I SA/Łd 1323/15
WyrokWSA w Łodzi2016-05-31
Skład orzekający: Bożena Kasprzak, Paweł Janicki, Cezary Koziński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy budynki o charakterze przemysłowym i usługowym, w których prowadzona jest hodowla dżdżownic, mogą korzystać ze zwolnienia od podatku od nieruchomości na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 4 lit. c ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, jeśli nie są budynkami gospodarczymi?Ratio decidendi
Zwolnienie od podatku od nieruchomości na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 4 lit. c ustawy o podatkach i opłatach lokalnych wymaga spełnienia dwóch warunków łącznie: budynek musi być budynkiem gospodarczym, a także musi być zajęty na prowadzenie działów specjalnych produkcji rolnej. Budynki o charakterze przemysłowym i usługowym, nawet jeśli są wykorzystywane do hodowli dżdżownic (co stanowi dział specjalny produkcji rolnej), nie spełniają pierwszego warunku, jakim jest bycie budynkiem gospodarczym w rozumieniu przepisów prawa budowlanego i rozporządzeń wykonawczych. W związku z tym nie mogą korzystać z przewidzianego zwolnienia.Stan faktyczny
Spółka A Sp. z o.o. zaskarżyła decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P., która utrzymała w mocy decyzję Wójta Gminy W. określającą spółce wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za okres od kwietnia do grudnia 2014 r. Spółka twierdziła, że budynki wykorzystywane przez nią do hodowli dżdżownic (dział specjalny produkcji rolnej) powinny być zwolnione z podatku jako budynki gospodarcze. Organy podatkowe i sąd uznały, że budynki te, mające charakter przemysłowy i usługowy, nie są budynkami gospodarczymi, co wyklucza możliwość zastosowania zwolnienia.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodnicząca: Sędzia WSA Bożena Kasprzak (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Paweł Janicki Sędzia WSA Cezary Koziński Protokolant: St. sekretarz sądowy Dominika Borowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 maja 2016 r. sprawy ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. T. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za okres od 1 kwietnia 2014 r. do 31 grudnia 2014 r. oddala skargę.
I SA/Łd 1323/15
UZASADNIENIE
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. decyzją z dnia [...] r. utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy W. z dnia [...] r. w sprawie określenia spółce z o.o. A z siedzibą w B. wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za okres od 1 kwietnia 2014 r. do 31 grudnia 2014 r. w kwocie 49.903,00 zł.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji przedstawiono dotychczasowy przebieg postępowania.
Organ podatkowy I instancji określił skarżącej spółce wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za okres od 1 kwietnia 2014 r. do 31 grudnia 2014 r. w kwocie 49.903,00 zł. Uzasadniając decyzję, organ przywołał przepisy ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 849 z późn. zm.) i wskazał na złożoną przez Spółkę dnia 2 kwietnia 2014 r. deklarację na podatek od nieruchomości na 2014 rok, w której spółka wykazała:
- grunty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej o pow. 7.147 m2,
- budynki związane z prowadzeniem działalności gospodarczej o pow. 865 m2,
- budynki zwolnione na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 4c ustawy o podatkach i opłatach lokalnych o pow. 3.200,50 m2.
Dalej organ wskazał, iż aktem notarialnym z dnia [...] r. Rep. A Nr [...] A Sp. z o.o. z siedzibą w B. nabyła prawo użytkowania wieczystego gruntów o łącznej pow. 0,7147 ha, położonych w obrębie geodezyjnym W., oznaczonych nr ewidencyjnymi działek: 480/83, 480/84, 480/120, 480/110 oraz własność budynków usytuowanych na tej nieruchomości.
W ewidencji gruntów prowadzonej przez Starostę P. powyższe grunty sklasyfikowane zostały jako tereny zabudowy przemysłowej.
Aktem notarialnym Rep. A nr [...] z dnia [...] r. Spółka dokonała sprzedaży prawa wieczystego użytkowania gruntów o pow. 0,2638 ha wraz z naniesieniami budowlanymi - działka nr 480/120 położona w W. Powyższe zmiany zostały uwzględnione w złożonej przez podatnika w dniu 18 czerwca 2014 r. korekcie deklaracji na podatek od nieruchomości na 2014 rok.
W dniu 2 lipca 2014 r. u podatnika przeprowadzono kontrolę, w trakcie której stwierdzono nieprawidłowości w powierzchni budynków zgłoszonych do opodatkowania podatkiem od nieruchomości.
Podczas kontroli ustalono, że:
1) na działce oznaczonej nr 480/84 znajduje się budynek po byłej hali produkcyjnej "wysoki błękit" o pow. użytkowej 1.061,00 m2 (wysokość kondygnacji powyżej 2,20 m); część budynku o pow. 130,00 m2 zajęta jest na potrzeby pozarolniczej działalności gospodarczej, natomiast na pozostałej powierzchni, tj. 931 m2 znajduje się 19 wypełnionych obornikiem skrzynek o wymiarach: szer. 40 cm, dł. 50 cm, wys. 30 cm;
2) na działce oznaczonej nr 480/83 znajduje się budynek byłego laboratorium o pow. użytkowej 482,80 m2 (wysokość kondygnacji powyżej 2,20 m); w każdym z pomieszczeń budynku znajduje się wypełniona obornikiem skrzynka; ogółem w budynku jest 20 skrzynek; zdaniem podatnika w skrzynkach prowadzona jest hodowla dżdżownic;
3) na działce oznaczonej nr 480/110 znajduje się trzykondygnacyjny budynek; na pow. użytkowej 627,20 m2 (wysokość kondygnacji powyżej 2,20 m) - parter budynku - prowadzona jest pozarolnicza działalność gospodarcza (znajdują się tam zdemontowane części samochodowe); pow. użytkowa I piętra budynku wynosi 590,25 m2 (wysokość kondygnacji powyżej 2,20 m); znajdują się tam głównie zdemontowane części samochodowe, a między nimi pojedyncze skrzynki z obornikiem; ogółem na tej powierzchni usytuowano 9 skrzynek wypełnionych obornikiem; wszystkie pomieszczenia w przeważającej części wypełnione są elementami zdemontowanych samochodów (zderzaki, kierownice, elementy kokpitu, itp.); piętro II budynku o łącznej pow. 585,00 m2 składa się z 17 pomieszczeń, w których umieszczono 20 skrzynek z obornikiem;
4) na terenie nieruchomości brak jest budowli.
Postanowieniem z dnia [...] r. organ wszczął z urzędu postępowanie w sprawie określenia A Spółka z o.o. wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości na 2014 rok.
Decyzją z dnia [...] r. znak: [...] Wójt Gminy W. określił Spółce wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2014 rok w kwocie 47.589,00 zł, uznając, iż w okresie od 01.04.2014 r. do 31.05.2014 r. zwolniona od podatku od nieruchomości, na podstawie art 7 ust. 1 pkt 4 lit. c ustawy o podatkach i opłatach lokalnych winna być powierzchnia zajęta przez 68 skrzynek o wymiarach 0,4 m x 0,5 m + 710 m2, a w okresie od 01.06.2014 r. do 31.12.2014 r. powierzchnia zajęta przez 68 skrzynek o wymiarach 0,4 m x 0,5 m.
Po rozpatrzeniu odwołania od tej decyzji, Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] r. uchyliło w całości decyzję organu podatkowego I instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia.
W ponownie prowadzonym postępowaniu organ poczynił ustalenia co do charakteru nabytych przez Spółkę budynków, znajdujących się w W. Z aktu notarialnego Rep. A nr [...] z dnia [...]r. wynikało, iż Spółka nabyła nieruchomość gruntową położoną w W. zabudowaną budynkami: biurowym, produkcyjnym i magazynowym. Dla tych budynków nie była zaprowadzona ewidencja budynków. Spółka nie posiada projektu budowlanego ww. obiektów. Poprzedni właściciel - Syndyk Masy Upadłości Zakładów Chemicznych B Sp. z o.o. również nie dysponował dokumentacją budowlaną. W tej sytuacji organ dopuścił dowód z opinii biegłego na okoliczność określenia funkcji budynków.
Powołany biegły z uprawnieniami budowlanymi mgr inż. M. D, sporządził opinię dotyczącą trzech budynków położonych na działkach nr: 480/83, 480/84,480/110 i 480/120 obręb W. Z opinii wynika, iż budynki nie są budynkami gospodarczymi w świetle przepisów Prawa budowlanego.
Zdaniem organu I instancji o tym, czy zakwalifikować dany budynek do kategorii gospodarczych, czy też nie, przesądzają kryteria prawne przyjęte w prawie budowlanym. Budynek gospodarczy zdefiniowany został w § 3 pkt 8 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.).
Skoro budynki usytuowane na działkach nr: 480/83, 480/84, 480/110 i 480/120 w W. nie są budynkami gospodarczymi, to nie mogą korzystać ze zwolnienia od podatku od nieruchomości na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 4 lit, c ustawy o podatkach i opłatach lokalnych.
Podkreślono, że zastosowanie zwolnienia na podstawie tego przepisu wymaga spełnienia dwóch warunków: pierwszy dotyczy rodzaju budynku - musi to być budynek gospodarczy, drugi dotyczy sposobu jego wykorzystania - ma być zajęty na prowadzenie działów specjalnych produkcji rolnej.
Reasumując organ stwierdził, że budynki podlegają opodatkowaniu według najwyższych stawek podatku od nieruchomości, gdyż są w posiadaniu przedsiębiorcy (Spółki z o.o.) i nie są budynkami gospodarczymi zajętymi na prowadzenie działu specjalnego produkcji rolnej. Podobnie opodatkowane winny być grunty - są one związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, gdyż stanowią własność przedsiębiorcy.
Dokonując określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości na 2014 rok organ zastosował stawki podatku wynikające z uchwały Nr [...] Rady Gminy W. z dnia 25 listopada 2011 r. w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości oraz wprowadzenia zwolnień (Dz. U. z 2011 r. Nr 359, poz. 3692). Organ zaznaczył, iż z uwagi na fakt, iż kontrolą nie objęto działki nr 480/120 położonej w W., z powodu jej wcześniejszej sprzedaży, w decyzji uwzględniono dane wykazane w tym zakresie w deklaracji podatkowej.
Od powyższej decyzji Spółka złożyła odwołanie.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. podkreśliło, że w przedmiotowej sprawie nie ulega wątpliwości, iż Gospodarstwo Rolne - Hodowla A Spółka z o.o. była w 2014 r. przedsiębiorcą w rozumieniu art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2015 r., poz. 584), wpisanym do Krajowego Rejestru Sądowego (Numer KRS:[...]) i prowadziła działalność gospodarczą. Fakt ten powoduje, że wszelkie nieruchomości będące w posiadaniu Spółki, winny w zasadzie być opodatkowane podatkiem od nieruchomości według stawek właściwych dla nieruchomości związanych z działalnością gospodarczą. Wynika to z treści cyt. wyżej art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l.
Następnie powołując się na art. 7 ust. 1 pkt 4 lit. c u.p.o.l. podkreślono, że z uwagi na brak definicji legalnej działów specjalnych produkcji rolnej w przepisach u.p.o.l., należy odwołać się do wyjaśnienia tego pojęcia znajdującego się w art. 2 ust. 3 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 851 ze zm.).
Podkreślono, iż dla zastosowania zwolnienia na podstawie przepisu art. 7 ust. 1 pkt 4 lit. c u.p.o.l. ustawodawca przewidział spełnienie dwóch warunków: pierwszy dotyczy rodzaju budynku - musi to być budynek gospodarczy, drugi dotyczy sposobu jego wykorzystania - ma być zajęty na prowadzenie działów specjalnych produkcji rolnej.
W pierwszej zatem kolejności należało ustalić, czy nabyte przez Spółkę budynki, znajdujące się w W., są budynkami gospodarczymi, a w drugiej kolejności wyjaśnić, czy są zajęte na prowadzenie działów specjalnych produkcji rolnej.
Zdaniem Kolegium, organ podatkowy I instancji zebrał wyczerpujący materiał dowodowy w zakresie odpowiedzi na pytanie, czy nabyte przez Spółkę budynki, znajdujące się w W., są budynkami gospodarczymi, a w drugiej kolejności wyjaśnić, czy są zajęte na prowadzenie działów specjalnych produkcji rolnej.
Przypomniano, że w związku z faktem, iż budynki powstały przed I wojną światową i nie zachowała się dokumentacja budowlana, organ podatkowy postanowił przeprowadzić dowód z opinii biegłego, w zakresie określenia charakteru budynków należących do Spółki.
W świetle powyższego za bezpodstawne uznano zarzuty odwołania, iż organ podatkowy I instancji dopuścił dowód z opinii biegłego nie zwracając się o dokumentację budowlaną do organów administracji architektoniczno-budowlanej, bądź nie poszukując jej we właściwym wydziale Urzędu Gminy.
Wskazano, że z przedstawionej opinii biegłego jednoznacznie wynika, iż budynki usytuowane na działkach położnych w W. nie są budynkami gospodarczymi. Nie został zatem spełniony pierwszy z warunków do skorzystania ze zwolnienia przewidzianego w przepisie art. 7 ust. 1 pkt 4 lit. c u.p.o.l.
W ocenie organu, w tej sytuacji bezcelowe stało się dalsze zbieranie dowodów (w tym przeprowadzanie dowodu z opinii biegłego - specjalisty od hodowli dżdżownic, co podnoszono w odwołaniu) i analiza, czy budynki "zajęte" zostały na prowadzenie działów specjalnych produkcji rolnej.
Pomimo powyższego wskazano, iż wyniki kontroli przeprowadzonej u podatnika w dniu 2 lipca 2014 r. nie potwierdziły, by w budynkach położonych w W. K., o odmiennym przeznaczeniu niż gospodarcze, rzeczywiście prowadzone były działy specjalne produkcji rolnej - hodowla dżdżownic. Porozstawiane w różnych pomieszczeniach skrzynki wypełnione obornikiem nie dowodzą, iż budynki te były "zajęte" na prowadzenie działów specjalnych produkcji rolnej. Nie świadczą też o tym przedłożona faktura Nr [...] z dnia 31.03.2014 r. na zakup "zorganizowanej hodowli dżdżownic kalifornijskich" i ogólne wyjaśnienia Spółki zawarte w piśmie z dnia 27.02.2015 r. dotyczące hodowli dżdżownic, jak również podnoszona okoliczność, iż Spółka nabyła przedmiotową nieruchomość pod działalność hodowli dżdżownic, co jest głównym zakresem prowadzonej działalności.
Reasumując podkreślono, iż należące do Spółki budynki, położone w W. należą do innej kategorii niż budynki gospodarcze (są to budynki produkcyjno-magazynowe i biurowo-usługowe). Zatem niezależnie od tego, w jaki sposób są wykorzystywane, podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości.
Pozostałe zarzuty odwołania, dotyczące naruszenia przepisów postępowania, również uznano za bezzasadnie.
Na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. wniesiono skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi.
Zaskarżonej decyzji zarzucono:
1. naruszenie art. 7 ust. 1 pkt 4 lit. c) u.p.o.l. poprzez jego niezastosowanie, polegające na uznaniu, że nie daje on podstaw do zwolnienia z podatku budynków zajmowanych przez skarżącą zajętych na prowadzenie działów specjalnych produkcji rolnej;
2. naruszenie art. 7 ust. 1 pkt 4 lit. c) u.p.o.l. poprzez jego błędną wykładnię, polegającą na uznaniu, że zajęta na prowadzenie działu specjalnego produkcji rolnej jest tylko ta część budynku, która odpowiada powierzchni obmiaru skrzynek lęgowych, a tym samym nie daje on podstawy do zwolnienia z podatku pozostałej powierzchni budynków, zajętych na prowadzenie działów specjalnych produkcji rolnej, podczas gdy części te również wykorzystywane są do prowadzenia działu specjalnego produkcji rolnej;
3. naruszenie § 3 pkt 8 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.) poprzez jego zastosowanie, tj. odwołanie się do definicji zawartej w akcie o niższej randze;
4. obrazę przepisów postępowania, tj. art. 122, 187, 191 Ordynacji podatkowej - poprzez naruszenie dyrektyw postępowania dowodowego, w szczególności obowiązku zebrania i rozpatrzenia całości materiału dowodowego, co skutkowało wydaniem decyzji na podstawie niekompletnego i wybiórczo analizowanego materiału dowodowego oraz sformułowaniem wadliwej oceny materiału dowodowego, niezgodnej ze stanem faktycznym, wyrażające się w zaniechaniu dopuszczenia dowodu z opinii biegłego (specjalisty od hodowli dżdżownic) dla ustalenia jakiej powierzchni wymaga obsługa łoża hodowlanego - a to zgodnie z sugestią zawartą w decyzji SKO w P.
Mając na uwadze powyższe wniesiono o: uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Wójta Gminy W. z dnia [...]r., a także zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi podniesiono, że przepisy prawa budowlanego mają - przy określaniu przedmiotu opodatkowania podatkiem od nieruchomości ograniczone zastosowanie. W rzeczywistości zastosowanie to sprowadza się jedynie do definicji: budynku, budowli i urządzeń budowlanych związanych z obiektem budowlanym, zawartych w przepisach art. 3 pkt 1, 2, i 3 Prawa budowlanego. Natomiast ustawa ta nie zawiera definicji pojęcia "budynek gospodarczy", a także nie odsyła w tym zakresie do definicji "budynku gospodarczego" występującej w przepisach wykonawczych do ustawy - Prawo budowlane. Podobnie ma się rzecz z Rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r. Nr 75, poz. 690 z późn. zm.). Z treści upoważnienia ustawowego zawartego w art. 7 ust. 2 pkt 1 Prawa budowlanego jednoznacznie wynika, że to upoważnienie nie zawiera delegacji do określania w tym w/w rozporządzeniu, definicji ustawowych na potrzeby ustawy - Prawo budowlane. Definicje zawarte w rozporządzeniu w sprawie warunków technicznych dotyczą tylko materii objętej tym rozporządzeniem.
Następnie wskazano, że z uwagi na autonomiczny charakter norm zawartych w ustawie o podatkach i opłatach lokalnych, ustalając znaczenie tego pojęcia, z zastosowaniem wykładni systemowej nie można sięgać - odwołać się do definicji "budynku gospodarczego" zawartej w § 3 pkt 8 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. i zdefiniowanej tylko na potrzeby tego rozporządzenia.
Zdaniem strony, organy podatkowe powinny w pierwszej kolejności dokonać interpretacji pojęcia "gospodarczy" z wykorzystaniem wykładni językowej wskazując na definicję tego pojęcia ze słownika języka polskiego i podnosząc, że budynki będące własnością podatnika sklasyfikowane jako przemysłowe spełniają pierwszą z przesłanek zwolnienia od podatku od nieruchomości.
Skarżąca podniosła również, że wbrew wnioskowi strony złożonemu w odwołaniu jak i wbrew wyraźnej sugestii organu II instancji, tj. SKO w P. (decyzja z dnia [...] r.,[...]), zaniechano ustaleń dla określenia czy pozostała powierzchnia budynków strony wykorzystywana do obsługi łoża hodowlanego również stanowi o zajęciu budynku do prowadzenia działu specjalnego produkcji rolnej oraz dla ustalenia występującej dynamiki hodowli. Tym samym organ I instancji pominął cykl produkcyjny hodowli dżdżownic, który charakteryzuje się m.in. określoną dynamiką rozwoju hodowli. Tych ustaleń należało dokonać poprzez dopuszczenie dowodu z opinii biegłego - specjalisty z zakresu hodowli dżdżownic, poprzedzonych oględzinami.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podnosząc argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
W piśmie 13 kwietnia 2016 r. pełnomocnik strony skarżącej, na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a wniósł o dopuszczenie dowodu z dokumentu w postaci: opinii Naczelnej Organizacji Technicznej Oddział w P., sporządzonej przez inż. F. T. B. z dnia [...] r., na okoliczność ustalenia, że skarżąca spółka prowadzi dział specjalny produkcji rolnej - hodowlę dżdżownic w budynkach gospodarczych położonych w W.K..
Podkreślono, że w przypadku opodatkowania budynków wykorzystywanych na prowadzenie działów specjalnych produkcji rolnej istotne jest jednoznaczne ustalenie czy budynki są na taką działalność faktycznie zajęte, a nie ustalenie funkcji jaką posiada budynek w którym działalność jest prowadzona.
W ocenie strony, konieczne jest przeprowadzenie oględzin budynków skarżącej oraz dowodu z opinii biegłego z zakresu rolnictwa dla ustaleń w powyższym zakresie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje.
Skarga jest niezasadna, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa w sposób powodujący konieczność jej wyeliminowania z porządku prawnego.
W zakresie oceny stanu faktycznego ustalonego przez organy, należy podkreślić, że sąd administracyjny nie ustala stanu faktycznego, a jedynie wskazuje, które ustalenia organu zostały przez niego przyjęte, a które nie (vide - wyrok NSA z 6 lutego 2008r. sygn. akt: II FSK 1665/06). Zatem oceniając stan faktyczny ustalony przez organy, Sąd przyjął za podstawę rozstrzygnięcia ustalenia faktyczne poczynione przez organy administracji publicznej (organy podatkowe), albowiem stan faktyczny został ustalony z zachowaniem reguł procedury administracyjnej. Ustalony w postępowaniu administracyjnym stan faktyczny stał się stanem faktycznym przyjętym przez Sąd.
Następnie podkreślić trzeba, że organ jest obowiązany do zgromadzenia dowodów tylko w takim zakresie, w jakim jest to niezbędne do ustalenia stanu faktycznego. Jeżeli organ podatkowy, na podstawie zebranych dowodów w toku postępowania może dokonać niebudzącego wątpliwości ustalenia stanu faktycznego, wówczas dalsze prowadzenie postępowania dowodowego nie jest zasadne.
W myśl sformułowanej w art. 191 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2004 r. Nr 93, poz. 894 ze zm.), zwanej dalej O.p., zasady swobodnej oceny dowodów, organ podatkowy rozważając wartość poszczególnych dowodów, jak również formułując wnioski na podstawie całokształtu materiału dowodowego zebranego w sprawie, nie jest związany żadnymi sztywnymi regułami określającymi wartość poszczególnych dowodów, ale kieruje się własnym przekonaniem, uwzględniając wiedzę, doświadczenie życiowe, prawa logiki, informacje wynikające z wzajemnych relacji między poszczególnymi dowodami. Dopóki granice swobodnej oceny dowodów nie zostaną przez organ orzekający przekroczone Sąd nie ma podstaw do podważania dokonanych w ten sposób ustaleń.
Mając powyższe na względzie, po analizie materiału dowodowego, Sąd doszedł do przekonania, że stanowisko organów podatkowych zawarte w zaskarżonej decyzji jest właściwe. Sąd pragnie przy tym wskazać, że w rozpoznawanej sprawie organy podatkowe zgromadziły (zapewniając stronie prawo do wzięcia czynnego udziału) i wszechstronnie oceniły zgodnie z art. 187 O.p. materiał dowodowy, czego potwierdzeniem jest drobiazgowe i analityczne uzasadnienie zaskarżonej decyzji. Organy podatkowe wyczerpały swoje możliwości dowodowe i nie przekroczyły przy tym granic swobodnej oceny dowodów. Zasadność ocen i wniosków poczynionych przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze na podstawie zebranego materiału dowodowego, w świetle zasad logicznego rozumowania i doświadczenia życiowego, nie budzi wątpliwości. Dokonana przez organ ocena dowodów nie wykracza także poza granice wynikające z art. 191 O.p., nie nosi cech dowolności, czy powierzchowności.
Istota problemu prawnego, jaki zarysował się w sprawie, dotyczy kwestii opodatkowania podatkiem od nieruchomości należących do skarżącej budynków, które według niej są zajęte na prowadzenie działów specjalnych produkcji rolnej - hodowlę dżdżownic, a zatem winny być zwolnione z podatku od nieruchomości na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 4 lit. c ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 849 ze zm.), dalej u.p.o.l.
Zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 4 lit. c u.p.o.l., zwalnia się od podatku od nieruchomości budynki gospodarcze lub ich części zajęte na prowadzenie działów specjalnych produkcji rolnej.
Poza sporem jest, że hodowla dżdżownic mieści się w pojęciu działów specjalnych produkcji rolnej, co wynika z art. 2 ust. 3 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 851 ze zm.). Przepis ten stanowi, iż działami specjalnymi produkcji rolnej są: uprawy w szklarniach i ogrzewanych tunelach foliowych, uprawy grzybów i ich grzybni, uprawy roślin "in vitro", fermowa hodowla i chów drobiu rzeźnego i chów zwierząt futerkowych i laboratoryjnych, hodowla dżdżownic, hodowla entomofagów, hodowla jedwabników, prowadzenie pasiek oraz hodowla i chów innych zwierząt poza gospodarstwem rolnym, w rozmiarach przekraczających wielkości określone w załączniku do ustawy (w przypadku hodowli dżdżownic jest to 1 m2 powierzchni łoża hodowlanego i powyżej – poz. 13 załącznika nr 2 do ustawy).
Podkreślić jednak należy, że dla zastosowania zwolnienia na podstawie przepisu art. 7 ust. 1 pkt 4 lit. c u.p.o.l. wymagane jest spełnienie dwóch warunków: pierwszy dotyczy rodzaju budynku - musi to być budynek gospodarczy, drugi dotyczy sposobu jego wykorzystania - ma być zajęty na prowadzenie działów specjalnych produkcji rolnej.
W odniesieniu do pierwszego z ww. warunków zwolnienia, organ podatkowy celem ustalenia kategorii budynków należących do podatnika, znajdujących się w W. K., wystąpił do skarżącej Spółki o przedstawienie dokumentacji budowlanej. W odpowiedzi, w piśmie z dnia 27 lutego 2015 r., Spółka wskazała, iż nabywając nieruchomość nie otrzymała dokumentacji budowlanej ww. budynków. W tej sytuacji organ podatkowy wystąpił do innych organów i instytucji, które mogłyby dysponować dokumentacją budowlaną obiektów stanowiących obecnie własność A Spółka z o.o., a mianowicie do archiwisty Urzędu Gminy w W., do Starostwa Powiatowego w P. oraz do Archiwum Państwowego w Ł.. Wystąpił także do poprzedniego właściciela - Syndyka Masy Upadłości Zakładów Chemicznych "B" Sp. z o.o. o udostępnienie dokumentacji budowlanej budynków usytuowanych w W. Z pism ww. organów i instytucji wynika, iż budynki powstały przed I wojną światową i nie zachowała się dokumentacja budowlana. W zasobach Archiwum Państwowego w Ł. odnaleziono jedynie projekt budowy pomieszczenia dla maszyny, kotła, komina przy fabryce farb we wsi W. w powiecie [...].
Wobec braku dokumentacji budowlanej organ podatkowy postanowił przeprowadzić dowód z opinii biegłego, by określić charakter budynków należących do Spółki. W opinii technicznej sporządzonej po przeprowadzeniu w dniu 20 kwietnia 2015 r. wizji lokalnej w terenie, rzeczoznawca z uprawnieniami budowlanymi stwierdził, że wszystkie budynki należące do Spółki, położone w W., pod względem funkcjonalnym oraz architektonicznym są budynkami o charakterze przemysłowym i usługowym. Znajdują się one na terenie dawnych Zakładów C i służyły celom tego zakładu. Żadnego z budynków nie można zaliczyć do budynków gospodarczych w myśl postanowień rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75 poz. 690 z późn. zm.). Biegły zaznaczył, iż prowadzenie gospodarstwa rolnego (z hodowlą zwierząt) na terenie poprzemysłowym powinno być poprzedzone zmianą sposobu użytkowania budynków, zgodnie z art. 71 ustawy Prawo budowlane i poprzedzone decyzją o warunkach zabudowy wydaną na podstawie ustawy o planowaniu przestrzennym, bądź być zgodne z przeznaczeniem terenu w obowiązującym miejscowym planie zagospodarowania terenu.
Odnosząc się w tym miejscu do zarzutów skargi dotyczących nieuzasadnionego, w ocenie Spółki, odwołania się przez biegłego do przepisów prawa budowlanego rangi podustawowej, wskazać należy, że dokonując wykładni pojęcia "budynek gospodarczy" należy mieć przede wszystkim na względzie, iż istniejące od dnia 1 stycznia 2003 r. w ustawie o podatkach i opłatach lokalnych odwołanie do pojęcia budynku ustalonego na gruncie prawa budowlanego ma charakter pełny, a nie wybiórczy (a więc nie ogranicza się jedynie do prawa budowlanego) - dotyczy zarówno ogólnej definicji budynku, jak i poszczególnych kategorii budynków. Zasadnie zatem biegły w swojej opinii, a w konsekwencji organy podatkowe obu instancji w niniejszej sprawie wskazały na możliwość zastosowania, na podstawie odesłania zawartego w art. 1a ust. 1 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, przepisów prawa budowlanego definiujących pojęcie "budynku gospodarczego", w tym przepisów rangi podustawowej. Wbrew zatem twierdzeniom zawartym w skardze, uznać należy, że skoro ustawa o podatkach i opłatach lokalnych odsyła do przepisów prawa budowlanego - a zatem nie tylko do ustawy Prawo budowlane – a te z kolei pojęcie "budynku gospodarczego" regulują w wydanym na podstawie ustawy rozporządzeniu, to brak jest jakichkolwiek przeciwwskazań do jego stosowania. Z kolei zgodnie z § 3 pkt 8 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie - wydanego na podstawie art. 7 Prawa budowlanego - budynek gospodarczy to budynek przeznaczony do niezawodowego wykonywania prac warsztatowych oraz do przechowywania materiałów, narzędzi, sprzętu i płodów rolnych służących mieszkańcom budynku mieszkalnego, budynku zamieszkania zbiorowego, budynku rekreacji indywidualnej, a także ich otoczenia, a w zabudowie zagrodowej przeznaczony również do przechowywania środków produkcji rolnej i sprzętu oraz płodów rolnych.
W świetle powyższego za zasadne należy uznać stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P., iż budynki o charakterze przemysłowym i usługowym nie są budynkami gospodarczymi, skoro realizują one odmienne funkcje. Prawidłowość takiego rozgraniczenia potwierdza ponadto § 65 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38, poz. 454), w którym obok kategorii "budynki przemysłowe" wskazano odrębną kategorię "budynki produkcyjne, usługowe i gospodarcze dla rolnictwa" i "inne budynki niemieszkalne". W § 65. 1. cytowanego powyżej rozporządzenia, ze względu na podstawową funkcję użytkową budynki dzieli się bowiem na następujące rodzaje:
1) budynki mieszkalne,
2) budynki przemysłowe,
3) budynki transportu i łączności,
4) budynki handlowo-usługowe,
5) zbiorniki, silosy i budynki magazynowe,
6) budynki biurowe,
7) budynki szpitali i zakładów opieki medycznej,
8) budynki oświaty, nauki i kultury oraz budynki sportowe,
9) budynki produkcyjne, usługowe i gospodarcze dla rolnictwa,
10) inne budynki niemieszkalne.
Z powyższego wynika zatem, że budynek przemysłowy i budynek gospodarczy to dwie odrębne kategorie. Również w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjmuje się takie stanowisko (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 maja 2009 r., sygn. akt II FSK 160/08, niepubl.).
Powyższe dowody wskazują, iż budynki usytuowane na działkach położnych w W. K. nie były w 2014 r. budynkami gospodarczymi (były to budynki o charakterze przemysłowym). Nie został zatem spełniony pierwszy z warunków do skorzystania przez Spółkę ze zwolnienia na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 4 lit. c) u.p.o.l.
W tej sytuacji zasadnie, zdaniem Sądu, organy uznały za bezcelowe przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego - specjalisty od hodowli dżdżownic (co podnosiła skarżąca, zarówno w odwołaniu, jak i w skardze) i dokonywanie analizy, czy budynki "zajęte" zostały na prowadzenie działów specjalnych produkcji rolnej. Wobec powyższego, dowód z załączonej do akt opinii prywatnej sporządzonej na zlecenie skarżącej odnośnie prowadzenia hodowli dżdżownic w budynkach na spornej nieruchomości, należy uznać za niemający wpływu na rozstrzygnięcie sprawy.
Sąd podziela stanowisko SKO, iż nawet w sytuacji udowodnienia przez skarżącą prowadzenia w spornych budynkach hodowli dżdżownic, to wobec braku przymiotu budynku gospodarczego nie zostałyby spełnione warunki do zwolnienia z podatku na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 4 lit. c) u.p.o.l., bowiem obie wyżej wymienione przesłanki do zwolnienia muszą wystąpić łącznie. Podkreślić też należy, iż organ podatkowy obowiązany jest do zgromadzenia dowodów tylko w takim zakresie, w jakim jest to niezbędne dla rozstrzygnięcia sprawy podatkowej. Z tych względów zarzuty dotyczące zaniechania przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego ds. hodowli dżdżownic należy uznać za nieuzasadnione.
Skoro z zebranego materiału dowodowego jednoznacznie wynikało, iż należące do Spółki budynki, położone w W., nie były w 2014 r. budynkami gospodarczymi, to niezależnie od tego w jaki sposób były wykorzystywane przez Spółkę - w ocenie Sądu - zasadnie uznano w zaskarżonej decyzji, że podlegały opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Podatek od nieruchomości wymierzony został od całej powierzchni użytkowej ww. budynków.
Zarzuty skargi dotyczące "rażącej obrazy" prawa materialnego — art. 7 ust. 1 pkt 4 lit. c) u.p.o.l. "poprzez jego błędną wykładnię, polegającą na uznaniu, że zajęta na prowadzenie działu specjalnego produkcji rolnej jest tylko ta część budynku, która odpowiada powierzchni obmiaru skrzynek lęgowych (...)" są niezrozumiałe, bowiem w zaskarżonej decyzji nie uznano żadnej powierzchni za "zajętą" na prowadzenie działów specjalnych produkcji rolnej, która mogłaby korzystać ze zwolnienia z podatku do nieruchomości.
W ocenie Sądu, w ustalonym stanie faktycznym, organy podatkowe prawidłowo ustaliły skarżącej Spółce wysokość podatku od nieruchomości za 2014 rok w kwocie 49.903,00 zł, przyjmując za przedmiot opodatkowania wskazane przez organy grunty i budynki związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Przy ustalaniu podatku od nieruchomości za 2014 rok organy prawidłowo zastosowały stawki określone w uchwale Nr [...] Rady Gminy W. z dnia 25 listopada 2011 r. w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości oraz wprowadzenia zwolnień (Dz. U. 2011 Nr 359, poz. 3692).
Reasumując, stwierdzić należy, że organy podatkowe prawidłowo wywiązały się z obowiązku dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Zgromadzony materiał dowodowy został rozpatrzony z zachowaniem reguł określonych w art. 191 O.p. Organy podatkowe nie naruszyły przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz ustawy Ordynacja podatkowa i dokonały właściwej subsumcji normy prawa materialnego pod prawidłowo ustalony stan faktyczny. Poza tym, zaskarżona decyzja zawiera prawidłowe uzasadnienie prawne. Uważna lektura tego aktu pozwala na stwierdzenie, jaki stan faktyczny został przyjęty przez organ i na jakiej podstawie prawnej organ nie uwzględnił argumentacji strony skarżącej. Zaskarżona decyzja została oparta na materiale dowodowym zebranym w postępowaniu pierwszoinstancyjnym, a SKO dokonało ponownej analizy tego materiału. Skarżącej umożliwiono wypowiedzenie się co do zebranego materiału dowodowego.
Mając na uwadze wszystkie powyższe okoliczności Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia skargi i na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji, o jej oddaleniu.
P.C.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło