II SA/Kr 90/15

Kraków, dnia 21 września 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mirosław Bator po rozpoznaniu w dniu 21 września 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. S. na decyzję Wojewody [...] z dnia 16 września 2014 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Wojewoda decyzją z dnia 16 września 2014 r. utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia 15 maja 2014 r. o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę [...] Sp.z.o.o Sp. K. dla inwestycji pn. "Budowa budynku mieszkalnego wielorodzinnego, podpiwniczonego z parkingiem podziemnym wraz z infrastrukturą techniczną (instalacje wewnętrzne: elektryczna i teletechniczna, wod-kan, c.o., c.c.u.w. i wentylacja) wraz z przebudową istniejącego zjazdu i zagospodarowaniem terenu i drogą dojazdową wewnętrzną na działkach nr [...], [...], [...] oraz (zjazd) [...] obr. [...] i [...] obr. [...], ul. K., K.. Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniósł M. S.. W niniejszej skardze zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Wskazał, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody z uwagi na realne zagrożenie zalania nieruchomości skarżącego. Organy prowadzące postępowanie nie przeprowadziły analizy dotyczącej wpływu inwestycji budowlanej na okoliczne nieruchomości. Ponadto zrealizowanie inwestycji spowoduje nieodwracalne skutki. Przede wszystkim budynek należący do skarżącego ulegnie znacznemu zacienieniu i sytuacja ta będzie nieodwracalna. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postanowieniem z dnia 23 kwietnia 2015 r. sygn. akt II SA/Kr 90/15 wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji. Na powyższe postanowienie zażalenie wniosła [...] Sp.z.o.o. Sp.k. z siedzibą w B.. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 28 lipca 2015 r. sygn. akt II OZ 728/15 uchylił zaskarżone postanowienie i sprawę przekazał WSA w Krakowie do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu NSA stwierdził, że stosownie do art. 35a ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm.), w przypadku wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzję o pozwoleniu na budowę wstrzymanie wykonania tej decyzji na wniosek skarżącego sąd może uzależnić od złożenia przez skarżącego kaucji na zabezpieczenie roszczeń inwestora z powodu wstrzymania wykonania decyzji. Uzależnienie wstrzymania wykonania decyzji o pozwoleniu na budowę od złożenia przez skarżącego kaucji, o jakiej mowa w powyższym przepisie jest możliwe zarówno z urzędu przez sąd jak i na wniosek inwestora. Inwestor, nie wiedząc o złożonym przez stronę skarżącą wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest pozbawiony tak możliwości wniesienia odpowiedzi na ten wniosek jak i wniosku o uzależnienie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji od złożenia przez skarżącego kaucji. NSA podkreślił, że wprawdzie uzależnienie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji od złożenia kaucji pozostaje w sferze uznania Sądu, to jednak inwestor nie może zostać pozbawiony – na skutek niedoręczenia odpisu skargi z wnioskiem o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji – możliwości podniesienia argumentów przeciwko wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji i ewentualnie argumentów przemawiających za zobowiązaniem strony skarżącej do złożenia kaucji. Postanowieniem z dnia 19 sierpnia 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uzależnił wstrzymanie wykonania decyzji Wojewody z dnia 16 września 2014 r. nr [...] od uiszczenia przez skarżącego M. S. kaucji w kwocie 50 000 (pięćdziesiąt tysięcy) złotych płatnej w terminie 14 dni od daty otrzymania postanowienia na rachunek Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie (konto sum depozytowych), tytułem zabezpieczenia roszczeń inwestora [...] sp. z o.o. sp.k. z siedzibą w B. z powodu wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji na podstawie art. 35a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. Odpis niniejszego postanowienia został doręczony pełnomocnikowi skarżącego w dniu 26 sierpnia 2015 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru w aktach sprawy). Pismem z dnia 28 sierpnia 2015 r. pełnomocnik skarżącego poinformował, że M. S. nie uiści wskazanej kaucji, gdyż wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie doprowadziłoby do powstania pożądanego przez skarżącego skutku i tym samym jest bezcelowe. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Na wstępie podkreślić wypada, że zgodnie z art. 190 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest oceną prawną dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Zgodnie z treścią art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r., poz. 270 ze zm., dalej P.p.s.a.) po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Postanowienie, o którym wyżej mowa sąd może wydać na posiedzeniu niejawnym (art. 61 § 5 P.p.s.a.). Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że warunkiem wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest wykazanie we wniosku okoliczności wskazanych w art. 61 § 3 P.p.s.a. - wystąpienia niebezpieczeństwa nastąpienia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków w wyniku wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Sąd podejmuje decyzję o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu lub czynności na podstawie okoliczności wskazanych przez stronę skarżącą, ale także uwzględnia inne okoliczności, które mają znaczenie dla rozpoznania wniosku. Przesłanki w postaci wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a. należy wiązać z sytuacją, która może powstać, gdy zaskarżony do sądu akt administracyjny zostanie wykonany, a następnie na skutek uwzględnienia skargi akt ten zostanie wzruszony. O takim potencjalnym niebezpieczeństwie jest mowa w powołanym przepisie i z taką sytuacją należy wiązać możliwość wyrządzenia szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Należy jednak wskazać, że w przypadku decyzji o pozwoleniu na budowę ustawodawca przewidział dodatkowy wymóg ograniczający możliwość wstrzymania wykonalności decyzji. Mianowicie przepis art. 35a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane stanowi, że w przypadku wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzję o pozwoleniu na budowę wstrzymanie wykonania tej decyzji na wniosek skarżącego sąd może uzależnić od złożenia przez skarżącego kaucji na zabezpieczenie roszczeń inwestora z powodu wstrzymania wykonania decyzji. Powyższe oznacza, iż rozpatrując kwestie dotyczące wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, należy także mieć na uwadze nie tylko skutki, jakie ewentualnie mogą wystąpić po stronie wnioskującej, ale także skutki, jakie spowoduje rozstrzygnięcie Sądu w tym zakresie dla pozostałych stron i uczestników postępowania, w tym przede wszystkim dla inwestora (por. postanowienie NSA z dnia 14 listopada 2007r., sygn. akt II OZ 1122/07). Nie można bowiem z góry przyjąć, że wykonanie każdej decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę prowadzi do niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, bowiem to inwestor decydując się na realizację inwestycji objętej skargą do sądu administracyjnego ponosi ryzyko ewentualnego wyeliminowania tej decyzji z obrotu prawnego przez sąd administracyjny. W postanowieniu z dnia 17 kwietnia 2012r. w sprawie o sygn. akt II OSK 824/12 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, iż: "proces budowlany jest działalnością, która z zasady łączy się z możliwością wystąpienia okoliczności, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a. Skutki wykonania decyzji, przed rozstrzygnięciem sprawy przez Sąd, dotyczą jednak przede wszystkim interesów inwestora. To inwestor ponosi ryzyko prowadzenia robót przed rozpoznaniem skargi, czy też skargi kasacyjnej. Nie należy jednak zapominać, że inwestor miał prawo do rozpoczęcia robót budowlanych na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Prowadzenie prac przez inwestora, mimo trwającego postępowania sądowego, odbywa się na jego wyłączne ryzyko, bowiem kwestia ewentualnego przywrócenia stanu poprzedniego - gdyby zaistniała taka konieczność – będzie obciążać właśnie inwestora. Udzielenie przez sąd administracyjny ochrony tymczasowej nie może natomiast sprowadzać się do powstrzymania procesu inwestycyjnego w ogóle, a za zasadnością zastosowania takiej ochrony przemawiać będą tylko takie obiektywne okoliczności sprawy, które ze względu na negatywne i nieakceptowane prawem skutki, mogą powodować realne niebezpieczeństwa, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a.". Należy przy tym także podkreślić, że celem instytucji wstrzymania wykonania decyzji jest ukształtowanie stosunków do czasu rozpoznania skargi w zakresie zapobieżenia znacznej szkodzie lub trudnym do odwrócenia skutkom, a nie ocena legalności decyzji. W związku z tym rozstrzygnięcie w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji nie jest uzależnione od zasadności samej skargi. Rozpoznanie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji abstrahuje od ostatecznego rozstrzygnięcia sprawy sądowoadministracyjnej. Podejmowane jest bowiem na wstępnym etapie postępowania, gdy brak jest podstaw do wyrokowania o zasadności skargi. Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, iż nie zachodzą okoliczności tego rodzaju, że rozpoczęcie realizacji inwestycji, na podstawie zaskarżonej decyzji, wyrządzi skarżącym znaczną szkodę, a w przypadku późniejszego ewentualnego uchylenia tejże decyzji, jej wcześniejsze wykonanie spowodowałoby nieodwracalne skutki. Natomiast negatywne następstwa związane ze wstrzymaniem zaskarżonej decyzji mogłyby dotknąć przede wszystkim inwestora. W związku z tym Sąd oceniając wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji brał pod uwagę zarówno interes skarżących, jak również potrzebę ochrony interesów inwestora. Dlatego dla zabezpieczenia roszczeń inwestora, postanowieniem z dnia 19 sierpnia 2015 r. uzależnił wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji od złożenia przez skarżącego kaucji w wysokości 50 000,00 złotych, której skarżący nie wpłacił. W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 w zw. z art. 35a ustawy Prawo budowlane orzekł, jak w sentencji