III SA/Kr 363/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Bożenna Blitek sprawozdawca Sędziowie: NSA Wiesław Kisiel WSA Elżbieta Kremer Protokolant Urszula Ogrodzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 marca 2006r. sprawy ze skargi W. W. na orzeczenie [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. z dnia 9 stycznia 2004r. Nr: [...] w przedmiocie uznania za winnego naruszenia dyscypliny służbowej i ukarania karą dyscyplinarną s k a r g ę o d d a l a Orzeczeniem Nr [...] z dnia 14 stycznia 2004r. do [...] Komendant Miejski Policji w K. po przeprowadzeniu postępowania dyscyplinarnego przeciwko komisarzowi W. W. - specjaliście Zespołu Dyżurnych Komisariatu Policji II w K. obwinionemu o to, że: "w dniu [...] maja 2003 roku nie wykonał polecenia wynikającego z Decyzji [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] maja 2003 roku w sprawie wprowadzenia w tym dniu od godz. 8.00 dwunastogodzinnego systemu służby policjantów garnizonu małopolskiego, celem zapewnienia bezpieczeństwa i porządku publicznego na terenie województwa małopolskiego, w związku z działaniami "Prezydent" oraz zagwarantowania pełnej mobilności biorących w nich udział sił i środków, gdyż w tym dniu w godzinach 8.00 - 17.00 nie przebywał w miejscu zamieszkania oraz spożywał alkohol, przez co wprowadził się w stan uniemożliwiający ewentualne podjęcie zadań służbowych, czym naruszył art. 132 ust. 3 pkt 1 Ustawy z dnia 6 kwietnia 1990r. o Policji (Dz. U. z 2002r., Nr 7, poz. 58 z późn. zm.)" -uznał W. W. winnym powyższego czynu i na podstawie art. 134 pkt 1 cyt. ustawy o Policji wymierzył za to karę dyscyplinarną nagany. Na uzasadnienie podano, że w związku z wizytą w Krakowie w dniu 30 maja 2003r. Prezydenta Stanów Zjednoczonych Ameryki Północnej – [...] Komendant Wojewódzki Policji w K. wydał Decyzję nr [...] z dnia [...] maja 2003r. w sprawie wprowadzenia dwunastogodzinnego systemu pracy dla policjantów garnizonu małopolskiego, w której zobowiązał wszystkich policjantów jednostek organizacyjnych Komendy Wojewódzkiej Policji w K. do przebywania po godzinach pracy w miejscu zamieszkania. Stosownie do polecenia, z treścią tej Decyzji zapoznał się kom. W. W.- dyżurny Zespołu Dyżurnych Komisariatu Policji II w K. , co potwierdził własnoręcznym podpisem na stronie drugiej decyzji (k. 34 - 35 akt postępowania dyscyplinarnego). W dniu [...] maja 2003r. W. W. razem z sierż. szt. K. F. zaraz po godzinie 8.00 udali się lokalu "[...]" w pobliżu komisariatu, gdzie spożywali alkohol w postaci piwa (po ok. 4 półlitrowe butelki na osobę). Następnie policjanci taksówką udali się na ul. [...] do salonu tatuażu, gdzie W. W. w ciągu 2-3 godzin wykonywał sobie tatuaż. Po wyjściu z salonu tatuażu obaj policjanci udali się do pubu piwnego na skrzyżowaniu ul. [...] i [...], gdzie w dalszym ciągu spożywali alkohol w postaci piwa do godziny 17.00, kiedy to zostali zatrzymani i przewiezieni do Komendy Miejskiej w K. w związku z czynem dokonanym z telefonu komórkowego będącego w tym dniu w użytkowaniu sierż. szt. K. F. , a W. W. został obwiniony także o to, że "w dniu [...] maja 2003r. w K. wprowadził w błąd Policję poprzez fałszywe zawiadomienie telefoniczne o podłożonym na terenie Dworca Kolejowego PKP w K. ładunku wybuchowym, przez co wywołał niepotrzebne czynności kompetentnych służb, tj. Policji, Straży Pożarnej, Pogotowia Ratunkowego i Straży Ochrony Kolei, czym naruszył art. 66 § 1 kodeksu wykroczeń". Organ I instancji na poparcie tych twierdzeń powołał m.in. dowody z dokumentów zalegających w aktach postępowania dyscyplinarnego oraz jednoznaczne zeznania świadków - podkom. J. F. (podkom. Sekcji Kryminalnej KMP w K.), sierż szt. K. F. i mł. insp. M. P. (Komendanta Komisariatu Policji II w K.). Jako podstawę prawną podano art. 135j ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990r. o Policji (Dz. U. z 2002r. Nr 7, poz. 58 z późn. zm.). W odwołaniu na powyższe orzeczenie W. W. wniósł o uchylenie tego orzeczenia i o uniewinnienie go od stawianego zarzutu. Odwołujący się zarzucił, że orzeczenie dotknięte jest wadą nieważności z art. 156 § 1 kpa, albowiem podpisał je w zastępstwie Komendanta Miejskiego Policji w K. - jego I Zastępca, który winien powołać się na przepis uprawniający go do takiego podpisu. Zarzucił, że Decyzja [...] Komendanta Policji w K. z dnia [...] maja 2003r. została wydana z rażącym naruszeniem prawa (bez podstawy prawnej) oraz nie dotyczyła go bezpośrednio, gdyż miał udzielony w tym dniu dzień wolny. Zarzucił także, że [...] Komendant Wojewódzki Policji w K. nie jest uprawniony do wydawania zarządzeń określających gdzie i w jaki sposób jego podwładni będą spędzać czas wolny. W odwołaniu stwierdził, że nie zostało mu udowodnione pozostawanie pod wpływem alkoholu w dniu [...] maja 2003r., gdyż - jego zdaniem Orzeczeniem Nr [...] z dnia [...] marca 2004r. do [...] [...] Komendant Wojewódzki Policji w K. po rozpatrzeniu odwołania W. W. - utrzymał w mocy zaskarżone orzeczenie. Na uzasadnienie tego orzeczenia organ II instancji podał, że Komendant Miejski Policji w K. wydał w dniu [...] lipca 2003r. upoważnienie na podstawie art. 268a kpa, w którym upoważnił swego I Zastępcę do wydawania w swoim imieniu indywidualnych aktów administracyjnych oraz do bieżącego kierowania Komendą Miejską Policji w K. w okresie od dnia [...]. 07. do dnia [...].08.2003r., które w kserokopii załączono. Podkreślono, że Decyzja [...] Komendanta Policji w K. z dnia [...] maja 2003r. zobowiązywała także policjantów nie przewidzianych do bezpośredniego udziału w zabezpieczeniu wizyty Prezydenta Stanów Zjednoczonych, a więc także odwołującego się do przebywania po godzinach pracy w miejscu zamieszkania, a to w celu zagwarantowania pełnej mobilności sił i środków biorących udział w działaniach o kryptonimie "Prezydent", co związane było z koniecznością zapewnienia bezpieczeństwa i porządku publicznego na terenie województwa małopolskiego w czasie wizyty tego prezydenta. Podano także, że wobec jednoznacznych twierdzeń świadków odnośnie faktu przebywania odwołującego się pod wpływem alkoholu w dniu [...] maja 2003r., dla wykazania tego faktu nie jest konieczne badanie krwi na zawartość alkoholu. Zaznaczono także, że postępowanie dyscyplinarne zostało przeprowadzone zgodnie z obowiązującymi przepisami, a kwestie uczestnictwa obrońcy w przeprowadzanych czynnościach, czy powiadamiania strony o terminie i miejscu przeprowadzenia dowodu ze świadków były uregulowane samodzielnie, w sposób odmienny od przepisów kpa i obowiązujące przepisy nie odsyłały do uregulowań kodeksu postępowania administracyjnego w tym zakresie. Z orzeczeniem tym nie zgodził się W. W., który w skardze wniósł o stwierdzenie jego nieważności. Na uzasadnienie przytoczył argumenty zawarte w odwołaniu i dodał, że również zaskarżone orzeczenie organu II instancji zostało podpisane przez jego I Zastępcę, co świadczy o lekceważeniu w Policji przepisów prawa. Skarżący wskazał postanowienia wydawane w toku postępowania dyscyplinarnego, które - jego zdaniem - dotknięte są taką sama wadą. Zarzucił, że w dniu [...] grudnia 2003r., w ostatnim dniu prowadzonego postępowania dyscyplinarnego, została zmieniona treść postawionego mu zarzutu, bez zmiany okoliczności zarzucanego czynu, co pozbawiło go możliwości zaskarżenia i naruszyło zasady nie działania prawa wstecz oraz prawa obwinionego do obrony. Podniósł, że świadek przez niego wnioskowany - Komendant KP II w K. został przesłuchany bez udziału jego obrońcy i bez powiadamiania o terminie i miejscu przesłuchania, co rażąco -jego zdaniem - narusza art. 79kpa i prawo do obrony, które zostało też naruszane w tym postępowaniu przez np. niedostateczne uzasadnienie odmowy przeprowadzenia dowodu czy pozbawienie możliwości zadawania pytań świadkom. Zarzucił, że odnośnie przyjęcia, iż pozostawał pod wpływem alkoholu nie uwzględniono faktu, że leczy się on insuliną na cukrzycę, którą to okoliczność potwierdził lekarz w protokole jego zatrzymania w dniu [...] maja 2003r. W odpowiedzi na skargę [...] Komendant Wojewódzki w K. wniósł o jej oddalenie uzasadniając jak w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia i zaznaczył, że ustawa z dnia 29.10.2003r. o zmianie ustawy o Policji (Dz. U. Nr 192, poz. 1873) w art. 2 rozciągnęła stosowanie nowych przepisów postępowania dyscyplinarnego na sprawy nie zakończone prawomocnym orzeczeniem do dnia wejścia w życie tej ustawy. W tym stanie modyfikacja zarzutu polegającego wyłącznie na zmianie kwalifikacji prawnej czynu z uwzględnieniem treści tej ustawy była uzasadniona i zgodna z prawem. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wojewódzki Sąd Administracyjny bada legalność zaskarżonego aktu administracyjnego nie będąc w sprawowaniu tej kontroli związany granicami skargi (art. 3 § 1 i art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. (Dz.U. nr 153, poz.1270) - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zwanej dalej p.p.s.a.). W ramach tej kognicji Sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania. Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego - skarga jest całkowicie nieuzasadniona. Jak wynika z akt postępowania dyscyplinarnego, na które powołują się organy administracyjne - zarzut będący przedmiotem niniejszego postępowania stanowił pkt II Postanowienia z dnia [...] czerwca 2003r. o wszczęciu postępowania dyscyplinarnego przeciwko komisarzowi W. W. - specjaliście Zespołu Dyżurnych KP II w K. , który został obwiniony o to, że: "w dniu [...] maja 2003 roku nie wykonał polecenia wynikającego z Decyzji [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] maja 2003 roku w sprawie wprowadzenia w tym dniu od godz. 8.00 dwunastogodzinnego systemu służby policjantów garnizonu [...] celem zapewnienia bezpieczeństwa i porządku publicznego na terenie województwa małopolskiego, w związku z działaniami "Prezydent" oraz zagwarantowania pełnej mobilności biorących w nich udział sił i środków, gdyż w tym dniu w godzinach 8.00 - 17.00 nie przebywał w miejscu zamieszkania oraz spożywał alkohol, przez co wprowadził się w stan uniemożliwiający ewentualne podjęcie zadań służbowych, czym naruszył § 13 pkt 1 Zarządzenia nr 21/93 KGP z dnia 20 maja 1993 roku w sprawie funkcjonowania organizacji hierarchicznej w Policji" (w/g k. 26 akt postępowania dyscyplinarnego). Modyfikacja zarzutu dokonana Postanowieniem Nr [...] z dnia [...] grudnia 2003r. (k. 135 akt postępowania dyscyplinarnego) dotyczyła wyłącznie kwalifikacji prawnej tego czynu przez przyjęcie, że obwiniony opisanym działaniem "naruszył art. 132 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990r. o Policji (Dz.U. z 2002r. Nr 7, poz. 58 z późn. zm.)", a w tej sytuacji nie sposób przyjąć, aby tego rodzaju zmianą skarżący został pozbawiony prawa do obrony, tym bardziej, że orzeczenie organu I instancji zostało wydane dopiero 19 stycznia 2004r. Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego - zarzuty skarżącego odnośnie wydania orzeczeń przez niewłaściwe organy - I Zastępców Komendantów [....] czy Wojewódzkiego są chybione i wynikają zapewne z nieporozumienia. W aktach sprawy znajdują się orzeczenia właściwych organów - Komendanta Miejskiego Policji w K. jako organu I instancji i [...] Wojewódzkiego Komendanta Policji jako organu II instancji. Zupełnie inną kwestią jest fakt imiennego podpisania orzeczenia wydanego przez właściwe organy przez I Zastępców. Nie oznacza to, że orzeczenia są wydane przez I Zastępców, którzy istotnie nie są organami administracyjnymi. Kwestie podpisu orzeczenia wydanego przez właściwy organ należą do kwestii o charakterze technicznym i wiążą się nierozerwalnie z funkcjonowaniem organizacji hierarchicznej w Policji i uregulowaniami określonymi w w art. 6 -7 powołanej wyżej ustawy o Policji. Z funkcjonowaniem organizacji hierarchicznej w Policji i wskazanymi wyżej uregulowaniami wiąże się także możliwość wydania przez [...] Wojewódzkiego Komendanta Policji w K. aktu mającego na celu najpełniej zabezpieczyć wizytę Prezydenta Stanów Zjednoczonych w Krakowie w dniu 30 maja 2003r. i nic nie sprzeciwia się - zdaniem Sądu - możliwości wydania decyzji o treści Decyzji z dnia [...] maja 2003r. Wobec przyznania przez samego obwinionego faktu spożywania przez niego w dniu [...] maja 2003r. alkoholu w postaci kilku butelek piwa i faktu odmowy przez niego przeprowadzenia badania na obecność alkoholu w organizmie - bez znaczenia są dywagacje obwinionego na temat braku dowodu na pozostawanie przez niego w tym dniu pod wpływem alkoholu. Fakt przebywania obwinionego w dniu [...] maja 2003r. pod wpływem alkoholu został - zdaniem Sądu - ponad wszelką wątpliwość wykazany przez organ administracyjny przeprowadzonymi w sprawie dowodami i w tej sytuacji powoływanie się przez skarżącego na jego pozostawanie w leczeniu z powodu cukrzycy jest prawnie irrelewantne. Organy administracyjne nie naruszyły - zdaniem Sądu - prawa do obrony skarżącego. W świetle obowiązujących przepisów udział strony i obrońcy w czynnościach procesowych został uregulowany w sposób szczególny i odmienny od innych uregulowań w tym zakresie wynikających z przepisów kpa czy kpk. Wojewódzki Sąd Administracyjny zwraca uwagę na treść obowiązującego w dacie wydania zaskarżonego orzeczenia art. 132 i 132a ustawy o Policji, a w szczególności: "Art. 132. 1. Policjant odpowiada dyscyplinarnie za popełnienie przewinienia dyscyplinarnego polegającego na naruszeniu dyscypliny służbowej lub nieprzestrzeganiu zasad etyki zawodowej. 2. Naruszenie dyscypliny służbowej stanowi czyn policjanta polegający na zawinionym przekroczeniu uprawnień lub niewykonaniu obowiązków wynikających z przepisów prawa lub rozkazów i poleceń wydanych przez przełożonych uprawnionych na podstawie tych przepisów. 3. Naruszeniem dyscypliny służbowej jest w szczególności: 1) odmowa wykonania albo niewykonanie rozkazu lub polecenia przełożonego, względnie organu uprawnionego na podstawie ustawy do wykonania poleceń policjantom, z wyłączeniem rozkazów i poleceń, o których mowa w art. 58 ust. 2, (...) ". "Art. 132a. Przewinienie dyscyplinarne jest zawinione wtedy, gdy policjant: 1) ma zamiar jego popełnienia, to jest chce je popełnić albo przewidując możliwość jego popełnienia, na to się godzi, 2) nie mając zamiaru jego popełnienia, popełnia je jednak na skutek niezachowania ostrożności wymaganej w danych okolicznościach, mimo że możliwość taką przewidywał albo mógł i powinien przewidzieć. " Mając powyższe na względzie - zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego - należy stwierdzić, że organy administracyjne przeprowadziły prawidłowo postępowanie w niniejszej sprawie i prawidłowo zastosowały obowiązujące ich przepisy. Skoro Sąd nie dopatrzył się naruszenia prawa w niniejszej sprawie przez organy administracyjne - przeto skargi nie uwzględnił i na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł - jak w sentencji.