II SAB/Kr 56/06
PostanowienieWSA w Krakowie2006-06-26
Skład orzekający: Sędzia WSA Mariusz Kotulski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga wniesiona na podstawie art. 101a ustawy o samorządzie gminnym, dotycząca czynności cywilnoprawnych, powinna zostać odrzucona jako niedopuszczalna lub wniesiona po terminie?Ratio decidendi
Sąd odrzucił skargę, uznając ją za niedopuszczalną, ponieważ dotyczyła czynności cywilnoprawnych (umowy dzierżawy), które nie należą do właściwości sądu administracyjnego. Ponadto, sąd stwierdził, że skarga została wniesiona po upływie sześćdziesięciodniowego terminu od daty wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa, co również stanowiło podstawę do jej odrzucenia.Stan faktyczny
Skarżący R. H. i W. H. wnieśli skargę w trybie art. 101a ustawy o samorządzie gminnym, domagając się nakazania właściwemu organowi wykonania czynności na koszt i ryzyko Gminy Miasta B. Skarga dotyczyła czynności cywilnoprawnych związanych z umowami dzierżawy. Gmina Miasta B. wniosła o odrzucenie skargi, argumentując, że sprawa należy do właściwości sądów cywilnych. Skarżący wnieśli wezwanie do usunięcia naruszenia prawa w styczniu 2006 r., a skargę do sądu administracyjnego wnieśli w marcu 2006 r.Rozstrzygnięcie
Sąd odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mariusz Kotulski po rozpoznaniu w dniu 26 czerwca 2006r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R. H. i W. H. w przedmiocie nakazania właściwemu organowi wykonanie czynności na koszt i ryzyko Gminy Miasta B. postanawia : skargę odrzucić
Skarga z dnia [...] marca 2006r. R. H. i W. H. (zwanych dalej skarżącymi) wniesiona w trybie art. 101 a ustawy o samorządzie gminnym o nakazanie właściwemu organowi wykonania czynności na koszt i ryzyko Gminy Miasta B. została nadana przesyłką poleconą w Urzędzie Pocztowym w dniu [...].03.2006r., a wpłynęła bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w dniu [...].03.2006r.
W odpowiedzi na przedmiotową skargę Gmina Miasta B. reprezentowana przez Burmistrza Miasta wniosła o jej odrzucenie, gdyż odnosi się ona do czynności cywilnoprawnych burmistrza, a w tym zakresie kontrola sądowa działań tego organu jest sprawowana przez sądu cywilny. "Mając na uwadze, że podniesione przez skarżących zarzuty dotyczą bezsprzecznie stosunku cywilnoprawnego (umowy dzierżawy) łączącego Gminę Miasta B. z właścicielami posadowionych na jej gruncie obiektów handlowych, nie mogą stanowić one przedmiotu skargi składanej w trybie art. 101 a w związku z art. 101 ustawy o samorządzie gminnym, a co za tym idzie być przedmiotem rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny."
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Podstawową kwestią w przedmiotowej sprawie jest zagadnienie dopuszczalności wniesienia skargi w przedmiocie nakazania właściwemu organowi wykonania czynności na koszt i ryzyko Gminy Miasta. Zgodnie z brzmieniem art.52 § 1 i 4 ustawy z dnia 30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153. poz. 1270) skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. W przypadku aktów, jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi i nie stanowi inaczej, należy również przed wniesieniem skargi do sądu wezwać na piśmie właściwy organ do usunięcia naruszenia prawa.
Zasady i tryb korzystania z art. 101 a ustawy o samorządzie gminnym zostały w nim dokładnie i jednoznacznie określone. W przepisie tym wskazano, iż stosuje się tu odpowiednio postanowienia zawarte w art. 101 ustawy o samorządzie gminnym. Tym samym skargę w trybie art. 101 a cyt. ustawy może wnieść każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie naruszone, gdy organ gminy nie wykonuje czynności nakazanych prawem albo przez podejmowane czynności prawne lub faktyczne narusza prawa osób trzecich. Skargę taką wnosi się po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia. Skargę na podstawie art. 101a ustawy o samorządzie gminnym może wnieść jedynie osoba, której interes prawny lub uprawnienie zostało nią naruszone oraz przed złożeniem skargi wyczerpała przewidziany w tym przepisie tryb postępowania. Wezwanie do usunięcia naruszenia jest bezskuteczne wtedy, gdy wezwany organ gminy wyraźnie odmówi usunięcia naruszenia bądź nie zajmie żadnego stanowiska w tej kwestii w terminie miesięcznym od jego wniesienia. Po bezskutecznym upływie tego terminu skarżący może wieść skargę do sądu, przy czym ostatnim dniem terminu do wniesienia skargi jest upływ ostatniego sześćdziesiątego dnia od wniesienia wezwania. Ponieważ udzielenie odpowiedzi na wezwanie stanowi surogat środka zaskarżenia to zasadnym jest przyjęcie terminu miesięcznego do jego rozpatrzenia, bowiem termin ten odpowiada terminowi przewidzianemu w art.35 § 3 k.p.a. do rozpatrzenia odwołania. Tym samym termin do wniesienia skargi do sądu administracyjnego w sprawie z zakresu administracji publicznej w trybie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym wynosi 30 dni, liczony po upływie trzydziestego dnia od dnia doręczenia organowi wezwania do usunięcia naruszenia prawa, jeżeli organ gminy nie udzielił odpowiedzi na to wezwanie. Podzielić należy stanowisko zawarte w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20.09.2005r., sygn. akt I OSK 785/05, że "doręczenie spóźnionej odpowiedzi nie wywołuje takiego skutku, iż na nowo zaczyna ,biec termin do wniesienia skargi." Skarga wniesiona po upływie sześćdziesięciu dni od daty wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa jest skargą spóźnioną.
Jak wynika z analizy akt sprawy skarżący nie dochowali wskazanych wyżej terminów. Skarżący wnieśli wezwanie do Burmistrza Miasta B. do usunięcia naruszenia ich interesu prawnego i uprawnienia w dniu [...].01.2006r. (pismem datowanym na dzień [...].01.2006r.). Termin dla organu do ustosunkowania się do owego wezwania mijał w dniu [...] lutego 2006r., a w konsekwencji skarga mogła być skutecznie wniesiona do dnia [...] marca 2006r. Do wniesionego przez skarżących wezwania Burmistrz Miasta B. nie ustosunkował się, a jedynie Naczelnik Wydziału Gospodarki Mieniem Komunalnym i Rolnictwa pismem z dnia [...].02.2006r. udzielił informacji w przedmiocie umów dzierżawy z B. R. i z A. R.
Skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art.54 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Wspomnieć także należy, iż na podstawie art.98 ustawy z dnia 30.08.2002r. przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w okresie dwóch lat od dnia wejścia w życie wspomnianych ustaw, tj. od 1.01.2004r. skargę wniesioną bezpośrednio do sądu administracyjnego, jeżeli została wniesiona w terminie określonym w art.53 § 1 ustawy o p.p.s.a., sąd administracyjny przekazuje organowi, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi, ze skutkiem określonym w art.54 § 1 ustawy o p.p.s.a. Tym samym od [...].01.2006r. dla zachowania terminu do wniesienia skargi do sądu administracyjnego należy ją wnieść do organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi w terminie przewidzianym ustawą. "Zasada wnoszenia skargi za pośrednictwem organu administracji publicznej oznacza, że w przypadku wniesienia skargi bezpośrednio do sądu administracyjnego lub też za pośrednictwem organu administracji publicznej innego niż ten, którego działanie lub bezczynność są "przedmiotem skargi, sąd ten lub organ powinien ją przekazać właściwemu organowi administracji publicznej. O zachowaniu terminu do wniesienia skargi, określonego w art.53 § 1-3 decyduje wówczas data nadania skargi przez sąd (organ administracji publicznej) pod adresem właściwego organu administracji publicznej (por. postanowienie SN z 14 listopada l973r.T II CZ 183/73, OSPiKA 1974, nr 5.poz.97)" -za T. Woś. H. Knysiak-Molczyk. M. Romańska w: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Warszawa 2005r., s.248.
Jak wynika z akt przedmiotowej sprawy skarga datowana wprawdzie na dzień [...].03.2006r. została nadana przesyłką poleconą w Urzędzie Pocztowym w dniu [...].03.2006r. na adres Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, gdzie wpłynęła w dniu [...] marca 2006r. Sąd niezwłocznie przesłał powyższą skargę na adres właściwego organu w dniu [...].03.2006r. Zatem w świetle powyższych rozważań przyjąć należy, iż przedmiotowa skarga wniesiona została za pośrednictwem właściwego organu dopiero w dniu [...].03.2006r. Skarżący złożyli zatem skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie po upływie 60 dniowego terminu do jej złożenia. Dlatego też jednoznacznie stwierdzić należy, iż złożenie skargi do Sądu nastąpiło z uchybieniem terminu sześćdziesięciu dni od daty wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa. W konsekwencji wniesiona skarga jest skargą spóźnioną.
Dodatkowo podzielić należy argumentację zawartą w odpowiedzi na skargę, iż podniesione przez skarżących zarzuty dotyczą bezsprzecznie stosunku cywilnoprawnego (umowy dzierżawy) łączącego Gminę Miasta B. z właścicielami posadowionych na jej gruncie obiektów handlowych, a tym samym nie mogą stanowić one przedmiotu skargi składanej w trybie art. 101 a w związku z art. 101 ustawy o samorządzie gminnym. W trybie art. 101 a ustawy o samorządzie gminnym skarżyć można "wyłącznie czynności prawne i faktyczne dokonywane w sprawach z zakresu administracji publicznej, gdyż art.101 u.s.g., stosuje się odpowiednio bez żadnych ograniczeń." - por. K.Bandarzewski, P.Chmielnicki, P.Dobosz, W.Kisiel, P.Kryczko, M.Mączyński, S.Płażek: Komentarz do ustawy o samorządzie gminnym, s.589.
Zatem sprawa rozwiązania, bądź stwierdzenia nieważności umów dzierżawy, których stroną jest Gmina Miasto B. oraz usunięcia prowizorycznego kabla elektrycznego na działce skarżących związana jest z czynnościami o charakterze cywilnoprawnym. Dlatego też sprawa ta nie może być przedmiotem rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, lecz może stanowić jedynie przedmiot rozpoznania przed sądami powszechnymi.
Mając powyższe na uwadze. Sąd odrzucił skargę na podstawie art.58 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz.1270), który mówią, iż sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego oraz gdy skargę wniesiono po upływie terminu do jej wniesienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło