II SA/Kr 596/19
WyrokWSA w Krakowie2019-09-27
Skład orzekający: Jacek Bursa, Magda Froncisz, Tadeusz Kiełkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego jest nieważna z powodu istotnych naruszeń zasad i trybu jej sporządzania, w tym braku określenia podstawy prawnej i granic obszaru objętego planem?Ratio decidendi
Sąd stwierdził nieważność uchwały rady gminy w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego z powodu istotnych naruszeń zasad i trybu jej sporządzania. Naruszenia te obejmowały brak określenia podstawy prawnej podjęcia uchwały oraz brak precyzyjnego określenia granic obszaru objętego planem, co stanowiło istotne wady formalne uniemożliwiające prawidłową kontrolę aktu.Stan faktyczny
Skarżący (właściciele nieruchomości oraz dzierżawca terenu targowego) zaskarżyli uchwałę Rady Miasta Nowy Targ w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Zarzucili istotne naruszenie trybu i zasad sporządzania planu, w tym brak dyskusji, nieprawidłowe finansowanie prac, brak określenia granic terenu, brak podstawy prawnej oraz brak analizy skutków finansowych. Sąd odrzucił skargi dwóch skarżących z przyczyn formalnych, ale rozpoznał merytorycznie skargę właścicieli nieruchomości.Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały w całości oraz zasądził od Gminy Miasta Nowy Targ na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania. Zarządził również zwrot części uiszczonego wpisu od skargi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jacek Bursa Sędziowie: WSA Magda Froncisz (spr.) WSA Tadeusz Kiełkowski Protokolant: starszy sekr. sądowy Beata Stefańczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 września 2019 r. sprawy ze skarg Firma A, M. H., J. C. oraz Ł. L. na uchwałę nr IV/46/2019 Rady Miasta Nowy Targ z dnia 4 lutego 2019 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego NOWY TARG 6.II (Targ przy ul. Targowej) I. odrzuca skargi Firma A oraz Ł. L.; II. w uwzględnieniu skargi M. H. i J. C. stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały w całości; III. zasądza od Gminy Miasta Nowy Targ na rzecz skarżących M. H. i J. C. kwoty po 797,00 zł ( siedemset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania; IV. zarządza zwrócić Firma A kwotę 300,00 zł ( trzysta złotych) tytułem uiszczonego wpisu od skargi .
Firma A z siedzibą w N. T., M. H. i J. C. złożyli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na uchwałę Rady Miasta Nowy Targ Nr IV/46/2019 z dnia 4 lutego 2019 roku w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego NOWY TARG 6.II (Targ przy ul. Targowej).
Zaskarżonej uchwale zarzucili:
- istotne naruszenie trybu sporządzania planu, a to:
1. art. 22 ust. 1 u. s. g. w zw. z § 39 ust. 1 Statutu Miasta Nowy Targ, poprzez zaniechanie otwarcia dyskusji nad uchwałą, a następnie jej zamknięcie i podjęcie uchwały, pomimo że dyskusja w tym przedmiocie nie została nigdy otwarta oraz nie podjęto żadnej dyskusji nad zgłoszonymi zarzutami, a nawet nie zaproponowano zadawania pytań, radni zabierali głos w tej kwestii dopiero w wolnych wnioskach, bo wcześniej im nie pozwolono;
2. art. 21 ust 1 w zw. z art. 21 ust. 2 pkt 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez pokrycie kosztów sporządzenia planu przez spółkę Nowa Targowica sp. z o.o., która złożyła wniosek o zmianę planu zagospodarowania przestrzennego, a nie ze środków pochodzących z budżetu gminy;
3. art. 17 pkt 5 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 3 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu
przestrzennym poprzez brak sporządzenia przez rzeczoznawcę majątkowego prognozy skutków finansowych uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, na skutek czego doszło do jedynie pozornego wskazania w uzasadnieniu projektu uchwały wpływu zmian w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego na finanse publiczne w tym budżet gminy, co miało wpływ na treść zaskarżonej uchwały;
- istotne naruszenie zasad sporządzania planu, a to:
1. art. 1 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez błędną jego wykładnię i uchwalenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego bez uwzględnienia ładu przestrzennego i zrównoważonego rozwoju,
2. art. 16 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w zw. z § 3
pkt 2 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 23 sierpnia 2003 roku w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego poprzez zaniechanie określenia granic obszaru objętego uchwałą, którego to wymogu nie spełnia odniesienie się do załącznika graficznego do uchwały o przystąpieniu do opracowania zmiany planu zagospodarowania przestrzennego, tj. brak koniecznych elementów, które powinien zawierać miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego;
3. art. 16 ust. 2 z zw. z art. 27 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w zw. z § 3 § 1 pkt 1 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 23 sierpnia 2003 roku w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego poprzez podjęcie uchwały bez wskazania podstawy prawnej, tj. niewskazanie art. 27 ww. ustawy w podstawach prawnych uchwały, pomimo że przedmiotem zaskarżonej uchwały jest zmiana istniejącego planu zagospodarowania przestrzennego, co stanowi istotne naruszenie zasad sporządzania planu;
4. art. 15 ust 2 pkt 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w zw.
z art. 7 ust. 1 pkt 11 u.s.g. poprzez brak uwzględnienia w uchwale lokalizacji targowiska, określenia jego granic i zasad zagospodarowania, pomimo że konieczność uwzględnienia tych kwestii w uchwale stanowi wymagania wynikające z potrzeb kształtowania przestrzeni publicznych, które stanowią element konieczny miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego;
Podnosząc powyższe zarzuty, na podstawie art. 28 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w zw. z art. 147 § 1 p.p.s.a. skarżący wnieśli o stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały w całości. Ponadto wnieśli o zasądzenie od organu na rzecz każdego ze skarżących kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skarżący podnieśli, że skarżący M. H. jest właścicielem nieruchomości znajdujących się w terenie będącym przedmiotem zaskarżonej uchwały, oznaczonych jako dz. nr [...].
Skarżący J. C. jest właścicielem nieruchomości znajdujących się w terenie będącym przedmiotem zaskarżonej uchwały, oznaczonych jako dz. [...], [...], [...].
Skarżąca Firma A z siedzibą w N. T., na podstawie umowy dzierżawy z dnia 27.11.2014 roku, aneksów do tej umowy oraz umowy dzierżawy z 28 grudnia 2017 r. posiada prawo do nieruchomości znajdujących się w terenie objętym zaskarżoną uchwałą, w postaci kilkunastu wymienionych w skardze działek. Skarżąca na wskazanych powyżej nieruchomościach prowadzi działalność handlowo - usługową w postaci prowadzenia
placu targowego. Plac ten skarżąca, zgodnie z ustaleniami poczynionymi z władzami
miasta, zorganizowała samodzielnie z własnych funduszy, a następnie zajęła się jego
prowadzeniem. Skarżąca spółka podjęła się tej inwestycji w celu zapewnienia lokalnej społeczności nowego placu targowego, stary plac targowy musiał zostać zlikwidowany ze względu na budowę obwodnicy w jego terenie. W tej sytuacji władze miasta poszukiwały inwestora gotowego do podjęcia się zadania wybudowania i zorganizowania nowego placu targowego w innej części miasta. Miasto Nowy Targ jest miastem o tradycji handlowej, na co wskazuje już sama nazwa miasta. Miejskie targowisko, na którym odbywają się jedne z największych jarmarków w Polsce, jest i było jednym z głównych źródeł dochodu miasta i jego mieszkańców. To z faktu odbywających się tu jarmarków słynie miasto Nowy Targ. Zgodnie z wytycznymi władz miasta, nowy plac targowy miał zostać urządzony w sposób nowoczesny, odpowiadający obecnym standardom. Skarżąca podjęła się tego zadania, organizując plac targowy w sposób ustalony z Radą Miasta oraz Burmistrzem Miasta na terenie wydzierżawionym jej przez miasto na podstawie ww. umowy dzierżawy. Spółka Firma A podejmując się zorganizowania targowiska w zupełnie nowym miejscu podjęła duże ryzyko. Inwestycja ta wiązała się z koniecznością poczynienia znacznych nakładów finansowych przez spółkę, która finansowała całą inwestycję bez gwarancji jej powodzenia. W zamian za podjęcie tego ryzyka miasto zobowiązało się do lojalności wobec spółki i nie angażowania się w inne inwestycje mające na celu uruchomienie nowego placu targowego.
