I SA/Łd 1354/15
PostanowienieWSA w Łodzi2016-10-27
Skład orzekający: Sędzia NSA Teresa Porczyńska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej powinien zostać uwzględniony, gdy uchybienie terminu wynika z błędnego przekonania profesjonalnych pełnomocników o dacie doręczenia wyroku, mimo że skarga kasacyjna została sporządzona w ostatnim dniu terminu?Ratio decidendi
Sąd odmówił przywrócenia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, uznając, że profesjonalni pełnomocnicy nie uprawdopodobnili braku winy w uchybieniu terminu. Błędne przekonanie o dacie doręczenia wyroku, oparte na zwyczaju kancelaryjnym, nie stanowi wystarczającej podstawy do przywrócenia terminu, gdyż profesjonalni pełnomocnicy powinni dbać o należyte ustalenie terminów procesowych.Stan faktyczny
Skarżący J. S. złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, który odrzucił jego skargę kasacyjną. Skarga kasacyjna została nadana po terminie, w wyniku błędnego przekonania pełnomocników o dacie doręczenia wyroku. Jako przyczyny uchybienia terminu wskazano chorobę syna jednego z pełnomocników oraz problemy zdrowotne i rodzinne drugiego pełnomocnika, które miały wpłynąć na jego zdolność do nadzoru nad terminowością.Rozstrzygnięcie
Odmówić przywrócenia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział I w składzie następującym: Sędzia NSA Teresa Porczyńska po rozpoznaniu w dniu 27 października 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. S. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi J. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2010 rok p o s t a n a w i a: odmówić przywrócenia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej.
Postanowieniem z dnia 29 września 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odrzucił skargę kasacyjną J. S. od wyroku z dnia 5 maja 2016 r. oddalającego skargę J. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 2010.
Sąd ustalił, że wyrok został doręczony pełnomocnikowi skarżącego w dniu 6 lipca 2016 r. W tej sytuacji ostatnim dniem trzydziestodniowego terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, był dzień 5 sierpnia 2016 r. (piątek), natomiast skarga kasacyjna została nadana dopiero w poniedziałek 8 sierpnia 2016 r.
Postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącego w dniu 13 października 2016 r.
W toku postępowania skarżący był reprezentowany przez radcę prawnego I. K.-W. (pełnomocnictwo – karta 56), która w dniu 26 kwietnia 2016 r. udzieliła substytucji radcy prawnemu M. W. (substytucja – karta 139).
W dniu 20 października 2016 r. pełnomocnicy skarżącego złożyli do sądu wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej.
W uzasadnieniu wniosku podniesiono, że sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej zostało przekazane do realizacji radcy prawnemu M. W. – pracownikowi kancelarii. Taki stan rzeczy spowodowany był faktem, że radca prawny M. W. znał sprawę, sporządził szereg pism zarówno w postępowaniu podatkowym jak i sądowoadministracyjnym.
Ponadto w dniu 3 sierpnia 2016 r. małoletni syn radcy prawnego I. K.-W. został hospitalizowany i przebywał w szpitalu do dnia 6 sierpnia 2016 r. Było to powodem braku nadzoru nad przebiegiem i terminowością złożenia skargi przez pracownika, któremu powierzono wykonanie tych czynności.
Radca prawny M. W. zarówno przed jak i w okresie biegu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej niejednokrotnie wyjeżdżał w celach rodzinnych do siostry swej matki, która cierpiała od wielu lat na chorobę nowotworową. Chora mieszkała sama, a będąc w podeszłym wieku wymagała szczególnej opieki. Matka radcy prawnego M. W. zobowiązała się również do pomocy swej siostrze, a będąc również osobą w podeszłym wieku zmagającą się od wielu lat z depresją, która szczególnie nasiliła się w ostatnim okresie. Z tego też względu wymagała opieki podczas podróży.
Ciągły stres oraz zaangażowanie w pomoc najbliższej rodzinie wpłynął negatywnie na stan zdrowia radcy prawnego M. W., który zmuszony był do podjęcia z początkiem roku specjalistycznego leczenia. Niestety, traumatyczna atmosfera w najbliższym mu otoczeniu - rodzinie nie dawała pozytywnych skutków jego leczenia i w miesiącu sierpniu lekarz specjalista skierował M. W. na pobyt do szpitala. Jednakże ze względu na stan w jakim byli jego rodzice i obowiązki związane z chorą siostrą matki nie skorzystał z tego skierowania (do wniosku załączono skierowanie do szpitala).
Stres związany z w/w zdarzeniami spowodował, iż błędnie przyjęto jako dzień odbioru przesyłki czwartek 7 lipca 2016 r. (czwartek jest dniem zwyczajowo przyjętym dla odbioru korespondencji w kancelarii), choć w rzeczywistości przesyłkę tę przyjęto w środę 6 lipca 2016 r. W takim ujęciu ostatni dzień terminu do wniesienia skargi kasacyjnej upłynął w dniu 5 sierpnia 2016 r.
Tym samym brak winy w uchybieniu terminu można, zdaniem autorów wniosku uznać za co najmniej uprawdopodobniony, zgodnie z art. 87 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Ponadto również inne przesłanki przywrócenia terminu, określone w § 1 i 4 przywołanego przepisu, zostały w mojej sprawie spełnione.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Stosownie do art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), powoływanej dalej w skrócie jako: "P.p.s.a.", jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 1, § 2 i § 4 P.p.s.a.).
Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd przyjął, że wniosek jest został złożony z zachowaniem siedmiodniowego terminu, o którym stanowi art. 87 § 1 P.p.s.a., mimo iż autorzy wniosku nie wskazali w sposób jednoznaczny, że przyczyna uchybienia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej ustała w dniu doręczenia pełnomocnikowi strony postanowienia sądu o odrzuceniu skargi kasacyjnej (13 października 2016 r.). Kierując się poglądem wyrażanym w orzecznictwie, sąd doszedł do przekonania, że wniosek należy rozpoznać merytorycznie (por. postanowienie NSA z dnia 13 listopada 2013 r. sygn. akt II OZ 974/13).
W ocenie sądu żadna ze wskazanych we wniosku okoliczności, ani choroba syna radcy prawnego I. K.-W., ani choroba siostry matki pełnomocnika substytucyjnego nie stanowiła, zdaniem sądu takiej przeszkody, która uniemożliwiała pełnomocnikom terminowe wniesienie skargi kasacyjnej.
Po pierwsze zauważyć należy że wymienione we wniosku okoliczności nie przeszkodziły pełnomocnikom w sporządzeniu obszernej, liczącej 60 stron, skargi kasacyjnej. Skarga kasacyjna, jak wynika z jej treści, została sporządzona w dniu 5 sierpnia 2016 r., a zatem w ostatnim dniu do jej wniesienia.
Nie sposób dać wiarę, że wskazana we wniosku konieczność opieki nad osobami bliskimi dla obojga pełnomocników, nie przeszkodziła w terminowym sporządzeniu skargi kasacyjnej, natomiast stanowiła przeszkodę do wniesienia skargi.
Wnioskodawcy nie uprawdopodobnili by po sporządzeniu skargi kasacyjnej we wskazanym dniu zaistniała taka przeszkoda, która uniemożliwiła złożenie skargi do sądu.
Z uzasadnienia wniosku wnika, że taka przeszkoda nie zaistniała. Z uzasadnienia wniosku wynika natomiast, że skarga kasacyjna nie została wniesiona w dniu 5 sierpnia 2016 r., gdyż pełnomocnicy działali w błędnym przekonaniu, że zaskarżony wyrok został doręczony do kancelarii w dniu 7 lipca 2016 r. (tj. czwartek, który zwyczajowo jest dniem przyjętym dla odbioru korespondencji w kancelarii), a zatem ostatnim dniem do jej wniesienia jest poniedziałek 8 sierpnia 2016 r.
Sąd podziela pogląd wyrażony w przywołanym we wniosku postanowieniu NSA z dnia 9 października 2014 r. sygn. akt I OZ 757/14, zgodnie z którym badając zasadność wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej należy brać pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy i ocenić je uwzględniając obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od osoby należycie dbającej o własne interesy.
W ocenie sądu profesjonalni pełnomocnicy nie mogą opierać się na przeświadczeniu (wynikającym z panującego w kancelarii zwyczaju), że dokonują czynności z zachowaniem obowiązujących terminów procesowych, lecz aby należycie dbać o interesy swoich mocodawców, winni ustalić, kiedy upływa dany termin.
Mając na uwadze powyższe sąd ocenił, że pełnomocnicy skarżącego nie uprawdopodobnili, że uchybili terminowi do wniesienia skargi kasacyjnej bez swojej winy i na podstawie art. 86 § 1 P.p.s.a., odmówił przywrócenia uchybionego terminu.
E.J.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło