II SA/Kr 413/12

PostanowienieWSA w Krakowie2014-01-20

Skład orzekający: Sędzia WSA Agnieszka Nawara - Dubiel

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy, złożony po prawomocnym oddaleniu poprzedniego wniosku, powinien być traktowany jako wniosek o zmianę postanowienia w przedmiocie prawa pomocy na podstawie art. 165 p.p.s.a. i czy istnieją podstawy do uwzględnienia takiego wniosku, jeśli od czasu wydania poprzedniego postanowienia nie zaszła istotna zmiana okoliczności sprawy?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy, złożony po prawomocnym oddaleniu poprzedniego wniosku, należy traktować jako wniosek o zmianę postanowienia w przedmiocie prawa pomocy na podstawie art. 165 p.p.s.a. Sąd stwierdził, że od czasu wydania poprzedniego postanowienia nie nastąpiła taka zmiana okoliczności sprawy, która uzasadniałaby przyznanie prawa pomocy, ponieważ oświadczenia skarżącego o jego sytuacji majątkowej nadal były niewiarygodne, a skarżący nie ujawnił prowadzenia działalności gospodarczej ani nie wykazał zmiany swojej sytuacji majątkowej.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Referendarz WSA oddalił ten wniosek, a po rozpoznaniu sprzeciwu WSA również oddalił wniosek, co zostało potwierdzone przez NSA. Skarżący ponownie złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Referendarz WSA ponownie oddalił wniosek, a skarżący wniósł sprzeciw. Sąd rozpoznał sprzeciw, rozważając, czy nastąpiła zmiana okoliczności sprawy uzasadniająca przyznanie prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono zmiany postanowienia z dnia 17 października 2012 r. (w przedmiocie odmowy przyznania prawa pomocy).

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Agnieszka Nawara - Dubiel po rozpoznaniu w dniu 20 stycznia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. F. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 17 stycznia 2012 r. znak [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego postanawia: odmówić zmiany postanowienia z dnia 17 października 2012 r. Skarżący pismem z dnia 2 maja 2012 r. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Postanowieniem z dnia 17 października 2012 r. referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego oddalił wniosek skarżącego. Po rozpoznaniu sprzeciwu Wojewódzki Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 17 października 2012 r. również oddalił wniosek, a Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 11 grudnia 2012 r., sygn. II OZ 1096/12 oddalił zażalenie na postanowienie WSA. Pismem z dnia 12 sierpnia 2013 r., uzupełnionym wyjaśnieniami na formularzu PPF z dnia 3 października 2013 r. skarżący ponownie złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie postanowieniem z dnia 22 listopada 2013 r. oddalił wniosek skarżącego. Od postanowienia tego skarżący wniósł sprzeciw. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 259 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z dnia 14 marca 2012 r. poz. 270 ze zm.) - dalej określanej jako p.p.s.a. - od postanowień wydanych przez referendarza sądowego przysługuje sprzeciw do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego. Sprzeciw wnosi się w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia zarządzenia lub postanowienia. W niniejszej sprawie odpis postanowienia referendarza doręczono skarżącemu w dniu 14 grudnia 2013 r. Siedmiodniowy termin liczony od tej daty upływał więc 21 grudnia 2013 r. Trzeba jednak pamiętać, że 21 grudnia 2013 r. wypadał w sobotę, a w myśl art. 83 § 2 p.p.s.a. jeżeli ostatni dzień terminu przypada na sobotę lub dzień ustawowo wolny od pracy, za ostatni dzień terminu uważa się następny dzień po dniu lub dniach wolnych od pracy. Nas podstawie tego przepisu termin do wniesienia sprzeciwu przez A. F. upływał w poniedziałek 23 grudnia i tego też dnia skarżący za pośrednictwem poczty nadał przesyłkę zawierającą sprzeciw. Sprzeciw został więc wniesiony w terminie. W wypadku wniesienia sprzeciwu postanowienie lub zarządzenie, przeciwko któremu został wniesiony traci moc, a sprawa podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym (art. 260 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Stosownie do treści art. 245 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 2). Taki też był zakres wniosku, który jest obecnie przedmiotem rozpoznania. W tym miejscu należy przypomnieć, że prawomocnym postanowieniem z dnia 17 października 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy w takim samym zakresie. Należy zgodzić się z poglądem wyrażonym przez Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 16 stycznia 2008 r., sygn. akt II FZ 662/07, że w sprawie, w której wydano postanowienie w przedmiocie prawa pomocy, kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy należy traktować, jako wniosek o zmianę tego postanowienia na podstawie art. 165 p.p.s.a. Przepis ten stanowi, iż postanowienia niekończące postępowania w sprawie - a do takich należy postanowienie w przedmiocie przyznania prawa pomocy - mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Przez pojęcie "zmiany okoliczności sprawy" w rozumieniu art. 165 p.p.s.a. należy rozumieć wszelkie zmiany występujące zarówno w okolicznościach faktycznych sprawy, jak i w obowiązującym prawie. Muszą to być jednak takie zmiany, które uzasadniają zmianę dotychczasowego rozstrzygnięcia. W przypadku postanowienia wydanego w zakresie prawa pomocy zmiana okoliczności sprawy musi być oceniana w kontekście przesłanek, które legły u podstaw postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy, a którego zmiany domaga się strona (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 czerwca 2013 r. I FZ 146/13 LEX nr 1320363). Należy przypomnieć, że podstawą odmowy przyznania skarżącemu prawa pomocy w poprzednio wydanym postanowieniu był brak wiarygodności oświadczeń skarżącego o jego sytuacji majątkowej, a w szczególności ukrywanie faktu, iż jest on współwłaścicielem dwóch nieruchomości położonych w L.. Rozpoznając kolejny wniosek skarżącego Sąd doszedł do przekonania, że od czasu wydania poprzedniego postanowienia w przedmiocie prawa pomocy nie doszło do takiej zmiany okoliczności sprawy, która uzasadniałaby przyznanie mu prawa pomocy. Jego obecne oświadczenia o sytuacji majątkowej w dalszym ciągu nie są wiarygodne, co nie pozwala na choćby częściowe uwzględnienie wniosku skarżącego. Przede wszystkim A. F. jest w dalszym ciągu wpisany jako współwłaściciel nieruchomości w księgach wieczystych [...] i [...]. Wprawdzie skarżący zaprzecza, jakoby był współwłaścicielem nieruchomości opisanych szczegółowo w postanowieniu WSA z 17 października 2012 r., jednakże treść ksiąg wieczystych udostępnionych w formie elektronicznej na stronie internetowej Ministerstwa Sprawiedliwości stoi w sprzeczności z twierdzeniami skarżącego. Ponadto skarżący wybiórczo wykonuje wezwania Sądu, twierdząc, że nie może samodzielnie chodzić, a nie ma nikogo, kto mógłby udzielić mu pomocy. Również te oświadczenia są niewiarygodne wobec zawartego na formularzu PPF stwierdzenia, że skarżący prowadzi gospodarstwo rolne wraz z żoną i dwiema bezrobotnymi córkami w wieku 23 i 19 lat. Wreszcie należy zwrócić uwagę, że na wielu stronach internetowych, z których jako przykłady można podać: [...] reklamuje się "Zakład Budowlany [...] A. F. ul. W., woj. małopolskie". Fakt prowadzenia działalności gospodarczej w zakresie usług budowlanych stoi w sprzeczności z twierdzeniami skarżącego jakoby nie był w stanie poruszać się samodzielnie. Dodatkowo skarżący w żadnym z dotychczasowych oświadczeń o stanie majątkowym nie ujawnił faktu prowadzenia opisanej wyżej działalności gospodarczej. Wobec powyższego -mnie znajdując podstaw do zmiany postanowienia o odmowie przyznania A. F. prawa pomocy - orzeczono jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 165 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło