II SA/Kr 887/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Iwona Niżnik-Dobosz Sędziowie: Sędzia WSA Jacek Bursa (spr.) Sędzia WSA Waldemar Michaldo Protokolant: Urszula Czerwińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 października 2014 r. sprawy ze skargi D. P. i S. P. na postanowienie Nr [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 31 marca 2014 r. znak: [...] w przedmiocie uznania zarzutów na tytuł wykonawczy za nieuzasadnione I. stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego je postanowienia organu I instancji; II. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. na rzecz skarżących D. P. i S. P. solidarnie kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. [pic] Egzekwowany obowiązek wynikał z decyzji z dnia [...] kwietnia 2010 r. znak: [...], którą Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W.. nakazał D. i S. P. dokonać rozbiórki samowolnie wykonanej altany ogrodowej zlokalizowanej na działce nr [...] w miejscowości T. Przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego w przedmiotowej sprawie, PINB upomnieniem z dnia [...] maja 2010 r. znak: [...], wezwał D. i S. P. do wykonania obowiązku rozbiórki wynikającego z w/w decyzji PINB. Jednocześnie w upomnieniu tym PINB pouczył wyżej wymienionych, że w przypadku niewykonania obowiązku we wskazanym w upomnieniu terminie sprawa zostanie skierowana na drogę postępowania egzekucyjnego. W dniu [...] stycznia 2013r. w trakcie kontroli wykonania obowiązku wynikającego z decyzji PINB z dnia 7 kwietnia 2010r., ustalono, że zlokalizowana na działce nr [...] w T. altana nie została rozebrana. Wobec powyższego PINB wystawił w dniu [...] lutego 2013 r. tytuł wykonawczy nr [...] Zarzuty do w/w postępowania egzekucyjnego zgłosili: S. P. (pismem z dnia [...] marca 2013 r.) D. P. (pismem z dnia [...] marca 2013 r.). Zarzuty dotyczyły nieistnienia obowiązku z uwagi na brak prawomocnego aktu prawnego, z którego wynika egzekwowany obowiązek, (art. 33 pkt 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - Dz. U. z 2012r. poz. 1015 ze zm., określana dalej upea), braku jego wymagalności z powodu czasu w jakim powstała podlegająca obowiązkowi rozbiórki altana (art. 33 pkt 2 upea), niedopuszczalności z uwagi na brak prawomocnych aktów prawnych w tej sprawie (art. 33 pkt. 6 upea) oraz braku doręczenia upomnienia (art. 33 pkt 7 upea). W dniu [...] kwietnia 2013r. PINB wydał postanowienie znak: [...], którym uznał zgłoszone przez zobowiązanych zarzuty za nieuzasadnione. [...] Wojewódzkie Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. postawieniem nr [...] z dnia [...] lipca 2013 r. znak: [...] uchylił zaskarżone postanowienie w całości i przekazał sprawę do ponownego rozparzenia przez PINB. Następnie w dniu [...] listopada 2013 r. podczas kontroli pracownicy PINB ustalili, iż egzekwowany obowiązek rozbiórki nie został wykonany, a potem PINB postanowieniem nr [...] z dnia [...] grudnia 2013 r. ponownie uznał za nieuzasadnione zarzuty na tytuł wykonawczy. D. i S. P. złożyli zażalenie. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. postanowieniem nr [...] z dnia [...] marca 2014r. znak: [...], utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy. W ocenie organu odwoławczego zarzut nieistnienia obowiązku oznacza sytuację, w której obowiązku w ogóle nie ma. Egzekucja w przedmiotowej sprawie dotyczy obowiązku rozbiórki altany ogrodowej zlokalizowanej na działce nr [...] w miejscowości T., nałożonego decyzją PINB z dnia [...] kwietnia 2010 r. znak: [...]. Ponieważ nie wpłynęło w ustawowym terminie odwołanie od w/w decyzji stała się ona ostateczna. Organowi wiadomo, że w sprawie decyzji z dnia [...] kwietnia 2010 r. toczy się obecnie postępowanie w sprawie wznowienia postępowania, jednak obecnie decyzja z dnia [...] kwietnia 2010 r. znak: [...] pozostaje w obrocie prawnym, z jej uchyleniem nie zgodzili się sami zobowiązani, składając odwołanie od decyzji PINB nr [...] z dnia [...] lutego 2014 r. znak: [...], którą PINB zmienił własną decyzję z dnia [...] grudnia 2013 r., nr [...], znak: [...] i uchylił decyzję PINB z dnia [...] kwietnia 2010 r. znak: [...], którą nakazano rozbiórkę samowolnie wykonanej altany ogrodowej zlokalizowanej na działce nr [...] w miejscowości T. Samo podejmowanie działań celem wyeliminowania decyzji z obrotu prawnego administracyjnych trybach nadzwyczajnych nie jest podstawą do zaniechania prowadzenia postępowania egzekucyjnego i nie czyni egzekucji niedopuszczalną. Egzekucja byłaby niedopuszczalna dopiero w sytuacji, gdyby egzekwowany obowiązek wynikałby z nieistniejącej w obrocie prawnym decyzji. Nadto z akt sprawy nie wynika, aby zobowiązani byli osobami, w stosunku do których przepisy prawa wyłączają prowadzenie egzekucji administracyjnej, a w sprawie nie został zastosowany żaden środek egzekucyjny. P. D. i S. P. z dnia 18 marca 2013 r., wpłynęły do PINB przed wydaniem przez PINB jakiegokolwiek postanowienia, o nałożeniu na zobowiązanych, środka egzekucyjnego. Nie jest możliwe skuteczne zgłoszenie zarzutu niedopuszczalności zastosowanego środka egzekucyjnego jeszcze przed zastosowaniem tego środka. Co do zarzutu niedoręczenia upomnienia podano, że w aktach zalega poświadczona za zgodność z oryginałem kopia upomnienia z dnia 26 maja 2010r. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na powyższe postanowienie złożyli D. i S. P. podtrzymując dotychczasowe stanowisko, iż brak w obrocie prawnym decyzji PINB w W. z [...].04.2010r., tj. podstawy prawnej wydania tytułów, a to z uwagi na okoliczność, iż decyzją nr [...] z [...].02.2014r. znak: [...] PINB zmienił decyzję własną z [...].12.2013r. nr [...] znak: [...]. którą odmówił uchylenia decyzji z [...].04.2010r. i w tym zakresie postanowił uchylić decyzję z [...].04.2010r. znak: [...], którą nakazano skarżącym dokonać rozbiórki altany ogrodowej, na własny koszt. Nadto w piśmie dnia [...] sierpnia 2014r. skarżący wskazali na decyzję nr [...] [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. znak: [...], którą na mocy art. 156 § 1, art. 158 § 1 i art. 104 kpa oraz art. 157 § 1 i art. 17 pkt 3 kpa w związku z art. 80 ust. 2 pkt 2 i art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2013 r. poz. 1409 ze zm.) po przeprowadzeniu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. z dnia [...] kwietnia 2010 r., znak: [...], stwierdzono nieważność decyzji z dnia [...] kwietnia 2010 r. W uzasadnieniu tej decyzji [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wskazał, iż decyzja z dnia [...] kwietnia 2010 r., wydana została w oparciu o art. 48 ust. 1 w zw. z art. 49 ust. 3 Prawa budowlanego. W toku postępowania zakończonego wydaniem przedmiotowej decyzji PINB wydał postanowienie z dnia [...] listopada 2009 r., znak: [...], którym ustalił D. i S. P. opłatę legalizacyjną za samowolnie wykonany obiekt budowlany w kwocie [...] zł. Postanowienie to zostało wyeliminowane z obrotu prawnego wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 września 2013 r., sygn. akt II OSK 865/12, stwierdzającym jego nieważność. Zgodnie z uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 listopada 2012 r., sygn. I OPS 2/12 - "Stwierdzenie nieważności decyzji, w oparciu o którą wydano inną przedmiotowo zależną decyzję, może stanowić podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji zależnej na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a., jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa (...). W literaturze przedmiotu przyjmuje się, że istota zależności między aktami administracyjnymi wyraża się w tym, iż organ podejmując dane rozstrzygnięcie, był związany innym aktem warunkującym możliwość załatwienia danej sprawy. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 10 października 2006 r., sygn. akt II GSK 156/06, ów związek można zobrazować jako "pewną sekwencję działań prawnych organu administracyjnego, zgodnie z logiką których jedna decyzja lub orzeczenie sądu stanowi podstawę wydania innej decyzji (ta druga decyzja zależna jest od pierwszej (...) Językowy sens pojęcia "w oparciu" można przy tym scharakteryzować zwrotem: "na podstawie", co wprost wskazuje, iż jakaś rzecz/stan (tu decyzja) znajduje uzasadnienie czy wręcz merytoryczne umocowanie w jakiejś innej rzeczy/stanie." W związku z tym, że decyzja PINB w W. z dnia [...] kwietnia 2010 r. wydana została jako przedmiotowo zależna od uprzednio wydanego postanowienia tegoż organu z dnia [...] listopada 2009 r. i oba w/w akty administracyjne wydane zostały w ramach tego samego postępowania administracyjnego prowadzonego w przedmiocie samowolnie wykonanej altany ogrodowej zlokalizowanej na działce nr [...] w miejscowości T., to decyzja z dnia [...] kwietnia 2010 r. wydana została jako konsekwencja nieuiszczenia w zakreślonym terminie opłaty legalizacyjnej nałożonej postanowieniem z dnia [...] listopada 2009 r. Oba rozstrzygnięcia pozostają zatem niewątpliwie w ścisłym związku a wyeliminowanie z obrotu prawnego postanowienia w przedmiocie opłaty legalizacyjnej nie może pozostać bez wpływu na byt prawny decyzji z dnia [...] kwietnia 2010 r. W oparciu o powyższe skarżący wnieśli o uchylenie postanowień obu instancji i zasądzenie kosztów. W odpowiedzi na skargę skarżony organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z dyspozycją art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" - "c" p.p.s.a. kontrola ta sprawowana jest w zakresie oceny zgodności zaskarżonych do sądu decyzji z obowiązującymi przepisami prawa materialnego jak i przepisów proceduralnych. Skarga zasługuje na uwzględnienie. Jak wynika z akt [...], decyzją nr [...] z dnia [...].05.2014 roku, znak: [...],[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K., na mocy art. 156 § 1, art. 158 § 1 i art. 104 kpa oraz art. 157 § 1 i art. 17 pkt 3 kpa w związku z art. 80 ust. 2 pkt 2 i art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2013 r. poz. 1409 ze zm.) po przeprowadzeniu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. z dnia [...] kwietnia 2010 r., znak: [...], którą Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. nakazał D. i S. P. dokonać rozbiórki samowolnie wykonanej altany ogrodowej zlokalizowanej na działce nr [...] w miejscowości T., stwierdził nieważność tej decyzji. Decyzja stwierdzająca nieważność, wobec jej niezaskarżenia, stała się ostateczna [...].06.2014 roku. Decyzją nr [...] z dnia [...].05.2014 roku, znak: [...][...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K., stwierdzono zatem ostatecznie nieważność decyzji, w oparciu o którą wszczęto postępowanie egzekucyjne i wydano tytuł wykonawczy, odnośnie którego skarżący wnieśli zarzuty. Wyeliminowanie tej decyzji z obrotu prawnego ma skutek ex tunc. Jak natomiast wynika z uchwały 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 listopada 2012 r. (I OPS 2/12, ONSAiWSA 2013/1/1, OSP 2013/5/55, Prok.i Pr.-wkł. 2013/12/32, LEX nr 1225395) : "Stwierdzenie nieważności decyzji, w oparciu o którą wydano inną przedmiotowo zależną decyzję, może stanowić podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji zależnej na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a., jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa, a nie do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 8 K.p.a." W okolicznościach niniejszej sprawy, uwzględniając specyfikę postępowania egzekucyjnego w administracji, nie może budzić wątpliwości, że postanowienie w przedmiocie zarzutów odnośnie tytułu wykonawczego, jest postanowieniem zależnym w stosunku do decyzji, z której wynika obowiązek podlegający egzekucji. W tym stanie rzeczy, uwzględniając okoliczności zaistniałe na dzień orzekania oraz pogląd prawny zawarty w w/w uchwale, należało stwierdzić nieważność zaskarżonego oraz poprzedzającego jej postanowienia organu I instancji, o czym orzeczono na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a., z którego wynika, że Sąd uwzględniając skargę na postanowienie stwierdza jego nieważność, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.