II SA/Kr 682/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Niecikowski Sędziowie WSA Krystyna Daniel WSA Mirosław Bator /spr. / Protokolant Dorota Solarz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 września 2010 r. wniosku K. G. o dopuszczenie jej do udziału w sprawie ze skargi J. F. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 16 marca 2010 r., nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki postanawia odmówić K. G. dopuszczenia do udziału w sprawie w charakterze uczestnika Pismem z dnia [....] lipca 2009 r. K.G. wniosła o dopuszczenie do udziału w charakterze uczestnika postępowania wszczętego na skutek skargi wniesionej przez J.F. na decyzję Wojewody [....] z dnia 16 marca 2010 r. nr [....] w przedmiocie nakazu rozbiórki. We wniosku wskazała, że zamieszkuje na działce nr [....] w Z. , która opatrzona jest adresem ul. [....]. Podniosła, że jest tam zameldowana wraz z dziećmi. Sama nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jednak informowała organy administracji o swojej sytuacji. Zarzuciła, że w wyniku przeprowadzonego postępowania wydana została decyzja o nakazie rozbiórki obiektu, w którym zamieszkuje. Prawo do mieszkania podlega natomiast szczególnej ochronie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 33 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. osoba, która brała udział w postępowaniu administracyjnym, a nie wniosła skargi, jeżeli wynik postępowania sądowego dotyczy jej interesu prawnego, jest uczestnikiem tego postępowania na prawach strony. Zgodnie z art. 33 § 2 udział w charakterze uczestnika może zgłosić również osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego, a także organizacja społeczna, o której mowa w art. 25 § 4, w sprawach innych osób, jeżeli sprawa dotyczy zakresu jej statutowej działalności. Na postanowienie o odmowie dopuszczenia do udziału w sprawie przysługuje zażalenie. W przypadku osób wskazanych w § 1, dopuszczenie do udziału w postępowaniu następuje z mocy prawa, natomiast w przypadku podmiotów wymienionych w § 2, koniecznym jest złożenie stosownego wniosku. Zgodnie z treścią art. 28 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) stroną w postępowaniu administracyjnym jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Zaznaczyć należy, że pojęcie interes prawny, na którym oparta jest legitymacja procesowa strony w postępowaniu administracyjnym, należy ustalać według norm prawa materialnego, a mieć interes prawny znaczy to samo, co ustalić przepis prawa powszechnie obowiązujący, na którego podstawie można skutecznie żądać czynności organu z zamiarem zaspokojenia jakiejś potrzeby albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu sprzecznych z potrzebami danej osoby (wyrok NSA z dnia 12 lipca 2007 r., I OSK 1559/06). Zatem pojęcie strony, jakim posługuje się art. 28 k.p.a., może być wyprowadzone tylko z przepisów prawa materialnego, czyli normy prawnej, która stanowi podstawę ustalenia uprawnienia lub obowiązku (wyrok NSA z dnia 19 stycznia 1995 r., I SA 1326/93). Zgodnie z treścią powołanego powyżej art. 33 § 2 p.p.s.a. udział w charakterze uczestnika może zgłosić również osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego. Oceniając taki wniosek sąd powinien przede wszystkim zbadać, czy przedstawiono w nim dowody i argumenty, które przemawiają za tym, że wynik postępowania administracyjnego dotyczył interesu prawnego podmiotu składającego wniosek (postanowienie NSA z 1 lipca 2010 r., sygn. akt II OZ 613/10). Wnioskodawca ubiegający się o dopuszczenie do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym winien mieć interes prawny w danej sprawie. Stwierdzenie interesu prawnego sprowadza się do ustalenia związku o charakterze materialnoprawnym między obowiązującą normą prawa materialnego, a sytuacją prawną konkretnego podmiotu prawa, polegającego na tym, że akt stosowania tej normy może mieć wpływ na sytuację prawną podmiotu w zakresie jego pozycji materialnoprawnej. Jeżeli natomiast akt stosowania tej normy nie wywiera bezpośredniego wpływu na sferę sytuacji prawnej danego podmiotu, wówczas nie można mówić o interesie prawnym strony, a więc także o statusie strony w postępowaniu, w którym dochodzi do konkretyzacji danej normy prawnej (wyrok NSA z dnia 14 kwietnia 2000 r. sygn. akt III SA 1876/99). Od interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, kiedy to dany podmiot jest wprawdzie bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, lecz nie może wskazać przepisu prawa powszechnie obowiązującego, który stanowiłby podstawę jego roszczenia i w konsekwencji uprawniałby go do żądania stosownych czynności organu administracji (por. postanowienie NSA z 3 czerwca 2008 r. w sprawie II OSK 1082/07). Podmiot, dla którego z przepisów prawa materialnego nie wynikają żadne uprawnienia ani obowiązki, nie ma więc przymiotu strony postępowania administracyjnego. Oceniając wniosek K.G. stwierdzić należy, że nie można wskazać konkretnego przepisu prawa materialnego, uzasadniającego jej udział w niniejszej sprawie, czy też uzasadniającego prawną ochronę posiadanego przez nią uprawnienia przed zaskarżoną decyzją. Zgłaszając swój udział w postępowaniu, K.G. nie powołała się także na żaden przepis prawa materialnego, z którego mógłby wynikać jej interes prawny do udziału w niniejszym postępowaniu. Wskazała jedynie, że zamieszkuje na przedmiotowej działce i jest tam zameldowana. Fakt ten może stanowić co najwyżej interes faktyczny w sprawie, nie jest on jednak wystarczający do nadania jej statusu uczestnika postępowania. Zaznaczyć w tym miejscu należy, że obiektem wybudowanym na przedmiotowej nieruchomości (w stosunku do którego orzeczono nakaz rozbiórki) jest drewniana konstrukcja o wymiarach 8,10 x 3,10, określona jako "szałas pasterski". Przyjmując nawet, że K.G. jest tam zameldowana, trudno przyjąć, że faktycznie w takim obiekcie zamieszkuje. Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że interes wnioskodawcy nie może zostać zakwalifikowany jako interes prawny. Okoliczność ta uzasadnia zatem oddalenie wniosku o dopuszczenie do udziału w postępowaniu sądowym w charakterze uczestnika. Biorąc pod uwagę podane argumenty, sad orzekł jak w postanowieniu, na podstawie art. 33 § 2 p.p.s.a.