I SA/Łd 1064/05

WyrokWSA w Łodzi2006-01-13

Skład orzekający: Sędzia NSA Wiktor Jarzębowski, Sędzia NSA Bogusław Klimowicz, Asesor WSA Cezary Koziński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie organu odwoławczego o pozostawieniu odwołania bez rozpatrzenia z powodu rzekomego braku należytego uzasadnienia zarzutów i określenia żądania jest zgodne z prawem, jeśli odwołanie i pismo uzupełniające zawierają wystarczające informacje do merytorycznego rozpoznania sprawy?
Ratio decidendi
Postanowienie o pozostawieniu odwołania bez rozpatrzenia z powodu rzekomego braku należytego uzasadnienia zarzutów i określenia żądania jest niezgodne z prawem, jeśli odwołanie i pismo uzupełniające zawierają wystarczające informacje do merytorycznego rozpoznania sprawy. Interpretacja art. 222 Ordynacji podatkowej nie może być nazbyt rygorystyczna, aby nie ograniczać prawa podatnika do rozpoznania sprawy i nie być uciążliwą dla osób bez wykształcenia prawniczego. Orzecznictwo NSA zmierza do ograniczenia nadmiernego formalizmu tego przepisu.
Stan faktyczny
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi pozostawiło bez rozpatrzenia odwołanie S. P. od decyzji Prezydenta Miasta Ł. odmawiającej umorzenia zaległości podatkowych. Organ uznał, że odwołujący się nie uzupełnił braków odwołania, nie wskazując należycie zarzutów przeciwko decyzji i nie określając istoty oraz zakresu żądania. S. P. zaskarżył to postanowienie do WSA, argumentując, że w odwołaniu i piśmie uzupełniającym przedstawił zarzuty, określił żądanie i dołączył dowody potwierdzające jego trudną sytuację materialną.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżone postanowienie.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia NSA Wiktor Jarzębowski, Sędziowie : Sędzia NSA Bogusław Klimowicz (spr.), Asesor WSA Cezary Koziński, Protokolant : Asystent sędziego Izabela Wędrak, po rozpoznaniu w dniu 13 stycznia 2006 r. na rozprawie przy udziale - sprawy ze skargi S. P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie pozostawienia odwołania bez rozpatrzenia uchyla zaskarżone postanowienie. I SA/Łd 1064/05 UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia [...], nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., pozostawiło bez rozpatrzenia odwołanie S. P. od decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości z tytułu podatku od środków transportowych w kwocie 1.800,00 złotych. W sprawie ustalono, iż od w/w decyzji Prezydenta Miasta Ł., S. P. wniósł odwołanie z dnia 13 maja 2005 roku do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł.. W odwołaniu skarżący podniósł, iż jest w trudnej sytuacji finansowej, jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku, korzysta z pomocy matki, która jest schorowana. Samochód ciężarowy od 15 czerwca 2004 roku jest wstawiony do komisu, jednakże do tej pory nie został sprzedany. Ponadto posiada samochód osobowy Seat rok produkcji 1989, którym to samochodem wozi matkę do lekarza i do szpitala. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., pismem z dnia 28 czerwca 2005 roku wezwało S. P. do uzupełnienia braków odwołania w terminie 7 dni, pod rygorem pozostawienia wniesionego odwołania bez rozpatrzenia. Organ odwoławczy podniósł, iż odwołujący się nie wskazał w sposób należyty zarzutów przeciwko decyzji Prezydenta Miasta Ł.. W ocenie organu II instancji zarzuty powinny być na tyle sprecyzowane i poparte należnymi dowodami, ażeby władza miała możność ścisłego określenia faktu, o który stronie chodzi. Nie są konkretnymi zarzuty ograniczające się wyłącznie do krytyki materiału zebranego przez władzę i nie przedstawiające ze swojej strony żadnych pozytywnych danych i dowodów. W odpowiedzi na wezwanie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł., pismem z dnia 11 lipca 2005 roku S. P. wskazał, iż wnosi o zmianę decyzji Prezydenta Miasta Ł., poprzez przyznanie umorzenia zaległego podatku od środków transportowych. S. P. powtórzył argumenty zawarte w odwołaniu z dnia 13 maja 2005 roku, podnosząc dodatkowo, iż samochód za który musi płacić podatek, musi odebrać z komisu i oddać na złom z uwagi na zły stan techniczny. Nie ma bowiem szans, ażeby go sprzedać. Do swojego pisma skarżący dołączył dowody w postaci zaświadczenia z Powiatowego Urzędu Pracy, potwierdzającego, że S. P. jest osobą bezrobotną; kserokopię legitymacji swojej mamy, którą się opiekuje (matka skarżącego jest osobą niepełnosprawną) oraz ksero umowy komisu. Postanowieniem z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., pozostawiło bez rozpatrzenia odwołanie S. P.. W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy wskazał, iż skarżący nie uzupełnił braków odwołania, albowiem zarzuty nie zostały przedstawione w sposób należyty. Organ II instancji podkreślił, iż skuteczność prawna pewnych czynności procesowych w niektórych przypadkach została uzależniona przez ustawodawcę od spełnienia określonych warunków, w tym przypadku od zawarcia w odwołaniu zarzutów przeciw decyzji, określenia istoty i zakresu żądania będącego przedmiotem odwołania oraz wskazania dowodów uzasadniających to żądanie. Ich niedotrzymanie powoduje ujemne skutki procesowe w postaci wydania postanowienia o pozostawieniu odwołania bez rozpatrzenia. Na powyższe postanowienie wpłynęła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skarga S. P.. W uzasadnieniu swojego środka zaskarżenia skarżący podniósł, iż w piśmie z dnia 11 lipca 2005 roku, wskazał w wyznaczonym terminie zarzuty przeciwko decyzji Prezydenta Miasta Ł. oraz określił istotę i zakres żądania. Przedstawił także dowody uzasadniające to żądanie. Skarżący wskazał, że ma trudną sytuację materialną i nie jest w stanie uiścić podatku od środków transportowych. W lakonicznej odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi dopatrzył się bowiem naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Stosownie do treści art. 222 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa (tj. Dz. U. z 2005 roku, nr 8, poz. 60 ze zm.) odwołanie od decyzji organu podatkowego powinno zawierać zarzuty przeciw decyzji, określać istotę i zakres żądania będącego przedmiotem odwołania oraz wskazywać dowody uzasadniające to żądanie. Z kolei zgodnie z dyspozycją art. 169 § 1 w/w ustawy jeżeli podanie nie spełnia wymogów określonych przepisami prawa, organ podatkowy wzywa wnoszącego podanie do usunięcia braków w terminie 7 dni, z pouczeniem, że niewypełnienie tego warunku spowoduje pozostawienie podania bez rozpatrzenia. W sprawie niniejszej kwestią sporną jest to, czy odwołanie skarżącego z dnia 13 maja 2005 roku od decyzji Prezydenta Miasta Ł. oraz pismo uzupełniające z dnia 11 lipca 2005 roku, spełniają wymogi określone w art. 222 ustawy Ordynacja podatkowa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi nie podziela poglądu Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł., jakoby przywołane odwołanie oraz pismo z dnia 11 lipca 2005 roku nie zawierały zarzutów przeciwko decyzji Prezydenta Miasta Ł. oraz nie określały zakresu i istoty żądania w rozumieniu przepisu art. 222 cytowanej ustawy. Zważyć bowiem należy, iż art. 222 ustawy Ordynacja podatkowa nie może być interpretowany w sposób nazbyt rygorystyczny. Przyjęcie bowiem takiej interpretacji mogłoby w rzeczywistości ograniczać prawo podatnika do rozpoznania jego sprawy przez organ administracyjny. Ponadto taka wykładnia może być uciążliwa dla podatnika, w szczególności wówczas, gdy nie ma on wykształcenia prawniczego bądź nie korzysta z fachowej pomocy prawnej. Godzi się także podnieść, iż orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego dotyczące art. 222 w/w ustawy wyraźnie zmierza do ograniczenia nadmiernego formalizmu tego przepisu. Ten kierunek wykładni charakteryzuje najpełniej wyrok z dnia 16 grudnia 1998 roku (sygn. akt I SA/Gd 152/97, ONSA 1999, nr 4, poz. 127), w którym Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że wymagania formalne stawiane odwołaniu w postępowaniu podatkowym (art. 222 ustawy Ordynacja podatkowa) muszą być oceniane w sposób niekolidujący z zasadami dwuinstancyjności postępowania administracyjnego oraz sądowej kontroli decyzji administracyjnych. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że jeśli z odwołania można wyczytać zarzuty stawiane decyzji oraz żądanie wnoszącego odwołanie, środkowi zaskarżenia nie można przypisać braków formalnych. Zbliżone stanowisko Sąd ten zajął także w późniejszych orzeczeniach (por. np. wyrok z dnia 22 marca 2000 roku, sygn. akt I SA/Ka 1729/98 , Monitor Podatkowy 11/2000, s. 2). Mając na uwadze powyższe należy uznać, iż w niniejszej sprawie skarżący w odwołaniu oraz w piśmie z dnia 11 lipca 2005 roku określił istotę i zakres swojego żądania, wnosząc o zmianę zaskarżonej decyzji. Skarżący przedstawił także dowody (załączniki do pisma z dnia 11 lipca 2005 roku) na poparcie słuszności swoich twierdzeń. Autor odwołania wyraźnie stwierdził, że - jego zdaniem - istniały podstawy do umorzenia zaległości z tytułu podatku od środków transportowych, a tym samym dla organu podatkowego powinno być jasne, że podatnik kwestionuje ustalenia organu w tym zakresie, a ściślej rzecz ujmując ustalenia dotyczące przesłanek z art. 67 § 1 ustawy Ordynacji podatkowej. Podatnik sprecyzował zresztą, że błędu w skarżonej decyzji Prezydenta Miasta Ł. upatruje w fakcie nieuwzględnienia takich okoliczności, jak trudna sytuacja materialna skarżącego, konieczność opiekowania się chora matką itp. Ponadto należy wskazać, że podatnik nie musi wskazywać jakie konkretnie przepisy zostały naruszone. Wystarczy, że z treści odwołania wynika czego domaga się podatnik. Ze wskazanych okoliczności wynika zatem, że treść odwołania, uzupełnionego pismem z dnia 11 lipca 2005 roku, pozwalała Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w Ł. na jego rozpatrzenie. Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2002 roku, Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło