III SA/Kr 36/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Krystyna Kutzner po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 6 marca 2015 r. wniosku E. S. o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku w sprawie z Jej skarg na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 12 września 2013 r. nr [...] z dnia 12 września 2013 r. nr [...] z dnia 12 września 2013 r. nr [...] z dnia 12 września 2013 r. nr [...] z dnia 12 września 2013 r. nr [...] z dnia 12 września 2013 r. nr [...] z dnia 12 września 2013 r. nr [...] w przedmiocie uznania przyznanych świadczeń za nienależnie pobrane postanawia: odmówić przywrócenia terminu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 13 listopada 2014 r. sygn. akt III SA/Kr 36/14 oddalił skargi E. S. na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 12 września 2013 r. w przedmiocie uznania przyznanych świadczeń za niezależnie pobrane. Pismem z dnia 11 grudnia 2014 r. skarżąca reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku wraz z wnioskiem o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Zarządzeniem z dnia 16 stycznia 2015 r. Sąd wezwał skarżącą o wykazanie braku winy w uchybieniu terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, poprzez uprawdopodobnienie, iż charakter jej choroby w dniach 13 listopada 2014 r. - 5 grudnia 2014 r. uniemożliwił jej dochowanie terminu, gdyż na zaświadczeniu lekarskim z dnia 12 listopada 2014 r., znajdującym się w aktach sprawy, brak jest informacji, czy skarżąca zmuszona była do przebywania w domu z zaleceniem leżenia. W odpowiedzi do tut. Sądu wpłynęło pismo pełnomocnika skarżącej, w który podniósł on, że w dniu 12 listopada 2014 r. skarżąca miała wykonywany zabieg na prawe oko, który był powiązany z długotrwałą rekonwalescencją i nie przyniósł oczekiwanej poprawy. Przyczyna uchybienia terminu ustała dopiero w dniu 5 grudnia 2014 r., kiedy to stan zdrowia skarżącej nieznacznie się poprawił. Pełnomocnik skarżącej poinformował, że jej stan zdrowia jest wysoce niezadowalający, potęgowany niepełnosprawnością oraz problemami natury psychicznej. W dniach od 13 listopada 2014 r. do 5 grudnia 2014 r. skarżąca była po zabiegu operacyjnym prawego oka i przebywała w domu. Zdaniem pełnomocnika, doświadczenie życiowe przemawia za tym, że osoba o takim stopniu niepełnosprawności, jak skarżąca przy innych towarzyszących dolegliwościach oraz pogarszającej się wadzie wzorku zmuszona była przebywać w domu. Sąd stwierdza, że w aktach sprawy znajduje się karta informacyjna z zakładu opieki medycznej z której wynika, że skarżąca w domu korzysta z wózka inwalidzkiego, a na spacery wychodzi dzięki pomocy znajomych. Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 86 § 1 p.p.s.a., sąd może na wniosek przywrócić termin, jeżeli strona bez własnej winy nie dokonała czynności w postępowaniu sądowym. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (art. 87 § 1 p.p.s.a.), przy czym równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 p.p.s.a.). W orzecznictwie i w literaturze prawniczej przyjmuje się, iż brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, biorąc pod uwagę obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Zatem, przy uwzględnieniu wymogów przewidzianych w art. 87 § 1 p.p.s.a., przywrócenie terminu może mieć miejsce jedynie wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku oraz gdy strona w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją uprawdopodobni brak swojej winy (por.: postanowienie NSA z dnia 16 września 2011 r., sygn. akt II OZ 882/11; postanowienie NSA z dnia 26 października 2009 r., sygn. akt I OZ 996/09; postanowienie NSA z dnia 23 października 2009 r., sygn. akt I OZ 989/09; postanowienie NSA z dnia 23 lipca 2007 r., sygn. akt I OZ 738/09). Zaznaczyć przy tym należy, że art. 86 § 1 p.p.s.a. nie określa, według jakich kryteriów należy oceniać zachowanie strony. Daje to sądowi możliwość uwzględnienia wszystkich okoliczności, jakie uzna za istotne w konkretnej sprawie, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. W rozpoznawanej sprawie za przyczynę usprawiedliwiającą przekroczenie terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku miał zostać uznany zły stan zdrowia skarżącej i zabieg na oko, który odbył się w dniu 12 listopada 2014 r. W tym kontekście należy przywołać poglądy orzecznictwa, w myśl których nagła choroba może być uznana za przyczynę usprawiedliwiającą uchybienie terminu jedynie wówczas, gdy choroba ta stanowi niemożliwą do przezwyciężenia przyczynę niedochowania terminu. Konieczne jest w takim przypadku wykazanie przez wnioskodawcę, że jego choroba była takiego rodzaju, że nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą, a tym bardziej jej rodzaj, czy objawy uniemożliwiały osobiste działanie (por. postanowienie NSA z 22.11.2013 r., II OZ 1053/13, LEX nr 1394994). Z kolei w postanowieniu z 5.09.2013 r. (II FZ 746/13, LEX nr 1364189) NSA trafnie wskazał, że przeszkodą do dokonania określonej czynności procesowej jest z reguły nagła choroba, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą. Nawet taka choroba, która wymaga leżenia, nie uzasadnia przywrócenia terminu, jeżeli przykładowo strona mogła nadać pismo w ustawowym terminie korzystając z pomocy domowników, czy innych osób. Zdaniem Sądu rozpatrującego niniejszą sprawę, skarżąca nie uprawdopodobniła swojego braku winy w uchybieniu terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku. Sąd nie kwestionuje, iż skarżąca miała wykonany zabieg oka w dniu 12 listopada 2014 r., jak również tego, iż ma ona inne dolegliwości zdrowotne. Nie można jednakże przyjąć, iż uprawdopodobniła ona, iż od dnia zabiegu, aż do 5 grudnia 2014 r. nie była zdolna do przesłania przedmiotowego wniosku. Z karty leczenia z dnia 22 października 2014 r. (k.78) jednoznacznie wynika, że korzysta ona w życiu codziennym z pomocy znajomych. Sąd podkreśla, iż czynności złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku nie musiała dopełnić osobiście. Pełnomocnik skarżącej wezwany o uprawdopodobnienie braku winy skarżącej w uchybieniu terminu poprzez wykazanie , czy skarżąca w okresie od 13 listopada 2014 r. do 5 grudnia 2014 r. zmuszona była do przebywania w domu z zaleceniem leżenia stwierdził jedynie, że bezsprzecznie ogólny stan zdrowia skarżącej jest zły. Sąd nie kwestionował złego stanu zdrowia skarżącej, jednakże nie może on zostać uznany za przesłankę powodującą konieczność przywrócenia uchybionego terminu. Pełnomocnik nie wykazał, iż skarżąca zmuszona była do pozostawania w domu z zaleceniem leżenia, a tylko w takim przypadku wyłączona byłaby możliwość osobistego załatwienia sprawy poprzez złożenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia. Zgodnie z ugruntowaną linią orzeczniczą Naczelnego Sądu Administracyjnego okoliczność choroby czy też podeszły wiek i zły stan zdrowia nie przesądzają jeszcze o braku winy w uchybieniu terminowi. Powołanie się na te okoliczności nie jest równoznaczne z uprawdopodobnieniem, że powyższe uchybienie nastąpiło bez winy strony, np. choroba nie pozwoliła na osobiste prowadzenie sprawy , czy wyręczenie się inną osobą (por. postanowienia NSA: z dnia 17 lipca 2014 r., sygn.. akt II OZ 701/14, Lex nr 1493036, z dnia 23 września 2014 r. sygn. akt II GZ 540/14, Lex nr 1530548). Mając na względzie powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na podstawie art. 86 § 1 w związku z art. 87 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie uwzględnił niniejszego wniosku o przywrócenie terminu.