III SA/Kr 1198/15
PostanowienieWSA w Krakowie2016-01-15
Skład orzekający: Grzegorz Karcz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata) złożony przez osobę prawną może zostać oddalony z powodu niewykonania wezwania do przedstawienia dodatkowych wyjaśnień i dokumentów?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony przez osobę prawną został oddalony, ponieważ strona skarżąca nie wykonała wezwania do przedstawienia dodatkowych wyjaśnień i dokumentów, które były niezbędne do oceny jej rzeczywistych możliwości płatniczych. Niewykonanie wezwania, zgodnie z art. 255 PPSA, należy interpretować na niekorzyść wnioskodawcy, a prawo do sądu nie ma charakteru absolutnego i może podlegać uzasadnionym ograniczeniom.Stan faktyczny
Spółka A sp. z o.o. złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej wymierzającą karę pieniężną. Wnioskodawca wykazał trudną sytuację finansową, ale jego oświadczenia i przedłożone dokumenty wzbudziły wątpliwości sądu. Sąd wezwał spółkę do przedstawienia dodatkowych wyjaśnień i dokumentów, jednak wezwanie pozostało bez odpowiedzi. W konsekwencji wniosek został oddalony.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 15 stycznia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A sp. z o.o. w K o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi A sp. z o.o. w K na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia 13 lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry postanawia: oddalić wniosek.
Reprezentujący spółkę Prezes Zarządu, który swoje umocowanie do działania w sprawie wykazał wyciągiem z rejestru przedsiębiorców, w złożonym na urzędowym formularzu "PPPr" wniosku o przyznanie prawa pomocy zaznaczył, że domaga się dla spółki zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata.
Wysokość jej kapitału zakładowego określił na 5000 zł z adnotacją o braku wolnych środków finansowych, przy określaniu wartość środków trwałych poczynił wpis "brak środków trwałych", wysokość zysku lub strat za ostatni rok obrotowy według bilansu ocenił na 54219,04 zł straty.
Nie ujawnił żadnego rachunku bankowego spółki.
Podał, że na chwilę obecną spółka nie posiada majątku, który mogłaby spieniężyć. Podał, że część wynajmowanych przez spółkę lokali została zamknięta w związku z nierentownością. Podniósł, że spółka do tej pory spłaca z tego tytułu zaległe czynsze oraz faktury za media. W jego ocenie przez najbliższe miesiące nie ma możliwości bieżącego, terminowego spłacania zaległych oraz aktualnych zobowiązań.
Uzasadniając starania spółki Prezes Zarządu zaakcentował, że sytuacja finansowa spółki jest bardzo trudna. Zeszły rok obrotowy spółka zamknęła stratą, która wyniosła ponad 50 tyś. zł. Firma ma problem ze spłatą bieżących zobowiązań z tytułu obsługi księgowej, opłat, prądu, ochrony, Internetu i podobnych. Oświadczył, że spółka nie dysponuje wolnymi środkami finansowymi. Posiada za to kilkunastomiesięczne zaległości w stosunku udo ZUS. Obecnie spłaca zadłużenie z 2014 r. Wyjaśnił, że spółka posiada umowę z kancelarią w zakresie obsługi prawnej. Twierdzi jednak, że jest to jedynie "poradnictwo przedsądowe, 3 godziny w skali miesiąca i nie obejmuje reprezentacji sądowej". Stąd wnosi również o ustanowienie adwokata z urzędu wskazując kandydata indywidulanie. Nadmienił, że spółka spodziewa się kolejnych, podobnych decyzji. Posiada bowiem informacje o wszczęciu takich postępowań. Nie zgadza się ze stanowiskiem organów. Brak środków może jednak wiązać się z niemożnością złożenia skargi.
Do wniosku dołączył kopie posiadanych zawiadomień o zajęciach wynagrodzenia za pracę, wierzytelności z rachunków bankowych i wkładów oszczędnościowych, tytułów wykonawczych stosowanych w egzekucji należności pieniężnych, wyciągu z rachunku bankowego na nazwisko prezesa zarządu, wezwań o zapłatę, sprawozdanie finansowe wraz z rachunkiem wyników oraz bilansem za 2014 r., zestawienie sald zobowiązań.
Z uwagi, na fakt, że oświadczenia tej treści wzbudziły u orzekającego wątpliwości a treść okazywanych dokumentów źródłowych była niewystarczająca, zarządzeniem z dnia 21 października 2015 r. wezwano stronę skarżącą o:
a) przedstawienie kopii umowy/umów łączących spółkę z kancelarią prawną z której wynikać będzie że "poradnictwo przedsądowe, 3 godziny w skali miesiąca, nie obejmuje reprezentacji sądowej",
b) przedstawienie kopii wszystkich faktur wystawionych spółce przez tę kancelarię od początku bieżącego roku,
c) wyjaśnienie przyczyn dla których w rubryce "9. Stan rachunków bankowych na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku" poprzestano na poczynionym zakreśleniu? Czy spółka nie posiada żadnych rachunków bankowych? Jeśli tak to kiedy pozamykano te rachunki? W przeciwnym razie proszę o przedstawienie wyciągów ze wszystkich należących do spółki rachunków bankowych obrazujących historię dokonywanych na nich operacji finansowych od początku 2015 r.
d) wyjaśnienie, czy spółka sporządzała w bieżącym roku jakieś deklaracje podatkowe a jeśli tak to okazanie ich kopii,
e) przedstawienie kopii raportów kasowych z ostatnich trzech miesięcy,
f) przedstawienie pisemnej informacji o wysokości wynagrodzenia pobieranego przez Prezesa Zarządu spółki z podaniem składników innych świadczeń otrzymywanych w związku z pełnioną funkcją,
Wezwanie doręczono stronie skarżącej w dniu 16 listopada 2015 r.
Zarządzenie nie zostało wykonane. Wezwanie pozostawiono bez odpowiedzi.
Mając na uwadze powyższe zważyć należało, co następuje:
Stosownie do treści art. 246 §2 pkt. 2 ppsa osoba prawna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmujące m.in. zwolnienie od opłat sadowych i wydatków (art. 245 §3 ppsa) o ile wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania.
W realiach niniejszej sprawy oświadczenia zawarte we wniosku wzbudzało wątpliwości a treść okazywanych dokumentów źródłowych była niewystarczająca do oceny rzeczywistych możliwości płatniczych strony skarżącej. Ta jednak nie udzieliła na wezwanie dodatkowych wyjaśnień o które była proszona. To powoduje, że przyznanie stronie skarżącej w takich warunkach prawa pomocy nie znajduje dla siebie wystarczających podstaw. W ślad za Naczelnym Sądem Administracyjnym powtórzyć bowiem trzeba, że ponieważ prawo do sądu nie ma charakteru absolutnego i może być przedmiotem uzasadnionych prawnie ograniczeń (postan. NSA z 15 marca 2006 r. II OZ 258/06), to sprawą zainteresowanego jest wykazanie zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy (por. postan. NSA z 31 marca 2005 r. I FZ 63/05). Równocześnie skarżący strona skarżąca powinna sobie uzmysłowić, że niedostosowanie się do wezwania o którym mowa w art. 255 ppsa należy interpretować na niekorzyść wnioskodawcy (por. postan. NSA z 12 stycznia 2006 r. II OZ 1405/05). Podkreślić zarazem trzeba, że wykazywana przez stronę skarżącą strata w danym roku obrotowym nie oznacza, że nastąpił trwały brak środków finansowych uniemożliwiający poniesienie kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Strata jest bowiem wynikiem bilansowym nadwyżki kosztów nad przychodami, spowodowanym np. nakładami inwestycyjnymi, czy odpisami amortyzacyjnymi i nie jest równoznaczna z fiaskiem prowadzonej działalności gospodarczej (por. postanowienie NSA z dnia 12 kwietnia 2011 r., sygn. akt I GZ 92/11).
Mając na uwadze powyższe postanowiono jak w sentencji działając na podstawie art. 243 §1 oraz art. 252 i art. 255 w związku z art. 246 §2 pkt. 2 i art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło