III SA/Kr 269/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym : Przewodniczący : Sędzia WSA Bożenna Blitek po rozpoznaniu w dniu 24 czerwca 2009r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu B. J. i S. J. od postanowienia referendarza sądowego z dnia 14 maja 2009r., sygn. akt III SA/Kr 269/09 w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. S. i A. S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 15 stycznia 2009r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania p o s t a n a w i a : odrzucić sprzeciw. Postanowieniem z dnia 14 maja 2009r. referendarz sądowy przyznał skarżącym A. S. i A. S. prawo pomocy w zakresie częściowym i zwolnił ich od kosztów sądowych. Sprzeciw od powyższego postanowienia wnieśli uczestnicy postępowania B. J. i S. J. Zgodnie z treścią art. 243 § 1 zdanie 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.): "Art. 243. § 1. Prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania." Z treści cytowanego powyżej przepisu wynika, że złożenie wniosku, a następnie przyznanie prawa pomocy może nastąpić przed wszczęciem postępowania sądowoadministracyjnego, a więc w momencie, gdy nie są jeszcze określone strony postępowania głównego. Z kolei postępowanie dotyczące wniosku o przyznanie prawa pomocy złożonego w toku postępowania sądowoadministracyjnego ma charakter incydentalny. W ustawie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ustawodawca nie wskazał wprost, że stroną w postępowaniu o przyznanie prawa pomocy jest tylko wnioskodawca, czyli osoba, która z takim wnioskiem wystąpiła. Jednak z analizy przepisów dotyczących prawa pomocy zawartych w Oddziale 2 Rozdziału 3 Działu V tej ustawy wynika, że mówiąc o stronie postępowania dotyczącego przyznania prawa pomocy ustawodawca utożsamia pojęcie "strony" z pojęciem podmiotu występującego z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy np. w art. 255 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W przypadku uregulowania zawartego w art. 247 p.p.s.a. ustawodawca uściślił jeszcze pozycję procesową wnioskodawcy stanowiąc, iż przepis ten odnosi się tylko do strony występującej z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy i będącej jednocześnie stroną skarżącą. Ponadto, stosownie do art. 242 p.p.s.a. wydatki za stronę zwolnioną od kosztów sądowych wykładane są z części budżetu sądu administracyjnego, w zakresie tego zwolnienia. Oznacza to, że rozstrzygnięcie w przedmiocie prawa pomocy nie ma wpływu na prawa i obowiązki innych uczestników postępowania, co dodatkowo przemawia za taką wykładnią przepisów, iż stroną w postępowaniu w sprawie przyznania prawa pomocy jest jedynie osoba występująca z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy. Za takim stanowiskiem opowiedziała się też H. Knysiak-Molczyk (Prawo pomocy..... PS 2003 nr 11-12, s. 91). Podobne stanowisko zajął także Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniach z dnia 8 stycznia 2009r., sygn. akt I OZ 946/08, z dnia 20 stycznia 2009r., sygn. akt I OZ 939/08 oraz z dnia 23 lipca 2008r., sygn. akt I OZ 545/08. Skoro więc krąg stron w postępowaniu o przyznanie prawa pomocy ograniczono tylko do podmiotu występującego z takim wnioskiem to w konsekwencji stwierdzić należy, że prawo do zaskarżania orzeczeń dotyczących prawa pomocy należałoby przyznać tylko tym osobom, które z wnioskiem o przyznanie tego prawa wystąpiły. Tym samym strona nie występująca z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy nie ma legitymacji skargowej do wniesienia sprzeciwu od postanowienia referendarza wydanego w tejże sprawie. Z tego powodu sprzeciw takiej strony podlega odrzuceniu jako niedopuszczalny na zasadzie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Z akt sprawy wynika, że z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy wystąpili skarżący A. S. i A. S. i w wyniku tego wniosku wydane zostało w dniu 14 maja 2009r. postanowienie referendarza sądowego w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Krakowie, zatem wniesienie sprzeciwu od tego postanowienia przez uczestników postępowania B. J. i S. J. było niedopuszczalne. Mając powyższe na względzie Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie wyżej powołanych przepisów oraz art. 259 § 2 p.p.s.a.