Skarżąca ma świadomość, że na gruncie dotychczasowego orzecznictwa uznawane jest, że dzierżawca nie posiada interesu prawnego do zaskarżenia uchwały o zmianie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, wskazała jednak, że pogląd ten nie powinien znaleźć zastosowania w jej przypadku. Umowa dzierżawy na podstawie której skarżąca posiada prawo do nieruchomości znajdujących się w terenie objętym ustawą została zawarta w celu wykonania przez skarżącą zadania własnego gminy, o którym mowa w art. 7 ust. 1 pkt 11 u. s. g. - tj. prowadzenia i organizacji targowiska. Sposób jego realizacji został w pełni uzgodniony z gminą – właścicielem dzierżawionych nieruchomości, a zaskarżona uchwała została podjęta właśnie w celu doprowadzenia do zgodności pomiędzy faktycznym przeznaczeniem terenu – plac targowy, a jego przeznaczeniem uregulowanym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Inicjatorem procedury uchwalenia uchwały była skarżąca, która w oparciu o postanowienia § 4 ust. 5 umowy dzierżawy z dnia 27 listopada 2014 roku w celu uregulowania sposobu i terenu prowadzenia placu targowego wystąpiła z wnioskiem o zmianę planu zagospodarowania przestrzennego. Skarżąca składając wniosek sfinansowała prace projektowe, na które to potrzeby dokonała wpłaty na konto budżetu miasta na pokrycie prac planistycznych. Pomimo złożenia wniosku przez skarżącą i sfinansowania przez nią prac planistycznych, nie potraktowano skarżącej jako partnera, ani nie zapewniono jej możliwości aktywnego udziału w trakcie opracowywania koncepcji planu. Stanowi to istotne naruszenie interesu prawnego skarżących. Na powierzchnię terenu, do którego prawo ma skarżąca Spółka, stanowiącą aż Ľ % całej powierzchni terenu objętego uchwałą jak również czasookres (25 lat) na jaki umowa dzierżawy została zawarta.
Skarżący M. H. i J. C. są wspólnikami spółki Firma A To oni, działając w ramach spółki, podjęli się realizacji placu targowego, przy czym na potrzeby tego projektu przeznaczyli również własne nieruchomości, które zostały wskazane powyżej.
Zaskarżona uchwała narusza więc interesy wszystkich skarżących. Dopuszcza bowiem, wbrew umowie zawartej na etapie realizacji inwestycji, do niekontrolowanego rozprzestrzeniania się placu targowego poza tereny zorganizowanego przez spółkę i skarżących (będących jej wspólnikami) placu targowego. Spowoduje to jego chaotyczny dowolny rozrost i brak organizacji, co stanowi naruszenie istniejącego obecnie ładu przestrzennego wypracowanego przez skarżącą i tym samym naruszenie wymogów, które powinien spełniać akt jakim jest miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. Ponadto zaskarżona uchwała dopuszcza rozwój placu targowego nie przewidując dodatkowych terenów na parkingi, co doprowadzi do konieczności korzystania z parkingów urządzonych przez spółkę na własny koszt przez osoby niekorzystające z jej usług. Kwestia ta była podnoszona w złożonych uwagach do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, które nie zostały jednak rozpatrzone w sposób prawidłowy. Niekontrolowany rozrost targowiska pozbawi skarżących możliwości zapewnienia wystarczającej liczby miejsc parkingowych dla osób korzystających z ich usług i tym samym klientów, którzy przestaną korzystać z jej usług ze względu na brak miejsc parkingowych, co narusza ich interes prawny. Skarżący byli aktywni na każdym etapie procedowania planu. Składali we właściwym czasie zastrzeżenia i uwagi, przy czym w imieniu wszystkich skarżących występowała spółka Firma A reprezentowana przez Prezesa Zarządu - skarżącego ad 3 - J. C. i prokurenta - skarżącego ad 2 - M. H.. Uwagi złożone przez skarżących nie zostały uwzględnione w treści uchwały, co narusza ich interes prawny.
Skarżący zarzucili także istotne naruszenie zasad sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego:
- brak podstawy prawnej podjęcia uchwały.
Zaskarżona uchwała nie zawiera podstawy prawnej jej podjęcia. Przedmiotem zaskarżonej uchwały jest bowiem zmiana miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego NOWY TARG 6.1 przyjętego uchwałą Nr XV11/128/2012 Rady Miasta Nowy Targ z dnia 8 marca 2012 roku, co zostało wskazane w § 1 zaskarżonej uchwały. W podstawach prawnych jej podjęcia powinien więc znaleźć się art. 27 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, który nie został wskazany.
- brak określenia terenu, który obejmuje uchwała.
W treści zaskarżonej uchwały nie został określony teren, który obejmuje uchwalony miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, co stanowi jej elementarny brak i istotne naruszenie zasad jej sporządzania. Odniesienie się w § 3 do załącznika do uchwały o przystąpieniu do sporządzania miejscowego planu nie może zostać uznane za określenie terenu objętego planem. Zaskarżona uchwała nie zawiera zatem koniecznych elementów, które zgodnie z art. 16 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w zw. z § 3 pkt 2 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 23 sierpnia 2003 roku w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (dalej zwanego Rozporządzeniem) powinien zawierać miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego.
- brak wskazania wpływu zaskarżonej uchwały na finanse publiczne.
Przedłożony przez Burmistrza Miasta projekt uchwały jedynie formalnie spełnia wymagania, o których mowa w art. 15 ust 1 pkt 3 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Prognoza skutków finansowych nie została bowiem sporządzona przez uprawnionego rzeczoznawcę, tj. przez osobę mającą kompetencje do jej sporządzenia. Ponadto uzasadnienie w tym zakresie jest lakoniczne i de facto nie stanowi wskazania jaki wpływ na finanse publiczne, a w szczególności budżet gminy będzie miała uchwała. Wskazanie, że ustalenia planu miejscowego niosą obciążenia jak i potencjalne dochody, stanowi truizm i w żaden sposób nie może zostać uznane za określenie wpływu uchwały na finanse publiczne. W treści uzasadnienia nie pada żadna konkretna kwota, co dotyczy zarówno kosztów budowy dróg jak również zmiany wartości nieruchomości.
Skarżący zarzucili także istotne naruszenie procedury uchwalenia uchwały w przedmiocie planu zagospodarowania przestrzennego:
- brak poprzedzenia podjęcia uchwały konieczną dyskusją (zarzut ten szczegółowo rozwinięto w skardze).
- brak uwzględnienia istniejącego ładu przestrzennego.
W trakcie sesji Rady nie odniesiono się do głównych uwag złożonych przez skarżących, a w szczególności określenia granic targowiska, w wyniku czego doszło do naruszenia art. 1 ust. 1 pkt 1 i 2 w zw. z art. 1 ust 2 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, tj. do podjęcia uchwały bez wzięcia pod uwagę podstawowych aspektów uwzględnianych w planie zagospodarowania przestrzennego - wynikających z wymogów ładu przestrzennego. Brak określenia granic targowiska pozwoli na jego niekontrolowany, chaotyczny rozrost, czym zostanie zaburzony istniejący ład przestrzenny. Plac targowy istniejący w granicach wskazanych przez skarżących w złożonych przez nich uwagach do projektu uchwały stanowi zorganizowaną całość zagospodarowaną w sposób estetyczny i uporządkowany. Na placu tym znajdują się wiaty handlowe zbudowane według jednego projektu, pomiędzy którymi znajdują się ciągi piesze oraz sanitariaty. Zezwolenie na dowolny rozrost targowiska bez określenia zasad w jaki ma on przebiegać, prowadzić będzie do zaburzenia ładu przestrzennego osiągniętego w wyniku realizacji placu targowego przez skarżących. Również postanowienia planu co do liczby przewidywanych miejsc parkingowych zostały podjęte bez uwzględnienia istniejącego ładu przestrzennego. Uchwalony plan zagospodarowania przestrzennego dotyczy terenu, na którym zlokalizowany został plac targowy składający się z wiat handlowych, które nie mają przegród budowlanych, a zatem nie stanowią budynków w rozumieniu art. 3 pkt 2 ustawy prawo budowlane. Ustalenie wymogów co do ilości miejsc parkingowych w odniesieniu do powierzchni użytkowej budynku stanowi regulację nieuwzględniającą istniejącego ładu przestrzennego. Ma to tym większe znaczenie, że celem jej podjęcia wskazanym w uzasadnieniu jest właśnie dostosowanie ustaleń miejscowego planu zagospodarowania do istniejącego ładu przestrzennego stworzonego przez skarżącą. Zaniechanie przeznaczenia części terenu pod potrzeby targowiska i wyodrębnienie tej części od pozostałych terenów oznaczonych jako tereny handlowo - usługowe narusza również art. 15 ust. 2 pkt 5 nakazujący określenie w planie zagospodarowania przestrzennego wymagań wynikających z potrzeb kształtowania przestrzeni publicznych. Ze względu na szczególną rolę jaką pełni targowisko w Nowym Targu, na tym targowisku realizowane są potrzeby publiczne. Zasadnym zatem było wyodrębnienie części targowiska od pozostałej części planu, zwłaszcza, że to miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego jest dokumentem, w którym określa się lokalizację targowiska (przykładowo Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 13.10.2005 r. w sprawie OSK 1032/04).
- naruszenie art. 21 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
W trakcie procedowania zaskarżonej uchwały został naruszony art. 21 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez sfinansowanie prac projektowych przez skarżącą, a nie ze środków budżetu gminy. Skarżąca spółka dokonała wpłat na sfinansowanie prac związanych z uchwaleniem miejscowego planu zagospodarowanie przestrzennego, co jest niezgodne z dyspozycją ww. przepisu. W przedmiotowej sytuacji nie znajdzie zastosowania żaden z wyjątków przewidzianych w art. 21 ust. 2 ww. ustawy, bowiem nie zachodzi ani jeden z enumeratywnie wymienionych tam przypadków. W szczególności nie można wskazać, ażeby finansowanie mogło się odbywać na zasadach określonych w art. 21 ust. 2 pkt 4, stanowiącego, że koszty sporządzenia planu obciążają inwestora realizującego inwestycję celu publicznego. Przepis ten znajduje zastosowanie jedynie w sytuacji zamiaru realizacji inwestycji, czego konsekwencją jest konieczność zmiany przeznaczenia terenu w planie. W sytuacji przedmiotowej procedura uchwałodawcza rozpoczęła się już po zrealizowaniu inwestycji przez skarżącą, co nie spełnia dyspozycji art. 21 ust 2 pkt 4 ww. ustawy.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi. Odnosząc się do zarzutów naruszenia art. 22 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym w związku § 39 ust. 1 Statutu Miasta Nowy Targ wskazano, że przepis Statutu Miasta Nowy Targ w sposób ogólny stanowi, iż "Przewodniczący Rady prowadzi obrady według ustalonego porządku, otwierając i zamykając dyskusję nad każdym z punktów. Trudno w zaistniałym stanie faktycznym zgodzić się z zarzutem braku dyskusji przed podjęciem uchwały Nr IV/46/2019 w sprawie Miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Nowy Targ 6.II (Targ przy ul. Targowej). W pierwszej kolejności projekt uchwały został przedstawiony przez Naczelnika Wydziału RiU mgr inż. W. W.. Następnie Przewodniczący Rady umożliwił radnym zadawanie konkretnych pytań dotyczących projektu uchwały, a kierowanych do Naczelnika. Z tej możliwości skorzystali radni, tj. A. S. i radny M. F.. Na sesję zaproszono także projektanta - autora planu B. S. celem przekazania kolejnych informacji dotyczących planu radnym. W dalszej kolejności Przewodniczący Rady umożliwił po raz kolejny radnym możliwość kierowania pytań, tym razem nie tylko do Naczelnika Wydziału, ale także obecnego na sesji Rady Miasta projektanta. W dyskusji nad planem zabrał głos kolejny radny P. L.. Następnie radni zgłaszali wnioski formalne związane z przedmiotowym projektem uchwały, tj. wniosek radnego B. G. o przesunięcie projektu uchwały na kolejną sesję (wniosek nie przeszedł), dalej wniosek o doprecyzowanie nazwy planu zgłoszony przez radnego M. F. (wniosek przeszedł). Ponieważ projekt uchwały był także szeroko i dokładnie omawiany na Komisji Finansów, Gospodarki Komunalnej i Rozwoju (nadmienia się, że Komisja zajmując się tym projektem uchwały zaopiniowała go pozytywnie) radna S. D.-I. złożyła wniosek formalny o zamknięcie dyskusji (wniosek przeszedł). Nadmienia się, że projekt uchwały był szczegółowo omawiany na 3 posiedzeniach Komisji Finansów, Gospodarki Komunalnej i Rozwoju Rady Miasta tj. 23 maja 2018r., 5 września 2018r. i 30 stycznia 2019r. W takim stanie rzeczy przystąpiono do procedury głosowania. Wszyscy radni obecni na sesji mieli niczym nieograniczoną możliwość wzięcia udziału w dyskusji nad projektem niniejszej uchwały poprzez zdawanie pytań zarówno Naczelnikowi Wydziału jak i projektantowi obecnemu na sesji. Ponadto każdy miał możliwość zgłoszenia wniosku formalnego czy też poprawki do uchwały. W takim stanie rzeczy zarzuty naruszenia ustawy o samorządzie gminnym jak i Statutu Miasta Nowy Targ należy uznać za całkowicie chybione.
W kwestii naruszenia interesu prawnego skarżącej spółki podniesiono, że kwestia zapisów umowy dzierżawy z dnia 27 listopada 2014r. z późniejszymi aneksami i z dnia 28 grudnia 2017r. pomiędzy skarżącą, a Gminą Miasto Nowy Targ nie może być przedmiotem skargi administracyjnej. Do rozstrzygania sporów pomiędzy stronami w zakresie umowy dzierżawy właściwe są sądy powszechne.
Co do zarzutu istotnego naruszenia zasad sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego:
- brak podstawy prawnej podjęcia uchwały:
Art. 27 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym odnosi się do trybu, a nie do przedmiotu rozstrzygnięcia Rady Gminy. Uchwała Nr XXVIII/253/2016 o przystąpieniu do zmiany planu miejscowego NOWY TARG 6.1 z dnia 10 października 2016 r. określa granice terenów objętych zmianą oraz przedmiot zmiany planu. Z uwagi na fakt, że zmiana planu obejmuje pewną odrębną, spójną jednostkę urbanistyczną, ustalenia dla tego terenu zostały określone jako odrębny plan miejscowy NOWY TARG 6.II, w związku z tym podstawa prawna w uchwale podana jest prawidłowo.
- brak określenia terenu, który obejmuje uchwała:
W § 3 uchwały w sprawie mpzp NOWY TARG 6.II wyraźnie określono, że plan obejmuje obszar o powierzchni 13,85 ha, którego granice zostały określone na załączniku graficznym do uchwały Nr XXVIII/253/2016 Rady Miasta Nowy Targ z dnia 10 października 2016 roku. Odwołanie się do uchwały intencyjnej w sposób jednoznaczny określa granice obszaru objętego planem. Natomiast w § 2 pkt 1 ustalono, że integralną częścią uchwały jest rysunek planu w skali 1:1000, stanowiący załącznik nr 1 do ww. uchwały.
- brak wskazania wpływu zaskarżonej uchwały na finanse publiczne:
Art. 17 pkt 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym stanowi, że "wójt, burmistrz, prezydent miasta po podjęciu przez radę gminy uchwały o przystąpieniu do sporządzania planu miejscowego kolejno: sporządza prognozę skutków finansowych uchwalenia planu miejscowego, z uwzględnieniem art. 36".
Stosownie do art. 174 ust. 3a pkt 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami rzeczoznawca majątkowy "może sporządzać", a nie "sporządza" opracowania i ekspertyzy dotyczące skutków finansowych uchwalania planów miejscowych, to oznacza, że takie opracowania i ekspertyzy może sporządzać także osoba niebędąca rzeczoznawcą majątkowym. Prognoza finansowa, jak sama nazwa wskazuje, jest pewnym przewidywaniem, a nie wiążącym, dokładnym, wyliczeniem opartym na szacunku nieruchomości. Nie jest załącznikiem do projektu planu wykładanym do publicznego wglądu i dyskusji. Pełni ona funkcję analizy ekonomicznej, która powinna być rzetelnie sporządzona i musi uwzględniać skutki jakie powstaną w wyniku zastosowania art. 36 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Zakres prognozy określa § 11 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. Nr 164, poz. 1587). Sam fakt sporządzenia prognozy skutków finansowych uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przez osobę nie będącą rzeczoznawcą majątkowym nie może prowadzić do automatycznego uznania, że taka prognoza jest nierzetelna czy też nie odpowiada wymogom określonym w ww. rozporządzaniu Ministra Infrastruktury. Fakt dopuszczenia możliwości powierzenia opracowania prognozy skutków finansowych rzeczoznawcy majątkowemu nie może być interpretowany jako obowiązek powierzenia tej czynności rzeczoznawcy (wyrok NSA z dnia 10 października 2017 r., sygn. akt 265/16). Powyższe z znajduje potwierdzenie w orzeczeniu NSA z dnia 20 grudnia 2017 r. II OSK 718/16. Głównym celem planu miejscowego było wprowadzenie zmian do obowiązującego planu w zakresie ustaleń dotyczących terenów o przeznaczeniu usługowo-produkcyjnym oraz podstawowego układu komunikacyjnego. Obszar objęty planem funkcjonuje jako plac targowy, a ustalenia obowiązującego planu nie w pełni przystawały do tej funkcji. Plan miejscowy NOWY TARG 6.II ustala zasady kształtowania zabudowy oraz wskaźniki zagospodarowania terenów w sposób mający na celu kontynuację zastanych cech istniejącej zabudowy co do funkcji, gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych. Istotnej zmianie uległ przebieg drogi gminnej, której długość uległa niewielkiemu wydłużeniu w stosunku do stanu przedstawionego w planie NOWY TARG 6.I o czym też wspomina prognoza skutków finansowych w pkt 4.1. Skarżona uchwała zawiera wymagany prawem załącznik nr 3, który zawiera Rozstrzygnięcie o sposobie realizacji zapisanych w planie inwestycji z zakresu infrastruktury technicznej, które należą do zadań własnych gminy oraz zasad ich finansowania.
Trudno też, zdaniem organu, obronić argument podnoszony przez skarżących, że uchwała została podjęta bez świadomości Radnych co do jej konsekwencji finansowych. Burmistrz miasta skierował projekt do uchwalenia już w maju 2018 r. Projekt uchwały był szczegółowo omawiany na trzech posiedzeniach Komisji Finansów, Gospodarki Komunalnej i Rozwoju Rady Miasta, tj. 23 maja 2018 r., 5 września 2018 r. i 30 stycznia 2019 r.
Co do zarzutu braku uwzględnienia istniejącego ładu przestrzennego wskazano, że jak wspomniano w uzasadnieniu do uchwały realizacja ładu przestrzennego, rozumianego jako ukształtowanie przestrzeni, które tworzy harmonijną całość oraz uwzględnia w uporządkowanych relacjach wszelkie uwarunkowania i wymagania (funkcjonalne, społeczno-gospodarcze, środowiskowe, kulturowe oraz kompozycyjno-estetyczne), odbywa się w planie miejscowym przede wszystkim poprzez odpowiednie przeznaczanie terenów dla różnych funkcji oraz prawidłowe dobranie parametrów i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, tj. maksymalną i minimalną intensywność zabudowy, minimalny udział procentowy powierzchni biologicznie czynnej, maksymalną wysokość zabudowy oraz linie zabudowy i gabaryty obiektów. Właściwe kształtowanie parametrów i wskaźników zabudowy jest podstawowym narzędziem tworzenia urbanistycznego i architektonicznego ładu przestrzennego. Głównym celem planu miejscowego jest wprowadzenie zmian do obowiązującego planu w zakresie ustaleń dotyczących terenów o przeznaczeniu usługowo-produkcyjnym oraz
podstawowego układu komunikacyjnego. Obszar objęty planem funkcjonuje jako istniejący plac targowy, a ustalenia obowiązującego planu nie w pełni przystają do tej funkcji. Oczekiwanym efektem sporządzenia planu miejscowego ma być implementacja spójnych rozwiązań w zakresie urbanistyki i architektury, które zapewnią ochronę ładu przestrzennego z uwzględnieniem zasady zrównoważonego rozwoju. Plan miejscowy NOWY TARG 6.II ustala zasady kształtowania zabudowy oraz wskaźniki zagospodarowania terenów w sposób mający na celu kontynuację zastanych cech istniejącej zabudowy co do funkcji, gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych. Jest prawdą, że z wnioskiem o sporządzenie zmiany planu wystąpiła Firma A Niemniej faktem jest, że plac targowy funkcjonuje w tym terenie nie tylko na działkach będących własnością skarżącej bądź przez nią dzierżawionych, ale i na terenach sąsiadujących, które tworząc spójną, jednostkę urbanistyczną ograniczoną naturalnymi barierami takimi jak wały przeciwpowodziowe, Miejska Oczyszczalnia Ścieków czy droga gminna, czego dowodzi zdjęcie targu przy ul. Targowej z lotu ptaka w dniu 19 maja 2018 r. tj. sobota, który to dzień obok czwartku jest tradycyjnie dniem "targowym" w Nowym Targu.
Temat między innymi ładu przestrzennego w obszarze objętym projektem planu był przedmiotem dyskusji na posiedzeniach Miejskiej Komisji Urbanistyczno-Architektonicznej w Nowy Targu, opiniującej koncepcje jak i projekt planu miejscowego. Komisja Urbanistyczno-Architektonicznej sama sugerowała, aby dla całego obszaru objętego projektem planu ustalić jednorodne przeznaczenie pod targowicę.
Odnośnie miejsc parkingowych skarżona uchwała wyraźnie ustala zasady ich wyznaczania, ustalając ich minimalną liczbę oraz sposób ich realizacji w §8 pkt6 lit.a. W bezpośrednim sąsiedztwie terenu objętego uchwałą znajdują się ogólnodostępne parkingi, z których korzystają klienci targowicy. Istotne jest również, że plan miejscowy NOWY TARG 6.II zawiera ustalenia w zakresie wymagań wynikających z potrzeb kształtowania przestrzeni publicznych - rozdział 9 uchwały - i jednocześnie kwalifikuje jakie tereny do tych przestrzeni przynależą.
Co do zarzutu naruszenia art. 21 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym organ wskazał, że projekt planu miejscowego NOWY TARG 6.II został sfinansowany ze środków budżetu gminy. Owszem Burmistrz Miasta wystąpił z pisemną prośbą do skarżącej spółki o dokonanie darowizny na rzecz Gminy Miasto Nowy Targ w związku z jej wnioskiem o sporządzenie planu miejscowego. Natomiast darowizna, której dokonała skarżąca spółka, była dobrowolna i nie było to warunkiem procedowania sporządzania planu miejscowego zgodnie z uchwałą intencyjną Rady Miasta. Darowizna została dokonana po podjęciu przez Radę Miasta uchwały w sprawie przystąpienia do sporządzenia zmiany planu miejscowego NOWY TARG 6.I oraz po zakończeniu postępowania o udzielenie zamówienia publicznego, gdzie 4 listopada 2016r. Skarbnik Miasta potwierdził zapewnienie środków finansowych na realizację zamówienia. Darowizna została natomiast przekazana na konto Urzędu Miasta w dniu 23 listopada 2016 r. W dniu 10 maja 2019 r. do Urzędu Miasta wpłynęło od adwokata wezwanie do zapłaty, w którym domaga się zwrotu darowizny w wysokości 12 300zł na rzecz skarżącej spółki. Po uzupełnieniu wskazanych braków kwota ta zostanie zwrócona zgodnie z wezwaniem.
Mając na uwadze przedstawioną powyżej argumentację organ stwierdził, że trudno w zaistniałym stanie faktycznym podzielić poglądy skarżących dotyczące rzekomego naruszenia przepisów prawa przez organ administracji publicznej, a w szczególności ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w związku z uchwalonym planem miejscowym.
Na przedmiotową uchwałę skargę złożył także Ł. L., zaskarżając ją w całości. Zaskarżonej uchwale zarzucił naruszenie:
1. art. 15 ust. 1 i art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez stwierdzenie zgodności z ustaleniami studium pomimo, że nie były one zgodne;
2. art. 1 pkt 1 i pkt. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez wprowadzenie zakazów na całym obszarze planu sprzecznych z ustaleniami studium mającymi zapewnić zrównoważony rozwój w tym terenie;
3. art. 17 pkt 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz § 11 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego poprzez brak sporządzenia przez rzeczoznawcę majątkowego prognozy skutków finansowych uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego;
4. § 39 ust. 1 Statutu Miasta Nowy Targ w związku z art. 22 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym poprzez głosowanie w sprawie zamknięcia dyskusji w punkcie dotyczącym omawiania projektu planu pomimo, że dyskusja ta w tym przedmiocie nigdy nie została przez Przewodniczącego Rady otwarta.
Biorąc pod uwagę wyżej wymienione zarzuty skarżący Ł. L. wniósł o stwierdzenie nieważności wyżej wymienionej uchwały w całości. Jednocześnie wniósł o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W pisemnym uzasadnieniu skargi rozwinięto powyższe zarzuty.
W odpowiedzi na skargę Ł. L. organ wniósł o oddalenie skargi i uzasadnił swoje stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, działając na podstawie art. 111 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), dalej "P.p.s.a.", na rozprawie 27 września 2019 r. połączył do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy o sygn. akt II SA/Kr 596/19 oraz II SA/Kr 666/19 i postanowił prowadzić je pod wspólną sygn. akt II SA/Kr 596/19. Powyższy przepis stanowi, że sąd zarządza połączenie kilku oddzielnych spraw toczących się przed nim w celu ich łącznego rozpoznania lub także rozstrzygnięcia, jeżeli mogły być objęte jedną skargą. Sąd postanowił o połączeniu tych dwóch spraw do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia, bowiem strony skarżące zaskarżyły odrębnie tę samą uchwałę, a obie skargi mogłyby być objęte jedną skargą.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 2107) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 5 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, kontrola działalności administracji publicznej wykonywana przez sądy administracyjne obejmuje w szczególności orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego jednostek samorządu terytorialnego, jak również inne niż określone w pkt 5 akty organów jednostek samorządu terytorialnego (art. 3 § 2 pkt 6 P.p.s.a.). Z kolei zgodnie z art. 134 P.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W pierwszej kolejności należy wskazać, że skargi dwóch skarżących podlegały odrzuceniu.
Skarga Ł. L. podlegała odrzuceniu z powodu nieuzupełnienia jej braków formalnych (brak uiszczenia wpisu od skargi). Stosownie do przepisu art. 230 P.p.s.a. od pism wszczynających postępowanie przed sądami administracyjnymi w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Pismami tymi są: skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania. Zgodnie z art. 220 § 1 P.p.s.a. Sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W tym przypadku, z zastrzeżeniem § 2 i 3, przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. Stosownie natomiast do art. 220 § 3 P.p.s.a. skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których - mimo wezwania - nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd. W związku z tym zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 2 lipca 2019 r., k. 239, skarżący Ł. L. został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 300 zł – w terminie 7 dni od doręczenia wezwania - pod rygorem odrzucenia skargi. Powyższe wezwanie, po dwukrotnym awizowaniu, powróciło do Sądu dnia 06.08.2019 r. z relacją Poczty "zwrot – nie podjęto w terminie". Niepodjęta przesyłka znajduje się w aktach, k. 243. Na zwrotnym potwierdzeniu odbioru widnieje adnotacja doręczyciela o miejscu pozostawienia pisma do dyspozycji adresata. Widnieje również data zwrotu, data pierwszego i drugiego awiza. Określono również w sposób jednoznaczny miejsce pozostawienia awiza. Widnieje również pieczątka w zakresie daty zwrotu do nadawcy. Druk zawiera podpis doręczyciela. W trybie art. 73 P.p.s.a. istotne jest, aby na kopercie zawarto informację o jej dwukrotnym awizowaniu, co w kontrolowanej sprawie miało miejsce. Dokument potwierdzenia odbioru stanowi dokument urzędowy, który korzysta z domniemania zgodności z prawdą. Innymi słowy pocztowy dowód doręczenia przesyłki stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone. Pogląd ten jest ugruntowany w orzecznictwie sądowym (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 30 kwietnia 1998 r., sygn. III CZ 51/98, opubl. OSNC 1998; wyrok NSA z 12 grudnia 2008 r. sygn. II GSK 555/08, LEX nr 52569). Taki charakter zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłki uzasadnia przyjęcie, że dokument ten korzysta z domniemania prawdziwości (doręczenie zastępcze). Zakreślony termin do uiszczenia wpisu od skargi Ł. L. upłynął bezskutecznie i brak fiskalny skargi nie został uzupełniony. Sąd przy tym wskazuje, że wpis od skargi uiszcza się w kasie lub na rachunek bankowy właściwego sądu administracyjnego. Uiszczenie przez skarżącego Ł. L. dnia 16.05.2019 r. przekazem pocztowym kwoty 300 zł na rzecz Rady Miasta Nowy Targ, potwierdzenie nadania k. 211, nie spełnia warunku opłacenia skargi. Skoro skarżący Ł. L. nie uiścił w kasie Sądu, ani na rachunek Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie należnego wpisu sądowego od skargi, Sąd skargę odrzucił, orzekając jak w pkt I sentencji, na podstawie art. 220 § 3 P.p.s.a.
Co do skargi spółki Firma A z siedzibą w N. T., to także podlegała odrzuceniu. Należy tu odnieść się do legitymacji tej skarżącej do wywiedzenia skargi na plan miejscowy. Skarga została wniesiona na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. z 2018r. poz. 994 ze zm., dalej "u.s.g."). Stosownie do tego przepisu każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem, podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego. W przeciwieństwie do legitymacji w postępowaniu administracyjnym określonym przepisami kodeksu postępowania administracyjnego, w którym stroną może być każdy, czyjego interesu prawnego lub uprawnienia dotyczy postępowanie, uprawnionym do wniesienia skargi z art. 101 ustawy o samorządzie gminnym może być jedynie podmiot, którego interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone. Naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia jest zatem przesłanką dopuszczalności skargi do sądu administracyjnego i otwiera drogę do jej merytorycznej oceny. Ocena ta zaś dotyczy charakteru naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia wnoszącego skargę. Naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia skarżącego występuje wówczas, gdy jest ono konsekwencją naruszenia obiektywnego porządku prawnego (normy prawa materialnego lub procesowego). Przez interes prawny, w przeciwieństwie do interesu faktycznego, rozumie się przyznany przepisami prawa materialnego zakres uprawnień podmiotu, kształtujący jego sytuację prawną. Naruszenie tego interesu następuje więc wtedy, gdy zaskarżonym aktem zostaje odebrane lub ograniczone jakieś prawo skarżącego wynikające z przepisów prawa materialnego, względnie zostanie nałożony na niego nowy obowiązek lub też zmieniony obowiązek dotychczas na nim ciążący (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 czerwca 2009 r., sygn. akt II OSK 205/09). Musi to być nadto interes indywidualny, bezpośredni i realny (wyrok NSA z dnia 23 listopada 2005 r., sygn. akt I OSK 715/05), wynikający z normy obowiązującego prawa, naruszony aktem prawa miejscowego. Istotne jest, by był wykazany przez skarżącego, gdyż dopiero stwierdzenie naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia wnoszącego skargę otwiera mu drogę do merytorycznego rozpoznania skargi (wyrok NSA z dnia 18 grudnia 2009 r., sygn. akt II OSK 1539/09). Skarga wniesiona w niniejszej sprawie przez spółkę Firma A z siedzibą w N. T. podlegała odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 5a P.p.s.a, bowiem skarżąca ta nie wykazała, by poprzez podjęcie zaskarżonej uchwały nastąpiło naruszenie - w chwili zaskarżenia – jej interesu prawnego lub uprawnienia. Nie mogła zatem skutecznie wnieść skargi do sądu administracyjnego, z powodu braku legitymacji skargowej określonej w art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym. Skarżąca spółka nie powołała się na żadne prawa rzeczowe do nieruchomości położonych na terenie objętym uchwałą w sprawie planu miejscowego - nie jest właścicielem ani użytkownikiem wieczystym żadnej działki leżącej w obszarze zaskarżonego planu, a jedynie dzierżawcą. Wobec czego jej interes prawny lub uprawnienie nie zostały naruszone. Konstytucyjna zasada wolności gospodarczej ani żadna inna norma - zasada nie może być źródłem interesu prawnego, bowiem nie stanowi normy prawa materialnego kształtującej w sposób bezpośredni sytuację prawną osoby wnoszącej skargę. Jeśli nawet zaskarżony plan wpływałby na zakres, czy rentowność prowadzonej przez spółkę Firma A działalności gospodarczej, to oznaczałoby to istnienie po stronie spółki jedynie interesu faktycznego, co nie odpowiadałaby cechom interesu prawnego. Taki interes, nieoparty bezpośrednio na normie materialnoprawnej kształtującej prawo własności bądź inne prawo, z którego wynika rzeczowy tytuł prawny do nieruchomości – nie ma charakteru interesu prawnego, a należy go rozpatrywać jedynie w kategorii interesu faktycznego, czy ekonomicznego. Zaskarżona uchwała nie reguluje prawa ani zasad prowadzenia działalności gospodarczej przez skarżącą spółkę, nie zakazuje jej dalszej działalności gospodarczej. Żaden przepis zaskarżonej uchwały nie ingeruje w zasadę społecznej gospodarki rynkowej czy też zasadę wolności podjęcia i prowadzenia działalności gospodarczej. Uchwała ta nie zawiera ograniczeń podmiotowych w zakresie prowadzenia działalności gospodarczej. Taka sytuacja miałaby miejsce wówczas, gdyby zaskarżona uchwała zakazywała skarżącej spółce dalszego prowadzenia działalności gospodarczej. W stanie faktycznym niniejszej sprawy możliwość podejmowania, wykonywania, czy zakończenia działalności gospodarczej tej skarżącej nie uległa zmianie. Sąd wskazuje, że art. 101 ust. 1 u.s.g. nie zawiera instytucji skargi powszechnej, przysługującej każdemu. W orzecznictwie wyrażane jest stanowisko, że skarga wnoszona w trybie art. 101 ust. 1 u.s.g. nie ma charakteru actio popularis, a zatem do jej wniesienia nie legitymuje sama ewentualna sprzeczność zaskarżonej uchwały z prawem. Podmiot występujący do sądu administracyjnego ze skargą na uchwałę rady gminy musi wykazać, że uchwała ta narusza jego interes prawny, który wynika z prawa materialnego. Mając powyższe na uwadze należy zatem stwierdzić, że skoro skarżąca spółka nie wykazała, by poprzez podjęcie zaskarżonej uchwały nastąpiło naruszenie jej interesu prawnego lub uprawnienia, nie mogła skutecznie wnieść skargi do sądu administracyjnego w trybie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym.
W tym miejscu wyjaśnić należy, iż ustawa z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2015 r., poz. 658), która weszła w życie z dniem 15 sierpnia 2015 r. zmieniła art. 58 § 1 w ten sposób, że wskazana została nowa przyczyna odrzucenia skargi. Stosownie do art. 58 § 1 pkt 5a P.p.s.a. skarga podlega odrzuceniu, jeżeli interes prawny lub uprawnienie wnoszącego skargę na uchwałę lub akt, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6, nie zostały naruszone stosownie do wymagań przepisu szczególnego. Istotne znaczenie tej zmiany polega na tym, że w poprzednio obowiązującym stanie prawnym, w razie ustalenia, iż uchwała lub akt organów jednostek samorządu terytorialnego nie narusza interesu prawnego lub uprawnienia, sąd oddalał skargę i rozstrzygał o tym wyrokiem, natomiast w aktualnie obowiązującym stanie prawnym sąd odrzuca skargę postanowieniem, jeżeli interes prawny lub uprawnienie skarżącego nie zostały naruszone zaskarżoną uchwałą lub aktem organu jednostki samorządu terytorialnego. Oznacza to, że sąd administracyjny badał i nadal bada, czy został spełniony warunek wniesienia skargi na uchwałę lub akt organu jednostki samorządu terytorialnego w postaci naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia skarżącego, a zmieniła się jedynie forma rozstrzygania o tym, jeżeli warunek ten nie został spełniony (por. postanowienie NSA z 10.06.2016 r. II OSK 963/16). Z tego powodu w niniejszej sprawie Sąd odrzucił skargę spółki Firma A, orzekając jak w pkt I sentencji postanowienia, na podstawie art. 58 § 1 pkt 5a i § 3 P.p.s.a. O zwrocie spółce Firma A uiszczonego wpisu orzeczono w pkt IV sentencji, na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a., zgodnie z którym Sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego lub cofniętego.
Merytorycznej kontroli zaskarżonej uchwały Sąd dokonał natomiast na skutek skargi M. H. i J. C., którzy są właścicielami nieruchomości leżących w obrębie zaskarżonego planu. Skarżący M. H. jest właścicielem działek nr [...], zaś skarżący J. C. jest właścicielem działek nr [...], [...], [...]. Organ nie kwestionował legitymacji skargowej tych skarżących.
Stosownie do art. 147 § 1 P.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na akt, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 5, stwierdza nieważność aktu w całości lub w części albo stwierdza, że został wydany z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności. Przepisy te korespondują z art. 91 u.s.g., który przewiduje, że uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem są nieważne. Z kolei zgodnie z art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1945, dalej "u.p.z.p.") – postrzeganym na ogół jako przepis szczególny wobec powołanego przepisu u.s.g. – istotne naruszenie zasad sporządzania studium lub planu miejscowego, istotne naruszenie trybu ich sporządzania, a także naruszenie właściwości organów w tym zakresie, powodują nieważność uchwały rady gminy w całości lub części.
Skarga M. H. i J. C. zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest uchwała Rady Miasta Nowy Targ Nr IV/46/2019 z dnia 4 lutego 2019 roku w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego NOWY TARG 6.II (Targ przy ul. Targowej), a skarżący M. H. i J. C. zarzucili istotne naruszenie trybu i istotne naruszenie zasad sporządzania planu. Sąd wskazuje, że wspomniany wyżej art. 28 ust. 1 u.p.z.p. w czasie podejmowania zaskarżonej uchwały miał już obecne brzmienie, nadane mu normą art. 41 pkt 5 ustawy z 9 października 2015 r. o rewitalizacji, Dz. U. z 2015 r. poz. 1777 ze zm., która weszła w życie z dniem 18 listopada 2015 r.
"Zasady sporządzania planu miejscowego rozumiane są jako wartości i merytoryczne wymogi kształtowania polityki przestrzennej przez uprawnione organy dotyczące m.in. zawartych w akcie planistycznym ustaleń. Pojęcie zasad sporządzania planu zagospodarowania przestrzennego należy wiązać ze sporządzaniem aktu planistycznego, a więc zawartością aktu planistycznego (część tekstowa, graficzna i załączniki), zawartych w nim ustaleń, a także standardów dokumentacji planistycznej. Natomiast tryb postępowania odnosi się do sekwencji czynności, jakie podejmuje organ w celu doprowadzenia do uchwalenia studium, czy też planu miejscowego począwszy od uchwały o przystąpieniu do sporządzania studium lub planu, a skończywszy na uchwaleniu studium lub planu" (vide wyrok WSA w Krakowie z dnia 5 grudnia 2017 r., II SA/Kr 1037/17).
Dokonana przez Sąd na podstawie całości akt planistycznych, które zostały nadesłane przez organ, analiza formalnoprawnego toku podjęcia zaskarżonej uchwały, a także jej samej, prowadzi do konkluzji o istnieniu istotnych naruszeń zasad i istotnych naruszeń trybu procedury planistycznej uzasadniających stwierdzenie nieważności całej zaskarżonej uchwały, jakkolwiek nie w wyniku uwzględnienia wszystkich zarzutów skarżących M. H. i J. C..
Kontrolując zaskarżoną uchwałę w sprawie uchwalenia planu miejscowego należy wskazać na sekwencję zdarzeń:
Dnia 8 marca 2012 r. Rada Miasta Nowy Targ podjęła Uchwałę Nr XVII/128/2012 w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego NOWY TARG 6.I., wskazując obszar objęty planem jako obszar o powierzchni 90,75 ha, którego granice przebiegają:
1) od północy i zachodu: rzeką Dunajec;
2) od wschodu: granicą administracyjną miasta Nowy Targ;
3) od południa: osią ul. Waksmundzkiej.
Dnia 10 października 2016 r. Rada Miasta Nowy Targ podjęła Uchwałę Nr XXVIII/253/2016 w sprawie przystąpienia do opracowania zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego NOWY TARG 6.I., wskazując w jej treści, że: na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym oraz art. 14 ust. 1 i art. 27 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, na wniosek Burmistrza, Rada Miasta Nowy Targ postanawia przystąpić do opracowania zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego NOWY TARG 6.I uchwalonego uchwałą nr XVII/128/2012 Rady Miasta Nowy Targ z dnia 8 marca 2012 r. (Dz. Urz. Woj. Małopolskiego z 2012 r. poz. 1171 z dnia 20 marca 2012 r.). Granice terenów objętych zmianą planu są określone w załączniku graficznym Nr 1, stanowiącym integralną część niniejszej uchwały. Przedmiotem zmiany planu miejscowego będzie ustalenie zmiany przeznaczenia terenów oraz określenie sposobów zagospodarowania i zabudowy w zakresie wyszczególnionym w art. 15 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a także - w zależności od potrzeb - w zakresie wyszczególnionym w art. 15 ust. 3 ww. ustawy. Uchwała wchodzi w życie z dniem podjęcia.
Jedynym załącznikiem do tej uchwały jest załącznik graficzny nr 1, zakreślający czerwoną przerywaną linią granice obszaru objętego zmianą planu miejscowego Nowy Targ 6.I.
/uchwała o przystąpieniu wraz z załącznikiem, k. 3 – 4 akt planistycznych/
Dalej w aktach planistycznych znajdują się: ogłoszenie, obwieszczenie o przystąpieniu do zmiany planu miejscowego Nowy Targ 6.I., a następnie wnioski do zmiany planu oraz opinie i uzgodnienia.
Na k. 43 – 76 zalega Opracowanie ekofizjograficzne podstawowe dla miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Nowy Targ 6.II z grudnia 2016 roku.
Na k. 77 – 85 zalega Koncepcja zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Nowy Targ 6.I., w której na k. 3 wskazano, że plan miejscowy obejmuje fragment obszaru Miasta Nowy Targ, o powierzchni 13,85 ha, którego granice przebiegają: od północy i zachodu przy stopie wału przeciwpowodziowego, od południa wzdłuż ul. Targowej, od wschodu przy terenach oczyszczalni ścieków.
Dalej np. na k. 87, 88, 91, 96, k. 126 i nast. – opinie, uzgodnienia – przedmiot procedowania jest określany niekiedy jako "projekt miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego NOWY TARG 6.II", a niekiedy jako "projekt zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego NOWY TARG 6.I".
Wskazuje się np. k. 110 i nast., że teren obejmuje obecne targowisko miejskie zlokalizowane przy ul. Polnej w Nowym Targu.
Prognoza skutków finansowych k. 96 i nast., czy Prognoza oddziaływania na środowisko k. 150 i nast. zostały sporządzone dla miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego NOWY TARG 6.II, dla obszaru którego granice przebiegają: od północy i zachodu przy stopie wału przeciwpowodziowego, od południa wzdłuż ul. Targowej, od wschodu przy terenach oczyszczalni ścieków.
Natomiast ogłoszenie o wyłożeniu do publicznego wglądu k. 187 – 196 dotyczy zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego NOWY TARG 6.I, dla obszaru określonego jako "m.in. tereny nowej targowicy przy ul. Targowej".
Finalnie uchwalono uchwałę Rady Miasta Nowy Targ Nr IV/46/2019 z dnia 4 lutego 2019 roku w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego NOWY TARG 6.II (Targ przy ul. Targowej), wskazując, na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, że Rada Miasta Nowy Targ stwierdza, że projekt miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego NOWY TARG 6.II nie narusza ustaleń studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta Nowy Targ oraz że uchwala się miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego NOWY TARG 6.II (Targ przy ul. Targowej). W § 3 wskazano, że plan obejmuje obszar o powierzchni 13,85 ha, którego granice zostały określone na załączniku graficznym do uchwały Nr XXVIII/253/2016 Rady Miasta Nowy Targ z dnia 10 października 2016 roku.
Następnie w poszczególnych rozdziałach określono elementy planu miejscowego, jak to stanowi art. 15 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Integralną częścią niniejszej uchwały są: rysunek planu w skali 1:1000, stanowiący załącznik nr 1 do uchwały; rozstrzygnięcie o sposobie rozpatrzenia uwag do projektu planu, stanowiące załącznik nr 2 do uchwały; rozstrzygnięcie o sposobie realizacji zapisanych w planie inwestycji z zakresu infrastruktury technicznej, które należą do zadań własnych gminy oraz zasad ich finansowania, stanowiące załącznik nr 3 do uchwały.
W części tekstowej uchwały, poza wskazaniem wielkości powierzchni 13,85ha, nie określono i nie opisano granic terenu objętego uchwałą o planie miejscowym, odwołując się jedynie do załącznika graficznego do uchwały Nr XXVIII/253/2016 Rady Miasta Nowy Targ z dnia 10 października 2016 r. w sprawie przystąpienia do opracowania zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego NOWY TARG 6.I., czyli zaniechano określenia granic obszaru objętego uchwałą, którego to wymogu nie spełnia odniesienie się do załącznika graficznego do uchwały o przystąpieniu do opracowania zmiany planu zagospodarowania przestrzennego.
W podstawie prawnej uchwały nie powołano się też na art. 27 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, pomimo że przedmiotem zaskarżonej uchwały jest w istocie zmiana istniejącego planu zagospodarowania przestrzennego.
Powyższe, zdaniem Sądu, stanowi istotne naruszenie zasad i trybu sporządzania planu, a to art. 16 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w zw. z § 3 pkt 1 i 2 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 23 sierpnia 2003 roku w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zgodnie z którym projekt tekstu planu miejscowego powinien zawierać określenie podstawy prawnej podjęcia uchwały, o której mowa w art. 20 ust. 1 ustawy; określenie granic obszaru objętego uchwałą. Oznacza to brak koniecznych elementów, które powinien zawierać miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego.
Naruszono też art. 15 ust. 2 pkt 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w zw. z art. 7 ust. 1 pkt 11 ustawy o samorządzie gminnym poprzez brak uwzględnienia w uchwale lokalizacji targowiska, określenia jego granic i zasad zagospodarowania, pomimo że konieczność uwzględnienia tych kwestii w uchwale stanowi wymagania wynikające z potrzeb kształtowania przestrzeni publicznych, które stanowią element konieczny miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Trzeba tu mocno zaakcentować, że czym innym jest uchwalenie planu miejscowego, a czym innym zmiana obowiązującego planu miejscowego. W niniejszym przypadku organ uchwałodawczy – mieszając w toku procedury planistycznej pojęcia uchwalenia planu i zmiany planu – w istocie "wyjął" z obszaru planu miejscowego NOWY TARG 6.I. pewien obszar, dla którego uchwalił nowy plan miejscowy NOWY TARG 6.II.
Zdaniem Sądu takie, opisane wyżej, procedowanie uchwały planistycznej jest niezgodne z prawem, nieczytelne, wprowadzające w błąd, a przez to niedopuszczalne w sytuacji, gdy planowanie przestrzenne jest elementem prawodawstwa miejscowego, którego uchwalenie powinno się cechować wyjątkową starannością.
Wobec istnienia podstaw do stwierdzenia nieważności całej zaskarżonej uchwały Sąd jedynie ubocznie wskazuje, że nie podziela zarzutów wyartykułowanych w pkt I.1, I.2, I.3 skargi. Zgodnie bowiem z utrwalonym orzecznictwem - wojewódzki sąd administracyjny nie ma obowiązku odnosić się w uzasadnieniu swego wyroku do wszystkich zarzutów zawartych w skardze. Sąd ma obowiązek odnieść się w motywach wyroku jedynie do tych aspektów sprawy, które są istotne dla przeprowadzenia oceny, czy zaskarżony akt był zgodny z obowiązującymi przepisami prawnymi.
Przedstawione wyżej istotne naruszenie zasad sporządzania planu miejscowego oraz istotne naruszenie trybu jego sporządzania powoduje - zgodnie z art. 28 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym - nieważność aktu planistycznego w całości, o czym Sąd orzekł jak w pkt II sentencji wyroku na podstawie art. 147 § 1 P.p.s.a.
O kosztach postępowania na rzecz M. H. i J. C. orzeczono w pkt III sentencji, na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 P.p.s.a. Na zasądzone kwoty 797 zł składa się uiszczony przez każdego z ww. skarżących wpisu od skargi (po 300 zł), wynagrodzenie pełnomocnika z wyboru, w stawce minimalnej - w kwocie po 480 zł oraz uiszczona opłata skarbowa od pełnomocnictwa w wysokości po 17 zł.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło