III SA/Kr 2098/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Asesor WSA Marta Kisielowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 7 maja 2025 roku sprawy ze skargi T.Ł. na uchwałę nr IX/41/2024 Rady Gminy Lanckorona z dnia 2 października 2024 roku w sprawie wykonania umowy nr IR.272.3.2024 zawartej z TEXOM spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w dniu 19 kwietnia 2024 roku postanawia: I. odrzucić skargę; II. zwrócić skarżącemu T. Ł. z kasy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie 300 (trzysta) złotych tytułem nienależnie uiszczonego wpisu od skargi. Skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 31 października 2024 r. T. Ł. (dalej: "skarżący") zaskarżył uchwałę nr IX/41/24 Rady Gminy Lanckorona z 2 października 2024 r. w sprawie wykonania umowy nr IR.272.3.2024 zawartej przez Gminę Lanckorona z TEXOM sp. z o.o. w dniu 19 kwietnia 2024 r. Skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności uchwały. Zarzucił uchwale naruszenie prawa materialnego, tj. art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. e ustawy o samorządzie gminnym poprzez przyjęcie, że Rada Gminy Lanckorona posiada kompetencję do rozwiązania ważnie zawartej umowy cywilnoprawnej. Skarżący podniósł, że jest członkiem wspólnoty jaką jest Gmina Lanckorona. Gmina zawarła umowę na budowę basenu przyszkolnego w miejscowości Izdebnik, jeśli odstąpi od umowy, będzie zobowiązana do zapłaty kar umownych, które w dalszej kolejności uszczuplą budżet Gminy. Zdaniem skarżącego realizacja uchwały, której legalność kwestionuje, narazi wspólnotę, której skarżący jest członkiem, na straty majątkowe, a zatem z tej przyczyny skarżący posiada interes prawny w jej zaskarżeniu zgodnie z treścią art. 101 u.s.g. W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy Lanckorona wniósł o jej oddalenie. Zarządzeniem z 13 marca 2025 r. skarżący został wezwany o wskazanie ewentualnych dodatkowych okoliczności wskazujących na naruszenie uchwałą nr IX/41/24 Rady Gminy Lanckorona interesu prawnego lub uprawnienia skarżącego w terminie siedmiu dni pod rygorem przyjęcia, że skarżący powołuje się w tym zakresie na okoliczności podane w uzasadnieniu skargi. Pismem z 1 kwietnia 2025 r. skarżący wskazał, że uchwała została wykonana, a Wójt wypłacił karę umowną, która obciążyła budżet Gminy i podatników, w tym skarżącego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Zaskarżoną uchwałą Rada Gminy Lanckorona wyraziła opinię o braku ekonomicznego uzasadnienia dla wykonania umowy zawartej z T. sp. z o.o. pn. "Budowa krytej pływalni wraz z zapleczem techniczno-szatniowo-sanitarnym przy Zespole Szkół w Izdebniku (§ 1), upoważniła Wójta Gminy Lanckorona do podjęcia działań mających na celu uchylenie się od umowy w granicach dopuszczalnych prawem według uznania Wójta (§ 2). Zgodnie z art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tj. Dz. U. z 2024 r., poz. 1465 ze zm., dalej: "u.s.g.") każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem, podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego. Posiadanie legitymacji skargowej zależy zatem od wykazania naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia zaskarżoną uchwałą. Skarga podlegała odrzuceniu z uwagi na niewykazanie interesu prawnego przez skarżącego. Skarżący nie wskazał ani pośrednich, ani bezpośrednich skutków prawnych dotyczących sfery jego praw i obowiązków, a związanych z zaskarżoną uchwałą. Skarżący podniósł, że jest mieszkańcem Gminy Lanckorona i w tym upatrywał interesu prawnego w zaskarżeniu uchwały, z uwagi na powstanie – w wyniku jej wykonania - obciążeń finansowych dla Gminy. W ocenie Sądu argumentacja skarżącego nie świadczy o posiadaniu przez niego "interesu prawnego", o którym mowa w art. 101 ust. 1 u.s.g. Skarga wnoszona na podstawie art. 101 u.s.g. jest środkiem ochrony realnego, własnego interesu prawnego lub uprawnienia przed rzeczywistym, nielegalnym wkroczeniem w te interesy i uprawnienia przez organ gminy wydający akt generalny (por. wyrok NSA z 24 sierpnia 2007 r., II OSK 1033/07). Interes prawny powinien wynikać z normy prawa materialnego kształtującej sytuację prawną osoby wnoszącej skargę, a zaskarżana uchwała powinna naruszać sferę praw lub obowiązków skarżącego. W konsekwencji, skarżący powinien wykazać związek pomiędzy zaskarżonym aktem a jego konkretną, indywidualną sytuacją prawną, polegający na tym, że akt wpływa na jego sferę prawnomaterialną, wynikającą z konkretnie wskazanego przepisu prawa materialnego, pozbawiając go pewnych uprawnień albo uniemożliwiając ich realizację (por. wyrok NSA z 12 marca 2013 r., I OSK 1761/12). Sąd zobowiązany jest natomiast do zbadania, czy będąca przedmiotem skargi uchwała, narusza chroniony interes prawny lub uprawnienie skarżącego, a nie interesy innych osób. Dopiero wykazanie takiego naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia przez wnoszącego skargę na uchwałę organu, otwiera drogę do merytorycznego jej rozpoznania, przy czym naruszenie to nie może mieć charakteru przyszłego, niepewnego, ale powinno być realne i aktualne (por. wyrok NSA z 20 kwietnia 2007 r., II OSK 2019/06). Należy podkreślić, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem, skarga na podstawie art. 101 u.s.g. nie może być wnoszona w interesie publicznym. Ochrona interesu publicznego realizowana jest natomiast w trybie postępowania nadzorczego przez organ nadzoru. Według Sądu nie sposób uznać, że sama przynależność do wspólnoty samorządowej stanowi "interes prawny lub uprawnienie" w rozumieniu art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym dla członka tej wspólnoty. "Interes prawny lub uprawnienie" z powyższych uregulowań, w konkretnych sytuacjach, może co najwyżej wywodzić gmina (por. wyrok NSA z 26 lutego1998 r. I SA 1860/97). Zdaniem Sądu, ani z treści skargi, ani wyjaśnień skarżącego nie wynika, aby zaskarżona uchwała naruszała jego interes prawny. Sąd nie dostrzega również takiego naruszenia z urzędu. Sama okoliczność, że skarżący jest mieszkańcem i członkiem wspólnoty, nie daje bowiem podstaw do przyjęcia, że uchwała narusza jego interes prawny. Powołanie się przez skarżącego na możliwe uszczuplenie zaskarżoną uchwałą budżetu Gminy Lanckorona nie daje podstaw, że przyjęcia, że doszło do naruszenia interesu prawnego skarżącego. Brak jest bowiem normy prawnej, która mogłaby w tej sytuacji stanowić podstawę do jego określenia. Co więcej, naruszenie interesu prawnego nie może mieć charakteru potencjalnego, a powinno mieć charakter realny. W ocenie Sądu interes, na który powołuje się skarżący ma wyłącznie charakter faktyczny, a ten nie podlega ochronie na podstawie art. 101 u.s.g. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 5a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej: "p.p.s.a.") sąd odrzuca skargę, jeżeli interes prawny lub uprawnienie wnoszącego skargę na uchwałę lub akt, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6 nie zostały naruszone stosownie do wymagań przepisu szczególnego. Mając na względzie powyższe, Sąd stwierdził niedopuszczalność skargi i odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 5a p.p.s.a. Odrzucenie skargi powoduje, że uiszczony wpis podlega zwrotowi zgodnie z art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Z uwagi na zaistniałe przesłanki odrzucenia skargi, brak było podstaw do orzekania w przedmiocie zawartego w skardze wniosku o wstrzymanie wykonania uchwały.