wnioski te nie zasługują na uwzględnienie.
W pierwszej kolejności odnieść się należy do wniosku A. spółka z o.o. spółka komandytowa.
Mając na uwadze brzmienie art. 33 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - osoba, która brała udział w postępowaniu administracyjnym, a nie wniosła skargi, jeżeli wynik postępowania sądowego dotyczy jej interesu prawnego, jest uczestnikiem tego postępowania na prawach strony. Natomiast w § 2 tego artykułu wskazano, iż udział w charakterze uczestnika może zgłosić również osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego, a także organizacja społeczna, o której mowa w art. 25 § 4 w/w ustawy, w sprawach innych osób, jeżeli sprawa dotyczy zakresu jej statutowej działalności. Na postanowienie o odmowie dopuszczenia do udziału w sprawie przysługuje zażalenie. Z brzmienia tego artykułu jednoznacznie wynika, iż dyspozycja odnosi się tylko do postępowań sądowoadministracyjnych, które stanowią następstwo postępowań administracyjnych wskazanych w art. 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) – dalej "k.p.a.".
W ocenie Sądu wspomniany już powyżej art. 33 § 2 p.p.s.a. (związek z interesem prawnym) nie może mieć zastosowania tam, gdzie sama legitymacja skargowa jest oparta na innych przesłankach niż te, które wyznacza art. 50 p.p.s.a. Otóż art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990r, o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2001r., Nr 142, poz. 1591) – zwana dalej "u.s.g.", przewiduje, że skargę na uchwałę organu gminy może wnieść każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały przez tę uchwałę naruszone. Podstawą tej legitymacji nie jest zatem samo tylko istnienie interesu prawnego po stronie podmiotu skarżącego, ale jednocześnie fakt jego naruszenia. Skoro u.s.g. przewiduje inny (węższy) wymiar legitymacji skargowej przy skargach na uchwały organów gmin, nie można wobec podmiotów składających wniosek o dopuszczenie do udziału w postępowaniu wszczętym taką skargą stosować innej miary niż wobec skarżącego i uznawać, że dla uczestnictwa w postępowaniu sądowym wystarczy samo wylegitymowanie się interesem prawnym bez wskazania na jego naruszenie. Przyjęcie tej różnej miary mogłoby doprowadzić do omijania rygorów art. 101 ust. 1 u.s.g. przez podmioty, które nie mogąc złożyć skargi ze względu na brak przesłanki naruszenia ich interesu prawnego, uchybienia terminu do wniesienia skargi itp. domagałyby się dopuszczenia do udziału w postępowaniu, gdyż wystarczałoby im tylko samo istnienie po ich stronie interesu prawnego powiązanego z wynikiem postępowania sądowoadministracyjnego. Tymczasem status wszystkich uczestników postępowania powinien być równy.
Sąd zauważa, że takim postępowaniem nie jest postępowanie w sprawie projektowania i uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, albowiem zatwierdzony w drodze uchwały miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego jest aktem prawa miejscowego, którego regulacja została unormowana w ustawie z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 z późn. zm.). Tryb postępowania w sprawie projektowania, uchwalania i zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie jest więc określony przepisami k.p.a., lecz ustawą normującą planowanie i zagospodarowanie przestrzenne. Procedura planistyczna jest całkowicie odrębnie uregulowana i nie prowadzi do załatwienia sprawy administracyjnej, podczas gdy takie właśnie postępowanie określa k.p.a.
Rozszerzająca wykładnia art. 33 § 2 p.p.s.a. jest niedopuszczalna. Brzmienie cyt. przepisu jest jednoznaczne i jego dyspozycja odnosi się do takich przypadków w postępowaniu sądowoadministracyjnym, które było poprzedzone postępowaniem administracyjnym, a więc postępowaniem o charakterze jurysdykcyjnym uregulowanym przez normy prawa procesowego (np. k.p.a., ordynację podatkową). Redakcja przepisu wskazuje na to, że użyte w nim określenie "tego postępowania" dotyczy postępowania sądowoadministracyjnego, w którym ma być skontrolowany wydany uprzednio akt, czynność lub bezczynność. Uczestnikiem postępowania administracyjnego na podstawie art.33 § 2 może zatem stać się podmiot, któremu przysługiwała legitymacja materialnoprawna w postępowaniu zakończonym wydaniem zaskarżonego aktu, ale który w tym postępowaniu nie brał udziału, bo tylko wtedy wynik postępowania sądowoadministracyjnego może dotyczyć jego interesu prawnego. W wyroku z 17.06.2004r., sygn. akt OSK 215/04 NSA przyjął, że tryb postępowania w sprawie projektowania i uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie jest określony przepisami kodeksu postępowania administracyjnego, lecz ustawa normująca materią należąca do planowania i zagospodarowania przestrzennego.
Przystępowanie osoby trzeciej do postępowania sądowego, wszczętego przez inny podmiot, tylko dlatego, że osoba ta uważa, iż wynik tego postępowania może dotyczyć jej interesu prawnego nie znajduje uzasadnienia w brzmieniu art. 33 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Dla osób, których interes prawny lub uprawnienie zostało naruszone uchwałą (zarządzeniem, aktem prawa miejscowego) organu samorządu z zakresu administracji publicznej, przewidziana jest inna droga ochrony: bezpośrednie zaskarżenie takiej uchwały. Jeżeli ktoś, tak jak Spółka, powołuje się w postępowaniu sądowoadministracyjnym na swój interes prawny, to powinien skorzystać z przewidzianej w art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) drogi ochrony interesu prawnego naruszonego uchwałą z zakresu administracji publicznej.
Zaskarżona uchwała zapadła nie wskutek przeprowadzenia postępowania administracyjnego, lecz podjęto ją w trybie przewidzianym dla stanowienia prawa. "Uchwalenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego następuje bowiem w wyniku przeprowadzenia postępowania legislacyjnego (...) Zasadnie zatem przyjął Sąd pierwszej instancji w zaskarżonym postanowieniu, że art.33 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie daje podstaw do dopuszczenia (...) jako uczestnika postępowania w przedmiotowym postępowaniu sądowym za skargi (...) wniesionej w trybie art.101 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2001r., nr 142, poz.1591 ze zm. na akt prawa miejscowego." – por. postanowienie NSA z 22.01.2008r., sygn. akt II OZ 1361/07
Na koniec wreszcie podnieść należy argument natury fiskalnej. "Wbrew regulacji art.214 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi osoby powołujące się na własny interes prawny, poprzez składanie wniosków o dopuszczenie do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym uzyskiwałyby prawo do bezpłatnej kontroli sądowej na takich samych zasadach jak skarżący ponoszący te koszty, a to naruszałoby zasadę równości wobec prawa podmiotów korzystających z prawa do sądu." - por. postanowienie NSA z 22.01.2008r., sygn. akt II OZ 1361/07
W ocenie składu orzekającego nieuzasadnionym jest twierdzenie Spółki A/ , że przysługuje jej uprawnienie do udziału w sprawie o sygn. akt II SA/Kr 355/11 w charakterze uczestnika postępowania, gdzie skarżącym jest inny podmiot.
Na marginesie Sąd wskazuje, że złożenie wniosku o dopuszczenie Spółki A. do udziału w postępowaniu o sygn. akt II SA/Kr 355/11 w charakterze uczestnika nastąpiło w dniu 11 lipca 2011r. czyli już po wydaniu w dniu 30 maja 2011r. wyroku w tej sprawie.
Sąd odnosząc się do wniosku Stowarzyszenia [...] (zwanego dalej Stowarzyszeniem) o dopuszczenie do postępowania o sygn. akt II SA/Kr 355/11 w charakterze uczestnika wskazał, że wnioskodawca złożył w/w wniosek do tut. Sądu w dniu 29 listopada 2011r. czyli już po uprawomocnieniu się wyroku WSA w Krakowie z dnia 30 maja 2011r., sygn. akt II SA/Kr 355/11 oddalającego skargę B. Spółki Jawnej w K. na uchwałę Rady Miasta Krakowa z dnia 20 października 2010r., nr CXIV/1540/10 w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru "Myśliwska".
Należy wskazać – zgodnie z doktryną (Komentarz do ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, pod. Red. T. Wosia, 2011, s. 258) zgłoszenie udziału w sprawie w charakterze uczestnika na podstawie art. 33 § 2 p.p.s.a. może nastąpić w każdym stadium postępowania. Odnosząc to do przedmiotowej sprawy Sąd stwierdził, że organizacja społeczna, którą niewątpliwie jest Stowarzyszenie może domagać się dopuszczenia do udziału w sprawie dotyczącej innej osoby, przy spełnieniu przesłanek wymienionych w art. 33 § 2 p.p.s.a., ale wyłącznie gdy postępowanie to jest w toku, tj. przed wydaniem orzeczenia. W niniejszej sprawie nastąpiło to w dniu 30 maja 2011r. kiedy to tut. Sąd na rozprawie wydał wyrok w sprawie o sygn. akt II SA/Kr 355/11, który uprawomocnił się następnie z dniem 11 października 2011r. Stowarzyszenie złożyło wniosek o dopuszczenie do udziału w postępowaniu w dniu 29 listopada 2011r. a zatem już definitywnie po zakończeniu postępowania przed sądem I instancji – nie tylko wskutek wydania wyroku przez Sąd, ale również dlatego, że wyrok ten stał się prawomocny.
Powyższy pogląd znajduje również potwierdzenie w orzecznictwie: "Wniosek o dopuszczenie do udziału w postępowaniu zainteresowany podmiot może złożyć w dowolnym czasie, dopóki postępowanie sądowoadministracyjne nie zostanie zakończone." (postanowienie NSA z dnia 19 kwietnia 2011r., sygn. akt II GZ 156/11).
Z uwagi na rozważania zawarte w powyższym uzasadnieniu Sąd orzekł o odmowie dopuszczenia A. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością spółki komandytowej z siedzibą w K. oraz Stowarzyszenia [...] z siedzibą w W. do udziału w niniejszym postępowaniu na mocy art. 33 § 2 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło