III SAB/Kr 15/13

PostanowienieWSA w Krakowie2013-03-26

Skład orzekający: Sędzia SO del Janusz Bociąga

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu w sprawie dotyczącej prawa do renty z powodu niezdolności do pracy w związku z chorobą zawodową, gdzie decyzja ZUS została wydana po sprzeciwie od orzeczenia lekarza orzecznika, podlega kognicji sądów administracyjnych?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznania skargi na bezczynność organu w sprawie dotyczącej prawa do renty z powodu niezdolności do pracy w związku z chorobą zawodową, jeśli decyzja ZUS została wydana po sprzeciwie od orzeczenia lekarza orzecznika. Sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych, w tym odwołania od decyzji ZUS, należą do właściwości sądów powszechnych, a nie sądów administracyjnych.
Stan faktyczny
M. R. wniósł skargę na bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C, domagając się wydania odpowiedniego aktu administracyjnego w terminie 14 dni. Skarżący kwestionował prawidłowość postępowania i badania lekarskiego, które doprowadziły do odmowy prawa do renty z powodu choroby zawodowej. Wcześniejsza skarga skarżącego na ZUS w tej samej sprawie została odrzucona przez WSA w Krakowie z powodu braku właściwości.
Rozstrzygnięcie
Skargę odrzucono.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia SO del Janusz Bociąga po rozpoznaniu w dniu 26 marca 2013r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. R. na bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, Oddział w C p o s t a n a w i a skargę odrzucić M. R. w dniu 6 lutego 2013 r. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie (za pośrednictwem Oddziału ZUS) na bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C. Skarżący wniósł między innymi o zobowiązanie organu rentowego "do wydania odpowiedniego aktu administracyjnego w terminie 14 dni od daty doręczenia akt". Nadto kwestionuje prawidłowość prowadzonego postępowania, badania lekarskiego W przedmiotowej sprawie w dniu 1 października 2012 r. skarżący złożył sprzeciw do Komisji Lekarskiej w K od orzeczenia lekarza orzecznika ZUS z dnia 17 września 2012 r, na mocy, którego u skarżącego stwierdzono brak niezdolności do pracy w związku z chorobą zawodową. Komisja Lekarska wyznaczyła termin badania na dzień 29 października 2012 r. W związku z nie stawieniem się skarżącego na przedmiotowe badanie decyzją z dnia 20 listopada 2012 r Zakład odmówił skarżącemu prawa do renty. W treści decyzji skarżący został prawidłowo pouczony o możliwości wniesienia odwołania od decyzji do Sądu Okręgowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych. M. R. już wcześniej wniósł skargę na ZUS Oddział w C na etapie postępowania o rentę tj. po wydaniu orzeczenia przez lekarza orzecznika ZUS. Wówczas Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postanowieniem z dnia 21 listopada 2012 r sygn. akt III SA/Kr 1613/12 odrzucił skargę, z uwagi na brak właściwości do jej rozpoznania. Ze stanu faktycznego i prawnego przedmiotowej sprawy wynika, iż ocena prawidłowości decyzji ZUS poddana została przez ustawodawcę kognicji sądów powszechnych. W odpowiedzi na skargę M. R., Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C wniósł o jej odrzucenie w trybie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270). albowiem skarga została wniesiona w sprawie objętej właściwością sądów powszechnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Merytoryczne rozpatrzenie zasadności skargi poprzedzone jest w postępowaniu przed sądem administracyjnym badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Skarga jest dopuszczalna, gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu, skargę wniesie uprawniony podmiot, oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i została złożona w terminie. Stwierdzenie braku którejś z wymienionych przesłanek dopuszczalności zaskarżenia uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, co w konsekwencji prowadzi do odrzucenia skargi. Zakres właściwości rzeczowej sądu administracyjnego określa art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012 Nr 270) zwanej dalej p.p.s.a., zgodnie, z którym kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę, co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne akty lub czynności niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4. Artykuł 3 § 2 pkt 8 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przewiduje wniesienie skargi na bezczynność organów w wypadkach przewidzianych w pkt 1-4. Na podstawie tego przepisu skarga przysługuje, zatem tylko w sprawach, w których są wydawane decyzje i postanowienia (pkt 1-3), oraz w tych sprawach, w których mogą być wydawane akty lub podejmowane czynności określone w art. 3 § 2 pkt 4 ( postanowienie NSA z dnia 16 września 2004 r., OSK 247/04, ONSA WSA 2004, nr 2, poz. 30). Skarga na bezczynność organu jest jednak dopuszczalna tylko w takich granicach, w jakich służy skarga do sądu administracyjnego na decyzje, postanowienia oraz na akty i czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Skarżący powołał orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego II OSK 321/12, które odnosi się do sprawy administracyjnej, a więc podlegającej jurysdykcji sądów administracyjnych, natomiast sprawa skarżącego takiej jurysdykcji nie podlega. Stosownie do brzmienia art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tj. Dz. U. z 2009 r., nr 205 poz. 1585. ze zm.) od decyzji Zakładu przysługuje odwołanie do właściwego sądu w terminie i według zasad określonych w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego. Art. 4778§ 1 kpc stanowi z kolei, iż do właściwości sądów okręgowych należą sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych, z wyjątkiem spraw, dla których zastrzeżona jest właściwość sądów rejonowych. Postępowanie w zakresie orzeczeni Lekarza Orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie stwierdzenia braku niezdolności do pracy w związku z chorobą zawodową, nie jest postępowaniem z zakresu ubezpieczeń społecznych należących do kategorii orzeczeń wskazanych w art. 3 § p.p.s.a., Zatem sądy administracyjne nie są właściwe do rozpoznania skargi na bezczynność tych organów w tym przedmiocie. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a skargę odrzucił, gdyż sprawa nie należy do jego właściwości.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło