II SAB/Kr 204/13
WyrokWSA w Krakowie2013-12-06
Skład orzekający: Aldona Gąsecka-Duda, Waldemar Michaldo, Agnieszka Nawara-Dubiel
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka prawa handlowego realizująca zadania publiczne (dystrybucja energii elektrycznej) jest zobowiązana do udostępnienia informacji publicznej na wniosek, a w przypadku braku odpowiedzi, czy sąd administracyjny może zobowiązać ją do wydania aktu lub podjęcia czynności?Ratio decidendi
Spółka prawa handlowego realizująca zadania publiczne, takie jak dystrybucja energii elektrycznej, jest zobowiązana do udostępniania informacji publicznej na podstawie ustawy o dostępie do informacji publicznej. W przypadku bezczynności organu w tym zakresie, sąd administracyjny jest uprawniony do zobowiązania go do wydania aktu lub podjęcia czynności w określonym terminie, a także do stwierdzenia, czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej decyzji administracyjnych i innych dokumentów związanych z budową linii energetycznych. Po otrzymaniu pism od spółki, które nie zawierały żądanej informacji ani odmowy jej udostępnienia, skarżąca wniosła skargę na bezczynność spółki. Spółka w odpowiedzi na skargę podnosiła, że nie posiada żądanych dokumentów lub że nie może ich udostępnić ze względu na ochronę danych osobowych lub tajemnicę przedsiębiorstwa. Sąd uznał skargę za zasadną, stwierdzając bezczynność spółki.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zobowiązał [...] S.A. w K. do wydania w terminie 14 dni aktu lub podjęcia czynności w sprawie realizacji wniosku B.D.-G. z dnia 7 marca 2013 r. o udostępnienie informacji publicznej, stwierdził, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, oraz zasądził od [...] S.A. w K. na rzecz skarżącej kwotę 357 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Aldona Gąsecka-Duda (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Waldemar Michaldo Sędzia WSA Agnieszka Nawara-Dubiel Protokolant: Katarzyna Paszko-Fajfer po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 grudnia 2013 r. przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej w K. M.C.-G. sprawy ze skargi B.D.-G. na bezczynność [...] S.A. w K. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. zobowiązuje [...] S.A. w K. do wydania w terminie 14 dni aktu lub podjęcia czynności w sprawie realizacji wniosku B.D.-G. z daty 7 marca 2013 r. znak: [...] o udostępnienie informacji publicznej; II. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. zasądza od [...] S.A. w K. na rzecz skarżącej B.D.-G. kwotę 357 zł (trzysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Postępowanie sądowoadministracyjne w niniejszej sprawie zostało wszczęte na skutek skargi B.D. z daty 2 lipca 2013 r. na bezczynność [....] S.A. w K. , polegającą na nieudostępnieniu informacji publicznej na wniosek skarżącej z dnia 7 marca 2013 r., znak [....] , w terminie wskazanym w art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, przy jednoczesnym niewydaniu rozstrzygnięcia w sprawie odmowy udostępnienia informacji publicznej lub umorzeniu postępowania o udostępnienie informacji publicznej, zgodnie art. 17 ust. 1 tej ustawy.
Skarżąca domagałasię stwierdzenie bezczynności spółki [....] S. A. w K. oraz zobowiązanie jej do udzielenia informacji w żądanym zakresie i w żądanej formie, oraz zasądzenia na jej rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
W uzasadnieniu skargi B.,D. zawarła kolejno rozważania prawne dotyczące: nieistnienia ustawowego terminu wyznaczającego skuteczność wniesienia skargi w przedmiotowej sprawie; obowiązku stosowania przez [....] S.A. w K. , jako spółkę prawa handlowego zajmującą się realizacją zadań publicznych (dystrybucją energii elektrycznej) ustawy o dostępie do informacji publicznej w świetle brzmienia art. 4 ust. 1 pkt 5; kwalifikacji żądania udostępnienia decyzji stanowiących podstawę lokalizacji i budowy linii energetycznych (dotyczącej "sprawy publicznej" ) jako informacji publicznej - ze skutkiem obowiązku jej udzielenia przez to przedsiębiorstwo; skuteczności wniesienia niniejszej skargi w świetle art. 52 § 3, art. 52 § 4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz art. 16 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publiczne bez konieczności uprzedniego wyczerpania trybu przesądowego.
W uzasadnieniu faktycznym skarżąca podawała, że pismem z dnia [....] 2013 r. wystąpiła do [....] S.A. w K. m. in. o udostępnienie, w przypadku ich istnienia, kserokopii decyzji stanowiących podstawę lokalizacji i budowy linii energetycznych. W odpowiedzi otrzymał pismo z dnia [....] 2013r. znak [....] , w którym sprawa rozpatrzenia wniosku została przekazana do Oddziału w B. spółki [....] S.A. W dniu 15 kwietnia 2013 r. skarżąca otrzymała pismo znak [....] , które jednakże nie zawierało odpowiedzi na wniosek o udzielenie informacji publicznych. W toku sprawy skarżąca wystosowała jeszcze do przedsiębiorstwa przesyłowego pismo z dnia 16 kwietnia 2013 r., w którym zwróciła się z ponownym wnioskiem m.in. o udostępnienie, w przypadku ich istnienia, kserokopii decyzji stanowiących podstawę lokalizacji i budowy linii elektroenergetycznych. W dniu 9 maja 2013 r. skarżąca otrzymała pismo znak [....] , w którym przedsiębiorca przesyłowy odmówił udostępnienia wnioskowanych dokumentów powołując się na przepisy ochronie danych osobowych. Tym samym [....] S.A. odmówił udostępnienia powyższych informacji, a nawet dokładnego oznaczenia tych decyzji tak, aby możliwe było ich poszukiwanie w stosownych archiwach państwowych i samorządowych.
Do dnia sporządzenia skargi B.D. nie otrzymała jakichkolwiek wnioskowanych dokumentów , ani rozstrzygnięcia w sprawie odmowy udostępnienia informacji publicznej, czy też w sprawie umorzenia postępowania o udostępnienie informacji publicznej.
Pisma powoływane w skardze przedstawiono wraz z nią jako załączniki.
W odpowiedzi na skargę [....] S.A. w K. wnosiła o jej oddalenie oraz zasądzenie kosztów postępowania, w kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
[....] S.A. w K. wyjaśniała, że pełnomocnik skarżącej otrzymał odpowiedź na swój wniosek o wydanie odpisów decyzji administracyjnej i innych dokumentów pismem z dnia 15 kwietnia 2013 r. oraz 9 maja 2013 r. Nadto, pełnomocnik skarżącej pismem z dnia 19 sierpnia 2013 r. otrzymał odpowiedź, iż [....] S.A. nie posiada decyzji administracyjnej dotyczącej zgody na lokalizację przedmiotowych urządzeń energetycznych.
Pismo to zostało - znak [....] ,dołączone do odpowiedzi na skargę.
Zaznajomiona z treścią powyższej odpowiedzi B.D. podtrzymała skargę w piśmie z dnia [....] 2013 r. Podała w szczególności, że w dwa miesiące po wniesieniu skargi otrzymała pismo z daty 19 sierpnia 2013 r., w którym stwierdzono, że z racji lokalizacji słupa w pasie drogowym oraz wobec nieposiadania decyzji administracyjnej w sprawie przedsiębiorstwo energetyczne nie widzi możliwości przekazania wnioskowanych dokumentów. W tym kontekście skarżąca wyjaśniała, że słup ulokowanych jest na jej działce a jedynie poza ogrodzeniem, przy czym do wniosku złożona została dokumentacja potwierdzająca miejsce ulokowania infrastruktury na nieruchomości skarżącej . Ponadto, B.D. zwracał uwagę na szeroki zakres złożonego przez nią wniosku udostępnienie informacji publicznej co do rodzaju żądanych kserokopii dokumentów oraz obowiązki przedsiębiorstw energetycznych, jako profesjonalistów, w zakresie rzetelnego prowadzenia dokumentacji techniczno- prawnej. Z uwagi na powyższe skarżąca poddała w wątpliwość prawdziwość stwierdzeń o braku jakikolwiek żądanych we wniosku dokumentów od daty budowy linii niskiego napięcia, tj. od 1977 r.
Skarżąca do pisma przygotowawczego załączyła pismo [....] S.A. Oddział w B. z daty 19 sierpnia 2013 r., znak [....] .
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zgodnie z treścią art. 1 § 1-2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę zgodności z prawem działalności administracji publicznej, która w myśl art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednol. Dz. U. z 2012r., poz. 270 - oznaczana dalej jakop.p.s.a.)odbywa się na zasadach określonych w przepisach tej ustawy. W sprawie niniejszej z uwagi na przedmiot zaskarżenia należy mieć na uwadze przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 z późn. zm. - zwana dalej w skrócie u.d.i.p.), która kształtuje prawo do informacji publicznej , a także określa zasady i tryb jej udostępniania oraz ponownego wykorzystania ( art. 1 – 2a u.d.i.p.). Kognicja sądów administracyjnych do rozpoznania skarg na bezczynność w takich sprawach wnika z art. 3 § 2 pkt 4 i 8 p.p.s.a., zaś potwierdza ją dodatkowo brzmienie art. 21 u.d.i.p.
Obowiązujące przepisy nie przewidują terminu do złożenia skargi na bezczynność w udostępnieniu informacji publicznej. W takim przypadku nie istnieje też powinność uprzedniego wyczerpania środków zaskarżenia bezczynności, ani wezwania o usunięcie naruszenia prawa. Regulacja zawarta w ustawie z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej nie zawiera odrębnych postanowień nawiązujących do przesłanek art. 52 p.p.s.a. Nie wprowadza ona środka zaskarżenia bezczynności w udostępnieniu informacji publicznej, o którym mowa w art. 52 § 1 p.p.s.a., zaś sam sposób udostępniania informacji publicznej kształtuje jako dalece odformalizowany, kładąc nacisk na szybkość i sprawność postępowania. Przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego stosuje się w ograniczonym zakresie, jedynie w sytuacjach, o których mowa w art. 16 - art. 17 u.d.i.p. oraz art. 23g ust. 11 i 12 u.d.i.p., co skutkuje brakiem podstaw żądania wyczerpania trybu z art. 37 k.p.a. Artykuł 52 § 3 p.p.s.a. nawiązuje do regulacji pozostających poza przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego. Z jego treści wynika wprost, że wezwanie do usunięcia naruszenia prawa nie jest "środkiem zaskarżenia" o jakim mowa w § 1 i § 2, lecz środkiem samoistnym, odrębnym i znamiennym tylko dla sytuacji ściśle określonych, mającym służyć realizacji zasady przedsądowej autokontroli administracji, ale tylko w przypadku działania, a nie zaniechania, tj. bezczynności organu ( tak m.in. NSA w wyrok z dnia 24 maja 2006 r. I OSK 601/05, zam. zb. Lex nr 236545 i WSA w Białymstoku w wyroku z dnia 14 października 208 r., sygn. akt II SAB/Bk 29/08, zam. zb. LEX nr 505258).
W świetle powyższego, w niniejszej sprawienie nie zachodziły przesłanki do odrzucania skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.
Skarga została należycie opłacona, zaś brak także przesłanek do wydania takiego orzeczenia z innych przyczyn wskazanych w art. 58 § 1 p.p.s.a.
Skarga w niniejszej sprawie jest skargą na bezczynność w realizacji wniosku o udostępnienie informacji publicznej.
Stosownie do art. 149 § 1 p.p.s.a., sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W myśl art. 149 § 2 p.p.s.a., sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6.
W razie uwzględnienia skargi na bezczynność lub przewlekłość istotnym jest to, że wyrok nie może dotyczyć kwestii mających wpływ na merytoryczną treść przyszłego aktu lub czynności ( tak m.in. NSA w wyroku z 18 maja 2011 r., sygn. akt I OSK 198/11, zam. zb.LEX nr 990211). W wyroku uwzględniającym skargę na bezczynność albo przewlekłość sąd nie może w szczególności określać w jaki sposób powinna być rozpoznana sprawa, w której organ pozostaje w bezczynności, nie może bowiem nakazywać organowi wydania konkretnej decyzji, postanowienia lub podjęcia czynności określonej treści. Także sama kontrola czynności podejmowanych przez organ administracji publicznej w konkretnej sprawie obejmuje jedynie ich kierunek wyznaczony przez przedmiot postępowania.
W wypadku braku podstaw do uwzględnienia skargi podlega ona oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Specyficzna sytuacja, uniemożliwiająca wydanie wyroku co do istoty sprawy, ma miejsce wówczas, gdy w toku postępowania sądowoadmnistracyjnego, przed dniem orzekania w sprawie ze skargi na bezczynność albo przewlekłość zostanie stwierdzony fakt wydania przez organ administracji publicznej decyzji, postanowienia lub też innego aktu, albo podjęcia stosownej czynności choćby z przekroczeniem terminów ustawowych. Ten przypadek pozostaje jednak poza szerszymi rozważaniami. W sprawie niniejszej taka sytuacja bowiem nie zachodzi, co zostaje wykazane w poniższych wywodach. W rozważaniach tych zostaje nadto uwzględnione, że problematyka, którą należy mieć na uwadze jest szersza, niż mogło by to wynikać z samej odpowiedzi na skargę, o czym świadczy treść pism kierowanych do skarżącej przez [....] S.A Oddziału w B. przed wszczęciem postępowania sądowoadministracyjnego.
W doktrynie i orzecznictwie wskazuje się trafnie ( m.in. T. Woś (w: T. Woś (red.), H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Postępowanie..., 2010, s. 70, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 marca 2009 r., sygn. akt I OSK 1067/08, zam.zb. Lex nr 491969 – nadal aktualne), że z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wtedy, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub prowadził postępowanie, ale mimo istnienia ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu, albo nie podjął stosownej czynności. Dla zasadności skargi na bezczynność nie ma znaczenia okoliczność z jakich powodów określony akt nie został podjęty lub czynność dokonana, a w szczególności, czy bezczynność została spowodowana zawinioną albo też niezawinioną opieszałością organu, czy też wiąże się z jego przeświadczeniem, że stosowny akt lub czynność w ogóle nie powinny zostać dokonane.
Powyższe kwestie mogą jednakże mieć znaczenie dla kwalifikacji bezczynności, jako posiadającej albo nieposiadającej cech rażącego naruszenia prawa.
W art. 4 ust. 1 u.d.i.p. został określony podstawowy, otwarty katalog podmiotów zobowiązanych do udostępnienia informacji publicznej, zaś z jego treści wstępnej wynika w ogólnym ujęciu, że zobowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne. W szczególności, w myśl art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. zobowiązane do udostępnienie informacji publicznej są też podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. W przypadku osób prawnych wykonujących zadania publiczne nie jest koniecznym by taki podmiot dysponował majątkiem publicznym albo by Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego miały pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Część pierwsza przepisu , w której mowa o wykonywaniu zadań publicznych odnosi się bowiem do wszystkich osób ( cywilnych i prawnych) oraz jednostek organizacyjnych.
Zważyć należy dalej, że dystrybucja energii elektrycznej i inne z tym związane zadania wykonywane przez przedsiębiorstwo, ze względu na znaczenie energii elektrycznej dla rozwoju cywilizacyjnego i poziomu życia obywateli, a tym samym urzeczywistniania dobra wspólnego, o którym mowa w art. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, są "zadaniami publicznymi", a sprawy z tym związane sprawami publicznymi. Do analogicznych wniosków prowadzą przepisy ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne ( tekst jednol. Dz.U. z 2012 r. , poz. 1059 z późn. zm. ), która w myśl art. 1 ust. 1 określa zasady kształtowania polityki energetycznej państwa, zasady i warunki zaopatrzenia i użytkowania paliw i energii, w tym ciepła, oraz działalności przedsiębiorstw energetycznych, a także określa organy właściwe w sprawach gospodarki paliwami i energią. Celem ustawy, stosownie do art. 1 ust. 2, jest tworzenie warunków do zrównoważonego rozwoju kraju, zapewnienia bezpieczeństwa energetycznego, oszczędnego i racjonalnego użytkowania paliw i energii, rozwoju konkurencji, przeciwdziałania negatywnym skutkom naturalnych monopoli, uwzględniania wymogów ochrony środowiska, zobowiązań wynikających z umów międzynarodowych oraz równoważenia interesów przedsiębiorstw energetycznych i odbiorców paliw i energii. Budowę i utrzymywanie ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej, a także innych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń ustawodawca uznaje za cel publiczny ( art. 6 pkt 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, tekst jednol. Dz.U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651 z późn. zm.). W tym aspekcie drugorzędne znaczenie mają kwestie podmiotowe i możliwe struktury majątkowe.
Prawo do informacji zostało zagwarantowane w art. 61 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, zaś obejmuje ono między innymi dostęp do dokumentów. Ograniczenie tego prawa może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w odrębnych ustawach przesłanki dotyczące ochrony wolności i praw innych osób oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa (art. 61 ust. 3 Konstytucji). W myśl art. 61 ust. 4 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, tryb udzielania informacji, o których mowa w tym artykule określają ustawy i realizację powyższego przepisu stanowi właśnie ustawa o dostępie do informacji publicznej.
Pojęcie informacji publicznej określa ustawodawca w art. 1 ust. 1 u.d.i.p. i art. 6 u.d.i.p. Zgodnie z art. 1 tej ustawy, każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu i ponownemu wykorzystywaniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie, jednak przepisy ustawy nie naruszają przepisów innych ustaw określających odmienne zasady i tryb dostępu do informacji będących informacjami publicznymi. Przepis art. 6 u.d.i.p. wprowadza przykładowy katalog informacji i dokumentów stanowiących informację publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. Zgodnie z treścią art. 6 ust. 1 pkt 4 ppkt a) u.d.i.p. udostępnieniu podlega informacja publiczna o danych publicznych, w tym treść i postać dokumentów urzędowych, w szczególności treść aktów administracyjnych i innych rozstrzygnięć. Uwzględniając normy konstytucyjne oraz fakt, że powyższy katalog ma charakter otwarty należy stwierdzić, że informację publiczną stanowi treść wszelkiego rodzaju dokumentów odnoszących się do podmiotu wykonującego zadania publiczne. Informacją publiczną będą nie tylko dokumenty bezpośrednio zredagowane i technicznie wytworzone przez taki podmiot, ale przymiot taki będą posiadać także te, których podmiot zobowiązany używa do zrealizowania powierzonych prawem zadań. Bez znaczenia jest również i to w jaki sposób znalazły się one w posiadaniu organu i jakiej sprawy dotyczą. Ważne natomiast jest to, by dokumenty takie służyły realizowaniu zadań publicznych przez dany podmiot i odnosiły się do niego bezpośrednio. Innymi słowy, dokumenty takie muszą wiązać się ze sferą faktów zaistniałych po stronie podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 9 stycznia 2006 r., II SA/Wa 2043/05, opub. w LEX nr 196314).
Również w orzecznictwie ugruntowany jest pogląd, że dokumentacja związana z procesami inwestycyjnymi (w tym decyzje administracyjne, operaty szacunkowe i inne dokumenty) są dokumentami, do których dostęp gwarantuje ustawa o dostępie do informacji publicznej jeżeli znajdują się one w posiadaniu organu, do którego kierowany jest wniosek o taką informację (wyrok WSA w Poznaniu z dnia 29 maja 2008 r., IV SA/Po 545/07, LEX nr 516697, wyrok WSA w Poznaniu z dnia 19 grudnia 2007 r., IV SA/Po 652/07, LEX nr 460751, wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 6 grudnia 2007 r., II SA/Go 595/07, LEX nr 459987).
W świetle powyższych rozważań, zawarte we wniosku skarżącej z dnia 7 marca 2013 r. żądanie " udostępnienia wszelkich ewentualnych decyzji administracyjnych i innych stosownych dokumentów, dotyczących budowy, posadowienia, przebudowy ww. urządzeń posadowionych na działce Mocodawczyni, w tym protokoły z odbioru budowy linii przesyłowych oraz plany z mapkami..." - jest żądaniem udostępnienia informacji, która jest informacją publiczną i skierowane zostało do podmiotu mieszczącego się w kategorii zobowiązanych do jej udostępnienia.
Stosownie zaś do art. 4 ust. 3 u.d.i.p., obowiązane do udostępniania informacji publicznej są podmioty, o których mowa w ust. 1 i 2, będące w posiadaniu takich informacji.
Z czynionych uprzednio wywodów wynika, że podlegającą udostępnieniu informacją publiczną będą nie tylko dokumenty, a w szczególności decyzji zredagowane i technicznie wytworzone określony podmiot, który je posiada, ale także te dokumenty, których dany podmiot używa do realizacji powierzonych mu prawem zadań. Nie ma znaczenia to, w jaki sposób dokumenty znalazły się w posiadaniu tego podmiotu i jakiej sprawy dotyczą, istotnym jest natomiast, by dokumenty takie służyły realizowaniu zadań publicznych przez dany podmiot i odnosiły się do niego bezpośrednio ( podobnie wyrok WSA w Warszawie z dnia 9 stycznia 2006 r., II SA/Wa 2043/05, opub. w LEX nr 196314).
Zważyć należy dalej, że art. 7 - 12 u.d.i.p. normują sposób oraz formę udostępniania informacji publicznej .
Termin udostępnienia informacji publicznej na wniosek został określony w art. 13 ust. 1-2 u.d.i.p. który stanowi w ust. 1, że udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2. Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku ( art. 13 ust. 2).
Zgodnie z treścią art. 14 ust. 1 u.d.i.p., udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku. W myśl art. 14 ust. 2 u.d.i.p., jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w sposób lub w formie określonych we wniosku, podmiot obowiązany do udostępnienia powiadamia pisemnie wnioskodawcę o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem i wskazuje, w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie. W takim przypadku, jeżeli w terminie 14 dni od powiadomienia wnioskodawca nie złoży wniosku o udostępnienie informacji w sposób lub w formie wskazanych w powiadomieniu, postępowanie o udostępnienie informacji umarza się. Artykuł 15 u.d.i.p. normuje zasady pobierania opłaty za realizację wniosku o udostępnienieinformacji publicznej. Także zatemfakt uznania, że wniosek dotyczy informacji wymagającej przetworzenia nie pozwala na brak aktywności ze strony podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej. W myśl trafnych poglądów doktryny " Takie czynności organu jak m.in. selekcja dokumentów, uchwał, a także ich analiza pod względem treści to zwykłe czynności (procesy) związane z rozpatrywaniem wniosku o udzielenie informacji publicznej. Nie posiadają one cech przetwarzania informacji, ponieważ w wyniku ich stosowania nie powstaje żadna nowa - pod względem jakościowym - informacja. Podobnie samo sięganie do materiałów archiwalnych nie przesądza jeszcze o tym, że mamy do czynienia z przetwarzaniem informacji (...) Wyłączenie pewnych danych ze względu na ochronę informacji niejawnych, ochronę innych tajemnic ustawowo chronionych, prywatność osoby fizycznej czy też tajemnicę przedsiębiorcy z treści udostępnianej informacji publicznej nie powoduje nadania tej informacji charakteru informacji przetworzonej " ( takNiżnik-Mucha A. artykuł CASUS 2008/2/15 Problematyka zakresu przedmiotowego konstytucyjnego prawa do informacji publicznej. Teza 6 i 7 ).
W myśl art. 16 ust. 1 u.d.i.p. orzeczenie o wystąpienie przesłanek do odmowy udostępnienia informacji publicznej przez organ władzy publicznej następuje w drodze decyzji. Decyzja odmowna jest wydawana w przypadku uznania, że wystąpiły ograniczenie prawa do informacji publicznej regulowane w art. 5 u.d.i.p. Decyzja jest wydawana również w sytuacji umorzenie postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2. Stosownie do art. 16 ust. 2 u.d.i.p., do decyzji takich stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, z tym że odwołanie od decyzji rozpoznaje się w terminie 14 dni, a uzasadnienie decyzji o odmowie udostępnienia informacji zawiera także imiona, nazwiska i funkcje osób, które zajęły stanowisko w toku postępowania o udostępnienie informacji, oraz oznaczenie podmiotów, ze względu na których dobra, o których mowa w art. 5 ust. 2, wydano decyzję o odmowie udostępnienia informacji.
W niektórych poglądach doktryny i orzecznictwa wskazuje się na dopuszczalność wydawania - drodze analogii - decyzji o umorzeniu postępowania także w innych przypadkach, nie przewidzianych wprost w powyższym przepisie, gdy można uznać dalszą realizację wniosku za bezprzedmiotową.
Zgodnie z treścią art. 17 ust. 1 – 2 u.d.i.p. :
1. Do rozstrzygnięć podmiotów obowiązanych do udostępnienia informacji, niebędących organami władzy publicznej, o odmowie udostępnienia informacji oraz o umorzeniu postępowania o udostępnienie informacji przepisy art. 16 stosuje się odpowiednio.
2. Wnioskodawca może wystąpić do podmiotu, o którym mowa w ust. 1, o ponowne rozpatrzenie sprawy. Do wniosku stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołania.
Do podmiotów wymienionych w art. 4 ust. 1 pkt 4 u.d.i.p. zastosowanie znajduje regulacja z art. 17 ust. 1- 2 u.d.i.p.
Odnosząc powyższe uwagi do stanu faktycznego niniejszej sprawy należy stwierdzić, że do momentu sporządzenia pisma z daty 24 kwietnia 20013 r. [....] ( doręczonego pełnomocnikowi skarżącej 9 maja 2013 r. ) [....] S.A. w K. nie podejmował czynności, które można by uznać za odniesienie się do wniosku skarżącej o udostępnienie informacji publicznej.
Powyższe pismo – podsumowane stwierdzeniem o braku podstaw do dostarczenia żądanych dokumentów – zawiera w swej treści dwa wątki. Z pierwszego wynika, że Spółka nie posiada uprawnienia do udostępniania dokumentów, które zawierają dane objęte ochroną na podstawie ustawy o ochronie danych osobowych, z drugiego zaś że taką podstawę stanowi prywatny cel żądania danych i zamiar ustalenia ryzyka procesowego.
Uwzględniając te okoliczności w pierwszym przypadku należy mieć na względzie, że w sprawie nie wydano decyzji odmownej Takich cech nie posiada bowiem pismo kierowane do pełnomocnika wnioskodawczyni jako adresata ( a nie do wnioskodawczyni), w którym nie wymieniono nawet posiadanych dokumentów zawierających dane wrażliwe, ani nie oznaczono podmiotów, ze względu na których dobra, o których mowa w art. 5 ust. 2, miała by nastąpić odmowa. Niewydanie decyzji oznacza zaś bezczynność w realizacji wniosku o udostępnienie informacji publicznej.
Co do drugiego przypadku, należy wskazać na czynione na wstępie rozważania dotyczące charakteru żądanych informacji, jako informacji publicznej. Informacji takiej może żądać każdy, niezależnie od rzeczywistej przyczyny uruchomienia przewidzianych prawem środków kontroli organów władzy publicznej albo podmiotów wykonujących zadania publiczne, a zatem jej nie udzielenie z podawaną w piśmie motywacją, skutkuje również bezczynnością w realizacji wniosku skarżącej.
Nie można także przyjąć, że stan bezczynności [....] S.A. w K. ustał w momencie doręczenia skarżącej pisma z dnia 19 sierpnia 2013 r. , znak [....] . W piśmie tym pojawia się ponownie wątek braku podstaw do udostępnienia informacji, którama służyć wyłącznie realizacji indywidualnego interesu wnioskodawczyni, wskazanie na kwestie bezpieczeństwa energetycznego państwa i ochronę tajemnicy przedsiębiorstwa. Taka odpowiedź z analogicznych przyczyn nie może zostać uznana za ustanie bezczynności w realizacji wniosku skarżącej.
Jako nowum w tym piśmie pojawia się stwierdzenie, że Spółka nie dysponuje decyzjami administracyjnymi w tej sprawie. W tym zakresie należy zauważyć, że pojęcie "nie dysponować" nie jest tożsame z pojęciem "nie posiadać" Nadto w przedmiotowym piśmie brak jakichkolwiek informacji, by Spółka nie była w posiadaniu innych żądanych dokumentów, niż wymienione w nim decyzje administracyjne, zaś złożony wniosek był zakresowo szerszy.
Bez znaczenia dla oceny stanu faktycznego w niniejszej sprawie pozostaje zagadnienie rzeczywistej lokalizacji słupa, z którego prowadzone są urządzenia zasilające posesję skarżącej ( jego posadowienia na działce nr [....] obr. Z. , gm. D. – względnie poza tą dzialką) skoro nie budzi wątpliwości, że wniosek skarżącej dotyczy znajdującej się w tym rejonie linii elektroenergetycznej naziemnej niskiego napięcia 0,4 o łącznej deklarowanej długości 49 mb.
Skargę należy zatem uznać za zasadną, stwierdzając, że w przedmiotowej sprawie występuje bezczynność w realizacji wniosku skarżącej z dnia 7 marca 2013 r., znak [....] .
Bezczynność ta nie ma jednakże cech rażącego naruszenia prawa. Rażącym naruszeniem prawa jest stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań można powiedzieć, bez potrzeby odwoływania się do szczegółowej oceny okoliczności sprawy, że naruszono prawo w sposób oczywisty ( tak NSA w wyroku z dnia 21 czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK 675/12, LEX nr 1218894 ). Takich cech, tj. oczywistości w naruszeniu prawa, nie sposób przyjąć w kontrolowanym stanie faktycznym. Zważyć należy bowiem, że stosowanie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej wymaga także w niniejszym przypadku dokonania ich wykładni, nie zaś mechanicznego odniesienia do określonej sytuacji. Nie stanowi zaśo rażącym naruszeniu prawa błędna wykładnia, czy niewłaściwe zastosowanie takich wymagających interpretacji przepisów.
Mając powyższe na uwadze, uwzględniając, że [....] S.A. w K. nie udostępniła skarżącej informacji publicznej na wniosek z daty 7 marca 2013 r., znak [....] , nie wydała w tej kwestii decyzji, jak również nie podjęła innych właściwie uzasadnionych czynności, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w pkt I.-II. sentencji wyroku, biorąc za podstawę art. 149 § 1 p.p.s.a.
Skarżąca nie składała wniosku o wymierzenie organowi grzywny, zaś podstaw do zastosowania takiej sankcji z urzędu, w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego brak, zwłaszcza w przypadku, gdy bezczynność nie ma cech rażącego naruszenia prawa.
Podstawę prawną orzeczenia o kosztach postępowania sądowoadministracyjnego zawartego w pkt III. sentencji wyroku stanowi art. 200 p.p.s.a. oraz art. 205 § 2 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło