III SA/Kr 1974/14

Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Renata Ranicka po rozpoznaniu w dniu 28 maja 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. M. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata lub radcy prawnego w sprawie skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 23 października 2014 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego p o s t a n a w i a I) umorzyć postępowanie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych II) oddalić wniosek R. M. o ustanowienie adwokata lub radcy prawnego Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek R. M. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu, w sprawie skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 23 października 2014 r. Z uwagi na fakt, iż podane przez skarżącą informacje dotyczące jego stanu majątkowego i rodzinnego okazały się niewystarczające, referendarz działając na zasadzie art. 255 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, pismem z dnia 22 stycznia 2015 r. wezwał skarżącą do przekazania w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania następujących informacji : - wyjaśnienie gdzie skarżąca mieszka i czyją własność stanowi przedmiotowa nieruchomość; - udokumentowanie za pomocą kserokopii faktur i rachunków miesięcznych kosztów utrzymania, w szczególności opłat za media za ostatni okres rozliczeniowy a także telefon, ubezpieczenia, podatek od nieruchomości, wydatki na żywność, i leki. W przypadku zaległości z tytułu tych opłat należy przedstawić aktualne zaświadczenia z właściwych organów potwierdzających te okoliczność; - przedstawienie historii rachunku bankowego skarżącej za ostatnie 3 miesiące, z aktualnym saldem; - przedłożenie zaświadczenia o dochodzie matki skarżącej, z którą ta prowadzi wspólne gospodarstwo domowe; - wyjaśnienie jaki miesięczny dochód uzyskuje syn skarżącej z wykonywanych prac dorywczych; - wyjaśnienie dlaczego skarżąca odmówiła przyjęcia propozycji pracy wskazanej przez Urząd Pracy; - przedłożenie zeznania podatkowego skarżącej za rok 2013; - oświadczenie czy skarżąca jest zarejestrowana we właściwym urzędzie pracy jako osoba bezrobotna; - oświadczenie czy skarżąca lub osoba pozostająca z nią we wspólnym gospodarstwie domowym jest właścicielem pojazdu mechanicznego, jeśli tak to proszę podać markę i rok produkcji; - oświadczenie czy skarżąca korzysta z pomocy opieki społecznej. W odpowiedzi na powyższe wezwanie skarżąca w piśmie z dnia 30 stycznia 2015 r. oświadczyła, iż orzekający rażąco narusza przepisy postępowania w zakresie rozpoznania wniosku o przyznanie pełnomocnika procesowego czym narusza wiarę wnioskodawczyni w bezstronność orzekającego. Orzekający nie szanuje praw obywatelskich wnioskodawczyni lub nie zna przepisów. Wniosła o wyłączenie ze sprawy sędziego referenta. Skarżąca w żadnym zakresie nie odniosła się do pisma w sprawie uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy. Nie odniosła się też do wezwania sądu do sprecyzowania czy wnosi o wyłączenie z dalszego postępowania sędziego referenta czy referendarza sądowego. Stosownie do treści art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi,( Dz. U. nr 153, poz.1270) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowaniu lub w jego toku. Prawo to obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W przedmiotowej sprawie skarżąca wniosła o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od ponoszenia kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Co do wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych , stosownie do treści art. 239 pkt 1 lit "a" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ), skarżąca nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych w postępowaniu w zakresu pomocy i opieki społecznej. Oznacza to, że w przedmiotowej sprawie nastąpiło przyznanie prawo pomocy w tym zakresie z mocy prawa. Z tych względów Sąd działając na zasadzie art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi umorzył postępowanie w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych uznając je za bezprzedmiotowe Rozpatrując na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. wniosek o przyznanie prawa pomocy referendarz zważył co następuje: Zgodnie zaś z treścią art. 246 § 1 pkt 2 cyt. ustawy przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W przedmiotowej sprawie zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia ma analiza przesłanek przyznania prawa pomocy stronie skarżącej wymienionych w art. 246 § 1 pkt 2 ustawy. Wskazuje ona, iż na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, że strona nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postepowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. To strona ma wskazać taką sytuację materialną, która uzasadniałaby przyznanie prawa pomocy. Brzmienie tego przepisu nie pozostawia wątpliwości, że inicjatywa dowodowa zmierzającą do uprawdopodobnienia, że zachodzą przesłanki przemawiające na rzecz przyznania prawa pomocy ciąży na wnioskodawcy ( por. postanowienie WSA w Gliwicach z dnia 23 października 2009 r., sygn. akt II SA/GL 823/09). Wnioskodawca ma też obowiązek współdziałania z sądem w zakresie gromadzenia dowodów źródłowych i wyjaśnień wszystkich okoliczności w celu ustalenia jego rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych. Brak tej współpracy przesz niedostarczenie dokumentów, bądź nieskładanie wyczerpujących oświadczeń musi mieć wpływ na dokonywaną przez orzekającego ocenę wniosku o przyznanie prawa pomocy ( por. postanowienie NSA z dnia 4 kwietnia 2011 r., sygn.. akt II FZ 103/11, postanowienie NSA z dnia 19 października 2010 r., sygn.. akt II GZ 296/10). Dlatego też w przedmiotowej sprawie skarżąca w ocenie orzekającego nie wykazała, iż znajduje się w sytuacji materialnej uzasadniającej ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Nie przedstawiła ona stosownych dokumentów ani niezbędnych informacji, uniemożliwiając w ten sposób rzetelną ocenę jej sytuacji finansowej i rodzinnej. Nie wykazała też w żaden sposób, że podejmuje jakiekolwiek działania, aby zapewnić sobie dochód miesięczny jeżeli nie ze stałej pracy to przynajmniej z prac dorywczych. Jak wynika z akt sprawy skarżąca została pozbawiona statusu osoby bezrobotnej na skutek odmowy bez uzasadnionej przyczyny przyjęcia zaproponowanej pracy. Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w zw. z art. 243 § 1, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ).