II SA/Kr 386/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Nawara-Dubiel / spr. / Sędziowie NSA Anna Szkodzińska WSA Krystyna Daniel Protokolant Dorota Solarz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 czerwca 2013 r. sprawy ze skargi J.L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. z dnia 17 stycznia 2013 r. nr [...] w przedmiocie obciążenia kosztami utrzymania bydła I. uchyla pkt 2 zaskarżonej decyzji oraz pkt 1 decyzji organu I instancji; II. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana. Pismem z dnia 26 października 2010r. Sąd Rejonowy w B. II Wydział , Karny zobowiązał Wójta Gminy B. do roztoczenia opieki nad żywym inwentarzem skazanego J.L. przebywającego w Zakładzie Karnym w T. . Opieki nad zwierzętami nie podjął się S.L. - brat skazanego. W związku z powyższym Wójt Gminy R. powołał Komisję, która dokonała oceny zwierząt w przedmiotowym gospodarstwie rolnym. Komisja stwierdziła, iż warunki te są bardzo złe. W związku z powyższym, Wójt Gminy R. decyzją z dnia [...] listopada 2010r. znak: [...] orzekł o odebraniu czasowym - na czas izolacji penitencjarnej J.L. -bydła w ilości 2 sztuk (krowa i cielę) i przekazaniu ich nieodpłatnie W.O. zam. [...] . Odwołanie od powyższej decyzji złożył S.L. . Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T. po rozpatrzeniu wniesionego odwołania decyzją z dnia [...] grudnia 2010r. znak:[...] , działając w trybie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję Wójta Gminy R. Następnie decyzją z dnia [...] kwietnia 2011r. znak: [...] Wójt Gminy R. postanowił: obciążyć kosztami utrzymania bydła (krowa i cielę) współwłaścicieli gospodarstwa rolnego położonego w m. D. tj. J.L. i S.L. do których należy bydło, za okres od 5.11.2010 r. do 4.04.2011 r. kwotą 5.500,00 zł, obciążyć kosztami utrzymania 5 psów w tym 3 przebywających w hotelu oraz 2 biegających luzem, za okres od 26.10.2010 r. do 1.03.2011 r., kwotą 5.201,91 zł Łącznie na kwotę 10.701,21 zł. Odwołanie od wyżej przywołanej decyzji organu l instancji wniósł do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. J.L. . W wyniku rozpatrzenia powyższego odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T. decyzją z dnia [...] maja 2011 r. znak: [...] uchyliło zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi l instancji. W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy organ l instancji, decyzją z dnia z dnia [...] lipca 2011 r. znak: [...] orzekł o: obciążeniu kosztami utrzymania bydła (krowa i cielę) współwłaścicieli gospodarstwa rolnego położonego w m. D. tj. J.L. i S.L. , do których należy bydło, za okres od 5.11.2010 r. do 4.04.2011 r. kwotą 5.903,33 zł oraz obciążeniu kosztami utrzymaj 5 - ciu psów w tym 3 (trzech) przebywających w hotelu oraz 2 (dwóch) biegających luzem, za okres od 26.10.2010 r. do 1.03.2011 r., kwotą 4.411,91 zł Łącznie na kwotę 10.315,24 zł. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł J.L. ponownie nie zgadzając się treścią rozstrzygnięcia organu l instancji. W treści odwołania wskazał, iż zgodnie z Postanowieniem Sądu Okręgowego III Wydział Penitencjarny w T. z dnia 30 grudnia 2010 r. koszty utrzymania zwierząt ponosi Skarb Państwa. W wyniku rozpatrzenia przedmiotowego odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T. decyzją z dnia [...] września 2011 r. znak; [...] ponownie uchyliło zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi l instancji. W uzasadnieniu decyzji Kolegium wskazało, iż należy rozważyć podniesioną przez J.L. okoliczność, że zgodnie z postanowieniem Sądu Okręgowego III Wydział Penitencjarny w T. z dnia 30 grudnia 2010r. koszty utrzymania należących do niego zwierząt miał ponosić Skarb Państwa. Następnie Wójt Gminy R. decyzją z dnia [...] października 2011 r. znak: [...] postanowił obciążyć kosztami utrzymania bydła (krowa i cielę) współwłaścicieli gospodarstwa rolnego położonego w m. D. tj. J.L. i S.L. do których należy bydło, za okres od 5.11.2010 r. do 4.04.2011 r. kwotą 5.903,33 zł, obciążyć kosztami utrzymania 5 - ciu psów w tym 3 (trzech) przebywających w hotelu oraz 2 (dwóch) biegających luzem, za okres od 26.10.2010r. do 01.03.2011r., kwotą 4.411,91 zł Łącznie na kwotę: 10.315,24 zł. Od powyższej decyzji ponownie odwołał się J.L. wskazując, iż jest ona błędna i niezgodna z art. 7 ust 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o ochronie zwierząt. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T. decyzją z dnia [...] grudnia 2011 r. znak: [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję Wójta Gminy R. z dnia 18 października 2011 r. J.L. pismem nadanym w dniu 3 stycznia 2012r. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. z dnia 1 grudnia 2011 r. znak: [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, który wyrokiem z dnia 21 czerwca 2012r. sygn. IISA/Kr 175/12 uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu l Instancji Ponownie rozpoznając sprawę, decyzją z dnia 26 października 2012r. organ l instancji orzekł o: obciążeniu kosztami utrzymania bydła ( krowa i cielę ) właściciela gospodarstwa rolnego położonego w m. D. tj. J.L. , do którego należy bydło , za okres od 05.11.2010r. do 04.04.2011 r. kwotą 5.903,33 zł, 2. obciążeniu kosztami utrzymania 2 psów biegających luzem , za okres od 26.10.2010r. Do 01.03.2011 r. .kwotą 121,91 zł Łącznie 6.025,24 zł. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł J.L. nie zgadzając się treścią rozstrzygnięcia organu I instancji. W treści odwołania strona wskazała, iż nie zawierała żadnej umowy na utrzymanie zwierząt w jej gospodarstwie rolnym. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T. zaskarżoną decyzją z dnia [...] stycznia 2013r. uchyliło pkt 2 zaskarżonej decyzji i w tym zakresie umorzyło postępowanie l instancji w części dotyczącej obciążenia kosztami utrzymania 2 psów za okres od 26.10.2010r. do 01.03. 2011 r. w kwocie 121,91 zł, zaś w pozostałej części utrzymało decyzję w mocy. W uzasadnieniu przytoczono treść przepisów art. 6 i 7 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o ochronie zwierząt. Wskazano dalej, że sprawa o której mowa była przedmiotem rozpatrzenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie. Zatem stosownie do art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153 póz. 1270 z póz. zm.), ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu, sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. W uzasadnieniu wyroku z dnia 21 czerwca 2012r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie stwierdził, że na podstawie cyt. wyżej art. 7 ust. 4 ustawy o ochronie zwierząt kosztami transportu, utrzymania i koniecznego leczenia zwierzęcia obciąża się jego dotychczasowego właściciela lub opiekuna tylko w przypadkach, o których mowa w ust. 1 i 3 tego artykułu tj. w przypadku czasowego odebrania zwierząt (ust. 1) lub w przypadku niecierpiącym zwłoki ) i wydania w tym zakresie stosownej decyzji. Tymczasem w przedmiotowej sprawie Wójt Gminy R. wydał decyzję działając na zasadzie art. 6 ust. 1 i 2 pkt 10, art. 7 ust. 1, 1a, 1c i 2 ustawy o ochronie zwierząt o czasowym odebraniu zwierząt tylko odnośnie bydła w ilości dwóch sztuk (krowa i cielę). Zatem stosowne zastosowanie art. 7 ust. 4 ustawy o ochronie zwierząt znajdzie jedynie do obciążenia dotychczasowego właściciela "kosztami transportu, utrzymania i koniecznego leczenia zwierzęcia " w przypadku dwóch sztuk bydła (krowa i cielę). Podkreślić należy, że decyzja o czasowym odebraniu zwierząt nie obejmowała psów. A jeżeli psy odebrano właścicielowi (opiekunowi) na podstawie 7 ust. 1 lub ust. 3 w/w ustawy, to również powinna zostać wydana stosowna decyzja. W konsekwencji wobec braku decyzji o odebraniu psów na podstawie art. 7 ust. 1 lub ust.3 cyt, ustawy, to nie można zastosować tu art.7 ust.4 ustawy o ochronie zwierząt i żądać pokrycia przez właściciela (opiekuna) tych psów kosztów związanych z transportem, utrzymaniem i koniecznym leczeniem zwierząt. Koniecznym wymogiem jest uprzednie wydanie decyzji o czasowym odbiorze (por. wyrok NSA z dnia 11.02.2009r, wydany w sprawie o sygn. II OSK 148/08 i wyrok WSA w Poznaniu z 21.03.2012r, sygn. akt II SA/Po 1215/11). W analizowanej sprawie, jak zauważył w treści cytowanego wyroku Sąd , decyzją orzeczono o czasowym odebraniu J.L. bydła w ilości sztuk 2 ( krowa i ciele). W związku z powyższym, zgodnie z treścią przepisu art. 7 ust 4 ustawy o ochronie zwierząt kosztami transportu, utrzymania i koniecznego leczenia zwierzęcia obciążyć należy J.L. tylko i wyłącznie co do zwierząt objętych tą decyzją o czasowym odebraniu zwierząt tj. krowy i cielęcia. W aktach sprawy znajdują się rachunki utrzymania bydła wystawione przez W.O. na łączna kwotę 5.903,33 zł. Wspomniana decyzja nie obejmowała natomiast psów. W celu dokonania ustaleń faktycznych niezbędnych dla wydania prawidłowego rozstrzygnięcia Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T. postanowieniem z dnia 28 grudnia 2012r. wezwało Wójta Gminy R. do uzupełnienia materiału dowodowego poprzez przesłanie decyzji o czasowym odebraniu J.L. dwóch psów. W odpowiedzi ( pismo Wójta Gminy R. z dnia 14 stycznia 2013r.) organ l instancji wskazał, iż brak jest takowej decyzji. Psy podczas nieobecności J.L. cały czas znajdowały się na terenie jego gospodarstwa i były dokarmiane przez Sołtysa wsi D. oraz pracowników interwencyjnych. W związku z powyższym brak było podstaw do obciążenia J.L. kosztami transportu, utrzymania i koniecznego leczenia zwierzęcia na zasadzie art. 7 ust 4 ustawy o ochronie zwierząt odnośnie dwóch psów w kwocie 121,91 zł. i w związku z tym Kolegium umorzyło w tym zakresie postępowanie. Natomiast prawidłowo organ orzekł o obciążeniu J.L. kosztami utrzymania odebranych czasowo zwierząt (dwie sztuki bydła) na łączna kwotę 5.903,33 zł, która została ustalona prawidłowo w oparciu o zalegające w aktach sprawy rachunki. Z decyzją tą nie zgodził się S.L. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę. Pełnomocnik skarżącego na rozprawie w dniu 26 czerwca 2013r. sprecyzował skargę sporządzoną osobiście przez J.L. w ten sposób, że określił, że skarga dotyczy wyłącznie punktu II decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. . Pełnomocnik skarżącego oświadczył, że decyzja SKO narusza art. 7 ust. 4 ustawy o ochronie zwierząt w zw. art. 7 ust. 1c tej ustawy w brzmieniu obowiązującym w dacie 5.11.2010 r. tj. w dacie wydania decyzji Wójta Gminy R. o czasowym odebraniu zwierząt. Wskazał też, że decyzja z 5.11.2010 została wydana z naruszeniem tych przepisów, a zatem nie może stanowić podstawy wydania zaskarżonej decyzji tj. nie może być podstawą obciążenia skarżącego kosztami utrzymania zwierząt. Wskazał na treść wyroku NSA z 9.02.2011 r. sygn. I/OSK 263/10. Ostatecznie wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji SKO w punkcie II oraz pkt l decyzji organu l Instancji: o orzeczenie że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Wojewódzki Sad Administracyjny zważył co następuje. Stosownie do art. 3 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. (J. 2012 póz 270), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., sądy administracyjne powołane są do kontroli zgodności z prawem działalności administracji publicznej, przy czym kontro/a ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a. Przedmiotem niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego jest kwestia rozważenia prawidłowości decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. z dnia [...] stycznia 2013r., którą uchylono pkt 2 decyzji organu l Instancji i w tym zakresie umorzono postępowanie l instancji w części dotyczącej obciążenia kosztami utrzymania 2 psów za okres od 26.10.2010 r. do 01.03. 2011 r. w kwocie 121,91 zł; zaś w pozostałej części utrzymano decyzję organu l Instancji w mocy. Pkt. 1 decyzji SKO jest prawidłowy i wynika z zastosowania się organu - po myśli art. 153 p.p.s.a. - do wykładni prawa przedstawionej przez WSA w Krakowie w wyroku z dnia 21 czerwca 2012r. sygn. IISA/Kr 175/12. W wyroku tym Sąd przesadził, że aby istniała możliwość obciążenia właściciela kosztami utrzymania zwierząt, to uprzednio musi zostać wydana decyzja o ich czasowym odebraniu właścicielowi, na podstawie art. 7 ust. 1 lub ust. 3 ustawy o ochronie zwierząt. W tym zakresie decyzja nie budzi wątpliwości Sądu co do jej prawidłowości, ostatecznie nie kwestionuje jej także Skarżący. Powodem uchylenia pkt. 2 zaskarżonej decyzji SKO w K. oraz pkt. 1 decyzji organu l instancji jest naruszenie przepisów postępowania tj. art. 7, art. 77, art.80 i art. 107 § 3 KPA w stopniu który mógł mieć wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z brzmieniem art. 7 ust. 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o ochronie zwierząt (Dz. U. z 2003 r., nr 106 póz. 1002 ze zm.) "w przypadkach, o których mowa w ust. 1 i 3, kosztami transportu, utrzymania i koniecznego leczenia zwierzęcia obciąża się jego dotychczasowego właściciela lub opiekuna. Z przepisu tego wynika, że decyzja wydana na podstawie tego przepisu musi ustalić konkretne, określone kwotowo koszty, które obowiązany jest uiścić właściciel lub dotychczasowy opiekun zwierząt. Również i w niniejszej sprawie kwoty te zostały ustalone - koszty utrzymania krowy i cielęcia ustalono na kwotę 5 903,33 zł, za okres od 5 listopada 2010r. do 4 kwietnia 2011 r. Na uzasadnienie ustalenia wysokości tej kwoty podano, że koszt ten poniosła Gmina R. , na podstawie umowy zawartej z W.O. . W aktach sprawy znajduje się umowa o dzieło z dnia 5 listopada 2010r. nr [...] , zgodnie z która W.O. (wykonawca) zobowiązuje się do opieki nad krową i cielęciem polegającą na karmieniu i zapewnieniu właściwych warunków zoohigienicznych w oborze należącej do wykonawcy przez okres izolacji penitencjarnej S.L. Wynagrodzenie ustalono na kwotę 1100 (jeden tysiąc sto złotych) miesięcznie. Umowa w dniu 25 lutego 2011 r. został aneksowana w ten sposób, że termin jej realizacji ustalono na dzień około 15 kwietnia 2011 r. Następnie w aktach znajdują się rachunki do tej umowy wystawione przez W.O. tj.: Rachunek nr 1 - wystawiony w dniu 6 grudnia 2010r. na kwotę 1100 zł Rachunek nr 1 - wystawiony w dniu 5 stycznia 2011 r. na kwotę 1100 zł Rachunek nr 2 - wystawiony w dniu 4 lutego 2011 r. na kwotę 1100 zł Rachunek nr 3 - wystawiony w dniu 4 marca 2011 r. na kwotę 1100 zł Rachunek nr 3 - wystawiony w dniu 4 kwietnia 2011 r. na kwotę 1100 zł Rachunek nr 4 - wystawiony w dniu 12 kwietnia 2011 r. na kwotę 403,33 zł Łączna suma rachunków to 5 903,33 zł czyli kwota ustalona w pkt. 1 decyzji Wójta Gmina R. . Rzecz jednak w tym, że ani z uzasadnienia decyzji, ani z żadnego dokumentu znajdującego się w aktach sprawy wynika, dlaczego miesięczna kwota utrzymania zwierząt wynosi 1100, 00 zł, w jaki sposób kwota wynagrodzenia umownego została skalkulowana, jakie konkretnie koszty obejmuje itd. Innymi słowy brak jest uzasadnienia wysokości wynagrodzenia W.O. zawartego w umowie. Zdaniem Sądu nie jest możliwe pominięcie tej okoliczności zarówno w postępowaniu administracyjnym (a w konsekwencji również w uzasadnieniu decyzji), gdyż prowadziłoby to do zupełnej dowolności w ustalaniu przez organy administracyjne kosztów, które obowiązany jest ponieść właściciel lub opiekun zwierząt. Można wyobrazić sobie adekwatną sytuację, w której kwota ta byłaby ustalona w wysokości kilku tysięcy miesięcznie i wynikała z prawidłowo zawartej umowy, a jedynym uzasadnieniem zawartym w decyzji byłaby właśnie ta okoliczność, że taka a nie inne kwota została określona w umowie. Podkreślenia wymaga, że Sąd nie kwestionuje wysokości tej kwoty jako takiej, nie twierdzi w szczególności, że jest ona zbyt wygórowana, jednakże brak kalkulacji w tym zakresie uniemożliwia Sądowi dokonanie w tym zakresie kontroli prawidłowości wydanej decyzji administracyjnej. Nie znajduje natomiast uzasadnienia zarzut pełnomocnika Skarżącego dotyczący konieczności badania przez Sąd w niniejszym postępowaniu prawidłowości wydania decyzji o czasowym odebraniu zwierząt. Decyzja ta jest decyzją ostateczną, pozostająca w obrocie prawnym i korzystająca w związku z tym z domniemania poprawności i prawidłowości - zgodnie z zasadą trwałości decyzji administracyjnej. W szczególności na taki obowiązek nie wskazuje powołane orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9.02.2011 r. sygn. IIOSK 263/10. Orzeczenie to wydane zostało w sprawie, gdzie jedna decyzją organ administracyjny orzekł o czasowym odebraniu zwierzęcia, o przekazaniu psa do Pogotowia i Straży dla Zwierząt oraz o obciążeniu właścicielki kosztami transportu, leczenia weterynaryjnego i pobytu psa w Pogotowiu. Tym samym nie miała miejsca sytuacja taka jak w niniejszej sprawie, w której decyzja o czasowym odebraniu zwierzęcia byłby już ostateczna i pozostająca w obrocie prawnym. W sprawie o przywołanej sygnaturze II OSK 263/10 badaniu Sądu podlegała całość rozstrzygnięcia, zatem istniała możliwość stwierdzenia przez Naczelny Sąd Administracyjny, że orzekanie o obciążeniu kosztami jest przedwczesne dopóki nie wyjaśnione zostaną okoliczności faktyczne związane z prawidłowością przekazania zwierzęcia właściwemu podmiotowi, w sposób o którym mowa w art. 7 ust. 1 ustawy o ochronie zwierząt. W niniejszej sprawie sytuacja taka jak już wyżej wspomniano, nie ma miejsca i z tego względu przywołane orzeczenie nie jest adekwatne do stanu faktycznego i prawnego niniejszej sprawy. Ponownie rozpoznając sprawę organ będzie zobowiązany przeprowadzić w tym zakresie stosowne postępowanie dowodowe, które utrwali w aktach administracyjnych. Zgodnie z art. 75 § 1 KPA, jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny. W niniejszej sprawie niezbędne będzie w szczególności przesłuchanie W.O. , co do kalkulacji kwoty wskazanej w umowie z nim zawartej. Mając na uwadze wszystkie przedstawione powyżej okoliczności stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja jak i decyzja ją poprzedzająca wydane zostały z naruszeniem przepisów postępowania, a to art. 7, art. 77, art. 80 k.p.a., a naruszenie to mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Wobec powyższego Sąd na podstawie przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a orzekł jak w pkt l w sentencji wyroku. Z kolei w pkt II wyroku Sąd, działając na podstawie art. 152 p.p.s.a. określił, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana.