II SA/Kr 612/09

WyrokWSA w Krakowie2009-06-23

Skład orzekający: Joanna Tuszyńska, Ewa Rynczak, Barbara Pasternak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego może nakazać rozbiórkę części obiektu budowlanego, jeśli ustalono, że część ta została wykonana zgodnie z posiadanym pozwoleniem na budowę?
Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego nie może nakazać rozbiórki części obiektu budowlanego na podstawie art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego, jeśli ustalono, że ta część została wykonana zgodnie z posiadanym pozwoleniem na budowę. Nakaz rozbiórki dotyczy obiektów wybudowanych bez wymaganego pozwolenia. W przypadku sprzeczności między sentencją decyzji a ustaleniami faktycznymi w uzasadnieniu, co do wykonania części obiektu zgodnie z pozwoleniem, decyzja jest wadliwa.
Stan faktyczny
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę części budynku usługowego wybudowanego bez pozwolenia na budowę. Organ uznał, że rozbudowa narusza miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, określający linie zabudowy od drogi krajowej. Skarżący zarzucili m.in. niewłaściwe ustalenie inwestora, naruszenie procedury dowodowej oraz błędne zastosowanie przepisów planu miejscowego. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając sprzeczność między sentencją a uzasadnieniem w kwestii wykonania części obiektu zgodnie z pozwoleniem.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana. Zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. na rzecz skarżących kwotę 740 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Tuszyńska (spr) Sędziowie WSA Ewa Rynczak WSA Barbara Pasternak Protokolant Grażyna Grzesiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 czerwca 2009 r. sprawy ze skargi W. P. i L. P. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 9 marca 2009r., nr [...] w przedmiocie nakazania rozbiórki I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, II. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana, III. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. na rzecz skarżących W. P. i L. P. kwotę 740 zł ( siedemset czterdzieści złotych ) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia [...] marca 2007 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Powiatu N., na podstawie art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. 2006r., Nr 156, poz. 1118), nakazał inwestorom L. P. i W. P. dokonanie rozbiórki części budynku usługowego, o wymiarach 5,85 x 24,00 m i wysokości 3,00 m, pełniącego funkcję magazynu, wraz ze stropem, pełniącym funkcję parkingu, wybudowanego na działce nr 1 w R. (dawna 2), od strony drogi krajowej, bez wymaganego pozwolenia na budowę. W uzasadnieniu organ I instancji podał, że na działce nr 1 (dawna 2) w R. zlokalizowany jest Zakład [...] i PCV, który został zrealizowany przez inwestorów zgodnie z pozwoleniem na budowę i na który uzyskali pozwolenie na użytkowanie. W trakcie kontroli przeprowadzonej w dniu 13 grudnia 2006 r. ustalono, że w poziomie przyziemia, od strony drogi krajowej, obiekt został rozbudowany o część o wymiarach 5,85 x 24,00 m i wysokości 3,00 m, pełniącą funkcję magazynu. Rozbudowana część zlokalizowana jest w odległości 7,8 m od krawędzi jezdni drogi asfaltowej o szerokości 9,50 m, czyli 12,55 m od osi jezdni. Roboty budowlane związane z rozbudową, przeprowadzone zostały w październiku 2002 r. bez uzyskania pozwolenia na budowę, już po uzyskaniu pozwolenia na użytkowanie zakładu. Organ ustalił, że dla terenu, na którym wykonano przedmiotową rozbudowę obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, zatwierdzony uchwałą Rady Gminy R. Nr [...] z dnia 28.10.2004 r. (Dz. Urz. Woj. [...] Nr [...], poz. [...] z późn. zm.), zgodnie z którym powierzchnia działki nr 1 obejmuje obszar o symbolu 1 I PPN - tereny działalności produkcyjnej o niskiej intensywności, KDG - tereny komunikacji. Na terenach tych obowiązuje zakaz realizacji budynków przy uwzględnieniu linii zabudowy od strony krawędzi jezdni, przy czym linie rozgraniczające wynoszą 30 m. Wykonane roboty stanowią rozbudowę, która w świetle przepisów ustawy Prawo budowlane traktowana jest na równi z budową obiektu budowlanego. Organ wskazał, że przedmiotowa samowolna rozbudowa istniejącego obiektu usługowego w odległości mniejszej niż 15,0 m od osi jezdni drogi, narusza zapisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego co wyklucza wdrożenie procedury legalizacyjnej. Odwołanie od wyżej opisanej decyzji do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. złożyli L. P. i W. P. Podnieśli w nim, że pomieszczenie magazynowe, o które rozbudowano istniejący zakład jest pomieszczeniem podziemnym, którego strop jest poniżej poziomu drogi krajowej. Na pomieszczeniu magazynowym zlokalizowany jest chodnik i plac przed budynkiem. Droga jest właściwie odwodniona. Określona w planie linia zabudowy dotyczy budynków nadziemnych. W ocenie odwołujących się, części podziemne budynku mogą przekraczać linię zabudowy. Zatem możliwe było wdrożenie procedury legalizacyjnej. Decyzją z dnia 9 marca 2009 r. (znak: [...]) Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że nie jest możliwe wdrożenie procedury legalizacyjnej, ponieważ przedmiotowa rozbudowa nie jest zgodna z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Budynek został zlokalizowany w odległości 12,5 m od osi jezdni, podczas, gdy z planu wynika, że odległość ta nie może być mniejsza niż 15 m. Okoliczność, że pomieszczenie magazynowe zlokalizowane jest na poziomie przyziemia nie ma znaczenia. W planie zagospodarowania przestrzennego nie zaznaczono, by powyższe ograniczenie zabudowy odnosiło się wyłącznie do budynków wybudowanych powyżej poziomu gruntu. Definicja budynku zawarta w art. 3 pkt 2 ustawy prawo budowlane, również nie ogranicza budynków wyłącznie do obiektów umiejscowionych nad powierzchnią ziemi. Budynek wybudowany pod ziemią ma dach, tyle, że znajduje się on na poziomie gruntu, jest trwale związany z gruntem oraz posiada fundamenty. Nie ma zatem żadnych podstaw do przyjęcia, że zakaz realizacji budynków w liniach rozgraniczających dotyczący m.in. działki nr 1 ma odnosić się wyłącznie do budynków umiejscowionych powyżej poziomu gruntu. Nadto, linie rozgraniczające zostały ustanowione we wskazanych odległościach m. in. z powodu konieczności zarezerwowania miejsca na towarzyszące zazwyczaj drodze instalacje, jak np. sieć gazowa, wodociągowa, energetyczna, ciepłownicza, telekomunikacyjna itp. Dla usytuowania tych urządzeń przeszkodą jest zarówno dokonanie budowy na powierzchni, jak i poniżej powierzchni gruntu. Skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wnieśli W. P. i L. P.. Zaskarżonej decyzji zarzucili naruszenie art. 48 ustawy prawo budowlane oraz art. 7, art. 10, art. 15, art. 79, art. 81, art. 84 § 1 kpa. Wnieśli o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, ewentualnie uchylenie decyzji oraz o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego. W uzasadnieniu podnieśli, że decyzja została skierowana do niewłaściwych adresatów, gdyż inwestorem była spółka jawna "A. W. P. i L. P." z siedzibą w R. Do tego podmiotu były kierowane także akty administracyjne wydawane w toku postępowania w sprawie np. pozwolenia na budowę. Zarzucili, że nie uczestniczyli czynnie w postępowaniu. Nie zostali poinformowani o przeprowadzeniu dowodu z oględzin, co pozbawiło ich możliwości zakwestionowania poczynionych w ich trakcie ustaleń odnośnie odległości inwestycji od osi jezdni. Według ich obliczeń, "co potwierdza załączony projekt", inwestycja znajduje się dokładnie w odległości 15 m. Z uwagi na niezawiadomienie o możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym przed wydaniem decyzji, nie mogli zareagować na brak rzetelnego materiału dowodowego w sprawie. Podkreślili, że tylna ściana wzniesionego bez pozwolenia na budowę magazynu to mur oporowy, który stanowi niezbędne zabezpieczenie przed osunięciem drogi po niwelacji terenu dokonanej na potrzeby wzniesienia całego budynku. Natomiast strop wymienionego magazynu stanowi naturalne połączenie pomiędzy pasem drogowym, a samym budynkiem, ponieważ niwelacja skarpy spowodowała, że budynek posadowiony jest poniżej poziomu jezdni. W ocenie skarżących, konieczne było powołanie dowodu z opinii biegłego na okoliczność ustalenia odległości magazynu od osi jezdni, a także dla ustalenia, czy przeprowadzenie rozbiórki nie wywoła nieodwracalnych skutków, w postaci naruszenia konstrukcji całego budynku i - co najważniejsze - czy rozbiórka nie stanowiłaby zagrożenia dla drogi krajowej nr "A", gdyż ściana budynku stanowi naturalną przeszkodę przed osunięciem się tej drogi. Organ odwoławczy bezkrytycznie przyjął ustalenia stanu faktycznego dokonane przez organ I instancji, poprzestając jedynie na ocenie stanu prawnego. Nadto podnieśli, że organ zaniechał obowiązku zasięgnięcia opinii zarządcy drogi, który winien był wypowiedzieć się co do możliwości wyrażenia zgody na legalizację tak wybudowanego magazynu, skoro (jak stwierdził organ) magazyn znajdował się w zasięgu pasa drogowego. Na rozprawie w dniu 23 czerwca 2009 r. skarżący dodatkowo zarzucili, że ustalenia organu dotyczące możliwości legalizacji samowolnie wykonanych robót winny opierać się na ustaleniach planu obowiązującego w dacie wykonywania tych robót, że organy naruszyły § 2 pkt 15 planu oraz § 12 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, stanowiącego, że podane w nim odległości budynku od granicy działki nie dotyczą budynków podziemnych. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując swoje stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji. Dodatkowo podniósł, że skarżący żadnym dokumentem nie wykazali, że realizowali inwestycję jako spółka jawna, a z wypisu z rejestru gruntów wynika, że współwłaścicielami działki są skarżący jako osoby fizyczne. Również pełnomocnictwo dla pełnomocnika skarżących do reprezentowania ich przed sądem zostało podpisane przez każdego z nich oddzielnie. Organ odwoławczy wskazał, że nie doszło do naruszenia art. 10 kpa, albowiem skarżący zostali poinformowani o zakończeniu postępowania i możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym. Odległość budynku od osi jezdni została ustalona przez organ w wyniku kontroli. W ocenie WINB w K. korzystanie z opinii biegłego było zbędne, gdyż dobudowa została zrealizowana po oddaniu budynku zakładu [...] do użytkowania. Zatem rozbiórka nie ma wpływu na budynek wybudowany na podstawie pozwolenia na budowę. Rozbiórka nie może mieć też wpływu na konstrukcję i trwałość drogi, bo przedmiotowa budowa jest zrealizowana w odległości 7,8 m od krawędzi jezdni asfaltowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Przepis art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) stanowi, iż sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Zgodnie z treścią art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 ustawy). Oznacza to, że w granicach danej sprawy sąd administracyjny dokonuje oceny zgodności zaskarżonego aktu z przepisami prawa, bez względu na zarzuty podniesione w skardze i może wadliwości kontrolowanego aktu podnosić z urzędu. Zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu i instancji nie są zgodne z prawem. Stosownie do przepisu art. 48 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania zaskarżonej decyzji (Dz. U. 2008r., Nr 206, poz. 1287), właściwy organ nakazuje rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę, jeżeli budowa ta: 1) nie jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności: a) ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo b) ustaleniami ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, 2) narusza przepisy, w tym techniczno-budowlane, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem. Legalizacja samowolnie wykonanego obiektu budowlanego, zgodnie z ustępem 3 omawianego przepisu, jest możliwa wtedy, gdy inwestor przedstawi zaświadczenie wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego. Z przepisu tego wynika zatem, że istotna jest zgodność samowolnej budowy z ustaleniami obowiązującego, w dacie wydawania zaświadczenia, planu miejscowego. Konstatacja ta opiera się na następujących podstawach: - po pierwsze, obowiązek przedłożenia opisanego wyżej zaświadczenia nakłada się na inwestora w przypadku prowadzenia postępowania legalizacyjnego, co może mieć miejsce po upływie dłuższego okresu czasu od dokonania samowoli, - po drugie, stosownie do treści art. 1 kpa, sprawy wydawania zaświadczeń poddane są regulacjom Kodeksu postępowania administracyjnego. Jeżeli tak, to w sprawach tych znajduje zastosowanie zasada praworządności ustanowiona w art. 6 kpa. Z zasady tej wynika, że w postępowaniu administracyjnym organy administracji publicznej obowiązane są stosować przepisy obowiązujące w dniu wydania decyzji (por. wyrok NSA z dnia 16.05.2007 r., sygn. I OSK 1080/06, LEX nr 342503). Przepisami tymi będą tak przepisy ustaw, jak i przepisy prawa miejscowego, w tym miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, - po trzecie, jeżeli w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, w postępowaniu legalizacyjnym, inwestor obowiązany jest przedstawić zaświadczenie o zgodności budowy z ustaleniami ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, a decyzja taka (zgodnie z powołaną wyżej zasadą praworządności) wydana będzie na podstawie przepisów i stanu faktycznego (zasada dobrego sąsiedztwa) obowiązujących w dacie jej wydawania, to w sytuacji obowiązywania miejscowego planu zagospodarowania brak uzasadnienia dla stosowania w takim przypadku przepisów już nie obowiązujących (planu zagospodarowania obowiązującego w dacie dokonania samowoli). Dlatego też organ nadzoru budowlanego prowadzący postępowanie legalizacyjne wtedy zalegalizuje samowolę budowlaną, gdy stwierdzi zgodność budowy z planem miejscowym obowiązującym w dniu orzekania. W przeciwnym razie zobowiązany jest do zastosowania przepisu art. 48 ust. 1 prawa budowlanego. Dlatego też zarzuty skarżących, że istotna jest treść planu obowiązującego w dacie budowy obiektu są niezasadne. Zgodnie z § 7 lit. C symbol KDg tekstu planu (Dz. Urz. Woj. [...] Nr [...], poz. [...] z późn. zm.), w terenie tym "zagospodarowanie terenu związane jest z realizacją celu publicznego. Teren przeznaczony dla lokalizacji drogi krajowej Nr "A" S. - P. - granica państwa klasy głównej o szerokości w liniach rozgraniczających 30 m i jej elementów realizowanych na zasadach określonych w przepisach odrębnych, takich jak: a)jezdnia o szerokości min. 7 m, b) chodniki, c) ścieżki rowerowe, d) przystanki komunikacji autobusowej. Dopuszcza się realizację urządzeń ograniczających oddziaływanie drogi na środowisko, takie jak ekrany akustyczne, zieleń izolacyjna realizowanych na zasadach określonych w raporcie oddziaływania drogi krajowej na środowisko. Dopuszcza się realizację zieleni urządzonej, na zasadach określonych w przepisach odrębnych. Dopuszcza się realizację sieci i urządzeń infrastruktury technicznej zgodnie z przepisami odrębnymi." Z przepisu tego wprost wynika, że w terenie oznaczonym symbolem KDg realizacja budynku nie jest zgodna z ustaleniami planu. W nawiązaniu do zarzutów skargi dodatkowo podnieść należy, że w myśl § 2 ust. 4 tekstu planu przez "teren" należy rozumieć obszar wydzielony liniami rozgraniczającymi, o różnym przeznaczeniu lub różnych zasadach zagospodarowania, jeżeli z treści niniejszej uchwały nie wynika inaczej. Przez linie rozgraniczające należy rozumieć ciągłą lub przerywaną linię na rysunku planu, rozdzielającą tereny o różnym przeznaczeniu. Według ustępu 15 tego przepisu przez nieprzekraczalną linię zabudowy należy rozumieć linię, w której może być usytuowana ściana frontowa budynku lub co najmniej 60% jej długości i powierzchni, bez prawa jej przekraczania w kierunku linii rozgraniczającej terenu, w tym również w kierunku linii rozgraniczającej ulicy. Czym innym jest zatem linia rozgraniczająca, a czym innym linia zabudowy. Zarzut naruszenia § 2 ust. 15 tekstu planu jest nieadekwatny do dokonanych przez organ ustaleń. Ustalił on bowiem, że na terenie oznaczonym symbolem planu KDg obowiązuje zakaz realizacji budynków. Uwagę tę odnieść również należy do zarzutu naruszenia § 12 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U.02.75.690 z późn.zm.) Po pierwsze, przepis ten nie był przedmiotem oceny organu. Decyzja rozbiórkowa została wydana po dokonaniu ustalenia, że przedmiotowa budowa nie jest zgodna z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a nie z tego powodu, że budowa narusza przepisy, w tym techniczno-budowlane. Po drugie, przepis ten określa minimalne odległości budynków na działce budowlanej w odniesieniu do granicy z sąsiednią działką budowlaną. Nie znajduje więc zastosowania w niniejszej sprawie. Na marginesie jedynie można wskazać, że obiekty budowlane przy drogach powinny być usytuowane w odległości co najmniej 10 m od zewnętrznej krawędzi jezdni w terenie zabudowy, a 25 m poza terenem zabudowy (art.43 ust.1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych - Dz.U.07.19.115 j.t. z późn.zm.).. Nie jest również zasadny zarzut, że decyzja została wydana w warunkach określonych w art. 156 § 1 pkt 4 kpa. Jak wynika z protokołu kontroli z dnia [...] grudnia 2006 r., organ ustalił, że inwestorami przedmiotowego obiektu byli L. P. i W. P. Inwestorzy brali udział w tej czynności i protokół podpisali bez żadnych uwag. Fakt wydania pozwolenia na budowę budynku produkcyjnego na rzecz "A" s.c. P. W. i P. L." sam przez się nie może obalić tego ustalenia. Jak wynika z przedłożonych akt administracyjnych, skarżący zostali zawiadomieni o wszczęciu postępowania w sprawie rozbudowy obiektu już po dacie przeprowadzenia jego kontroli (k.13, 14), a w dniu 2.03.2007 r. - zawiadomieni o zakończeniu gromadzenia materiału dowodowego i pouczeni o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów w terminie 7 dni (k.53, 54). Z uprawnienia tego nie skorzystali i organ w dniu 26.03.2007 r. wydał decyzję. Dlatego też nie jest również zasadny zarzut naruszenia przez organy art. 10 kpa przez pozbawienie skarżących możliwości kwestionowania wyniku oględzin. Podkreślić należy, że protokół z dnia [...].12.2006 r. nie jest protokołem oględzin przeprowadzonych w trybie art. 79 kpa, ale protokołem czynności kontrolnych przeprowadzonych na podstawie art. 81 ust. 4 prawa budowlanego. Nadto, zgodnie z utrwalonym orzecznictwem, nawet w sytuacji, gdy organ administracji nie zawiadomił stron przed wydaniem decyzji o zebraniu materiału dowodowego i możliwości składania wniosków dowodowych, koniecznym jest ustalenie, jakiej konkretnie czynności procesowej nie mogła strona dokonać, jakiego dowodu w sprawie nie mogła przedstawić i jaki wpływ na wynik sprawy mogło mieć tak stwierdzone uchybienie. Dopiero wykazanie, że naruszenie przez organ administracji publicznej zasady czynnego udziału strony w postępowaniu administracyjnym poprzez niepowiadomienie jej o zgromadzeniu materiału dowodowego i możliwości zapoznania się z tym materiałem oraz o możliwości składania wniosków dowodowych, uniemożliwiło stronie podjęcie konkretnie wskazanej czynności procesowej (najczęściej w sferze postępowania dowodowego), a także wykazanie, że uchybienie to miało istotny wpływ na wynik sprawy, daje podstawy do przyjęcia, że doszło do naruszenia art. 10 k.p.a.( por. wyrok NSA z dnia 24.05.2007 r. II GSK 4/07, LEX nr 351055). Skarżący nie wykazali, że sam fakt niezawiadomienia ich o oględzinach, w których zresztą brali udział, uniemożliwił im podjęcie jakiejś czynności procesowej. Sąd nie stwierdził również naruszenia art. 15 kpa. Organ odwoławczy rozpoznał i rozstrzygnął ponownie sprawę. Z zasady dwuinstancyjności nie wynika, aby organ II instancji zobowiązany był do ponownego, samodzielnego gromadzenia materiału dowodowego. Wręcz przeciwnie, zasadą jest, że rozstrzyga sprawę na podstawie materiału dowodowego zebranego przez organ I instancji, skoro uchylić decyzję organu I instancji może tylko wtedy, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. Również zarzut naruszenia przepisu art.79 i 81 kpa nie okazał się skuteczny. Rację mają skarżący, że o przeprowadzeniu przez organ w dniu [...].12.2006 r. czynności kontrolno-sprawdzających nie zostali zawiadomieni. Podnieść jednakże należy, że obowiązek taki na organie nie ciążył. Stosownie bowiem do treści art.81 ust.4 prawa budowlanego organy nadzoru budowlanego przy wykonywaniu obowiązków określonych przepisami prawa budowlanego mogą dokonywać czynności kontrolnych, a protokolarne ustalenia dokonane w toku tych czynności stanowią podstawę do wydania decyzji oraz podejmowania innych środków przewidzianych w przepisach prawa budowlanego. Cytowany przepis dopuszcza więc skorzystanie przez organ z tego uproszczonego środka dowodowego (bez konieczności zachowania rygorów z art. 79 kpa), z tym jednakże zastrzeżeniem, że podstawę do wydania decyzji administracyjnej stanowić mogą jedynie ustalenia dokonane protokolarnie. Warunki wymienione w tym przepisie zostały zachowane, a co więcej strony brały udział w tej czynności. Nie zasługiwał także na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 84 § 1 kpa. Dla ustalenia odległości przedmiotowego obiektu od osi jezdni nie było konieczne przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego. Wreszcie, skoro z niekwestionowanych ustaleń organu wynika, że przedmiotowy magazyn został dobudowany do istniejącego już obiektu, organ nie miał powodów, by zwracać się do biegłego o wydanie opinii, czy jego rozebranie nie naruszy konstrukcji obiektu, zwłaszcza, że zarzut taki w odwołaniu nie był podnoszony. Podstawą uwzględnienia skargi było dokonanie przez Sąd z urzędu stwierdzenia, że zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji została wydana została z naruszeniem przepisów postępowania (art. 7, 77 i 80 kpa), a naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sentencja decyzji oraz jej uzasadnienie są sprzeczne z zebranym w sprawie materiałem dowodowym. W decyzji nakazano bowiem dokonanie rozbiórki "części budynku usługowego, o wymiarach 5,85 x 24,00 m i wysokości 3,00 m, pełniącego funkcję magazynu, wraz ze stropem, pełniącym funkcję parkingu, wybudowanego na działce nr 1 w R. (dawna 2) bez wymaganego pozwolenia na budowę". W uzasadnieniu decyzji organ ustalił, "że roboty budowlane związane z rozbudową przeprowadzone zostały bez uzyskania pozwolenia na budowę". W czasie kontroli w dniu [...] grudnia 2006 r. ustalono natomiast, że prace wykonano w ten sposób, że "pod istniejącą płytę wspartą na ścianie budynku i murze oporowym (... wykonane zgodnie z posiadanym pozwoleniem), wybrano grunt, ... zostały wymurowane ściany". Wobec powyższego skonstatować należy, że w razie dokonania ustalenia, że część obiektu została wykonana zgodnie z posiadanym pozwoleniem, niedopuszczalne jest orzekanie nakazu jej rozbiórki na podstawie art. 48 ust. 1 prawa budowlanego. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy sprzeczności te organ winien wyjaśnić. Wobec powyższego, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 135 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w punkcie I wyroku. Rozstrzygnięcie w punkcie II wyroku znajduje oparcie w przepisie art.152 p.p.s.a. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło