III SA/Kr 295/13

WyrokWSA w Krakowie2013-12-05

Skład orzekający: Janusz Bociąga, Krystyna Kutzner, Maria Zawadzka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy administracji publicznej prawidłowo ustaliły stan faktyczny w sprawie rozpoznania choroby zawodowej, w szczególności czy prawidłowo oceniły możliwość przeprowadzenia testu prowokacji wziewnej i czy uwzględniły wpływ narażenia na czynniki chemiczne na stan zdrowia pracownika?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, stwierdzając naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organy nie zebrały i nie rozpatrzyły w sposób wyczerpujący materiału dowodowego, nie ustaliły dokładnie wpływu kontaktu z substancjami chemicznymi na stan zdrowia skarżącego, a także nie podjęły próby ponownego przeprowadzenia testu prowokacji wziewnej po poprawie stanu psychicznego skarżącego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła rozpoznania choroby zawodowej – astmy oskrzelowej u R. B. Organy administracji dwukrotnie wydały decyzje o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej, opierając się na orzeczeniach lekarskich wskazujących na brak zawodowej etiologii schorzenia. Skarżący podnosił, że pracował w warunkach narażenia na czynniki chemiczne. Sąd administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję, wskazując na błędy proceduralne w postępowaniu dowodowym.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Bociąga (spr.) Sędziowie NSA Krystyna Kutzner WSA Maria Zawadzka Protokolant Ewelina Knapczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 grudnia 2013 r. sprawy ze skargi R. B. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 24 stycznia 2013 r. nr [....] w przedmiocie choroby zawodowej uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. Powiatowy Inspektor Sanitarny decyzją z dnia [...] 2010 r. nr [...] działając na podstawie art. 104 § 1 i § 2 K.p.a., art. 235 (1) Kodeksu pracy oraz przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych, a także art. 5 pkt 4a ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej po rozpoznaniu zgłoszenia choroby zawodowej R. B. nie stwierdził u niego astmy oskrzelowej. W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że R. B. pracował na następujących stanowiskach pracy: od 1 września 1977 r. do 14 sierpnia 1980 r. jako pracownik młodociany Zasadniczej Szkoły Zawodowej, od 15 sierpnia 1980 r. do 14 maja 1981 r. jako ślusarz remontowy na Wydziale Remontowym, od 15 maja 1981 r. do 15 maja 1983 r. jako laborant w dziale Kontroli Jakości (w tym okresie przechodził rehabilitację) i od 16 maja 1983 r. do 30 grudnia 1999 r. jako laborant w Dziale Kontroli Jakości. Jak wynika z analizy wykonanych w grudniu 1990 r. badań środowiska pracy R. B. pracując na stanowisku laboranta, miał kontakt z różnymi substancjami chemicznymi tj.: tlenek i dwutlenek węgla, kwas solny, kwas siarkowy, kwas fosforowy, fluorowodór, dwutlenek siarki, żelazo, mangan, których stężenia były poniżej najwyższych dopuszczalnych stężeń (łączna wielkość ekspozycji wynosiła 0,24 i była mniejsza od wartości dopuszczalnej równej jedności) oraz z pyłem zawierającym wolną krystaliczną krzemionkę od 2-50 % w stężeniu 1,8 mg/m3, tj. poniżej NDS. R. B. był badany w Ośrodku Medycyny Pracy, który w dniu 27 lutego 2003 r. wydał orzeczenie lekarskie o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej – astmy oskrzelowej. W trybie odwoławczym został skierowany do Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego. Tenże Instytut w dniu 26 marca 2004 r. wydał orzeczenie lekarskie zaoczne o braku podstaw do rozpoznania u badanego choroby zawodowej pod postacią astmy oskrzelowej (poz. 6 wykazu). Dostarczona dokumentacja nie zawierała informacji o okolicznościach, w których wystąpił stan astmatyczny w 1981 r. i leczeniu tego stanu (w warunkach szpitalnych czy ambulatoryjnie). Przeprowadzona w Ośrodku Medycyny Pracy w diagnostyka alergologiczna z popularnymi alergenami wziewnymi pochodzenia pozazawodowego oraz potencjalnymi alergenami środowiska pracy R. B. wypadła ujemnie. Zaznaczono, że dalsza diagnostyka alergologiczna jest niemożliwa, z uwagi na brak współpracy pacjenta. Na podstawie powyższych orzeczeń lekarskich oraz przeprowadzonej oceny narażenia zawodowego Powiatowy Inspektor Sanitarny w dniu [...] 2004 r. wydał decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej pod postacią astmy oskrzelowej R. B. Od tej decyzji zainteresowany złożył odwołanie do Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego. Decyzją z dnia [...] 2005 r. utrzymana została w mocy decyzja organu I instancji. Przedmiotowa decyzja została zaskarżona przez R. B. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. Wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 28 września 2006 r. sygn. akt III SA/Kr 802/05 została ona uchylona. Sąd, w wyroku stwierdził, iż organy administracyjne swoje rozstrzygnięcia oparły na opinii lekarskiej lakonicznej, nie zawierającej przekonywującego jednoznacznego i wzajemnie zgodnego uzasadnienia. W ponownym postępowaniu w przedmiocie choroby zawodowej Powiatowy Inspektor Sanitarny zwrócił się na piśmie do obu jednostek orzeczniczych w kwestii ustosunkowania się do podanych powyżej twierdzeń zawartych w wyroku Sądu. Ośrodek Medycyny Pracy w odpowiedzi podtrzymał swoje orzeczenie z dnia 27 lutego 2003 r. W swojej opinii uzupełniającej podał, iż w/w orzeczenie lekarskie zostało wydane na podstawie wywiadu, badania klinicznego i dokumentacji alergologicznej. Dla potwierdzenia zawodowego tła rozpoznanego schorzenia konieczne jest wykonanie testu prowokacji wziewnej z alergenem obecnym w środowisku pracy, który polega na wywołaniu reakcji bronchospastycznej pod wpływem inhalacji alergenu i pomiarze wielkości tej reakcji na podstawie oceny zmienności parametrów uzyskanych w badaniu spirometrycznym. Metodyka tego testu oparta jest na wielokrotnych badaniach spirometrycznych, które wymagają pełnej współpracy badanego z osobą wykonującą badanie. U R. B. ze względu na brak takiej współpracy, spowodowanej prawdopodobnie współistniejącym schorzeniem psychicznym i prowadzonym leczeniem, nie udało się wykonać poprawnej i powtarzalnej spirometrii, będącej warunkiem prawidłowej interpretacji testu. Poza tym pacjent nie zgłosił się na badanie w wyznaczonym terminie, gdyż według informacji telefonicznej od matki z powodu zaostrzenia choroby, przebywał na oddziale psychiatrycznym. W późniejszym terminie nie wyraził zgody na badanie spirometryczne. Brak, więc było możliwości wykonania prowokacji wziewnej, co zaznaczono w konsultacji alergologicznej. W kwestii potencjalnego działania alergizującego czynników obecnych w środowisku pracy badanego, jednostka orzecznicza nie stwierdziła takiego działania (stwierdzała natomiast działanie drażniące). Mając jednak na względzie fakt, iż wiele czynników chemicznych może takie działanie wywołać wykonano u badanego testy skórne zawodowe, które wypadły ujemnie. Inne badania tj.: IgE, testy skórne z alergenami inhalacyjnymi, wymaz cytologiczny ze śluzówek górnych dróg oddechowych, również nie wykazały cech alergii u badanego. W konkluzji wydanej opinii tenże ośrodek wskazał, iż mając na względzie całą dokumentację, w tym uzupełnioną ocenę narażenia zawodowego, brak aktualnie podstaw do zmiany wcześniej wydanego orzeczenia o braku podstaw do rozpoznania u R. B. zawodowej astmy oskrzelowej. Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego po ponownej analizie dokumentacji zebranej w sprawie również podtrzymał swoje stanowisko o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej. Powiatowy Inspektor Sanitarny mając na względzie wskazówki Sądu zawarte w cytowanym wyżej wyroku, pismem z dnia 26 października 2007 r. zwrócił się do Ośrodka Medycyny Pracy z prośbą o przebadanie R. B., aby zapewnić mu czynny udział w postępowaniu. OMP pismem z dnia 6 grudnia 2007 r. wystąpił do R. B. o zgłoszenie się na badania uzupełniające w Poradni Alergologicznej w dniu 13 grudnia 2007 r. Zainteresowany nie zgłosił się na konsultacje medyczne w wyznaczonym terminie. Według oświadczenia jego matki nie mógł stawić się na badania ze względu na stan zdrowia. Na potwierdzenie tego przedłożyła organowi zaświadczenie lekarskie wystawione przez lekarza psychiatrę (w aktach sprawy), z którego wynika, że pacjent nie współpracuje przy badaniu i nie jest możliwe wykonanie innych konsultacji poza psychiatryczną. Na podstawie orzeczeń, opinii do nich uzupełniających, przeprowadzonej oceny narażenia zawodowego i całości materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, Powiatowy Inspektor Sanitarny w dniu [...] 2008 r. wydał decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej u R. B. pod postacią astmy oskrzelowej. Od powyższej decyzji złożono odwołanie. Wojewódzki Inspektor Sanitarny po rozpatrzeniu argumentów zawartych w odwołaniu, decyzją z dnia [...] 2008 r., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. Na powyższą decyzję wpłynęła skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, który wyrokiem z dnia 29 września 2009 r., sygn. akt III SA/Kr 1295/08 uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu wyroku wskazano, iż rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, na podstawie, którego zostały wydane przedmiotowe decyzje, Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 19 czerwca 2008 r. sygn. P23/07 uznał za niezgodne z Konstytucją RP. Ponowne postępowanie administracyjne w przedmiocie choroby zawodowej u R. B. było przeprowadzone przez Powiatowego Inspektora Sanitarnego już w oparciu o przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. Powiatowy Inspektor Sanitarny pismem z dnia 20 maja 2010 r. zwrócił się do Ośrodka Medycyny Pracy o zajęcie stanowiska w kwestii powołania biegłego lekarza pulmonologa, co podnosiła M. B. w piśmie z dnia 5 maja 2010 r. W przesłanej odpowiedzi tenże Ośrodek wyjaśnił, iż tryb postępowania diagnostyczno-orzeczniczego określony w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz.U. nr 105, poz. 869), nie przewiduje powołania biegłych z jakiejkolwiek dziedziny przez jednostkę orzeczniczą I stopnia. Biorąc pod uwagę zmianę przepisów orzeczniczych i kryteria diagnostyczno - orzecznicze, zamieszczone w aktualnie obowiązującym wykazie chorób zawodowych, to w zakresie orzekanego schorzenia u R. B. - astmy oskrzelowej, tj. punktu 6 wykazu chorób zawodowych, nowe rozporządzenie nie wprowadziło zmian ani w odniesieniu do kryteriów orzeczniczych ani do treści jednostki chorobowej wymienionej w tym punkcie wykazu. Nie ma więc w ocenie jednostki orzeczniczej podstaw do weryfikacji treści orzeczenia lekarskiego nr [...] z dnia 27 lutego 2003 r. o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej. Po rozpoznaniu odwołania Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny decyzją z dnia 24 stycznia 2013r. znak [...] utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] 2010r. o braku podstaw do stwierdzenia R. B. choroby zawodowej - astmy oskrzelowej. W uzasadnieniu organ podał, że zgodnie z art. 2351 Ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks Pracy (tekst jednolity Dz.U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94 z późn.zm.): za chorobę zawodową uważa się chorobę, wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych "narażeniem zawodowym". Aby zatem doszło do stwierdzenia u danej osoby choroby zawodowej, schorzenie tej osoby powinno być wykazane w wykazie chorób zawodowych załączonym do rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych oraz powinno być spowodowane narażeniem zawodowym, przy czym związek przyczynowy między schorzeniem i narażeniem zawodowym powinien być stwierdzony bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem. Wydane na podstawie art. 237 § 1 pkt.3-6 i §[1] ustawy - Kodeks pracy - rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz.U. Nr 105, poz. 869) określa sposób i tryb postępowania dotyczący rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych. Osoba zainteresowana, której dotyczy podejrzenie winna być skierowana na badanie w celu rozpoznania choroby zawodowej do właściwej jednostki orzeczniczej. Następstwem wykonanego tam badania jest orzeczenie lekarskie o rozpoznaniu choroby zawodowej bądź o braku podstaw do jej rozpoznania wydane na podstawie wyników przeprowadzonych badań lekarskich i pomocniczych, dokumentacji medycznej pracownika dokumentacji przebiegu zatrudnienia oraz oceny narażenia zawodowego. Bez wskazanych wyżej opinii lekarskich bądź sprzecznie z tymi opiniami organ Państwowej Inspekcji Sanitarnej nie może dokonać we własnym zakresie rozpoznania choroby i ustalenia, czy rozpoznane schorzenie mieści się w wykazie chorób zawodowych, co nie oznacza zwolnienia organu orzekającego od obowiązku dokonania oceny orzeczenia lekarskiego w granicach wskazanych w art. 80 K.p.a. Organ nie może bowiem oprzeć swego rozstrzygnięcia w sprawie na opinii lekarskiej lakonicznej treści, nie zawierającej przekonującego i należytego uzasadnienia, bądź sprzecznej z przepisami prawa. Zatem w każdym przypadku orzekania o stanie zdrowia osoby badanej decydujące i rozstrzygające znaczenie ma badanie lekarskie oraz badania specjalistyczne przeprowadzone w jednostce orzeczniczej I i II stopnia wydającej stosowne orzeczenie lekarskie. Na podstawie tych badań weryfikowane są inne badania lekarskie oraz rozpoznania związane z podejrzeniem choroby zawodowej. W każdym badaniu w jednostce orzeczniczej obok wyników przeprowadzonych tam badań analizowane są dane o narażeniu zawodowym a także dokumentacja medyczna pacjenta, mająca znaczenie pomocnicze. Organy nie rozpoznały u R. B. schorzenia figurującego pod poz. 6 wykazu chorób zawodowych tj. astmy oskrzelowej. Stosownie do § 11 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych, do postępowania w sprawie zgłaszania podejrzenia, rozpoznania i stwierdzenia chorób zawodowych, wszczętych i nie zakończonych przed dniem wejścia w życie tego rozporządzenia (3 lipca 2009 r.), stosuje się przepisy tego rozporządzenia, z tym, że czynności dokonane w toku wszczętego postępowania pozostają skuteczne. R. B. pracował w A S.A. Oddział w K przez około 29 lat w warunkach ekspozycji na tlenek węgla, dwutlenek węgla, kwas solny, kwas siarkowy, kwas fosforowy, fluorowodór, dwutlenek siarki, żelazo, mangan, pyły. Są to substancje chemiczne o działaniu drażniącym na organizm ludzki. Wyniki wykonanych badań na okoliczność podejrzenia choroby zawodowej u R. B. pod postacią astmy oskrzelowej, nie potwierdziły ich działania alergizującego. Jednostki orzecznicze właściwe do rozpoznawania chorób zawodowych, pomimo rozpoznania u zainteresowanego schorzenia pod postacią astmy oskrzelowej nie uznały jej zawodowej etiologii. Brak w środowisku pracy R. B. czynników o działaniu alergizującym przesądza o nierozpoznaniu zawodowej etiologii astmy oskrzelowej. Brak zatem podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej. Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego na podstawie dokumentacji wskazał z przeważającym prawdopodobieństwem na infekcyjną etiologię rozpoznanej u R. B. astmy oskrzelowej (objawy choroby wystąpiły po przebytym zapaleniu płuc). Zważywszy, iż w przedmiotowej sprawie stan faktyczny został dokładnie i wszechstronnie wyjaśniony do rozstrzygnięcia na podstawie dowodów zebranych w postępowaniu prowadzonym w trybie i na zasadach określonych w rozporządzeniu w sprawie chorób zawodowych, dowodu wnioskowanego przez pełnomocnika strony, organ nie uwzględnił, gdyż dotyczy on okoliczności już wyjaśnionych innymi dowodami w tym postępowaniu. Są nimi orzeczenia lekarskie i opinie wydane przez jednostki orzecznicze I i II stopnia, powołane jako właściwe do rozpoznawania chorób zawodowych. Jednostki orzecznicze są biegłymi w znaczeniu art. 84 K.p.a., a wydane przez nich orzeczenia lekarskie organ ocenia na podstawie całokształtu zebranego materiału dowodowego w sprawie, co też uczynił i podzielił przedstawioną w nich argumentację. Dodatkowo należy podnieść, iż opinia biegłego nie wniesie nic nowego, z uwagi na to, iż pacjent nie może być badany, ze względu na swoje schorzenie i leczenie (zaświadczenie z dnia 18 maja 2012 r. z pobytu w Szpitalu Specjalistycznym, karta informacyjną leczenia szpitalnego R. B.), a w sprawie co wyżej podano wypowiadały się dwie jednostki orzecznicze właściwe do rozpoznawania chorób zawodowych, wydając stosowne orzeczenia lekarskie i opinie uzupełniające. Od tej decyzji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniósł R. B. W uzasadnieniu wskazał, że jego sprawa została określona jako sprawa mająca charakter "zawiły" stąd ciągłe przedłużanie terminów jej rozstrzygnięcia. Warunki w jakich pracował są to warunki z narażeniem czynników chemicznych na stan zdrowia. Ponieważ do tego doszło jeszcze schorzenie psychiatryczne, to dlatego postępowanie jest zawiłe. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Sanitarny wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej powoływana jako P.p.s.a.) Sąd rozstrzygając w granicach danej sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Wobec treści skargi godzi się podnieść, że rozstrzygając w granicach danej sprawy, Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że ma prawo wziąć pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze (art. 134 P.p.s.a.). Stosując przedstawione wcześniej kryteria oceny Sąd w pierwszej kolejności ocenił prawidłowość zastosowania przy załatwianiu sprawy przepisów postępowania administracyjnego. Przepisy te rzutują, bowiem na prawidłowość ustalonego stanu faktycznego, a tylko należycie ustalony stan faktyczny sprawy pozwala ocenić zasadność zastosowania konkretnych norm prawa materialnego. Przeprowadzona w tym zakresie kontrola wykazała konieczność zastosowania w niniejszej sprawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W myśl przywołanego przepisu decyzja podlega uchyleniu, jeżeli Sąd stwierdzi naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W niniejszej sprawie, w ocenie Sądu zaskarżona decyzja jak również decyzja organu I instancji zostały wydane z naruszeniem, art. 7, art. 8, art. 11, art. 15, art.77 § 1, art.80, art. 107 § 3 K.p.a. Na organie administracji publicznej ciąży obowiązek zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego. Zebrany materiał dowodowy musi być kompletny, wyczerpujące zaś rozpatrzenie materiału dowodowego polega na takim ustosunkowaniu się do każdego ze zgromadzonych w sprawie dowodów, z uwzględnieniem wzajemnych powiązań między nimi, aby uzyskać jednoznaczność ustaleń faktycznych i prawnych. Ocena materiału dowodowego następuje zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów określoną w art. 80 k.p.a., ocena ta musi znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, gdyż w innym przypadku dojdzie do naruszenia art. 107 § 3 K.p.a. W ocenie Sądu poważne wątpliwości budzi przeprowadzone przez organy zarówno I jak i II instancji postępowanie dowodowe. Z orzeczenia lekarskiego zaocznego nr [...] wynika, iż w trakcie pierwszej wizyty w 1981 r. u R. B. rozpoznano stan astmatyczny. Wskazano, że skarżący w trakcie pracy w charakterze laboranta miał kontakt z różnymi substancjami chemicznymi między innymi kwasem solnym, siarkowym, fosforowym, fluorowodorem, tlenkiem i dwutlenkiem węgla, tlenkiem siarki, żelazem czy też manganem. Z dokumentacji jednoznacznie wynika, że dla potwierdzenia zawodowego tła rozpoznanego schorzenia konieczne jest wykonanie testu prowokacji wziewnej z alergenem obecnym w środowisku. Test prowokacji wziewnej polega na wywołaniu reakcji bronchospastycznej pod wpływem inhalacji alergenu i pomiarze wielkości tej reakcji na podstawie oceny zmienności parametrów uzyskanych w badaniu spirometrycznym. Test prowokacji wziewnej wymaga również oceny parametrów spirometrycznych po inhalacji płynu kontrolnego w dniu poprzedzającym badanie. Konieczne jest wykonanie trzech badań spirometrycznych. Faktem jest, że metodyka testu prowokacji wziewnej oparta jest na wielokrotnych badaniach spirometrycznych, które wymagają współpracy badanego z osobą wykonującą badanie. Organy powołują się na brak możliwości takiej współpracy ze skarżącym spowodowaną jego chorobą psychiczną. Jednak nie wzięto pod uwagę, że w karcie informacyjnej leczenia szpitalnego (wydruk z dnia 4 czerwca 2012 r.) poinformowano, iż w wyniku stosowanego leczenia farmakologicznego uzyskano poprawę stanu psychicznego, w związku, z czym R. B. został wypisany. W tej sytuacji obowiązkiem organu administracyjnego prowadzącego niniejsze postępowania było sprawdzenie, czy współpraca ze skarżącym jest nadal niemożliwa. A jeżeli okazałoby się, że skarżący wyraża chęć i gotowość współpracy należało przeprowadzić wyżej wskazany test, celem ustalenia czy astma oskrzelowa ma charakter choroby zawodowej. Co więcej w dokumentacji medycznej (k-19) wyraźnie zaznaczono, że skarżący nie powinien mieć kontaktu z substancjami chemicznymi takimi jak tlenek i dwutlenek węgla, kwas solny, kwas siarkowy, kwas fosforowy, fluorowodór, dwutlenek siarki, żelazo. Zastrzeżenie to wydał lekarz Kliniki chorób zawodowych, kierujący R. B. do pracy w laboratorium, na okres dwóch lat celem pracy w warunkach rehabilitacyjnych. Tymczasem z dokumentacji zebranej w sprawie jasno wynika, że właśnie z takimi substancjami skarżący miał do czynienia na swoim stanowisku pracy. Organy przy tym nie wyjaśniły, jaki to miało wpływ na jego stan zdrowia i w jakim stopniu przyczyniło się do zaostrzenia jego choroby. Jednocześnie nie wyjaśniono, dlaczego zdaniem organu to, że miał on kontakt z wymienionymi substancjami na zajmowanym stanowisku pracy nie kwalifikuje się do uznania, że choroba powstała w związku z zajmowanym stanowiskiem, a tym samym jest chorobą zawodową. Zgodnie zaś z art. 7 K.p.a. w toku postępowania organy administracji podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. Z kolei w świetle art. 77 § 1 K.p.a. organ jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Wyrażona w powyższych przepisach zasada prawdy obiektywnej jest jedną z naczelnych zasad postępowania administracyjnego, a wyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych związanych z określoną sprawą stanowi przesłankę warunkującą trafne zastosowanie przepisu prawa materialnego. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 26 października 1984 r. (II SA 1205/84, publ. ONSA 1984/2/98) obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego ciąży na organie prowadzącym postępowanie administracyjne. Rozumieć przez to należy uwzględnienie wszystkich dowodów przeprowadzonych lub potencjalnie możliwych do przeprowadzenia w postępowaniu, jak również uwzględnienie wszystkich okoliczności towarzyszących przeprowadzeniu poszczególnych dowodów, mających znaczenie dla oceny ich mocy oraz wiarygodności. Równocześnie organ administracji winien przeprowadzać dowody w sposób uwzględniający wymogi wyrażone w kodeksie postępowania administracyjnego. Organy administracji rozpoznające sprawę nie ustaliły dokładnie, które ze związków chemicznych, na których działanie narażony był skarżący, są astmogenne, nie próbowały podjąć z nim współpracy po wypisaniu ze szpitala celem wykonania odpowiedniego badania spirometrycznego i testów wziewnych. Nie wyjaśniono także czy testy alergologiczne przeprowadzono z wszystkimi alergenami występującymi w środowisko pracy. Organy administracji nie podjęły, zatem wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w sposób wyczerpujący nie zebrały i nie rozpatrzyły całego materiału dowodowego. W tej sytuacji stwierdzić należy, iż przy rozpoznaniu niniejszej sprawy w ramach postępowania administracyjnego doszło do naruszenia przepisów postępowania, które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W ocenie sądu organy dopuściły się obrazy art. 7 i 77 § 1 K.p.a. ponieważ nie wyjaśniły dokładnie stanu faktycznego sprawy ograniczając swoje ustalenia do ułomnego odzwierciedlenia warunków pracy skarżącego. Należy poczynić dalsze ustalenia dotyczące warunków pracy, a także ustalić czy wpływ kontaktu z substancjami chemicznymi miał odzwierciedlenie w jego stanie zdrowia. Efektem wskazanego wyżej uchybienia był brak możliwości ocenienia całokształtu materiału dowodowego, czym dopuszczono się naruszenia art. 80 K.p.a. Reasumując, w przedmiotowej sprawie organy obu instancji nieprawidłowo przeprowadziły postępowanie dowodowe, czym uchybiły przepisom Kodeksu postępowania administracyjnego. Mając powyższe na uwadze zarówno zaskarżona decyzja jak i utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji podlegały uchyleniu. Sąd orzekł na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi. Ponownie rozpoznając sprawę organ winien przeprowadzić postępowanie dowodowe w sposób dokładny i rzetelny i w oparciu o tak uzupełniony materiał wydać decyzję.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło