II SO/Kr 3/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mariusz Kotulski po rozpoznaniu w dniu 17 lutego 2014r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku K. W. o wymierzenie grzywny Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w [...] postanawia: 1. wymierzyć organowi grzywnę w wysokości 500 zł (pięćset złotych), 2. zasądzić od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz K. W. kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wnioskiem z dnia 10 stycznia 2014r. K. W. zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie o wymierzenie grzywny Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w [...] w związku z niewywiązaniem się przez ten organ z obowiązku przekazania sądowi jego skargi z dnia 28.11.2013r. na decyzję o odmowie udostępnienia informacji publicznej oraz o zasądzenie kosztów postępowania na rzecz wnioskodawcy. Motywując wniosek skarżący podał, iż pismem z dnia 28.11.2013r. wniósł skargę adresowaną do WSA w Krakowie, która wpłynęła do organu w dniu 2.12.2013r. Pomimo wielokrotnych monitów skarżącego w organie jego skarga nie została przekazana do WSA w Krakowie. Nadto skarżący podkreślił, że ustawodawca w art.21 pkt 1 u.d.i.p. nakazał przekazać skargę w terminie 15 dni od dnia jej otrzymania. "(...) stosowanie przez organ praktyki przekazywania skargi w miesięcznym terminie od dnia otrzymania skargi oznacza dwukrotne przekroczenie terminu wyznaczonego przez ustawodawcę, co nie może być traktowane jako nieznaczne przekroczenie terminu. Należy również zauważyć, że w niniejszej sprawie organ nie dochował nawet podstawowego terminu dla przekazania skargi." W odpowiedzi na wniosek organ wniósł o jego oddalenie względnie o orzeczenie o odmowie wymierzenia grzywny. Jednocześnie organ przyznał istotne okoliczności faktyczne sprawy wskazane przez skarżącego. Jednak zdaniem organu przekroczenie terminu nie było znaczne, a organ wykonał swój obowiązek i przekazał do Sądu skargę z dnia 28.11.2013r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. (Dz. U. 2003 r. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stanowi, że w razie niezastosowania się przez organ do obowiązku przekazania w terminie skargi do sądu, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6. Redakcja tego przepisu, którego celem jest dyscyplinowanie organów do terminowego wykonania obowiązków określonych w art. 54 § 2 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi lub w przepisach szczegółowych np. art.21 pkt 1 u.d.i.p. w myśl, którego do skarg rozpatrywanych w postępowaniach o udostępnienie informacji publicznej stosuje się przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.), z tym że przekazanie akt i odpowiedzi na skargę następuje w terminie 15 dni od dnia otrzymania skargi. W świetle powyżej zacytowanej regulacji Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] naruszył obowiązek przekazania skargi K. W., nie przekazując jego skargi, ani akt sprawy do WSA w Krakowie w piętnastodniowym terminie. Jak wskazano wyżej okoliczności faktyczne są w tym zakresie miedzy stronami bezsporne. Grzywna wymierzana na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a. ma charakter mieszany, dyscyplinująco - restrykcyjny. Wyłączną przesłanką jej orzeczenia jest niewypełnienie przez organ obowiązków z art. 54 § 2 p.p.s.a. w przewidzianym terminie. Tym samym również późniejsze dopełnienie obowiązku przed orzeczeniem przez sąd w przedmiocie wymierzenia grzywny (ale z uchybieniem terminu z art. 54 § 2 p.p.s.a.) nie wyłącza możliwości jej wymierzenia na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a. (por. np. postanowienie NSA z 11.05.2012r., sygn. I OZ 328/12 oraz uchwały poszerzonego składu siedmiu sędziów tego sądu z dnia 7.04.2008 roku sygn. II FPS 1/08 oraz z dnia 3.11.2009 roku sygn. II GPS 3/09). Złożenie wniosku o ukaranie organu grzywną w trybie art.55 §1 p.p.s.a., ma nie tylko służyć zdyscyplinowaniu organu do tego, aby wreszcie wywiązał się z ciążącego na nim obowiązku i pomimo stwierdzonego naruszenia terminu skargę przekazał w końcu do sądu administracyjnego, ale może wiązać się z realną sankcją grożącą organowi w przypadku naruszenia prawa. Wyłącznymi przesłankami dla wymierzenia grzywny w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a. pozostaje przy tym naruszenie przez organ ustawowego terminu do przekazania sądowi administracyjnemu skargi wraz z odpowiedzią na skargę oraz wystąpienie przez uprawniony podmiot z wnioskiem o wymierzenie grzywny (por. 2007.08.07, postanowienie NSA II GZ 101/07, LEX nr 348105; 2007.08.07, postanowienie NSA II OSK 1024/06, LEX nr 204031; 2006.04.12, postanowienie NSA I OSK 724/05, LEK nr 209121; 2005.04.29, postanowienie NSA I OZ 360/05, LEX nr 164153). "Wobec tego, przekroczenie terminu wiąże się z funkcją represyjną, niezależnie od tego, czy organ przesłał skargę, odpowiedź na skargę i akta przed posiedzeniem sądu, czy też nie. W obu przypadkach spotyka go represja za niedopełnienie tej czynności w przepisanym terminie. Różnica sprowadza się do tego, że w pierwszym przypadku funkcja represyjna występuje obok funkcji dyscyplinującej, zaś w drugim już nie. Dlatego sąd, który wymierza grzywnę, mimo dopełnienia przez organ obowiązków z art. 54 § 2 P.p.s.a. przed posiedzeniem sądu, ale z uchybieniem terminu, wymierza ją wyłącznie za uchybienie terminu. W tym względzie funkcja represyjna art. 55 § 1 P.p.s.a. znajduje również uzasadnienie w potrzebie ochrony konstytucyjnego prawa do rozpoznania sprawy sądowej bez nieuzasadnionej zwłoki (art. 45 ust. l Konstytucji RP)" - postanowienie NSA z 6.01.2010r., sygn. I OZ 1108/09. Okoliczność, że przed rozpatrzeniem przez sąd wniosku o wymierzenie grzywny, organ ostatecznie wypełnił obowiązek przekazania skargi i akt sprawy sądowi, wpływać powinna na wysokość wymierzonej grzywny, nie zmienia natomiast podstawy do ukarania organu grzywną, skoro w momencie wniesienia wniosku o wymierzenie grzywny niewątpliwie organ pozostawał w zwłoce z wypełnieniem ciążącego na nim obowiązku przekazania skargi wraz z odpowiedzią na skargę (por. postanowienie WSA w Warszawie z 21.12.2006r., sygn. I SO/Wa 61/06 oraz postanowienie NSA z 7.08.2007r., sygn. II GZ 101/07) Nadto niewątpliwie organ administracyjny dopuszczający się zaniedbań w zakresie terminowego przekazania skargi i akt sprawy do sądu nie może skutecznie powoływać się na okoliczności niewątpliwie go obciążające - pomyłkę w zastosowaniu przepisów, nieprawidłowości w działaniu struktur wewnętrznych organu, zaniedbania pracownika organu czy też dużą ilość rozpoznawanych spraw administracyjnych, (por. postanowienie NSA z 12.04.2006r., sygn. I OSK 724/05, postanowienie NSA z 29.04.2005r., sygn. I OZ 360/05). Sąd podejmując orzeczenie powinien wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, a nie tylko sam fakt naruszenia przepisu art. 54 § 2 (czy też np. art.21 pkt 1 u.d.i.p.). W szczególności do okoliczności takich należy okres, jaki upłynął od wniesienia skargi i przyczyny niewypełnienia obowiązku w terminie, a także okoliczność, czy organ przed rozpatrzeniem wniosku obowiązek wypełnił i wyjaśnił powody niedotrzymania terminu. W niniejszej sprawie podkreślić należy, że ustawodawca w art.21 pkt 1 u.d.i.p. nakazał organowi przekazać skargę w terminie 15 dni od dnia otrzymania skargi. Stanowi to regulację lex specialis w stosunku do art. 54 § 2 p.p.s.a. i organ administracyjny powinien mieć to na względzie. W niniejszej sprawie organ przesłał skargę dopiero po ponad 50 dniach od jej wpłynięcia i dopiero po złożeniu przez skarżącego wniosku o ukaranie grzywną w trybie art.55 § 1 p.p.s.a. Oznacza to ponad trzykrotne przekroczenie terminu wyznaczonego przez ustawodawcę. Zatem w tym konkretnym przypadku może to być traktowane jako znaczne przekroczenie terminu. Należy również zauważyć że w niniejszej sprawie organ nie dochował nawet podstawowego miesięcznego terminu dla przekazania skargi. Okoliczności powyższe przemawiają, zdaniem Sądu, za wymierzeniem grzywny Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w [...], gdyż uchybiło ono obowiązkowi z art. 54 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w terminie określonym w art.21 pkt 1 u.d.i.p. Z tych względów, na podstawie art. 55 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie orzekł, jak w pkt 1 sentencji. O zwrocie kosztów postępowania w pkt 2 sentencji orzeczono na podstawie art. 200, art. 205 § 1, oraz art. 210 § 2 w zw. z art. 64 § 3 wyżej wymienionej ustawy.