III SAB/Kr 35/11
PostanowienieWSA w Krakowie2011-12-01
Skład orzekający: Krystyna Kutzner, Barbara Pasternak, Dorota Dąbek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu gminy, oparta na niewykonywaniu uchwał komisji rewizyjnej, wniesiona po upływie terminu, jest dopuszczalna?Ratio decidendi
Skarga oparta na art. 101a ustawy o samorządzie gminnym, dotycząca niewykonywania uchwał komisji rewizyjnej, jest niedopuszczalna, jeśli została wniesiona po terminie. Uchwały komisji rewizyjnej nie stanowią 'prawa' w rozumieniu tego przepisu, a jedynie niewykonywanie czynności nakazanych prawem powszechnie obowiązującym może stanowić podstawę do skutecznego zaskarżenia bezczynności organu. Ponadto, skarga wniesiona po terminie, wynikającym z art. 53 § 2 PPSA w zw. z art. 101 ust. 1 i art. 101a ustawy o samorządzie gminnym, podlega odrzuceniu.Stan faktyczny
Skarżąca Z. Ż. wniosła skargę na bezczynność Wójta Gminy R. w zakresie ustalenia przebiegu i rozgraniczenia działek, powołując się na obowiązek wynikający z uchwał Komisji Rewizyjnej. Wójt wniósł o odrzucenie skargi, argumentując, że przepisy prawa nie nakładają takiego obowiązku. WSA w Krakowie odrzucił skargę, wskazując na brak obowiązku prawnego po stronie Wójta oraz niewyczerpanie środków zaskarżenia. Po śmierci skarżącej, jej następczynie prawne wniosły skargę kasacyjną, która została uwzględniona przez NSA z uwagi na wydanie postanowienia po śmierci strony. Następnie WSA w Krakowie rozpoznał sprawę ponownie i odrzucił skargę z uwagi na wniesienie jej po terminie.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Kutzner Sędziowie WSA Barbara Pasternak (spr.) WSA Dorota Dąbek Protokolant Renata Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 grudnia 2011 r. sprawy ze skargi A. Ż. i J. M. na bezczynność Wójta Gminy R. postanawia: I. odrzucić skargę, II. przyznać od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na rzecz adwokata L. W. - Kancelaria Adwokacka ul. [...] tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści złotych) podwyższoną o podatek od towarów i usług przewidziany dla tego rodzaju czynności.
Z. Ż. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę uzupełnioną następnie przez profesjonalnego pełnomocnika, na bezczynność Wójta Gminy R. polegającą na braku dokonania ustalenia przebiegu i rozgraniczenia działek położonych we wsi B. R. przy ulicy [...] o numerach 901, 902, 903/1, 907. Wskazała, że ustalenie przebiegu granic działek ewidencyjnych jak i rozgraniczanie tych nieruchomości należy zgodnie z art. 30 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne do obowiązków wójta. Wójt winien wszcząć z urzędu postępowanie rozgraniczeniowe w sytuacji, gdy brak wniosku strony, a potrzeby gospodarki narodowej lub interes społeczny uzasadniają przeprowadzenie rozgraniczenia. Podniosła też, że w tej kwestii zapadły uchwały Komisji Rewizyjnej Rady Gminy R. dniu 18 czerwca 2004r. Mimo upływu ponad 5 lat Wójt nie wykonał tych uchwał. Skarżąca wielokrotnie zwracała się do Wójta o dokonanie rozgraniczenia i wytyczenie granic przedmiotowych działek i otrzymywała odpowiedzi odmawiające wszczęcia z urzędu postępowania. Dołączyła pisma Wójta z dnia 22 listopada 2004r. oraz z 9 sierpnia 2005 r. Stwierdziła też, że skargę opiera na przepisie art. 101a ustawy o samorządzie gminnym, bowiem może zaskarżyć organ gminy, który nie wykonuje czynności prawem nakazanych albo przez podejmowane czynności prawne lub faktyczne narusza prawa osób trzecich, co ma miejsce w omawianym przypadku.
W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy R. wniósł o jej odrzucenie podnosząc, że żaden przepis prawa nie nakłada na wójta gminy prowadzenia z urzędu rozgraniczeń prywatnych nieruchomości i ponoszenia z tego tytułu kosztów. Wskazał, że mylnie został zinterpretowany przepis art. 30 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, gdyż sprawy sąsiedzkie nie mogą być podstawą do uznania, że zachodzą okoliczności uzasadniające przeprowadzenie rozgraniczenia z uwagi na potrzeby gospodarki narodowej lub interes społeczny. Podkreślił, że prowadzenie postępowania w sprawie jest niedopuszczalne z uwagi na właściwość w tych sprawach drogi sądowej, a w sprawie toczyło się postępowanie przed Sądem Rejonowym [...] zakończone prawomocnym postanowieniem z dnia [...] 2005r. sygn.[...]. Rada Gminy nie nałożyła na Wójta obowiązku dokonania rozgraniczenia przedmiotowych działek. Ponadto wskazał, że właściwym organem w sprawie prowadzenia ewidencji gruntów w tym wprowadzania w niej zmian jest starostwo powiatowe, a nie organ samorządu gminnego.
Postanowieniem z dnia 24 listopada 2009r. sygn. akt III SAB/Kr 62/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę Z. Ż. na bezczynność Wójta Gminy R. W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji wskazał, iż zgodnie z art. 101a ustawy o samorządzie gminnym wniesienie skargi na bezczynność organu gminy do sądu administracyjnego w trybie i na zasadach określonych w tym przepisie może dotyczyć wyłącznie niewykonywania czynności nakazanych prawem. Nie jest natomiast dopuszczalne oparcie skargi na bezczynność na podstawie art. 101a w związku z art. 101 ustawy o samorządzie gminnym w sytuacji, gdy organ gminy nie wykonuje czynności wynikających z przepisu określającego możliwość, a nie obowiązek wszczęcia z urzędu i przeprowadzenia postępowania administracyjnego.
Zdaniem Sądu pierwszej instancji, ze skargi Z. Ż. wynikało, że nie dotyczy ona uchwały lub zarządzenia podjętych przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej. Dlatego skarga nie jest dopuszczalna, skoro skarżąca opierała skargę na bezczynności Wójta Gminy R. polegającej na braku dokonania ustalenia przebiegu i rozgraniczenia działek. Skarżąca wskazała, jako inny przepis prawa, który mógłby być podstawą wniesienia skargi na bezczynność do sądu administracyjnego w opisanych okolicznościach sprawy, na przepis art. 30 ust. 2 ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne. Jednakże zgodnie z tym przepisem wójt może wszcząć z urzędu postępowanie rozgraniczeniowe w sytuacji, gdy brak wniosku strony, a potrzeby gospodarki narodowej lub interes społeczny uzasadniają przeprowadzenie rozgraniczenia, przy czym ocena czy zachodzą te przesłanki należy do wójta. Przepis ten nie nakłada obowiązku wszczęcia takiego postępowania- wbrew twierdzeniom skargi.
Ponadto zdaniem Sądu I instancji skarżąca nie wykazała również, że wyczerpała środki zaskarżenia, o których mowa w art. 52 ppsa przez wniesienie zażalenia w trybie art. 37 kpa na bezczynność Wójta Gminy R. do organu wyższego stopnia, którym w tym przypadku było Samorządowe Kolegium Odwoławcze zgodnie z treścią art. 17 ust. 1 kpa w związku z art. 5 § 2 pkt 6 kpa.
Skargę kasacyjną od powyższego postanowienia wniosła J. M., zarzucając mu naruszenie przepisów prawa procesowego:
– art. 183 § 2 pkt 2 w związku z art. 25 § 1 w zw. z art. 124 § 1 pkt 1 w związku z art. 43 ppsa poprzez wydanie orzeczenia pomimo utraty przez stronę zdolności sądowej i wystąpienia okoliczności powodującej zawieszenie postępowania z urzędu;
– art. 3 § 2 pkt 8 w związku z art. 3 § 2 pkt 1 ppsa poprzez błędne założenie, iż kontroli sądów administracyjnych nie podlegają sprawy ze skarg na bezczynność organu administracji odmawiającego wydania decyzji administracyjnej
Powołując się na powyższe, skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania w tym kosztów nieopłaconego w całości lub części zastępstwa procesowego z urzędu, według norm przepisanych. Zdaniem skarżącej art. 3 § 2 pkt 8 psa dotyczy również sytuacji bezzasadnego braku wydania decyzji administracyjnej przez organ administracji, tak jak ma to miejsce w omawianej sprawie. Skarżąca bowiem domagała się od organu administracji tylko realizacji obowiązku wynikającego z uchwały Komisji Rewizyjnej Rady Gminy, to jest wydania decyzji administracyjnej, jakiej by ona nie była. Nawet niekorzystnej dla skarżącej. Decyzji tej Wójt z przyczyn wyłącznie oportunistycznych wydać nie chce. Takie bezprawie właśnie zaskarżone zostało do Sądu po wyczerpaniu wszystkich możliwych sposobów odwoławczych. Zdaniem skarżącej Sąd ma pełne podstawy rozpoznać sprawę w tym zakresie albowiem jej zdaniem istota powołanego przepisu prawa dotyczy również skargi na brak decyzji administracyjnej organu zobowiązanego do jej wydania.
Ponadto w skardze kasacyjnej podniesiono kwestię nieważności z mocy prawa skarżonego orzeczenia, wskazując, że po wniesieniu skargi:
– 18 lutego 2008r. dla skarżącej ustanowiony został profesjonalny pełnomocnik, który 9 września 2009r. uzupełnił braki formalne skargi;
– [...] października 2009r. zmarła skarżąca Z. Ż.;
– 24 listopada 2009r. Sąd wydał postanowienie o odrzuceniu skargi, a postanowienie to pełnomocnik skarżącej otrzymał 10 grudnia 2009r.;
– 12 lutego 2010r. pełnomocnik powiadomił Sąd o śmierci swojej mandantki;
– 30 marca 2010 r. Sąd wydał postanowienie o zawieszeniu postępowania sądowego, a zatem dopiero w tym dniu zakończył się obowiązek działania pełnomocnika skarżącej, którego pełnomocnictwo wygasło, z mocy prawa, w dniu [...] października 2009r., to jest w dniu śmierci strony skarżącej.
Zdaniem skarżącej analiza powyższego zestawienia faktów i terminów prowadziła do dwu rozbieżnych wniosków:
1) postanowienie z dnia 24 listopada 2009 r. uprawomocniło się 10 stycznia 2010r., to jest w 30 dni od otrzymania przez pełnomocnika strony treści tego orzeczenia wraz z uzasadnieniem - pełnomocnik bowiem miał obowiązek działania w imieniu strony do dnia zawieszenia postępowania sądowego to jest do dnia 30 marca 2010r. - skoro mając obowiązek działania nie zaskarżył orzeczenia, to postanowienie uprawomocniło się;
2) postanowienie z dnia 24 listopada 2009 r. jest z mocy prawa nieważne albowiem wydane zostało po dniu [...] października 2009r. to jest po śmierci strony, która z tą chwilą traci zdolność sądową, a postępowanie z mocy prawa ulega zawieszeniu - zachodzi zatem przesłanka do stwierdzenia nieważności postępowania określona w art. 183 § 2 pkt 2 ppsa i bez znaczenia jest fakt opóźnionego uzyskania przez Sąd informacji o śmierci strony.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Wójt Gminy R. wniósł o jej odrzucenie i zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych. W uzasadnieniu podniósł, iż w niniejszej sprawie zachodzi nieważność postępowania z art. 183 § 2 pkt 3 ppsa, bowiem jego bezczynność została już prawomocnie osądzona postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K. z dnia 29 października 2010r., sygn. akt II SO/Kr 16/10.
Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 11 maja 2011r. sygn. akt I OSK 740/11 uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania WSA w K. NSA uznał, że zaskarżone postanowienie zostało wydane po śmierci strony, a zatem było skierowane do osoby niemającej zdolności prawnej. Jeżeli zaś w trakcie postępowania strona utraciła zdolność prawną (np. na skutek śmierci), to Sąd zobowiązany jest zawiesić postępowanie do czasu zgłoszenia się lub wskazania następców prawnych zmarłego albo od dnia ustanowienia we właściwej drodze kuratora spadku. Ponadto Sąd może podjąć stosowne czynności procesowe mające na celu ustalenie kręgu osób, które należy wezwać do udziału w sprawie, jako następców prawnych zmarłej strony. Z przepisów ppsa wynika więc, iż w stosunku do osób zmarłych nie można wydawać orzeczeń, a jeśli takie zostało wydane, to jest ono obarczone wadą nieważności i powinno być usunięte z obrotu prawnego. NSA wskazał, że okoliczność śmierci skarżącej nie była znana Sądowi I instancji w dniu wydania zaskarżonego postanowienia, ponieważ strona była reprezentowana przez pełnomocnika i z akt sprawy nie wynika by zgłosił on ten fakt Sądowi przed wydaniem postanowienia. Nie zmienia to jednak faktu, że zaskarżone rozstrzygnięcie skierowane zostało do osoby już nieżyjącej, co wywołuje konieczność jego wyeliminowania z obrotu prawnego z przyczyny, o której mowa w art. 183 § 2 pkt 2 ppsa. Sytuacji nie zmienia fakt doręczenia postanowienia z 24 listopada 2009r. pełnomocnikowi skarżącej, gdyż jego pełnomocnictwo wygasło z chwilą śmierci jego mocodawcy na podstawie art. 43 ppsa. Pełnomocnik procesowy działa aż do czasu zawieszenia postępowania, do którego powinien dążyć podejmując szereg niezbędnych czynności, co na gruncie niniejszej sprawy oznacza to, iż wbrew twierdzeniom skargi kasacyjnej pełnomocnik ten nie mógł podejmować innych, niż zmierzające do zawieszenia postępowania czynności procesowych, a tym samym nie mógł wnieść środka odwoławczego od wydanego orzeczenia, bowiem nie posiadał on ku temu stosownego pełnomocnictwa, które wygasło. NSA wskazał też, że Sąd I instancji w sposób błędny zawiesił postępowanie, opierając się wyłącznie na informacji zaczerpniętej z pisma pełnomocnika skarżącej z dnia 8 lutego 2010r., a nie na odpisie aktu zgonu.
Odnośnie zarzutu nieważności postępowania z przesłanki określonej w art. 183 § 2 pkt 3 ppsa, jaki podniósł Wójt Gminy R., NSA orzekł, iż wniosek o wymierzenie organowi grzywny, wymieniony w art. 55 § 1 zdanie pierwsze ppsa, jest pismem wszczynającym odrębne postępowanie w rozumieniu art. 63 ppsa, a więc skarga na bezczynność i skarga o wymierzenie organowi grzywny, są odrębnymi skargami, które nie mogą być rozpatrzone w jednym postępowaniu sądowoadministracyjnym. Zatem nieważność postępowania z powodu toczenia się w tej samej sprawie dwóch postępowań sądowych nie zachodziła.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do art. 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie "p.p.s.a", sądy administracyjne powołane są do kontroli zgodności z prawem działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Sądowa kontrola działalności administracji publicznej obejmuje orzekanie w sprawach ze skarg na akty i czynności wymienione w art. 3 § 2 pkt. 1-7 p.p.s.a., a także na bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt. 1-4a tego przepisu. W związku tym, że sądy administracyjne rozpoznają - stosownie do art. 3 § 2 pkt. 5 p.p.s.a., skargi na akty prawa miejscowego organów samorządu terytorialnego (a to na podstawie przepisu art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2001 r. nr 142, poz. 1591), dalej u.s.g., to zgodnie z treścią art. 101a tej ustawy kontroli sądowej podlega również bezczynność związana z niewykonywaniem czynności nakazanych prawem. Stosownie bowiem do treści art. 101a u.s.g. przepisy art. 101 stosuje się odpowiednio, gdy organ gminy nie wykonuje czynności nakazanych prawem albo przez podejmowane czynności prawne lub faktyczne narusza prawa osób trzecich. Przepis art. 101a u.s.g. poszerza więc - w stosunku do art. 3 § 2 p.p.s.a – zakres sądowej kontroli działań organów gminy o bezczynność związaną z niewykonywaniem czynności nakazanych prawem, oraz o czynności faktyczne lub prawne podejmowane w sprawach ze sfery administracji publicznej.
Przytoczenie powyższych, ogólnych uwag dotyczących zakresu orzekania przez sądy administracyjne w ramach sądowej kontroli administracji publicznej było niezbędne, z uwagi na wskazaną przez pełnomocnika skarżącej Z. Ż. podstawę skargi wniesionej przez skarżącą - przepis art. 101a ustawy o samorządzie gminnym (pismo z dnia 9 września 2009 r. – uzupełnienie braków formalnych skargi, k. 135). Stanowisko to zostało podtrzymane przez pełnomocnika obecnych skarżących - następczyń prawnych zmarłej Z. Ż. – A. Ż. i J. M., na rozprawie w dniu 1 grudnia 2011 r. W w/w piśmie z dnia 9 września 2009 r. wskazano nadto, że obowiązek wójta, którego wykonania domaga się skarżąca, wynika z uchwał Komisji Rewizyjnej Rady Gminy R. podjętych w dniu 18 czerwca 2004 roku. Uchwałami tymi - zdaniem skarżących, Komisja Rewizyjna zobowiązała Wójta Gminy R. do geodezyjnego wytyczenia w terenie działek nr 901, 902 i 907 położonych we wsi B. R. przy ul. [...], oraz do uregulowania stanu prawnego działki nr 903, tam też położonej, w terminie do dnia 30 lipca 2004 roku.
Wobec jednoznacznie określonego żądania, oraz powołania jako jego podstawy prawnej przepisu art. 101a ustawy o samorządzie gminnym, wskazania wymaga, że wniesienie do sądu administracyjnego skargi na podstawie art. 101a u.s.g. winno być poprzedzone wyczerpaniem środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba, że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich (stan obowiązujący w dacie wniesienia nin. skargi). Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia taki jak zażalenie, odwołanie, lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy (art. 52 § 1 p.p.s.a). Przewidziany w ustawie o samorządzie gminnym tryb wnoszenia skargi opartej na art. 101 jest odmienny od zasad wynikających z art. 52 § 1 p.p.s.a. Zgodnie bowiem z art. 101 ust. 1 u.s.g. każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może – po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia – zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. Odpowiednie zastosowanie przepisów art. 101 u.s.g., o którym mowa w art. 101 a oznacza więc, że wniesienie skargi w trybie tego przepisu winno odpowiadać warunkom określonym w art. 101 tej ustawy. Wniesienie skargi może więc nastąpić po uprzednim bezskutecznym wezwaniu organu gminy do usunięcia naruszenia. Natomiast termin do wniesienia w takim przypadku skargi nie wynika wprost z przepisu art. 101 ust. 1 u.s.g., ani z art. 101a ustawy. Nie wynika także wprost z przepisów ustawy p.p.s.a. Wątpliwości powstałe w związku z tym zagadnieniem zostały rozstrzygnięte przez Naczelny Sąd Administracyjny uchwałą podjętą w składzie siedmiu sędziów w dniu 2. 04. 2007 r. w sprawie II OPS 2/07, w której stwierdził Sąd, że przepis art. 53 § 2 p.p.s.a. ma zastosowanie do skargi wnoszonej do sądu administracyjnego na podstawie art. 101 u.s.g. Zatem termin do wniesienia skargi do sądu administracyjnego wynosi 30 dni od dnia doręczenia skarżącemu odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, jeżeli natomiast organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, to termin do wniesienia skargi wynosi sześćdziesiąt dni od dnia wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Z powyższego wynika więc, że formalnym warunkiem wniesienia skargi opartej na przepisie art. 101 a ustawy o samorządzie gminnym jest uprzednie wezwanie organu do usunięcia naruszenia, zaś termin do wniesienia skargi wynosi trzydzieści dni od udzielenia przez organ odpowiedzi, a w przypadku braku odpowiedzi - sześćdziesiąt dni od dnia wniesienia przez skarżącego wezwania.
Z przedstawionych sądowi akt wynika, że Z. Ż., oraz skarżące A. Ż. i J. M. domagały się od Wójta Gminy R. kilkakrotnie : pismami z 7 listopada 2004 r. i 14 lipca 2005 r. wskazania geodety do wykonania rozgraniczenia i pokrycia kosztów rozgraniczenia, a Wójt Gminy R. udzielił pismami z dnia 9 listopada 2004 r. i 9 sierpnia 2005 r. odpowiedzi na te pisma Pozostałe dokumenty wskazują, że skarżące wraz z matką domagały się od wójta działań i interwencji w sprawach: przebiegu kanalizacji przez działkę siedliskową skarżących, uregulowania własności działki nr 903/1, stanowiącej wg skarżących ich własność, sprawa rozgraniczenia działek skarżącej, oraz wyjaśnienia i zaprzestania działań polegających na ciągłych zmianach własności działek nr 849/2 i 907 w B. R., oraz wyrażenia zgody na założenie ogrodzenia działki nr 903. Również kwestie związane z zapisami w ewidencji gruntów i budynków były przedmiotem korespondencji skarżącej ze Starostą, toczyły się postępowania przed sądem powszechnym, a także postępowanie wyjaśniające prowadzone przez Komisariat Policji [...] .
Na rozprawie w dniu 1 grudnia 2011 r. pełnomocnik skarżących oświadczył (oprócz podtrzymania skargi), że nie posiada żadnych innych informacji poza tymi, które wynikają z akt administracyjnych przekazanych sądowi przez organ. Wobec treści tych akt, oraz oświadczenia pełnomocnika należało uznać, że Z. Ż. kilkakrotnie zwracała się do Wójta Gminy R. z żądaniem podjęcia działań, do których Wójt został Jej zdaniem zobowiązany przez Komisję Rewizyjną uchwałami z dnia 18 czerwca 2004 r. Ostatnie pismo w tej sprawie skarżąca skierowała w lipcu 2005 r. i wpłynęło ono do organu 14 lipca 2005 r. (k. 147 akt, odpowiedź Wójta). Wobec jednoznacznej treści pisma Wójta skierowanego do Z. Ż., datowanego 9 sierpnia 2005 r. sąd uznał, że pismo, które wpłynęło do organu 14 lipca 2005 r. stanowiło wezwanie Wójta do usunięcia naruszenia polegającego na bezczynności, której organ ten dopuszcza się nie stosując się do wiążących go zdaniem skarżącej uchwał Komisji Rewizyjnej z dnia 18 czerwca 2004 r. Fakt skierowania przez Z. Ż. pisma, na które organ udzielił odpowiedzi w dniu 9 sierpnia 2005 r. potwierdził organ w piśmie z dnia 16 pażdziernika 2009 r. (k. 145 akt), stanowiącym odpowiedż na sprecyzowanie żądania skargi. Wobec powyższych, nie budzących wątpliwości okoliczności uznać więc należało, że Z. Ż. poprzedziła wniesienie skargi opartej na art. 101a u.s.g wezwaniem do usunięcia naruszenia, o którym mowa w art. 101 ustawy i wezwanie to wpłynęło do organu dnia 14 lipca 2005 r. a organ udzielił na to wezwanie odpowiedzi w dniu 9 sierpnia 2005 r. Art. 54 § 1 p.p.s.a. wymaga, aby skargi wnoszone były za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Wpływ skargi bezpośrednio do sądu skutkuje koniecznością jej przekazania właściwemu organowi, a za datę wniesienia skargi uważa się dzień nadania tej skargi przez sąd do organu administracyjnego. Skarga Z. Ż. na bezczynność Wójta Gminy R. została wniesiona bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K. W dniu 29 sierpnia 2009 r. skarga została nadana przez Sąd do Urzędu Gminy R. i tę datę należy uznać za dzień wniesienia skargi w niniejszej sprawie.
Skoro więc :
- skarżąca wezwała organ do usunięcia naruszenia pismem, które wpłynęło do organu dnia 14 lipca 2005 r.,
- Wójt Gminy R. udzielił skarżącej odpowiedzi na wezwanie, o którym mowa w art. 101 ust. 1 u.s.g. w zw. z art. 101a u.s.g. pismem z dnia 9 sierpnia 2005r.,
- datą wniesienia skargi na bezczynność Wójta Gminy R. jest dzień nadania przez Sąd skargi do organu, czyli 29 sierpnia 2007 r.,
- w aktach brak dowodu i jakiejkolwiek informacji, aby wniesienie skargi będącej przedmiotem niniejszego postępowania poprzedzone było innym, niż pismo z lipca 2005 r. wezwaniem,
- nadto pełnomocnik skarżącej J. M. oświadczył, że nie posiada innych informacji poza tymi, które wynikają z akt przekazanych sądowi,
- skarżąca A. Ż. nie wskazała na inne okoliczności, aniżeli te, które wynikają z przedstawionych sądowi akt,
- to uznać należało, że skarga w niniejszej sprawie została wniesiona z uchybieniem terminu wynikającego z art. 53 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 101 ust. 1 u.s.g. w zw. z art. 101a u.s.g. i już z tej przyczyny podlega odrzuceniu.
W tej sytuacji zatem, znaczenie drugorzędne ma okoliczność, iż uchwały Komisji Rewizyjnej Rady Gminy R. nie stanowią "prawa" w rozumieniu przepisu art. 101a u.s.g., a tylko niewykonywanie czynności nakazanych prawem stwarza możliwość skutecznego dochodzenia przez skarżącego nakazu, o którym mowa w ust. 2 tego przepisu. Komisja rewizyjna jest tylko organem pomocniczym rady gminy, dokonując czynności kontrolnych nie działa samodzielnie. Do podstawowych działań komisji rewizyjnej należy kontrola wykonania budżetu gminy i występowanie z wnioskiem do rady gminy w sprawie udzieleni lub nieudzielenia wójtowi absolutorium z tego tytułu. Oprócz tych zadań komisja rewizyjna może wykonywać inne zadania w zakresie kontroli zlecone jej przez radę gminy, muszą się one jednak mieścić w granicach właściwości rady (Cz. Martysz, Komentarz do art. 18 ustawy o samorządzie gminnym, Lex (Lex Omega) 43/2011). Uchwały Komisji Rewizyjnej Rady Gminy R. z 18 czerwca 2004 r. nie mogły więc stanowić dla Wójta żródła obowiązku przeprowadzenia postępowania rozgraniczeniowego. Czynnosci, o jakich mowa w art. 101a u.s.g. to czynności nakazane prawem powszechnie obowiązującym, w tym aktem prawa miejscowego określającym obowiązki organu gminy. W przepisach prawa powinien być wskazany termin wykonania czynności albo okoliczność, z którą wiąże się obowiązek jej wykonania, w przeciwnym bowiem razie trudno byłoby przyjąć zaistnienie stanu bezczynności (tak A. Matan, Komentarz do ustawy o samorządzie gminnym, Lex (LexOmega) 43/2011). Nie znajduje również uzasadnienia w przepisach stanowiących podstawę wniesienia niniejszej skargi twierdzenie skarżących, iż podjęte przez Komisję Rewizyjną w dniu 18 czerwca 2004 r. uchwały stanowiły niejako potwierdzenie obowiązku wójta, wynikającego z art. 30 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2005 r., Nr 240, poz. 2027 ze zm.), przeprowadzenia z urzędu postępowania rozgraniczeniowego z uwagi na istnienie w tym zakresie potrzeb gospodarki narodowej czy interesu społecznego. Nie są zresztą istotne motywy podjęcia przez Komisję Rewizyjną powyższych uchwał, skoro nie mogą one stanowić żródła jakichkolwiek obowiązków organu, którego bezczynność zaskarżono. Z tych także względów, a przede wszystkim z uwagi na wniesienie skargi po terminie, skarga była niedopuszczalna.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 58 § 1 pkt. 2 i pkt. 6 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę należało odrzucić. O kosztach rozstrzygnięto na podstawie art. 250 ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło