I SA/Łd 1006/15

Dnia 24 listopada 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział I w składzie następującym: Sędzia NSA Bogusław Klimowicz po rozpoznaniu w dniu 24 listopada 2015 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi A. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku Nr [...] w przedmiocie określenia nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do zwrotu oraz zobowiązania w podatku od towarów i usług za czerwiec 2011 roku postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Pismem z 28 lipca 2015 r. A. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z [...] r. w przedmiocie określenia nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do zwrotu oraz zobowiązania w podatku od towarów i usług za czerwiec 2011 roku. W skardze zamieszczony został wniosek o wstrzymanie wykonania kwestionowanej decyzji. W uzasadnieniu podano, że złożony wniosek uzasadniony jest niebezpieczeństwem wyrządzenia spółce znacznej szkody majątkowej, ponieważ przeciwko spółce prowadzone jest postępowanie egzekucyjne, dotyczące niespłaconej wierzytelności z tytułu kredytu zaciągniętego na zapłatę podatku VAT. Ponadto na podstawie decyzji Zarządu Województwa Ł. z [...] r. nr [...]oraz [...] r. nr [...] spółka zobligowana jest do zwrotu na rzecz instytucji dotującej kwot w wysokości 108.294,73 zł oraz 2.057.599,77 zł. Wszystkie te okoliczności powodują zdaniem strony, że określona w toku postępowania wysokość zobowiązania podatkowego, tj. 25.039 zł jest aktualnie poza zasięgiem możliwości finansowych spółki, a jej przymusowe wyegzekwowanie, bez przeprowadzenia sądowej kontroli prawidłowości wydania decyzji organu podatkowego II instancji może doprowadzić do bezzasadnego pogorszenia sytuacji finansowej spółki. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze. zm.), powoływanej dalej jako p.p.s.a., wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Jednakże w myśl art. 61 § 3 p.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia skarżącego złożenia wniosku do sądu. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Instytucja wstrzymania wykonania aktu lub czynności ma charakter wyjątkowy. Z reguły wiąże się z obawą wystąpienia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, zaś jej zastosowanie nie może być poprzedzone merytoryczną oceną zasadności skargi lub obawą wystąpienia jakiejkolwiek straty. Podstawową przesłanką wstrzymania jest wykazanie we wniosku niebezpieczeństwa wystąpienia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W tym ostatnim wypadku chodzi o taką szkodę (majątkową a także niemajątkową), kiedy nie będzie możliwe przywrócenie stanu pierwotnego, w szczególności która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia. Chodzi zatem o sytuację, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, a który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość pieniężna nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu lub zdrowiu (v. postanowienie NSA z 20 grudnia 2004r. Sygn. akt GZ 138/04). Rozpoznając wniosek sąd nie ocenia legalności zaskarżonej decyzji (post. NSA z 25.10.2011r., II OZ 1019/11, CBOSA). Warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest wykazanie przez stronę we wniosku konkretnych okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, bowiem brak uzasadnienia wniosku uniemożliwia jego merytoryczna ocenę (post. NSA z 04.03. 2010r., II OZ 178/10, CBOSA; post. NSA z 18.05.2004r., FZ 65/04, CBOSA). Przy czym przepis art. 61 § 3 p.p.s.a. nakłada na stronę ciężar uprawdopodobnienia przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, a nie ich udowodnienia. Tymczasem w przedmiotowej sprawie pełnomocnik strony wskazuje niezwykle ogólnie na możliwość wyrządzenia skarżącej znacznej szkody majątkowej, związanej również z koniecznością zwrotu na rzecz instytucji dotującej łącznej kwoty 2.165.894 zł z tytułu uzyskanych dotacji. Dalsza część argumentacji wnioskodawcy odwołuje się jedynie do twierdzeń, że przymusowe wyegzekwowanie wysokości zobowiązania podatkowego, tj. 25.039 zł jest poza zasięgiem możliwości finansowych spółki. Z kolei z dokumentów dołączonych skargi oraz wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że w ostatnim roku obrotowym spółka uzyskała dochód w kwocie 126.176,50 zł. Wysokość jej kapitału zakładowego wynosi 50.000 zł, a wartość środków trwałych według bilansu za ostatni rok stanowiła kwotę 885.588,58 zł, przy czym, z oświadczenia skarżącej wynika, że środki te z uwagi na poziom jej zadłużenia i brak możliwości wypracowania dochodu, skutkujący niemożnością spłaty długów, są lub będą przedmiotem postępowań egzekucyjnych. Aktualnie spółka ma niewielką płynność finansową, jednak niespłacony kredyt na podatek VAT, zaciągnięty na podstawie umowy zawartej z A. S.A., w maju 2011 roku spowodował, że spółka nie może zaciągać innych kredytów, a należności wynikające z powyższej umowy kredytowej są obecnie przedmiotem postępowania egzekucyjnego. W wyniku dotychczas prowadzonych czynności spieniężono dużą część majątku, aktualnie pozostała tylko część sprzętu komputerowego i sprzęt biurowy. Biorąc pod uwagę uzasadnienie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz informacje znajdujące się w aktach niniejszej sprawy dotyczące kondycji finansowej strony w kontekście brzmienia art. 61 § 3 p.p.s.a. Sąd stwierdza, że skarżąca nie uprawdopodobniła przesłanek wstrzymania zaskarżonej decyzji. Sąd nie neguje faktu, że wynikająca z zaskarżonej decyzji kwota zobowiązania podatkowego jest obiektywnie znaczna w sytuacji finansowej strony i bez wątpienia konieczność spełnienia zobowiązania podatkowego może wywołać konsekwencje finansowe dla skarżącej spółki, jednak nie musi to być równoznaczne z powstaniem trudnych do odwrócenia skutków, czy wyrządzeniem znacznej szkody, zwłaszcza w kontekście sporządzonego za ostatni rok wysokości bilansu środków trwałych spółki a także faktu, iż spółka uzyskuje stały dochód. Wystarczającym uzasadnieniem wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie może też obawa strony dotycząca konieczności zwrotu uzyskanych dotacji w kwocie 2.165.894 zł, ponieważ z akt sprawy nie wynika by toczyło się w tym przedmiocie postepowanie egzekucyjne. Należy podkreślić, że przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest należność pieniężna, a więc z natury rzeczy świadczenie odwracalne, którego zwrot (wraz z odsetkami) może nastąpić w wyniku ewentualnego uwzględnienia skargi. Należy również wyjaśnić, że rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Sąd nie dokonuje oceny prawidłowości zaskarżonej decyzji, jako że przesłanki z art. 61 § 3 p.p.s.a nie są tożsame z tymi, które decydują o zasadności skargi (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 kwietnia 2004 r., sygn. akt FZ 33/04 i FZ 38/04, niepubl.). Dlatego też Sąd przy rozpatrywaniu wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie mógł brać pod uwagę przekonania skarżącej o wydaniu decyzji z naruszeniem przepisów prawa. Końcowo należy podkreślić, że fakt przyznania przez referendarza sądowego postanowieniem z 25 września 2015 r. prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych nie ma istotnego znaczenia dla oceny zasadności wniosku o wstrzymanie. Nie sposób nie zauważyć, że przesłanki przyznania prawa pomocy nie są tożsame z przesłankami uzasadniającymi wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu administracyjnego. Wniosek o przyznanie prawa pomocy podlega ocenie w kontekście spełnienia przesłanek, o których mowa w art. 246 § 1 p.p.s.a., zaś wstrzymanie wykonania decyzji lub aktu uzasadniać mogą konkretne okoliczności będące wynikiem wpływu wykonania zaskarżonej decyzji na aktualną sytuację majątkową strony, powodujące znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki w rozumieniu przepisu art. 61 § 3 p.p.s.a., a nie sama aktualna sytuacja majątkowa, w której znajduje się strona. W tym stanie rzeczy Sąd uznał za zasadne odmówić udzielenia stronie skarżącej ochrony tymczasowej w postaci wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, o czym w oparciu o art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia AKE.