III SA/Kr 275/13

WyrokWSA w Krakowie2013-11-21

Skład orzekający: Wojciech Jakimowicz, Bożenna Blitek, Dorota Dąbek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo utrzymało w mocy decyzję organu I instancji przyznającą zasiłek okresowy w kwocie 20 zł miesięcznie, biorąc pod uwagę sytuację materialną i życiową skarżącego oraz jego matki?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo ustaliły sytuację życiową i materialną skarżącego, kwalifikując go wraz z matką jako dwuosobową rodzinę w rozumieniu ustawy o pomocy społecznej. Dochód matki został prawidłowo zaliczony do dochodu rodziny, a przyznany zasiłek okresowy w kwocie 20 zł miesięcznie, choć niewielki, był adekwatny do możliwości finansowych Ośrodka Pomocy Społecznej i ograniczeń w przyznawaniu świadczeń. Sąd podkreślił, że pomoc społeczna ma charakter subsydiarny i nie zastępuje obowiązku obywatela do samodzielnego przezwyciężania trudności życiowych.
Stan faktyczny
Skarżący J. Ł. złożył wniosek o zasiłek okresowy z powodu bezrobocia. Organ I instancji przyznał mu zasiłek w kwocie 20 zł miesięcznie, uznając, że skarżący wraz z matką tworzą dwuosobową rodzinę, a dochód matki (renta) stanowi dochód rodziny. Skarżący w odwołaniu zarzucił naruszenie prawa materialnego i procesowego, m.in. brak przeprowadzenia dowodów i nieprawidłowe ustalenie składu rodziny. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy, podtrzymując ustalenia dotyczące składu rodziny i dochodu. Skarżący wniósł skargę do WSA w Krakowie, powtarzając zarzuty.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Jakimowicz (spr.) Sędziowie WSA Bożenna Blitek WSA Dorota Dąbek Protokolant Ewelina Knapczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 listopada 2013 r. sprawy ze skargi J. Ł. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 31 grudnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku okresowego skargę oddala. Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej decyzją z dnia [...] 2012 r., znak: [...] przyznał J. Ł. od dnia 1 października 2012 r. do dnia 31 grudnia 2012 r. zasiłek okresowy z powodu bezrobocia w kwocie 20 zł miesięcznie. W uzasadnieniu decyzji wskazano na dokonane ustalenia, a to, że J. Ł. jest kawalerem, osobą bezrobotną, zarejestrowaną w Powiatowym Urzędzie Pracy bez prawa do zasiłku, aktualnie nie posiadającą żadnego źródła dochodu. Ma on wraz z matką ustanowioną dożywotnią, nieodpłatną służebność mieszkania w całym budynku mieszkalnym, będącym częścią składową działki nr [...]. Zaznaczono, że od 1997 r. jest klientem Ośrodka Pomocy Społecznej i od wielu lat regularnie składa wnioski o pomoc do czasu podjęcia pracy i uzyskania pierwszych dochodów, nie wykazując przy tym aktywnej postawy wychodzenia z trudnej sytuacji życiowej oraz poszukiwania stałej pracy. Następnie w uzasadnieniu decyzji zawarto wyjaśnienie, co należy rozumieć przez osobę samotnie gospodarującą, a co przez osobę funkcjonującą w rodzinie. Dalej podano, że J. Ł. zamieszkuje z matką S. Ł. w jednym domu oraz że matka jest osobą niepełnosprawną i jej dochód stanowi renta wraz z dodatkiem pielęgnacyjnym. Ona również opłaca wszystkie rachunki związane z eksploatacją domu, przygotowuje posiłki oraz czasami udziela synowi niewielkiej pomocy finansowej. Z kolei brat wnioskodawcy wraz z żoną i dziećmi mieszkają w nowo wybudowanym domu nr [...] w G i tam prowadzą wspólne własne gospodarstwo domowe, odrębne od gospodarstwa J. Ł. Stwierdzono więc, że J. Ł. wraz z matką stanowią dwuosobową rodzinę w rozumieniu art. 6 pkt 14 ustawy o pomocy społecznej, gdyż wspólnie zamieszkują w budynku nr [...] w G i wspólnie gospodarują. W związku z tym, jak zaznaczono, rentę matki należy traktować jako dochód rodziny. Na koniec zaznaczono, że celem pomocy społecznej nie jest zapewnienie stałego źródła utrzymania, lecz wnioskodawcy w pierwszej kolejności zobowiązani są do przezwyciężania trudnych sytuacji życiowych wykorzystując własne możliwości, uprawnienia i środki. Wskazano, że udzielenie pomocy zależy z jednej strony od okoliczności uzasadniających udzielenie wsparcia, a z drugiej strony, od możliwości finansowych ośrodka, a jak podkreślono, środki finansowe pozostające w dyspozycji OPS są ograniczone. Następnie przytoczono treść art. 38 ustawy o pomocy społecznej, normującego warunki przyznania zasiłku okresowego oraz granice jego wysokości. W uzasadnieniu decyzji nadmieniono, że przepisy ustawy o pomocy społecznej nakładają obowiązek współudziału osób i rodzin korzystających z pomocy społecznej w rozwiązywaniu ich trudnej sytuacji życiowej, gdyż pomoc nie może ograniczać się do rozdawnictwa świadczeń i braku eliminacji źródeł problemów społecznych. Rolą pomocy społecznej nie jest ponoszenie całkowitych kosztów utrzymania, ale pomoc w wyjściu z trudnej sytuacji. Stwierdzono, że roszczeniowa postawa J. Ł. sprowadza się do ustawicznego składania wniosków o udzielenie pomocy ze środków społecznych, bez jednoczesnego przejawiania inicjatywy i woli pokonywania trudności przy wykorzystaniu własnych możliwości, co bezspornie świadczy o braku współdziałania. Na koniec zaznaczono, że udzielenie pomocy zależy z jednej strony od okoliczności uzasadniających udzielenie wsparcia, a z drugiej strony, od możliwości finansowych ośrodka, a jak podkreślono, środki finansowe pozostające w dyspozycji OPS są ograniczone. Od powyższej decyzji J. Ł. wniósł odwołanie w którym wskazał, że została ona wydana z rażącym naruszeniem prawa materialnego oraz przepisów postępowania. Zarzucił, że nie przeprowadzono dowodu z dokumentu, tj. zawiadomienia Sądu Rejonowego - Wydziału Ksiąg Wieczystych, na wszelkie okoliczności i twierdzenia w nim zawarte, a także nie podjęto działań na okres grzewczy zimowy 2012/2013, a tylko w części potrzeb bytowych oraz w dalszym ciągu nie podjęto działań skutecznych w sprawie przemocy w rodzinie oraz w sprawie wszczęcia procedury "niebieskiej karty". Ponadto odwołujący się zarzucił, że nie zebrano zaświadczeń i dokumentów na temat dochodów i wydatków jego ośmioosobowej rodziny. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 31 grudnia 2012 r., znak: [...], działając na podstawie m.in. art. 38 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (t.j. Dz.U. z 2009 r., Nr 175, poz. 1362 z późn. zm.) utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. Kolegium stwierdziło, że J. Ł. zamieszkuje i gospodaruje wspólnie ze swoją matką, a więc w rozumieniu art. 6 pkt 14 ustawy o pomocy społecznej, stanowią oni razem dwuosobową rodzinę. J. Ł. jest zarejestrowany w Powiatowym Urzędzie Pracy jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku, natomiast jego matka jest osobą niepełnosprawną. Rodzina ta utrzymuje się z renty i dodatku pielęgnacyjnego w łącznej kwocie 886,92 zł, którą otrzymuje matka J. Ł. Natomiast zweryfikowane kryterium dochodowe dwuosobowej rodziny, wyliczone zgodnie z art. 8 ust. 1 pkt 3 ustawy, odpowiada kwocie 912,00 zł. A zatem dochód rodziny J. Ł. jest niższy od ustawowego kryterium dochodowego i z tego to względu, jak też z uwagi na występujące w rodzinie bezrobocie i niepełnosprawność, w świetle wyżej wskazanego przepisu ustawy, przysługuje mu prawo do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej. W związku z tym organ, wziąwszy pod uwagę tę sytuację, przyznał mu zasiłek okresowy w kwocie 20 zł miesięcznie na czas od dnia 1 października 2012 r. do dnia 31 grudnia 2012 r. Podniesiono, że J. Ł. prowadzenie gospodarstwa domowego utożsamia z pojęciem gospodarstwa jako składnika majątku, a taki pogląd jest błędny ponieważ prowadzenie gospodarstwa domowego polega na wspólnym zamieszkiwaniu i gospodarowaniu, a nie na tym, kto jest właścicielem gospodarstwa rozumianego jako majątek. Tak więc jego przekonanie, które wyraża w odwołaniu od decyzji, że prowadzi on gospodarstwo domowe z matką i rodziną brata, jest całkowicie bezpodstawne, gdyż należy przyjąć, że gospodarstwo domowe prowadzi tylko z matką, ponieważ wspólnie z nią zamieszkuje i gospodaruje w budynku nr [...] w G. Natomiast sześcioosobowa rodzina brata J. mieszka w oddzielnym nowo wybudowanym budynku nr [...] w G i tam prowadzi własne gospodarstwo domowe. A zatem jego twierdzenie zamieszczone w odwołaniu, że stanowią oni ośmioosobową rodzinę jest oczywiście całkowicie błędne, gdyż wspólne zamieszkiwanie i prowadzenie gospodarstwa domowego, może mieć miejsce w lokalu mieszkalnym, a nie na działce. Wskazano, że J. Ł. nie można też traktować jako osoby samotnie gospodarującej, gdyż jak wyżej wskazano, zamieszkuje on i gospodaruje wspólnie z matką w budynku nr [...] w G. Zapewne nie ponosi on wydatków związanych z prowadzeniem gospodarstwa domowego, ponieważ nie posiada własnego dochodu, lecz przesłanka wspólnego gospodarowania nie wyczerpuje się wyłącznie w ponoszeniu wydatków związanych z gospodarstwem domowym, ale wyraża się także w czerpaniu korzyści z tego gospodarstwa wspólnie z innymi członkami rodziny (pogląd wyrażony w wyroku WSA w Lublinie z dnia 13.05.2010 r.- II SA/Lu 144/10). W świetle powyższego, J. Ł. odnosi korzyści z tego gospodarstwa, a korzyści te wyrażają się w tym, że zamieszkuje w mieszkaniu razem z matką, a więc korzysta z mieszkania, energii elektrycznej innych mediów, a także z przyrządzanych posiłków, itp. nie dokładając się do żadnych z tym związanych wydatków. W rozumieniu art. 6 pkt 14 ustawy o pomocy społecznej, J. Ł. wraz z matką stanowią więc dwuosobową rodzinę i w związku z tym rentę matki w kwocie 886,92 zł, należy traktować jako dochód tej rodziny. Kolegium uznało zarzuty J. Ł. zawarte w jego odwołaniu za bezpodstawne. Podniesiono, że w aktach sprawy znajduje się bowiem zawiadomienie Sądu Rejonowego Wydziału Ksiąg Wieczystych, z dnia 23 sierpnia 2004 r., które Ośrodek Pomocy Społecznej brał pod uwagę przy rozpatrywaniu jego sprawy. Również w aktach sprawy znajduje się pisemna informacja z ZUS z dnia 9 listopada 2012 r. na temat wysokości renty rodzinnej, którą otrzymuje jego matka. Zatem dochód jego dwuosobowej rodziny jest należycie udokumentowany. Natomiast zbieranie dowodów w celu ustalenia dochodów i wydatków ośmioosobowej rodziny, o czym J. Ł. pisze w swoim odwołaniu, nie miało sensu, ponieważ jak już wyżej wskazano, brat J. wraz ze swoją rodziną, prowadzą odrębne gospodarstwo domowe, a więc w przedmiotowej sprawie nie występuje ośmioosobowa rodzina. W ocenie organu odwoławczego również bezpodstawne jest twierdzenie J. Ł., że w dalszym ciągu nie podjęto działań skutecznych w sprawie przemocy w rodzinie oraz w sprawie wszczęcia procedury "Niebieskie Karty". Jak wynika z pisemnej informacji OPS z dnia 3 grudnia 2012 r. w związku ze zgłoszeniem przez J. Ł. występowania w rodzinie przemocy, Ośrodek wszczął procedurę "Niebieska Karta" i przekazał sprawę według kompetencji do Zespołu Interdyscyplinarnego ds. Przeciwdziałania Przemocy w Rodzinie, który podjął dalsze kroki w celu wyjaśnienia sprawy. Czynności w ramach procedury "Niebieskie Karty" normuje rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 13 września 2011 r. w sprawie procedury "Niebieskie Karty" oraz wzorów formularzy "Niebieska Karta" (Dz.U. Nr 209, poz. 1245). W rozporządzeniu tym określono sytuacje, w których przedstawiciele: jednostek organizacyjnych pomocy społecznej, gminnej komisji rozwiązywania problemów alkoholowych, oświaty, ochrony zdrowia oraz Policji, podejmują czynności w ramach procedury "Niebieskie Karty", a także obowiązki i sposób realizacji tej procedury. Kolegium stwierdziło, że niewątpliwie sytuacja materialna rodziny J. Ł. jest bardzo trudna i przyznany mu zasiłek okresowy w wysokości 20 zł tylko w niewielkim stopniu jest w stanie złagodzić jego problemy finansowe. Jednakże trzeba mieć na względzie to, że 53 letni dziś J. Ł. już od 1997 r., a więc już od 38 roku życia, ustawicznie składa wnioski o udzielenie mu pomocy ze środków społecznych, bez jednoczesnego przejawiania inicjatywy i woli pokonywania trudności przy wykorzystaniu własnych możliwości, takich jak np. intensywne poszukiwanie pracy lub podejmowanie prac dorywczych, mimo że jest jeszcze osobą w wieku produkcyjnym. Aby jednak być w posiadaniu środków finansowych bez konieczności podejmowania pracy, J. Ł. domaga się od Ośrodka Pomocy Społecznej przyznawania mu świadczeń pieniężnych, a w przypadku odmowy udzielenia mu pomocy, kieruje pod adresem pracowników tego Ośrodka różnego rodzaju zarzuty i nie oparte na żadnych dowodach oskarżenia. Wszelkie próby pracownika socjalnego podjęcia współdziałania z odwołującym się w rozwiązywaniu jego trudnej sytuacji życiowej, okazują się bezskuteczne, gdyż przejawia on wyłącznie postawę roszczeniową i to w sposób niezwykle natarczywy. W tych okolicznościach, w świetle art. 11 ust. 2 ustawy o pomocy społecznej, organ I instancji miał podstawę nawet odmówić mu przyznania zasiłku okresowego. Kolegium zwróciło też uwagę na to, że w tym samym dniu, w którym została wydana zaskarżona decyzja, tj. w dniu [...] 2012 r. organ przyznał J. Ł. zasiłek celowy w kwocie 200 zł decyzją Nr [...] na zaspokojenie podstawowych potrzeb. Poza tym trzeba mieć na względzie to, że na terenie Miasta i Gminy zamieszkują też inne osoby i rodziny, niejednokrotnie wielodzietne, które również borykają się z problemami finansowymi i oczekują na pomoc. W tej sytuacji Ośrodek dysponując ograniczonymi środkami pieniężnymi na pomoc społeczną, o czym pisze w swojej decyzji, jest w stanie przyznawać zasiłki tylko w takim rozmiarze, który mieści się w granicach jego możliwości. Skargę na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 31 grudnia 2012 r., znak: [...] wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie J. Ł. Skarżący zarzucił, że przedmiotowa decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa. Powołał te same okoliczności i twierdzenia, co w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Krytycznie ocenił Samorządowe Kolegium Odwoławcze oraz Ośrodek Pomocy Społecznej. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie w pełni podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Podstawowa zasada polskiego sądownictwa administracyjnego została określona w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, zgodnie z którym sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę legalności działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Zgodnie z treścią art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz.U. z 2012 r., poz. 270) Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia, nie będąc jednocześnie – z mocy art. 134 § 1 cytowanej ustawy - związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga – złożona w ustawowym terminie - nie jest uzasadniona, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa, a tylko w takim zakresie Sąd w ramach swojej właściwości sprawuje kontrolę orzeczeń administracyjnych (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych. Przedmiotem postępowania w niniejszej sprawie przed organami administracji publicznej była kwestia przyznania pomocy finansowej - zasiłku wnioskowanego przez skarżącego w dniu 15 października 2012 r. na wskazane przez niego cele. Organ zakwalifikował podanie skarżącego jako wniosek o udzielenie zasiłku okresowego i zasiłku celowego, przy czym w zakresie zasiłku celowego wydano odrębną decyzję. Kwalifikacja ta w świetle treści podania z dnia 15 października 2012 r. była prawidłowa. Ustawa o pomocy społecznej regulując świadczenia pieniężne w formie zasiłków wprowadza zróżnicowane kompetencje organów w zakresie orzekania o określonych świadczeniach. Są to zarówno kompetencje związane, jak i o charakterze uznaniowym. W zakresie regulacji zasiłku okresowego przyznawanego na zasadach ogólnych ustawodawca wprowadza rozwiązania prawne oparte na normach związanych, a w zakresie zasiłku okresowego specjalnego pozostawia organowi uznanie. Zgodnie z brzmieniem art. 38 ust. 1 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (t.j.: Dz.U. z 2009 r., nr 175, poz. 1362) w brzmieniu na dzień wydania kontrolowanej decyzji zasiłek okresowy przysługuje w szczególności ze względu na długotrwałą chorobę, niepełnosprawność, bezrobocie, możliwość utrzymania lub nabycia uprawnień do świadczeń z innych systemów zabezpieczenia społecznego rodzinie, której dochód jest niższy od kryterium dochodowego rodziny. Z kolei według art. 41 tej ustawy "W szczególnie uzasadnionych przypadkach osobie lub rodzinie o dochodach przekraczających kryterium dochodowe może być przyznany (...), 2) zasiłek okresowy (...), pod warunkiem zwrotu części lub całości kwoty zasiłku (...)". Zastosowanie wartości wypływających z zasad ogólnych przyjętych w art. 2 ust. 1, art. 3 ust. 1, art. 4 ustawy o pomocy społecznej jest ograniczone tylko do wykazania w sposób niebudzący wątpliwości przesłanek negatywnych przyznania świadczeń, np. posiadanie zasobów pieniężnych, odmowa proponowanej pracy. W szerszym zakresie zasady ogólne przyznawania świadczeń będą miały zastosowanie przy przyznaniu prawa na podstawie normy prawnej, która przyjmuje w konsekwencji prawnych sformułowanie "organ może". Art. 38 ust. 1 powołanej ustawy stanowi "zasiłek okresowy przysługuje", a nie zasiłek okresowy "może być przyznany". Jest to zasadnicza różnica w regulacji prawnej podstaw prawnych przyznania jednostce uprawnienia. Spełnienie przesłanek ustawowych daje zatem podstawę do otrzymania zasiłku okresowego na podstawie art. 38 ust. 1 pkt 2 ustawy o pomocy społecznej. Odmowa zasiłku okresowego jest uzasadniona jeżeli w okolicznościach sprawy organ ustali brak wystąpienia przesłanek pozytywnych oraz wystąpienie przesłanki negatywnej z art. 2 ust. 1, art. 3 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej oraz przesłanki negatywnej z art. 11 tej ustawy. Wystąpienie przesłanek negatywnych nie może polegać na ogólnikowych stwierdzeniach, a wymaga wykazania (por. wyrok NSA z dnia 16 listopada 2011 r., I OSK 1088/11, LEX nr 1131468). O ile przyznanie zasiłku okresowego nie ma charakteru uznaniowego, bowiem spełnienie warunków do jego przyznania obliguje do jego przyznania, o tyle uznaniu administracyjnemu pozostawiona jest (w określonych ramach) jego wysokość i okres pobierania, poprzez ustawowo określoną możliwość miarkowania. Zgodnie z unormowaniami ustawy o pomocy społecznej, celem pomocy społecznej jest wspieranie osób i rodzin w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb i umożliwienie im życie w warunkach odpowiadających godności człowieka. Pomoc społeczna powinna w miarę możliwości doprowadzić do życiowego usamodzielnienia osób i rodzin oraz ich integracji ze środowiskiem (art. 3 ust. 1 i 2 ustawy o pomocy społecznej). Sam rodzaj, forma i rozmiar świadczenia powinny być odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy. Potrzeby osoby i rodziny korzystającej z pomocy powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i możliwościom pomocy społecznej (art. 3 ust. 3 i 4 ustawy o pomocy społecznej). Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że w sprawie niniejszej organy administracji swoje kompetencje zrealizowały poprawnie. Ustalona została należycie sytuacja życiowa i materialna skarżącego. Dokonane w toku postępowania wyjaśniającego spostrzeżenia upoważniały organ do poczynienia stosownych ustaleń. Z jednej strony nie ma wątpliwości, że skarżący spełnia kryterium dochodowe określone przepisem art. 8 ust. 1 pkt 3 ustawy i że nie radzi sobie sam z zaspokojeniem własnych potrzeb bytowych, a w jego rodzinie występuje bezrobocie i niepełnosprawność. Trafne są ustalenia organów, że J. Ł. zamieszkuje i gospodaruje wspólnie ze swoją matką, a więc w rozumieniu art. 6 pkt 14 ustawy o pomocy społecznej, stanowią oni razem dwuosobową rodzinę. Skarżący jest zarejestrowany w Powiatowym Urzędzie Pracy jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku, natomiast jego matka jest osobą niepełnosprawną. Zasadnie również organy podniosły, że prowadzenie wspólnego gospodarstwa domowego polega na wspólnym zamieszkiwaniu i gospodarowaniu bez względu na kwestie własnościowe gospodarstwa rozumianego jako majątek. Skoro skarżący zamieszkuje wspólnie z matką i z nią gospodaruje w odrębnym budynku nr [...] w G, a sześcioosobowa rodzina brata skarżącego – J. mieszka w oddzielnym nowo wybudowanym budynku nr [...] w G i tam prowadzi własne gospodarstwo domowe, to trafne są ustalenia organów, że skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo z matką i brak podstaw do przyjęcia, że prowadzi on to gospodarstwo zarówno z matką, jak i rodziną brata. Nie jest również osobą samotnie gospodarującą, nie osiąga wprawdzie dochodu, ale zamieszkuje w mieszkaniu razem z matką, korzystając z tego mieszkania, energii elektrycznej innych mediów oraz wyżywienia finansowanych ze środków pieniężnych jego matki. Niewątpliwie skarżący i jego matka stanowią rodzinę w rozumieniu art. 6 pkt 14 ustawy o pomocy społecznej, zgodnie z którym rodziną są "osoby spokrewnione lub niespokrewnione pozostające w faktycznym związku, wspólnie zamieszkujące i gospodarujące", a w konsekwencji dochód matki skarżącego należy traktować jako dochód jego rodziny. Dochód ten jest należycie udokumentowany. W aktach sprawy znajduje się pisemna informacja z ZUS z dnia 9 listopada 2012 r. na temat wysokości renty rodzinnej, którą otrzymuje matka skarżącego. Niezasadne są zarzuty niewłaściwego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w niniejszej sprawie. W aktach sprawy znajduje się zawiadomienie Sądu Rejonowego Wydziału Ksiąg Wieczystych z dnia 23 sierpnia 2004 r., które – co wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji – było brane pod uwagę przy rozpatrywaniu sprawy skarżącego. Ustalanie dochodów i wydatków rodziny brata skarżącego nie było w niniejszej sprawie ani konieczne, ani potrzebne w świetle trafnych ustaleń, że rodzinę w rozumieniu art. 6 pkt 14 ustawy o pomocy społecznej stanowią w realiach niniejszej sprawy skarżący i jego matka. Dla oceny trafności rozstrzygnięcia niniejszej sprawy nie mogą mieć znaczenia podnoszone przez skarżącego okoliczności nie podjęcia działań skutecznych w sprawie przemocy w rodzinie oraz w sprawie wszczęcia procedury "Niebieskie Karty", gdyż organy nie kwestionują konieczności udzielania skarżącemu pomocy. Niezależnie od tego, z pisemnej informacji OPS z dnia 3 grudnia 2012 r. w związku ze zgłoszeniem przez J. Ł. występowania w rodzinie przemocy wynika, że Ośrodek wszczął procedurę "Niebieska Karta" i przekazał sprawę według kompetencji do Zespołu Interdyscyplinarnego ds. Przeciwdziałania Przemocy w Rodzinie. Jak już zaznaczono konieczności udzielenia pomocy skarżącemu organy nie kwestionują, z drugiej jednak strony - co wynika z akt sprawy i oświadczeń organu pomocą taką - szerszą niż tylko wynikającą z zaskarżonej decyzji - skarżący został wielokrotnie objęty. Należy podkreślić, że pomoc społeczna jest przyznawana w wysokości, którą ograniczają pozostające w dyspozycji organów środki finansowe. Nadto świadczenia z zakresu pomocy społecznej nie mają za zadanie zaspokajać wszelkich potrzeb podopiecznych. Sytuacja rodzinna i bytowa skarżącego jest organom administracji znana i brana pod uwagę w trakcie postępowań w sprawie udzielania mu świadczeń z pomocy społecznej, co ma miejsce od 1997 r. Skarżący objęty jest stałą pomocą społeczną – czego nie kwestionuje - która wprawdzie w jego osobistym odczuciu jest niewystarczająca, lecz uznać ją należy za adekwatną do możliwości finansowych Ośrodka Pomocy Społecznej. Również wysokość świadczenia przyznanego J. Ł. zaskarżoną decyzją jest adekwatna do możliwości finansowych OPS. Brak podstaw do przyjęcia za niewiarygodne oświadczeń organu, że na terenie Miasta i Gminy zamieszkują też inne osoby i rodziny, niejednokrotnie wielodzietne, które również borykają się z problemami finansowymi i oczekują na pomoc, a Ośrodek dysponując ograniczonymi środkami pieniężnymi na pomoc społeczną jest w stanie przyznawać zasiłki tylko w takim rozmiarze, który mieści się w granicach jego możliwości. Należy podkreślić, że skarżącemu przyznano również zasiłek celowy w wysokości 200 zł decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 31 grudnia 2012 r., znak: [...] utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji. Dodać także należy, że świadczenia z pomocy społecznej mają jedynie wspomagać osoby z nich korzystające, a nie je utrzymywać – to jest bowiem podstawowym zadaniem każdego obywatela, który w tym zakresie winien przejawiać racjonalną aktywność w ramach swoich możliwości i współpracować z właściwymi instytucjami, w tym organami pomocy społecznej. Z powyższych powodów skargę, jako nieuzasadnioną, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało oddalić.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło