III SA/Kr 1027/16

Dnia 20 września 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Halina Jakubiec po rozpoznaniu w dniu 20 września 2016 roku na posiedzeniu niejawnym skargi M. S. na wezwanie Starosty Powiatu z dnia 23 grudnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu refundacji kosztów wyposażenia lub doposażenia stanowiska pracy bezrobotnego postanawia odrzucić skargę. Skarżący M. S. prowadzący działalność gospodarczą F.H.U. A w K zawarł w dniu 14 lipca 2015 r. z Dyrektorem Powiatowego Urzędu Pracy, reprezentującym Starostę, umowę o nr [...], na podstawie której dokonano skarżącemu refundacji kosztów wyposażenia lub doposażenia stanowiska pracy osoby bezrobotnej skierowanej przez Urząd Pracy. Pismem z dnia 23 grudnia 2015 r. organ wezwał skarżącego na podstawie § 5 ust. 1 i 3 ww. umowy, przepisu art. 46 ust. 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. z 2015 r., poz. 149 ze zm.) oraz rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 23 kwietnia 2012 r. w sprawie dokonywania z Funduszu Pracy refundacji kosztów wyposażenia lub doposażenia stanowiska pracy dla skierowanego bezrobotnego oraz przyznawania środków na podjęcie działalności gospodarczej (Dz.U. z 2012 r., poz. 457 ze zm.) do zwrotu otrzymanej refundacji w wysokości 17 073,17 zł wraz z ustawowymi odsetkami w terminie do 30 dni od doręczenia wezwania z uwagi na naruszenie warunków umowy. Organ wskazał w uzasadnieniu wezwania powody, iż skarżący dokonał zwrotu podatku vat naliczonego od zakupionych w ramach przyznanej refundacji towarów i usług po terminie wskazanym w umowie, to jest w terminie 90 dni od złożenia deklaracji podatkowej, liczonego w niniejszej sprawie od dnia 21 sierpnia 2015 r. Zwrot nastąpił dopiero w dniu 24 listopada 2015 r., czyli w 95 dniu od daty złożenia deklaracji. M. S. wniósł pismem z dnia 1 lipca 2016 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na ww. wezwanie do zwrotu otrzymanej refundacji, poprzedzając ją wezwaniem z dnia 29 kwietnia 2016 r. do usunięcia naruszenia prawa. W treści skargi przedstawił zarzuty naruszenia przepisów art. 12 § 5 i 60 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2015 r., poz. 613) poprzez ich niezastosowanie i nieuwzględnienie okoliczności, że końcowy termin do zwrotu naliczonego podatku vat przypadł na dzień wolny od pracy (21 listopada - sobota), a ponadto wskazał, że za termin zapłaty przyjmuje się dzień obciążenia rachunku bankowego podatnika. Ponadto skarżący zarzucił, że w zakresie § 5 ust. 1 ww. umowy, wskazanym jako podstawa żądania od niego zwrotu refundacji, nie mieści się przypadek naruszenia zapisów umowy w zakresie naliczonego zwrotu podatku vat, gdyż w § 5 ust. 1 umowy stanowi się o naruszeniu "pozostałych warunków umowy", natomiast o zwrocie podatku vat stanowi odrębnie § 5 ust. 3 pkt 1 umowy. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie z uwagi na brak kognicji sądu administracyjnego lub niedochowanie trybu zaskarżenia, względnie o oddalenie z uwagi niespełnienie przez skarżącego warunków umowy o refundację z uwagi na to, że zwrot naliczonego podatku vat nastąpił po terminie, gdyż zamiast w dniu 19 listopada 2015 r. - w dniu 24 listopada 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zawarte w piśmie z dnia 23 grudnia 2015 r. wezwanie do zwrotu udzielonej skarżącemu M. S. refundacji, które stało się przedmiotem skargi, nie mieści się w zakresie kognicji sądu administracyjnego wyznaczonego treścią przepisu art. 3 § 2, i § 3 oraz w art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016r., poz. 718). Przepis ten stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1. decyzje administracyjne; 2. postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3. postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4. inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016r. poz. 23) oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015r. poz. 613, z późn. zm.) oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a. pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydane w indywidualnych sprawach; 5. akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6. akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków inne niż określone w pkt 5 podejmowane z zakresu administracji publicznej; 7. akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8. bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9. bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, Vi VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Zgodnie z przepisem art. 3 § 3 ww. ustawy sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach. Cechą charakterystyczną wchodzących w podany wyżej zakres przejawów działania administracji publicznej jest element władztwa administracyjnego w kreowaniu uprawnienia lub obowiązku adresata wynikającego z przepisu prawa, często związany z możliwością stosowania środków przymusu państwowego. Zobowiązanie natomiast skarżącego, które wynika z wezwania do zwrotu kwoty refundacji ma charakter ściśle cywilnoprawny. Powyższa ocena wynika z analizy przepisów prawnych, na podstawie których udzielona została skarżonemu przedmiotowa refundacja. Zgodnie z przepisem art. 46 ust. 1 pkt 1 a ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku starosta z Funduszu Pracy może (...) zrefundować osobie fizycznej, osobie prawnej lub jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, zamieszkującej lub mającej siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, będącej posiadaczem gospodarstwa rolnego w rozumieniu ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (Dz. U. z 2006 r. Nr 136, poz. 969, z późn. zm.10)) lub prowadzącej dział specjalny produkcji rolnej, o którym mowa w ustawie z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012 r. poz. 361, z późn. zm.11) lub w ustawie z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2011 r. Nr 74, poz. 397, z późn. zm.12), zatrudniającym w okresie ostatnich 6 miesięcy, w każdym miesiącu, co najmniej jednego pracownika w pełnym wymiarze czasu pracy, koszty wyposażenia lub doposażenia stanowiska pracy dla skierowanego bezrobotnego w wysokości określonej w umowie, nie wyższej jednak niż 6-krotnej wysokości przeciętnego wynagrodzenia, zwanych dalej "producentem rolnym". Zgodnie z ust. 2 cytowanego przepisu podmiot prowadzący działalność gospodarczą, niepubliczne przedszkole, niepubliczna szkoła i producent rolny, który otrzymał refundację kosztów wyposażenia lub doposażenia stanowiska pracy dla skierowanego bezrobotnego, jest obowiązany dokonać zwrotu, w terminie 30 dni od dnia doręczenia wezwania starosty, otrzymanych środków wraz z odsetkami ustawowymi, jeżeli zatrudniał na utworzonym stanowisku pracy skierowanego lub skierowanych bezrobotnych w pełnym wymiarze czasu pracy łącznie przez okres krótszy niż 24 miesiące albo naruszył inne warunki umowy o refundację. Ust. 4 stanowi z kolei, że w przypadku niewywiązania się z obowiązku, o którym mowa w ust. 2 i 3, dochodzenie roszczeń z tytułu zawartej umowy następuje na podstawie przepisów Kodeksu postępowania cywilnego. Zgodnie z § 4 ust. 1 wydanego na podstawie delegacji zawartej w przepisie art. 46 ust. 6 ww. ustawy rozporządzenia w sprawie dokonywania z Funduszu Pracy refundacji kosztów wyposażenia lub doposażenia stanowiska pracy dla skierowanego bezrobotnego oraz przyznawania środków na podjęcie działalności gospodarczej podstawą refundacji jest umowa zawarta przez starostę z podmiotem (prowadzącym działalność gospodarczą), przedszkolem, szkołą lub producentem rolnym, która zgodnie z treścią przepisów rozporządzenia powinna zawierać zapisy dotyczące między innymi zobowiązania do zwrotu udzielonych środków w przypadku naruszenia warunków umowy. Generalnie rzecz ujmując, procedura przyznawania refundacji kosztów wyposażenia lub doposażenia stanowiska pracy dzieli się na dwa etapy: administracyjny i cywilnoprawny. W ramach pierwszego z nich organ w sposób władczy rozstrzyga o prawie danego podmiotu do uzyskania refundacji. Ten etap kończy się wydaniem aktu podlegającego kontroli sądu administracyjnego (tak też postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 maja 2016 r. sygn. akt I OSK 985/16). Etap drugi (cywilnoprawny) wyznacza treść umowy podpisanej między beneficjentem środków z Funduszu Pracy a Dyrektorem Urzędu Pracy, regulującej prawa i obowiązki w sposób charakterystyczny dla cywilnoprawnych stosunków prawnych. Kontrola i dochodzenie roszczeń na podstawie tej umowy następuje w drodze powództwa do sądu powszechnego. Powyższe oznacza, że skarżący nie może skutecznie kwestionować przed sądem administracyjnym zasadności wezwania go do zwrotu udzielonej refundacji a obrona przed roszczeniami ze strony Starosty może nastąpić jedynie przed sądem powszechnym. Wobec tego Sąd na podstawie przepisu art. 58 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi odrzucił skargę.