III SA/Kr 1252/09
WyrokWSA w Krakowie2010-03-09
Skład orzekający: Halina Jakubiec, Dorota Dąbek, Janusz Kasprzycki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego, oparty na podstawie art. 145 § 1 pkt 8 KPA (uchylenie lub zmiana decyzji lub orzeczenia sądu stanowiącego podstawę wydania decyzji), złożony po wniesieniu skargi do sądu administracyjnego na decyzję ostateczną, jest dopuszczalny, a jeśli tak, to od kiedy należy liczyć miesięczny termin do jego złożenia?Ratio decidendi
Wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego, oparty na art. 145 § 1 pkt 8 KPA, jest dopuszczalny nawet po wniesieniu skargi do sądu administracyjnego na decyzję ostateczną, pod warunkiem, że postępowanie sądowe zostanie zawieszone. Miesięczny termin do złożenia wniosku o wznowienie biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o prawomocności wyroku uchylającego lub stwierdzającego nieważność decyzji, która stanowiła podstawę wydania decyzji objętej wnioskiem o wznowienie.Stan faktyczny
Spółka A złożyła wniosek o wznowienie postępowania zakończonego decyzją o cofnięciu zezwolenia na odzysk odpadów, wskazując jako podstawę wyrok WSA, który stwierdził nieważność decyzji weterynaryjnych stanowiących podstawę decyzji cofającej zezwolenie. Organy administracji odmówiły wznowienia, uznając wniosek za spóźniony i niedopuszczalny w toku postępowania sądowego. WSA początkowo oddalił skargę spółki, podzielając stanowisko organów co do spóźnienia wniosku. NSA uchylił wyrok WSA, wskazując na potrzebę ponownego rozpoznania sprawy z uwzględnieniem specyfiki podstawy wznowienia z art. 145 § 1 pkt 8 KPA i momentu jej powstania.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Halina Jakubiec (spr.) Sędziowie WSA Dorota Dąbek WSA Janusz Kasprzycki Protokolant Bernadetta Szczypka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 marca 2010 r. sprawy ze skargi A Spółka z o.o. w D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 24 kwietnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz strony skarżącej A Spółka z o.o. w D. kwotę 457,- ( czterysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Pismem z dnia 25.01.2008r. A Sp. z o.o. wniosła do Starosty o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] 2006r. sygn. akt [...] utrzymującą w mocy decyzję Starosty z dnia [...]2006r. znak [...] orzekającą o cofnięciu A Sp. z o.o. zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie odzysku odpadów oraz
w zakresie zbierania i transportu. W uzasadnieniu Spółka wskazała na okoliczność wydania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyroku o sygn. akt
II SA/Kr 745/06, na mocy którego stwierdzono nieważność decyzji Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii z dnia [...] 2006r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia spełnienia wymogów weterynaryjnych oraz decyzji Powiatowego Lekarza Weterynarii z dnia [...] 2005r., nr [...] oraz na mocy której zmieniono decyzję Powiatowego Lekarza Weterynarii z dnia [...] 2005r., nr [...]. Decyzje te stanowiły podstawę do wydania decyzji opisanych na wstępie. Wskutek zaistniałego stanu rzeczy objęte wnioskiem o wznowienie postępowania decyzje zostały wydane w oparciu o decyzje wyeliminowane z porządku prawnego. Spółka dodała, że wyrok WSA w Krakowie otrzymała w dniu 29.11.2007r., termin na wniesienie skargi kasacyjnej upłynął w dniu 29.12.2007r., w dniu 22.01.2008r. złożyła wniosek o stwierdzenie prawomocności orzeczenia, natomiast wniosek o wznowienie złożyła niezwłocznie, nie później jednak niż jeden miesiąc od uprawomocnienia się wyroku. Uzupełniając wniosek o wznowienie A Sp. z o. o wskazała, że przesłanką wznowienia ma być przepis art. 145 § 1 pkt 5 i 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r., nr 98, poz. 1071 ze zm.). W dniu 7.03.2008r. do organu wpłynęła kserokopia wyroku WSA w Krakowie z dnia 24.10.2007r. wraz z klauzulą prawomocności, z której wynika, że wyrok jest prawomocny od dnia 30.12.2007r.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] 2008r. znak [...] wydaną na podstawie art. 149 § 3 kpa odmówiło wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] 2006r. znak [...]. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że odmowa wznowienia postępowania wynika z regulacji art. 56 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) wyłączającego możliwość równoległego prowadzenia postępowania przez sąd oraz organy administracji, którego celem byłoby zbadanie prawidłowości decyzji. Wynika bowiem z ustalonego w sprawie stanu faktycznego, że toczy się sprawa sądowoadministarcyjna w sprawie ze skargi skarżącej Spółki na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z [...] 2006r., a dokładnie wniesiona została skarga kasacyjna do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Ponadto organ wskazał, że zastosowanie przepisu art. 149 § 3 kpa jest możliwe w sytuacji gdy podanie o wznowienie postępowania zostało wniesione po upływie terminu przewidzianego w art. 148 § 1 i 2 kpa, liczonego od daty dowiedzenia się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Podstawy wznowienia postępowania wg. organu zaistniały w momencie wydania przez WSA w Krakowie wyroku z 24.10.2007r. Wyrok ten skarżąca wraz
z uzasadnieniem otrzymała w dniu 29.11.2007r. Od tej daty należy liczyć początek biegu terminu z art. 148 § kpa. W tej bowiem dacie Spółka dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania tj. o wyeliminowaniu z obrotu prawnego decyzji organów inspekcji weterynaryjnej. Z tego powodu wniosek o wznowienie postępowania należy uznać za spóźniony, a w związku z tym wznowienie jest niedopuszczalne. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy Spółka podniosła, że nie ma zakazu jednoczesnego uruchamiania postępowania administracyjnego i wnoszenia skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zbieg tych trybów nie powoduje odrzucenia skargi. Gdyby jednak przyjąć odmienny pogląd - to postępowanie powinno być umorzone. Co do terminu wniosku o wznowienie postępowania - skarżąca podniosła, że skutek w postaci wyeliminowania decyzji z porządku prawnego następuje dopiero w momencie uprawomocnienia się wyroku, na podstawie którego doszło do tej eliminacji. Z momentem prawomocności orzeczenie wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał ale także inne sądy i inne organy państwowe. Okolicznością stanowiącą podstawę wznowienia, o której mowa w art. 148 § 1 kpa nie jest ogłoszenie wyroku przez sąd administracyjny, a moment jego uprawomocnienia. Ponadto Spółka wskazała na sprzeczność w uzasadnieniu decyzji organu, gdyż skoro z punktu widzenia organu istniała przez cały czas obiektywna przesłanka negatywna do złożenia wniosku o wznowienie, to nie sposób uznać, by termin do wznowienia w ogóle rozpoczął swój bieg. Godziłoby to w interesy strony, która realizuje swoje uprawnienia wynikające z Konstytucji, a dotyczące dwuinstancyjnego rozpoznawania sprawy przez sądy. Decyzją z dnia [...] 2008r. znak [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 3 kpa zaskarżoną decyzję w mocy.
Organ wyraził stanowisko, że brak jest obecnie podstaw do uruchamiania postępowania wewnątrzadministarcyjnego tj. wznawiania postępowania bowiem decyzja Kolegium z dnia [...] 2006r. utrzymująca w mocy decyzję z dnia [...] 2006r. jest decyzją prawomocną, a ewentualne podstawy do wznowienia postępowania zaistniały przed datą wydania wyroku przez sąd administracyjny. Tym samym brak jest podstaw do kwestionowania decyzji w toku wznowionego postępowania, która to decyzja poddana została już kontroli przez sądy administracyjne. W zakresie uchybienia terminowi do wniesienia wniosku o wznowienie postępowania przez skarżącą organ powtórzył uzasadnienie decyzji pierwszej instancji. Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi A Sp. z o.o. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, w której podniesione zostało, że rozpoznanie sprawy przez Naczelny Sąd Administracyjny w dniu 8.04.2008r. nie mogło przesądzać o możliwości wznowienia postępowania. Wynika to z założenia, że zakończenie postępowania przed sądem administracyjnym nie wyłącza w każdym przypadku możliwości wszczęcia trybu weryfikacji administracyjnej a Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę tylko i wyłącznie w granicach skargi kasacyjnej. Co do terminu na wniesienie wniosku o wznowienie postępowania skarżąca podniosła, że nie można wiązać momentu dowiedzenia się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia z chwilą ogłoszenia wyroku, gdyż samo ogłoszenie wyroku nie wywołuje skutków w postaci uchylenia lub nieważności ostatecznych decyzji administracyjnych. Taki skutek następuje dopiero z chwilą uprawomocnienia się wyroku, co ma przełożenie na rozumienie rozpoczęcia biegu terminu na złożenie wniosku o wznowienie postępowania
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 19.11.2008r. sygn. akt III SA/Kr 748/08 oddalił skargę A Sp. z o.o.
Sąd wskazał, że w przedmiocie wznowienia postępowania administracyjnego stanowi art. 145 § 1 i nast. k.p.a. Mając na względzie te przepisy, Sąd
podzielił stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego, że początkiem biegu terminu, o którym mowa w art. 148 § 1 k.p.a. w stanie faktycznym sprawy, gdy skarżąca za podstawę wznowienia wskazuje okoliczność wydania wyroku jest dzień, w którym skarżąca dowiedziała się o wydaniu wyroku. Wyrok ten wraz z uzasadnieniem skarżąca otrzymała w dniu 29 listopada 2007 r., a w związku z tym, od tego dnia miała możliwość wniesienia wniosku o wznowienie postępowania. Najpóźniej mogła go złożyć w dniu 28 grudnia 2007 r., a skoro złożyła go w dniu 25 stycznia 2008 r. jest to wniosek spóźniony.
Sąd I instancji wyjaśnił ponadto, że przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie była jedynie zgodność z prawem decyzji wydanej w ramach pierwszej fazy postępowania administracyjnego, toteż Sąd nie odniósł się do tego fragmentu uzasadnienia decyzji, który zawiera motywy odnoszące się do braku podstaw do wznowienia postępowania, jako że mogą one być rozpoznane w drugiej fazie postępowania, w której sprawa rozpoznawana jest merytorycznie.
A Spółka z o.o. zaskarżyła do Naczelnego Sądu Administracyjnego w całości w/w wyrok, opierając skargę kasacyjną na podstawie naruszenia przepisów postępowania przez błędne zastosowanie art. 151 (niezastosowanie art. 145 § 1) ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a w zw. z art. 148 § 1 k.p.a. w zw. z art. 168 § 1 p.p.s.a. - podnosząc, że niewątpliwie prawidłowe zastosowanie powołanych skutkowałoby uchyleniem decyzji.
Wskazując na powyższe, skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie do ponownego rozpoznania,.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżąca stwierdziła, iż Sąd I instancji podzielił stanowisko wyrażone w tezie wyroku WSA w Warszawie z 22 lipca 2004 r., sygn. akt II SA 449/03, że nie do przyjęcia byłby pogląd, według którego należy oczekiwać na uprawomocnienie się postanowienia i dopiero od daty prawomocności liczyć termin do zgłoszenia żądania wznowienia postępowania - pogląd został powtórzony wprost za uzasadnieniem wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego
z 7 października 1999 r., sygn. akt IV SA 1676/97. Strona skarżąca nie odnosząc się do kwestii zasadności powyższej tezy, wskazała, iż z uzasadnienia przywołanego powyżej wyroku wynika, iż dotyczył on całkiem odmiennego stanu faktycznego, i co zasadnicze, inna była przywołana podstawa wznowienia postępowania. Można zgodzić się ze stwierdzeniem, że nowe okoliczności zostają ujawnione najpóźniej w momencie wydania orzeczenia sądowego lub innego organu i wówczas termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania stosowanie do treści art. 148 § 1 k.p.a. winien biec o daty ogłoszenia, czy doręczenia orzeczenia. Jednak ma to uzasadnienie, gdy strona jako podstawę wznowienia wskazuje np. art. 145 § 1 pkt 5 (ewentualnie pkt 4). Przepis ten jako podstawę wznowienia określa zdarzenie ujawnienia istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, nieznanych organowi, który wydał decyzję.
W przedmiotowej sprawie strona skarżąca jako podstawę wznowienia wskazała przepis art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a., zgodnie z którym wznawia się postępowanie, jeżeli decyzja została wydana w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostało następnie uchylone lub zmienione. Ustawodawca w tym zakresie jako podstawę wznowienia postępowania wskazuje zdarzenie polegające na faktycznym uchyleniu lub zmianie decyzji, czy też orzeczenia sądu. Potwierdza to zarówno literalne brzmienie przepisu przywołujące czas dokonany - "zostało uchylone", "zostało zmienione". Ważnym zatem jest ustalenie, że w świetle art. 148 § 1 k.p.a. okolicznością stanowiącą podstawę jest faktyczne uchylenie lub zmiana decyzji, czy orzeczenia - jako zdarzeń dokonanych.
Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu skargi kasacyjnej wyrokiem
z dnia 25.11.2009r. sygn. akt II GSK 218/09 uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie do ponownego rozpoznania.
W uzasadnieniu Sąd wskazał na wstępie, że Sąd pierwszej instancji pominął okoliczność, że strona domagając się wznowienia postępowania powołała
w pierwszej kolejności podstawę wznowienia z art. 145 § 1 pkt 8 p.p.s.a. i wyjaśnił, że strona już w obrębie wniosku o wznowienie postępowania powoływała się na okoliczność wydania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyroku o sygn. akt II SA/Kr 745/06, którym stwierdzono nieważność decyzji Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii z dnia [...] 2006 r. w przedmiocie odmowy stwierdzenia spełnienia wymogów weterynaryjnych oraz decyzji Powiatowego Lekarza Weterynarii z dnia [...] 2005 r., a ponadto uchylono decyzję Powiatowego Lekarza Weterynarii z dnia [...] 2005 r. Wyraźnie wskazywała też, że decyzje, do których odnosił się wskazany wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, stanowiły podstawę wydania decyzji o cofnięciu A Spółce z o.o. w D. zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie odzysku odpadów oraz w zakresie zbierania i transportu.
W tej sytuacji, mimo ograniczenia opisu podstawy prawnej wniosku do wskazania art. 145 § 1 k.p.a. (bez punktów), podstawę wznowienia określono w sposób odpowiadający treści art. 145 § 1 pkt 8 p.p.s.a. W piśmie z dnia 28 lutego 2008 r. strona już jednoznacznie wskazała podstawę wznowienia z art. 145 § 1 pkt 8 p.p.s.a. Podstawy z art. 145 § 1 pkt 5 i pkt 7 k.p.a. wymieniła jedynie dodatkowo jako te, które organ administracji publicznej powinien również rozważyć rozpatrując wniosek o wznowienie postępowania. Sąd I instancji wskazując i wyjaśniając podstawę prawną wyroku wymienił ogólnie art. 145 § 1 k.p.a. (bez punktów). Przytoczył natomiast orzecznictwo odnoszące się do biegu terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania opartego na podstawie z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. W tych okolicznościach nie jest jasne, czy ocenił bieg terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania opartego na podstawie wymienionej w art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia przepisów postępowania Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że znajduje on usprawiedliwione podstawy i wyjaśnił, że na podstawie art. 149 § 3 k.p.a. organ administracji publicznej odmawia wznowienia postępowania w sytuacjach, gdy zachodzą okoliczności wyłączające wznowienie we wstępnej fazie badania wniosku. Jedną z przyczyn odmowy wznowienia postępowania jest wniesienie podania po upływie terminu określonego w art. 148 § 1 lub § 2 k.p.a. Zgodnie z art. 149 § 1 k.p.a. podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Rozważenia zatem wymaga od jakiego dnia należy stronie przypisać wiedzę o okoliczności odpowiadającej podstawie wznowienia z art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a. Podstawą oceny w tym zakresie jest określenie daty, w której okoliczność taka powstaje. Stosownie do art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli decyzja została wydana w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostało następnie uchylone lub zmienione. Wprawdzie dosłowne brzmienie tego przepisu nie obejmuje stwierdzenia nieważności decyzji, w oparciu o którą wydano decyzję kwestionowaną w postępowaniu wznowieniowym, w drodze wykładni dojść należy do wniosku, że podstawa ta zachodzi również w przypadkach stwierdzenia nieważności. Regulacja zawarta w art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a. odnosi się do różnych stanów faktycznych. Uchylenie, zmiana lub stwierdzenie nieważności decyzji ostatecznej może nastąpić w trybach nadzwyczajnych określonych w k.p.a. Przepis ten znajduje także zastosowanie w przypadkach, gdy uchylenie lub stwierdzenie nieważności następuje na mocy wyroku sądu administracyjnego wydanego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lub pkt 2 p.p.s.a. Poza tym wskazana podstawa wznowienia zachodzi w przypadkach uchylenia lub zmiany orzeczenia sądu w trybie określonym w odpowiedniej ustawie procesowej.
Naczelny Sąd Administracyjny zaznaczył, że badając sprawę w granicach określonych podstawą kasacyjną, ocenił wyłącznie sytuację, gdy uchylenie lub stwierdzenie nieważności decyzji ostatecznej, w oparciu o którą wydano decyzję podważaną w postępowaniu wznowieniowym, nastąpiło skutkiem wyroku sądu administracyjnego. Ustawodawca w art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a. odnosząc się do przypadków gdy decyzja "została uchylona" (została stwierdzona jej nieważność) posługuje się formą czasownika dokonanego, co oznacza, że odnosi się do czynności zakończonej. Jak z tego wynika, już wykładnia językowa tego przepisu wskazuje, że ustawodawca wskazuje na sytuacje, gdy proces (w znaczeniu potocznym) uchylania (stwierdzania nieważności) decyzji jest zakończony. Przenosząc to założenie na instytucje postępowania sądowoadministracyjnego oznacza to, że chodzi tu o zakończenie tego postępowania, co następuje z chwilą, gdy od wyroku uchylającego decyzję lub stwierdzającego jej nieważność nie przysługują środki odwoławcze. Sytuacja taka odpowiada prawomocności formalnej wyroku, o jakiej mowa w art. 168 § 1 p.p.s.a. Również inne metody wykładni prowadzą do wniosku, że okolicznością stanowiącą podstawę wznowienia, o jakiej mowa w art. 145 § 1 pkt 8 p.p.s.a., jest prawomocność wyroku sądu administracyjnego uchylającego decyzję lub stwierdzającego jej nieważność. Zgodnie z art. 144 p.p.s.a., z chwilą ogłoszenia wyroku lub podpisania wyroku wydanego na posiedzeniu niejawnym, tylko sąd jest związany wydanym orzeczeniem. Związanie wyrokiem nie odnosi się do stron i innych podmiotów. Wobec tego, mimo wydania nieprawomocnego wyroku uchylającego decyzję lub stwierdzającego jej nieważność, decyzja pozostaje w obrocie i zachowuje walor decyzji ostatecznej, czego nie zmienia pozbawienie jej wykonalności na podstawie art. 152 p.p.s.a. Żadnych skutków w zakresie związania wyrokiem nie wywołuje doręczenie wyroku. Dopiero z chwilą uprawomocnienia się wyroku następują skutki prawomocności materialnej określone w art. 170 p.p.s.a. polegające na związaniu wyrokiem stron, sądów innych niż ten, który wydał orzeczenie oraz organów administracji publicznej. W tym też momencie przestaje funkcjonować w obrocie decyzja, którą uchylono lub której nieważność stwierdzono wyrokiem.
W przedstawionych okolicznościach nie można przyjąć, by ustawodawca zakładał powstanie podstawy wznowienia wymienionej w art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a.
w nie wymienionych w przepisie przypadkach wydania, ogłoszenia lub doręczenia nieprawomocnych wyroków uchylających lub stwierdzających nieważność decyzji,
w oparciu o które wydano decyzje kwestionowane w postępowaniu wznowieniowym. Przeciwne założenie oznaczałoby, że wznowienie postępowania skutkiem uchylenia lub stwierdzenia nieważności decyzji następowałoby mimo funkcjonowania decyzji
w obrocie prawnym. Ponieważ wymieniona w art. 145 § 1 pkt 8 podstawa wznowienia postępowania zachodzi z chwilą uprawomocnienia się wyroku uchylającego lub stwierdzającego nieważność decyzji, w oparciu o którą wydano decyzję wymienioną we wniosku o wznowienie, określony w art. 148 § 1 k.p.a. miesięczny termin do wniesienia podania biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o uprawomocnieniu się takiego wyroku. Przedstawiony pogląd nie pozostaje w sprzeczności z powołanym przez Sąd I instancji orzecznictwem odnoszącym się do sytuacji, gdy strona powołuje podstawę wznowienia wymienioną w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Przepis ten znajduje zastosowanie w przypadkach, gdy wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. Nowe okoliczności faktyczne lub dowody na ogół wychodzą na jaw w toku postępowania poprzedzającego wydanie nieprawomocnego wyroku. Jeżeli natomiast nową okolicznością lub dowodem ma być sam wyrok, jego prawomocność pozostaje bez wpływu na ocenę, że powstała wskazana podstawa wznowienia .
Wojewódzki Sąd Administracyjny po ponownym rozpoznaniu sprawy, uwzględniając wskazówki Naczelnego Sądu Administracyjnego zważył, co następuje:
Wojewódzki Sąd Administracyjny zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 145, poz. 1270) (p.p.s.a.) sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jednocześnie
w oparciu o art. 134 § 1 tej ustawy Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. W ramach tej kognicji Sąd bada czy przy wydaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania.
W rozpatrywanej sprawie zastosowanie znajduje przepis art. 190 p.p.s.a. stanowiący, że sąd któremu przekazana została sprawa związany jest wykładnią prawa dokonaną w danej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.
Analizę kwestii zachowania przez stronę skarżącą terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania, określonego w art.148 § 1 k.p.a. , można ograniczyć do ustalenia daty z jaką wyrok Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego stał się prawomocny. Treść klauzuli prawomocności nadanej wyrokowi Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 24 października 2007r. Sygn. akt. IISA/Kr 745/06 wskazuje na datę 30 grudnia 2007r. , co oznacza , że dopiero z tą datą doszło do eliminacji z obrotu prawnego decyzji Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii z dnia [...] 2006r. nr [...] oraz decyzji poprzedzającej Powiatowego Lekarza Weterynarii w z dnia [...] 2005r., a także decyzji Powiatowego Lekarza Weterynarii z dnia [...] 2005r. , których treść stanowiła przesłankę wydania przez starostę Powiatu w dniu [...] 2006r. decyzji o cofnięciu stronie skarżącej zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie odzysku odpadów i zbierania i transportu odpadów. Podanie o wznowienie postępowania w tej sprawie wpłynęło do Starosty w dniu 28 stycznia 2008r. a zatem termin został dochowany
W tych okolicznościach aktualne staje się rozważenie kwestii dopuszczalności wznowienia postępowania administracyjnego w toku postępowania sądowoadministracyjnego za skargi na decyzję ostateczną co do której skarżący domaga się wznowienia.
W art. 56 p.p.s.a. ustawodawca stwierdził , ze w razie wniesienia skargi po wszczęciu postępowania administracyjnego w celu zmiany , uchylenia , stwierdzenia nieważności aktu , lub wznowienia postępowania , postępowanie sądowe podlega zawieszeniu. Nigdzie natomiast nie została uregulowana kwestia sposobu postępowania gdy takie nadzwyczajne postępowanie administracyjne jest wszczynane po wniesieniu skargi do sądu administracyjnego. Stanowiska jakie w tej sprawie wyrażone zostały w orzecznictwie nie są jednolite. Za niedopuszczalnością wszczęcia postępowania administracyjnego, mającego na celu weryfikację zaskarżonego do sądu administracyjnego aktu, w trybie nadzwyczajnym , wypowiedział się między innymi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w sprawie VISa/ Wa1447/07, VIISA/Wa348/05, VSA/Wa2270/2007. Stanowisko takie zajął Naczelny Sąd Administracyjny w sprawie II OSK 50/2006.
Jednakże w zależności od stanu faktycznego sprawy ukształtowało się także orzecznictwo dopuszczające wznowienie postępowania administracyjnego w sprawie zakończonej ostateczną decyzją będącą przedmiotem skargi do sądu administracyjnego , jeżeli jako podstawę wznowienia wskazano ujawnienie się istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów (...) – wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lodzi z dnia 21 września 2007r. I SA/Łd744/07.
Wprawdzie w rozpatrywanej sprawie jako przesłanka do wznowienia postępowania wskazany został przepis pkt 8 art. 145 § k.p.a., jednakże w ocenie Sądu powołana wyżej teza znajduje także zastosowanie w sytuacji gdy w toku postępowania sądowoadministracyjnego ( w tym przypadku kasacyjnego ) , którego przedmiotem była decyzja o cofnięciu zezwolenia na prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie odzysku odpadów, doszło do eliminacji z obrotu prawnego decyzji Lekarza Weterynarii w przedmiocie odmowy stwierdzenia spełnienia wymogów weterynaryjnych, oraz decyzji Powiatowego Lekarza Weterynarii.
Przyjmując za datę od której mógł biec termin z art. 148 §1 k.p.a. dzień 30 grudnia 2007r. tj. datę uprawomocnienia się wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego sprawie IISA/Kr 745/06 o stwierdzeniu nieważności i uchyleniu decyzji w oparciu o które wydano decyzję o cofnięciu zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie odzysku (...) , weryfikacja tej ostatecznej decyzji w trybie wznowienia postępowania z przyczyny określonej w ust, 8 art. 145 § 1 k.p.a. , zostałaby z góry wykluczona i niemożliwa ponieważ postępowanie sadowoadministracyjne w tej sprawie zostało zakończone w dniu 8 kwietnia 2008r. wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego oddalającym skargę kasacyjna (IOSK 510/07 ).
Nie można zatem przypisać ustawodawcy przeoczenia w tym, że przepis art. 56 p.p.s.a. nakazuje zawieszenie postępowania sądowego w razie wniesienia skargi do sądu po wszczęciu postępowania administracyjnego w celu zmiany, uchylenia, stwierdzenia nieważności lub wznowienia postępowania, natomiast nigdzie tj. ani w kodeksie postępowania administracyjnego , ani w ustawie prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie został ustanowiony zakaz wszczęcia postępowania administracyjnego nadzwyczajnego ( j. w. ) w stosunku do decyzji ostatecznej w sytuacji gdy w odniesieniu do niej toczy się postępowanie sadowe. Zakaz taki w stanie faktycznym ,jak w rozpatrywanej sprawie , wyłączyłby możliwość wznowienia postępowania pomimo zaistnienia przesłanki z art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a., poprzez to, że niemożliwe stałoby się zachowanie terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania . Obowiązek interpretacji przepisów prawa przy założeniu racjonalności działania ustawodawcy nie pozwala na przyjęcie wyniku wykładni wskazującego na zamiar stworzenia regulacji prawnej nakładającej warunki niemożliwe do spełnienia.
Naczelny Sad Administracyjny uchylając wyrok tut. Sądu z dnia 19 listopada 2008r. , oddalający skargę A spółka z o.o. w D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania , wprawdzie wprost nie zajął stanowiska co do oceny faktu, że wniosek o wznowienie postępowania został złożony u Starosty w toku postępowania sądowego którego przedmiotem była decyzja objęta wnioskiem o wznowienie , jednakże skoro nie skorzystał z przepisu art.184 p.p.spap, pozwalającego na oddalenie skargi kasacyjnej , gdy wyrok mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu , to należy uznać , że w tej sprawie podzielił stanowisko wyrażone w sprawie IFSK1259/06 (wyrok z dnia 24 stycznia 2007r. ).W uzasadnieniu tego wyroku Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że " Skoro ulega zawieszeniu postępowanie sadowe z powodu wcześniejszego wszczęcia postępowania administracyjnego w trybie nadzwyczajnym ( art. 56 p.p.s.a. ), to także wydaje się zasadne zawieszenie postępowania sadowego w związku ze wznowieniem postępowania po złożeniu skargi do sądu, w oparciu o przepis art. 125 § 1 pkt 1p.p.s.a."
Niewątpliwie w niniejszej sprawie wydany wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego wynika z przyjęcia poglądu o dopuszczalności wznowienia postępowania administracyjnego, gdy po wniesieniu skargi do sądu zaistnieją podstawy do wdrożenia przez organ postępowania nadzwyczajnego, z tym ,że wówczas to postępowanie sądowe powinno ulec zawieszeniu (także wyrok Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego z dnia 21.09.2007r I SA/ Łd 744/07LEX nr 453291 ).
Mając powyższe na uwadze , a szczególności wskazania Naczelnego Sądu Administracyjnego , uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji , na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c oraz art. 134 § 1 p.p.s.a.
O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło