II SA/Kr 999/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Tadeusz Kiełkowski po rozpoznaniu w dniu 1 października 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku skarżącej Gminy L. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi Gminy L. na decyzję Nr [...] [...] Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] czerwca 2018 r. znak [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki postanawia wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji. Pismem z dnia 30 czerwca 2018 r. Gmina L. wniosła skargę na decyzję Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2018 r., znak [...], w przedmiocie nakazu rozbiórki. W skardze skarżąca zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu tego wniosku skarżąca wskazała, że w przypadku wykonania zaskarżonej decyzji w całości istnieje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, bowiem w sytuacji wykonania decyzji doszłoby do wyburzenia budynku, który w razie uchylenia nieważnej decyzji być może rozburzony nie powinien zostać. Nadto zaangażowane zostaną znaczne środki z gminnego budżetu, które jak się może okazać wydatkowane być nie powinny, co z kolei spowoduje powstanie znacznej szkody po stronie skarżącej Gminy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. W myśl art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302, zwanej dalej p.p.s.a.) wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub części zaskarżonego aktu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wstrzymanie przez sąd wykonania zaskarżonego aktu lub czynności ma charakter wyjątkowy. Strona skarżąca, dążąc do wstrzymania wykonania decyzji, musi uprawdopodobnić, że istnieją przesłanki uzasadniające odstąpienie od zasady wykonalności orzeczeń ostatecznych (por. T. Woś, w: T. Woś, H. Knysiak-Sudyka, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2016, s. 556-557; postanowienie NSA z 14 maja 2014 r., I OZ 363/14, CBOSA). Samo żądanie wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub powołanie się przez wnioskodawcę na ustawowe przesłanki bez wskazania, na czym one polegają w realiach konkretnej sprawy, w żaden sposób nie uzasadnia uczynienia zadość temu żądaniu. Innymi słowy, dokonywana przez sąd ocena wystąpienia w określonym przypadku przesłanek, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., jest możliwa i w dużym stopniu zależy od argumentacji przedstawionej we wniosku, która powinna być spójna i odnosząca się do konkretnej sytuacji wnioskodawcy. Zatem w celu wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenie skutków wnioskodawca ma obowiązek wykazać istnienie konkretnych okoliczności pozwalających stwierdzić, że wstrzymanie aktu lub czynności jest zasadne (por. postanowienie WSA w Łodzi z dnia 13 stycznia 2017 r., II SA/Łd 996/16, CBOSA). Niebezpieczeństwo zaistnienia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków musi wynikać z racjonalnej oceny zakresu, zasad i trybu wykonania aktu w czasie zawisłości skargi w danej sprawie sądowoadministracyjnej (postanowienie WSA w Krakowie z 6 marca 2017 r., II SA/Kr 736/16, CBOSA). W ocenie Sądu, w kontrolowanej sprawie zachodzą przesłanki do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w postaci trudnych do odwrócenia skutków, co wynika z jej istoty, jak i niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody. Rozbiórka obiektu budowlanego przed zakończeniem sprawy sądowoadministracyjnej ze swej istoty wiąże się z potencjalnym niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, a to z tego powodu, że nakaz rozbiórki może okazać się wadliwy. W sprawach budowlanych, w których zazwyczaj chodzi o budowę lub rozbiórkę obiektu, trwałe skutki wykonania decyzji administracyjnych są w istocie nieuniknione (por. postanowienie WSA w Krakowie z dnia 20 września 2018 r., II SA/Kr 998/18, CBOSA oraz powołane tam orzecznictwo). Ponadto w razie uwzględnienia skargi skutki nieuzasadnionej rozbiórki dotkną właściciela obiektu, a ewentualnie udzielona mu ochrona okaże się iluzoryczna (por. orzeczenia NSA z dnia 8 września 2009 r., sygn. akt II OZ 828/10, LEX nr 743922, z dnia 27 listopada 2009 r., sygn. akt II OZ 1047/09, LEX nr 587385 i z dnia 27 października 2005 r., sygn. akt II OZ 897/05, niepubl.). Należy podkreślić, że ustawodawca w żaden sposób nie wiąże wystąpienia podstaw udzielenia ochrony tymczasowej z prawdopodobieństwem uwzględnienia skargi na decyzję. Tak więc sąd administracyjny rozpoznający wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji nie może badać, choćby wstępnie, czy zaskarżona decyzja dotknięta jest wadą uzasadniającą jej uchylenie lub stwierdzenie nieważności (uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z 16 kwietnia 2007 r., sygn. akt I GPS 1/07). Sama potencjalna możliwość uchylenia zaskarżonej decyzji nie stanowi przesłanki wstrzymania jej wykonania. Należy mieć bowiem na uwadze to, że Sąd nie bada zasadności samej skargi na etapie rozpoznania wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, a katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia jest zamknięty (por. powołane wyżej postanowienie WSA w Krakowie z dnia 20 września 2018 r. oraz postanowienie NSA z dnia 3 listopada 2011 r., II OZ 1047/11, LEX nr 984678). Mając powyższe na uwadze orzeczono jak w sentencji postanowienia, na podstawie art. 61 § 3 i 5 p.p.s.a.. Zgodnie bowiem z art. 61 § 5 p.p.s.a. postanowienia, o których mowa w § 3 i 4, sąd może wydać na posiedzeniu niejawnym.