III SA/Kr 1154/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Jakimowicz Sędziowie WSA Tadeusz Wołek (spr.) WSA Janusz Kasprzycki Protokolant Ewelina Kalita po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 kwietnia 2014 r. sprawy ze skarg B. I. na postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 12 lipca 2013 r. nr [...] z dnia 12 lipca 2013 r. nr [...] z dnia 12 lipca 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania skargi oddala. Prezydent Miasta decyzjami skierowanymi do B. I. z dnia [...] 2012 r.: 1. nr [...] przyznał zasiłek celowy specjalny w kwocie 150 zł na dofinansowanie do opłat za czynsz za lipiec, sierpień i wrzesień 2012 r., 2. nr [...] odmówił przyznania świadczenia w formie zasiłku celowego specjalnego na dofinansowanie zaległości i bieżących opłat za telefon stacjonarny, 3. nr [...] odmówił przyznania świadczenia w formie zasiłku okresowego. B. I. wniosła zawarte w jednym piśmie procesowym odwołanie od powyższych decyzji przesyłką pocztową nadaną dnia 29 października 2012 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniami z dnia [...] 2013 r.: 1. nr [...], 2. nr [...], 3. nr [...], na podstawie art. 129 § 2 oraz art. 134 K.p.a. stwierdziło, że odwołanie B. I. od powyższych decyzji zostało wniesione z uchybieniem terminu. W uzasadnieniu postanowień Kolegium wskazało, że decyzje organu I instancji zostały doręczone B. I. dnia 12 października 2012 r., a odwołanie skarżąca wniosła przesyłką pocztową nadaną dnia 29 października 2012 r. Postanowienia zostały doręczone skarżącej w dniu 18 stycznia 2013 r. B. I. w piśmie z dnia 23 stycznia 2013 r. zawarła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołań od decyzji z dnia [...] 2012 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniami z dnia [...] 2013 r.: 1. nr [...], 2. nr [...], 3. nr [...], na podstawie art. 58, art. 59 w zw. z art. 123 K.p.a. - odmówiło przywrócenia terminu do wniesienia odwołań od decyzji z dnia [...] 2012 r. B. I. w piśmie z dnia 4 maja 2013 r. złożyła ponowny wniosek o przywrócenie terminu do złożenia odwołania od powyżej opisanych decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] 2012 r. Wniosek motywowała niemożnością załatwienia sprawy z powodu choroby i skierowania na fizjoterapię. Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniami z dnia [...] 2013 r.: 1. nr [...], 2. nr [...], 3. nr [...], po rozpoznaniu ponownego wniosku B. I. o przywrócenie terminu do złożenia odwołań od decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] 2012 r. - odmówiło wszczęcia postępowania w ww. sprawie - na podstawie art. 61a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj.: Dz.U. z 2013 r., poz. 267), dalej "K.p.a.". W uzasadnieniu postanowień organ wskazał, że postanowienia z dnia [...] 2013 r. o odmowie przywrócenia terminu do złożenia odwołania są ostateczne w administracyjnym toku instancji. Zdaniem organu treść art. 61 § 1 K.p.a. oraz art. 61a K.p.a. gdy żądanie, o którym mowa w art. 61 K.p.a. zezwala na wydanie postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania administracyjnego wtedy, gdy spełnione są następujące przesłanki: żądanie wszczęcia postępowania zostało wniesione do organu administracji publicznej, żądanie zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub postępowanie nie może być wszczęte z innych uzasadnionych przyczyn. Organ podkreślił, że w sprawach zapadły już ostateczne rozstrzygnięcia w postaci postanowień o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Postanowienia o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania mieszczą się w grupie postanowień "kończących postępowanie". Ponadto takie postanowienia mają istotne znaczenie dla dalszego biegu postępowania w sprawie, bowiem uniemożliwiają one uruchomienie toku instancji w stosunku do określonej decyzji i powodują, że uzyskuje ona przymiot ostateczności (zob. T. Woś, H. Knysiak - Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wyd. LexisNexis, Warszawa 2005, s. 57). Wydane w sprawach postanowienia o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania zamknęły już postępowania. Organ wskazał, że służyły na nie skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego, o czym strona była poinformowana (pouczenie zawarto w postanowieniach). Natomiast w administracyjnym toku instancji nie jest możliwe ponowne zajmowanie się sprawą i rozpatrzenie wniosku "o ponowne przywrócenie terminu do złożenia odwołania". Organ pouczył stronę, że na postanowienie przysługuje środek zaskarżenia w postaci wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. B. I. wniosła od powyższych postanowień pismo zatytułowane "zażalenie", żądając powtórnego rozpatrzenia sprawy, wskazując, iż zaskarżone postanowienia Kolegium są krzywdzące oraz opisując swoją trudną sytuację materialną. Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniami z dnia 12 lipca 2013 r.: 1. nr [...], 2. nr [...], 3. nr [...] na podstawie art. 61a w związku z art. 233 § 1 pkt 1 i art. 123 K.p.a. utrzymało zaskarżone postanowienia w mocy. W uzasadnieniu postanowień organ powtórzył argumentację przedstawioną w postanowieniach z dnia [...] 2013 r. B. I. wniosła na powyższe postanowienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, wyrażając swoje niezadowolenie z rozstrzygnięć organu I instancji oraz Kolegium. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedziach na skargi wniosło o ich oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonych postanowieniach. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Skargi są niezasadne. Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2002 r., nr 153, poz.1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że przedmiotem kontroli Sądu jest zgodność z prawem zaskarżonej decyzji lub postanowienia, przy czym w sprawowaniu tej kontroli nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną rozstrzygając w granicach danej sprawy (art. 134 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej "P.p.s.a.". Usunięcie z obrotu prawnego decyzji lub postanowienia może nastąpić tylko wtedy, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy wydawaniu zaskarżonego rozstrzygnięcia organy administracji publicznej naruszyły prawo w zakresie wskazanym w art. 145 § 1 P.p.s.a. Granice orzekania wyznaczone są tylko i wyłącznie granicami sprawy rozpatrywanej przez Sąd, czyli ogółem elementów stosunku administracyjno-prawnego będącego przedmiotem zaskarżonej decyzji (wyrok NSA z dnia 20.07.2005 r., I FSK 68/05, LEX nr 172990). Zgodnie bowiem z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Granice sprawy w rozumieniu powyższego przepisu wyznacza przedmiot rozstrzygnięcia w zaskarżonej ostatecznej decyzji organu odwoławczego (wyrok NSA z dnia 2.11.2005 r., I FSK 264/05, LEX nr 187951). W konsekwencji powyższego poza granicami sprawy poddanej kontroli Sądu pozostają decyzje Prezydenta Miasta skierowane do B. I. z dnia [...] 2012 r.: 1. nr [...] o przyznaniu zasiłku celowego specjalnego w kwocie 150 zł na dofinansowanie do opłat za czynsz za lipiec, sierpień i wrzesień 2012 r., 2. nr [...] o odmowie przyznania świadczenia w formie zasiłku celowego specjalnego na dofinansowanie zaległości i bieżących opłat za telefon stacjonarny, 3. nr [...] o odmowie przyznania świadczenia w formie zasiłku okresowego. Nie mogła, zatem przynieść zamierzonego skutku argumentacja w skargach zawarta kwestionująca treść powyższych decyzji. Przedmiotem zaskarżonych postanowień było rozstrzygnięcie o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie przywrócenia terminu do złożenia odwołań od decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] 2012 r., co nastąpiło po rozpoznaniu ponownego wniosku skarżącej B. I. Zgodnie z art. 61 § 1 K.p.a. postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. W myśl jednak art. 61a K.p.a. gdy żądanie, o którym mowa w art. 61 K.p.a., zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Na postanowienie, o którym mowa w przywołanym przepisie służy zażalenie. Powyższa regulacja zezwala, zatem na wydanie postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania administracyjnego wtedy, gdy spełnione są następujące przesłanki: żądanie wszczęcia postępowania zostało wniesione do organu administracji publicznej, żądanie zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub postępowanie nie może być wszczęte z innych uzasadnionych przyczyn. Art. 61a § 1 K.p.a. stanowi podstawę prawną do odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego m.in. w sytuacji, gdy kierowane do organu administracji publicznej żądanie jednostki dotyczy sprawy już wcześniej rozstrzygniętej (tożsamość sprawy). Zważyć jednak należy, że o tożsamości sprawy można mówić wyłącznie wówczas, gdy w sprawie występują te same podmioty, dotyczy ona tego samego przedmiotu i tego samego stanu prawnego w niezmienionym stanie faktycznym sprawy. Trafnie zdaniem Sądu, organ zauważył, iż w rozważnej sytuacji odmowa wszczęcia postępowania w sprawie opiera się na przesłance przedmiotowej skoro w sprawach zapadły już ostateczne rozstrzygnięcia w postaci postanowień o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniami z dnia [...] 2013 r.: 1. nr [...], 2. nr [...], 3. nr [...], na podstawie art. 58, art. 59 w zw. z art. 123 K.p.a. - odmówiło przywrócenia terminu do wniesienia odwołań od decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] 2012 r. Postanowienia o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania mieszczą się grupie postanowień "kończących postępowanie". Ponadto takie postanowienia mają istotne znaczenie dla dalszego biegu postępowania w sprawie, bowiem uniemożliwiają one uruchomienie toku instancji w stosunku do określonej decyzji i powodują, że uzyskuje ona przymiot ostateczności. Wydane w sprawach postanowienia o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania zamknęły już postępowania. Niewątpliwie zasadnie organ wskazał, że służyły na nie skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego, o czym strona była poinformowana (pouczenie zawarto w postanowieniach), z którego to prawa skarżąca nie skorzystała. Natomiast w administracyjnym toku instancji nie jest możliwe ponowne zajmowanie się sprawą i rozpatrzenie wniosku "o ponowne przywrócenie terminu do złożenia odwołania". W świetle powyższych ustaleń należy stwierdzić, że zaskarżone postanowienia są zgodne z prawem, gdyż ani argumentacja skarg, ani też analiza akt sprawy nie ujawniła wad tego rodzaju, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy, dlatego Sąd działając na podstawie art. 151 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.