III SA/Kr 1379/10
PostanowienieWSA w Krakowie2011-08-19
Skład orzekający: Grzegorz Karcz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata może zostać oddalony, jeśli strona nie przedstawiła w sposób przekonujący swojej sytuacji majątkowej i dochodowej, a także nie wykonała wezwania sądu do uzupełnienia braków?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy został oddalony, ponieważ strona skarżąca nie wykazała w sposób przekonujący swojej sytuacji majątkowej i dochodowej, a także uchyliła się od złożenia wymaganych wyjaśnień w odpowiedzi na wezwanie sądu. Prawo do sądu nie ma charakteru absolutnego i może podlegać uzasadnionym ograniczeniom, a obowiązkiem strony jest wykazanie zasadności wniosku.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, wskazując na swoją trudną sytuację materialną (bezrobocie, kredyt mieszkaniowy, alimenty). Sąd wezwał skarżącego do uzupełnienia informacji dotyczących miesięcznych obciążeń gospodarstwa domowego, źródeł spłaty kredytu i alimentów, posiadania rachunków bankowych oraz przedstawienia zaświadczeń o statusie bezrobotnego. Skarżący nie wykonał wezwania w pełni, przedstawiając jedynie częściowe wyjaśnienia i dokumenty, co wzbudziło wątpliwości sądu co do jego rzeczywistych możliwości płatniczych.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 19 sierpnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. K. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi J. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 21 października 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy rejestracji pojazdu postanawia: oddalić wniosek.
Skarżący w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagał się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata.
Oświadczył, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z jakimkolwiek kwalifikowanym pełnomocnikiem.
Objaśniając swoją sytuację rodzinną podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną, małoletnim synem i pełnoletnią córką.
Określając majątek swój i osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym uwidocznił, że w jego skład wchodzi mieszkanie o powierzchni 60 m2 obciążone kredytem w kwocie około 300 tyś. zł oraz 13 arowa działka rekreacyjna. Nie posiada żadnych zasobów pieniężnych a z przedmiotów wartościowych samochód osobowy o wartości 35.000 zł.
Podał, że oboje z żoną są bezrobotni.
Uzasadniając swoje starania zaakcentował, że z uwagi na zwolnienie go z pracy nie jest w stanie aktualnie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Obciążają go alimenty na rzecz córki w kwocie 800 zł i alimenty na rzecz syna w kwocie 600 zł. Miesięczna rata spłacanego kredytu wynosi ok. 1550 zł.
Do wniosku dołączył kopię pisma kierowanego do pracodawcy z prośbą o rozwiązanie umowy o pracę za porozumieniem stron, do której pracodawca się przychylił a także kopi rozwiązania umów zlecenia.
Z uwagi na fakt, że oświadczenia strony zawarte we wniosku wzbudziły wątpliwości wezwano skarżącego o wyjaśnienie:
• jaka jest wysokość miesięcznych obciążeń gospodarstwa domowego skarżącego związanych z opłatami za czynsz, prąd, gaz, wodę, wywóz nieczystości i przedstawienie na tę okoliczność kopii stosownych rachunków bądź pokwitowań za ostatni miesiąc. Jeśli skarżący ma lub miał problemy z terminowym regulowaniem tych należności okazanie kopii stosownych monitów, wezwań, ponagleń etc.
• z jakich środków skarżący płaci miesięczne raty kredytu po 1550 zł? Jeśli skarżący ma lub miał problemy z terminowym regulowaniem tych należności okazanie kopii stosownych monitów, wezwań, ponagleń etc.
• z jakich środków skarżący płaci alimenty w kwotach po 800 zł i 600 zł. Jeśli skarżący ma lub miał problemy z terminowym regulowaniem tych należności okazanie kopii stosownych monitów, wezwań, ponagleń, nakazów zapłaty etc.
• przedstawienie zaświadczeń z właściwego urzędu pracy dla wykazania, że skarżący oraz małżonka są zarejestrowani jako osoby bezrobotne?
• wyjaśnienie czy skarżący bądź małżonka posiadają jakieś rachunki bankowe wspólnie bądź osobno. Jeśli tak to przedstawienie wyciągów obrazujących historię dokonanych na tych rachunkach w okresie ostatnich trzech miesięcy. Jeśli nie posiadają żadnych rachunków bankowych złożenie na tę okoliczność jednoznacznego w treści oświadczenia,
Zarządzenie nie zostało wykonane zgodnie z treścią. Skarżący poprzestając na tłumaczeniu się sezonem urlopowym oraz tym, że większość ponagleń o zaległych zobowiązaniach otrzymuje w drodze sms-owych ponagleń nie wyjaśnił jaka jest miesięczna wysokość obciążeń jego gospodarstwa domowego związanych z opłatami za czynsz, prąd, gaz, wodę, wywóz nieczystości, z jakich środków spłaca raty kredytu, czy on i małżonka posiadają jakieś rachunki bankowe. Przedłożył jedynie ponaglenie z [...] Banku do zapłaty zaległej raty w wysokości 175,16 zł, zawiadomienie z [...] o niedopłacie 173,72 USD oraz 20 zł naleznych zobowiązań przy kredycie na 3533,95 USD, kopię pisma Komornika Sądowego o zajęciu wynagrodzenia za pracę z tytułu egzekucji należności niealimentacyjnych na 1315 zł, kopię decyzji uznaniu skarżącego za osobę bezrobotną i o odmowie przyznania mu z tego tytułu prawa do zasiłku.
Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje:
Stosownie do art. 243 §1 w związku z art. art. 246 §1 pkt. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej "ppsa", osoba fizyczna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym o ile wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Zgodnie z wolą ustawodawcy wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o jej stanie majątkowym, rodzinnym i dochodach (art. 252 ppsa). Dokładność owych danych stopniowana jest zaś przeświadczeniem sądu, że strona okoliczności te wykazała, czyli przedstawiła je w sposób przekonywujący.
Przenosząc te uwagi na grunt rozpatrywanej sprawy stwierdzić należy, że skarżący nie przedstawił w sposób przekonywujący swojej sytuacji a poprzez unikanie jednoznacznego wyjaśnienia kwestii najzupełniej podstawowych jak chocby tego z jakich środków spłaca kredyt mieszkaniowy uniemożliwił dokonanie jednoznacznej oceny jakie tak naprawdę są jego prawdziwe możliwości płatnicze. Skoro jednak taka była decyzja strony, to sąd ani referendarz nie są zobowiązani do prowadzenia jakichkolwiek dochodzeń gdy przedstawione dane uniemożliwiają pełną ocenę sytuacji życiowej strony, albo gdy nie jest ona do końca jasna wobec uchylania się strony od złożenia stosownych wyjaśnień (por. postan. WSA z14 listopada 2005 r. I SA/Gd 140/04). W ślad za Naczelnym Sądem Administracyjnym przypomnieć też wypada, że ponieważ prawo do sądu nie ma charakteru absolutnego i może być przedmiotem uzasadnionych prawnie ograniczeń (postan. NSA z 15 marca 2006 r. II OZ 258/06), to sprawą zainteresowanego jest wykazanie zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy (por. postan. NSA z 31 marca 2005 r. I FZ 63/05). Wreszcie skarżący powinnien sobie uzmysłowić, że niedostosowanie się do wezwania o którym mowa w art. 255 ppsa należy interpretować na niekorzyść wnioskodawcy (por. postan. NSA z 12 stycznia 2006 r. II OZ 1405/05).
Mając na uwadze powyższe postanowiono jak w sentencji działając na podstawie art. 243 §1 oraz art. 252 i art. 255 w związku z art. 246 §1 pkt. 1 i art. 245 §2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło