I SA/Łd 1377/13

WyrokWSA w Łodzi2014-06-11

Skład orzekający: Tomasz Adamczyk, Bożena Kasprzak, Cezary Koziński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wznowienie postępowania podatkowego, oparty na wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, może być uwzględniony, jeśli stan faktyczny sprawy podatkowej różni się od stanu faktycznego sprawy przed TSUE, a podatnik nie dochował należytej staranności przy weryfikacji kontrahenta?
Ratio decidendi
Wniosek o wznowienie postępowania podatkowego, oparty na wyroku TSUE, nie może być uwzględniony, jeśli stan faktyczny sprawy podatkowej jest odmienny od stanu faktycznego sprawy przed TSUE, a podatnik nie dochował należytej staranności przy weryfikacji kontrahenta, co uzasadnia odmowę prawa do odliczenia podatku naliczonego. Organy podatkowe nie naruszyły przepisów postępowania ani prawa materialnego, oddalając skargę.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi C. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł., odmawiającą uchylenia ostatecznej decyzji określającej zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za okres od stycznia do października 2006 r. Podatnik domagał się wznowienia postępowania podatkowego, powołując się na wyrok TSUE z 21 czerwca 2012 r. w sprawach połączonych C-80/11 i C-142/11, który miał wpływ na treść decyzji. Organ odmówił wznowienia, uznając, że stan faktyczny sprawy jest odmienny od stanu faktycznego sprawy przed TSUE, a podatnik nie dochował należytej staranności. WSA w Łodzi oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 11 czerwca 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Tomasz Adamczyk (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Bożena Kasprzak Sędzia WSA Cezary Koziński Protokolant: St. sekretarz sądowy Dorota Choińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 czerwca 2014 roku sprawy ze skargi C. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia ostatecznej decyzji określającej zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do października 2006 r. oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] Dyrektor Izby Skarbowej w Ł., powołując przepisy art. 233 § 1 pkt 1 w związku z art. 241 § 2 pkt 2, art. 245 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.), utrzymał w mocy swoją wcześniejszą decyzję z dnia [...] odmawiającą uchylenia ostatecznej decyzji z dnia [...], którą utrzymano w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Ł. z dnia [...] r. w sprawie określenia C. M. zobowiązania w podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do października 2006 r. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że w wyniku kontroli przeprowadzonej w firmie należącej do C. M. w zakresie podatku od towarów i usług Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w L. decyzją z dnia [...] określił zobowiązania podatkowe w podatku od towarów i usług za okresy rozliczeniowe od stycznia do października 2006 r. Jak wynika z uzasadnienia ww. decyzji organ I instancji uznał, że Podatnik zawyżył podatek naliczony w związku z odliczeniem podatku z faktur VAT dotyczących zakupu oleju napędowego wystawionych przez firmę A.. W ocenie Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Ł. zebrane w sprawie dowody wskazują, że faktury VAT wystawione przez ww. podmiot stwierdzają czynności, które nie zostały dokonane. Rozstrzygnięciem z dnia [...] r. Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Ł.. Po zaskarżeniu decyzji organu odwoławczego WSA w Łodzi wyrokiem z dnia 6 października 2011 r., sygn. akt I SA/Łd 689/11 oddalił skargę Podatnika. Wyrok ten stał się przedmiotem skargi kasacyjnej wniesionej przez Pełnomocnika Strony do NSA, który wyrokiem z dnia 8 lutego 2013 r.. sygn. akt I FSK 205/12 oddalił skargę kasacyjną. Wnioskiem z dnia 19 lipca 2012 r. pełnomocnik strony wniósł o wznowienie postępowania podatkowego zakończonego decyzją ostateczną organu II instancji z dnia [...] r. utrzymującą w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Ł. z dnia [...] oraz uchylenie tego rozstrzygnięcia. W uzasadnieniu strona wskazała - powołując się na art. 241 § 1 w związku z art. 240 § 1 pkt 11 Ordynacji podatkowej - że w związku z wydanym w dniu 21 czerwca 2012 r. wyrokiem Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej w sprawach połączonych C-80/11 i C-142/11 organ powinien wznowić postępowanie i poprowadzić sprawę w sposób zgodny z wytycznymi tego wyroku, tj. zbadać, czy w odniesieniu do podatnika można mówić o jego winie, czy wiedział lub powinien był wiedzieć, że transakcje mające stanowić podstawę odliczenia podatku naliczonego VAT były związane z przestępstwem. W wyniku analizy zasadności wniosku Strony Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. decyzją z dnia [...] odmówił wznowienia postępowania w przedmiotowej sprawie. Jako przyczynę podjętego rozstrzygnięcia wskazano niedopuszczalność równoległego prowadzenia postępowania podatkowego w jednym z trybów nadzwyczajnych (wznowienie postępowania) i postępowania sądowoadministracyjnego w przypadku, gdy przedmiotem kontroli jest ta sama decyzja ostateczna. Decyzją z dnia [...] Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. rozpatrzył pozytywnie odwołanie Strony i uchylił własną decyzję z dnia [...] oraz wznowił postępowanie w ww. sprawie. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie tut. organ wskazał, że w przedmiotowej sprawie problem niedopuszczalności równoległego prowadzenia postępowania podatkowego w jednym z trybów nadzwyczajnych (wznowienie postępowania) i postępowania sądowoadministracyjnego w przypadku, gdy przedmiotem kontroli jest ta sama decyzja ostateczna, rozwiązał się w dniu 8 lutego 2013 r., kiedy to na mocy orzeczenia NSA o sygn. akt I FSK 205/12 zakończyło się postępowanie sądowoadministracyjne. Decyzją z [...] Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. odmówił uchylenia własnej decyzji z dnia [...] Utrzymując w mocy własne rozstrzygnięcie, Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. w decyzji z dnia [...] wskazał, że powołany przez pełnomocnika strony wyrok TSUE z dnia 21 czerwca 2012 r. w sprawach połączonych C-80/11 i C-142/11 nie ma zastosowania w analizowanej sprawie i nie ma wpływu na treść decyzji ostatecznej z dnia [...] Skoro zaś przesłanka z art. 240 § 1 pkt 11 ustawy Ordynacja podatkowa w niniejszej sprawie nie wystąpiła, brak jest podstaw do uchylenia ww. rozstrzygnięcia. Organ odwoławczy zauważył, że materialne warunki powstania prawa do odliczenia podatku naliczonego powstają u podatnika podatku VAT, gdy: wystawca faktury dokonuje odpłatnej dostawy towarów lub usług w ramach prowadzonej przez siebie samodzielnej działalności gospodarczej, tj. faktura dokumentuje rzeczywiste zdarzenie gospodarcze; u wystawcy faktury podatek VAT staje się wymagalny, co oznacza, że powstał obowiązek podatkowy z tytułu czynności podlegających opodatkowaniu tym podatkiem oraz powstała także podstawa opodatkowania z tytułu zrealizowania jednej z czynności podlegających opodatkowaniu VAT; nabywca jest podatnikiem VAT prowadzącym działalność, a zakupione towary/usługi były przez tego podatnika wykorzystywane w ramach jego własnych transakcji opodatkowanych. Dokonując porównania sprawy rozpatrywanej przez organy podatkowe ze sprawami objętymi orzeczeniem TSUE w połączonych sprawach C-80/11 oraz C-142/11, Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. zadał sobie następujące pytania i udzielił na nie odpowiedzi: 1. Czy odbiorca towaru/usługi otrzymał fakturę od rzeczywistego dostawcy towaru/usługi? W sprawie objętej orzeczeniem Trybunału – tak, natomiast w przedmiotowej sprawie - nie. 2. Czy wystawca faktur dokonał udokumentowanej tymi fakturami dostawy towarów lub usług w charakterze podatnika podatku od towarów i usług, tj. w ramach prowadzonej przez siebie samodzielnej działalności gospodarczej? W sprawie objętej orzeczeniem Trybunału - tak, natomiast w przedmiotowej sprawie – nie. 3. Czy u wystawcy faktur podatek VAT stał się wymagalny, tj. czy u niego powstał obowiązek podatkowy z tytułu czynności podlegających opodatkowaniu tym podatkiem, a w konsekwencji powstała także podstawa opodatkowania z tytułu zrealizowania jednej z czynności podlegających opodatkowaniu VAT? W sprawie objętej orzeczeniem Trybunału – tak, natomiast w przedmiotowej sprawie - nie. 4. Czy między podmiotami widniejącymi na fakturach doszło do transakcji podlegającej opodatkowaniu podatkiem VAT (w Polsce zgodnie z art. 5 ustawy), tj. czy faktury dokumentują rzeczywiste zdarzenie gospodarcze między podmiotami na nich widniejącymi? W sprawie objętej orzeczeniem Trybunału - tak, natomiast w przedmiotowej sprawie - nie. 5. Czy transakcje udokumentowane fakturami zostały zakwestionowane przez sądy jako nierzeczywiste? W sprawie objętej orzeczeniem Trybunału – nie, natomiast w przedmiotowej sprawie - tak. 6. Czy kwota podatku wykazana na fakturach stanowi podatek VAT, czy też stanowi jedynie kwotę podszywającą się pod ten podatek? W sprawie objętej orzeczeniem Trybunału - stanowi podatek VAT, natomiast w przedmiotowej sprawie - jest to kwota podszywająca się pod ten podatek. Dyrektor Izby Skarbowej uznał, iż w myśl art. 178 lit. a) Dyrektywy 2006/112 (art. 18 ust. 1 lit. a/ VI Dyrektywy) w celu skorzystania z prawa do odliczenia podatku naliczonego, o którym mowa w art. 168 lit. a), w odniesieniu do dostaw towarów i świadczenia usług, podatnik musi posiadać fakturę sporządzoną zgodnie z art. 220-236 i art. 238, 239 i 240 (art. 22 ust. 3 VI Dyrektywy). Z kolei art. 226 Dyrektywy 2006/112 (art 22 ust. 3 lit. b/ VI Dyrektywy) wymienia wszystkie dane, jakie z zastrzeżeniem przepisów szczególnych Dyrektywy powinny obowiązkowo znajdować się - do celów podatku VAT - na fakturze wystawionej zgodnie z przepisami art. 220 i 221 Dyrektywy. W związku z tym organ odwoławczy uznał, że w sprawie rozpatrywanej przez organ odwoławczy nie zostały spełnione materialne warunki prawa do odliczenia. W sytuacji, gdy nie są podważone okoliczności stanu faktycznego ustalonego przez organy podatkowe, z którego wynika, że zdarzenia objęte fakturami nie miały w rzeczywistości miejsca, brak jest podstaw do zastosowania ww. wyroku TSUE, albowiem zapadł on w odmiennym stanie faktycznym. Spełnienie wymogu, tzw. "dobrej wiary" przez nabywcę, może mieć znaczenie jedynie w stanach faktycznych bardzo zbliżonych do tego, w jakich orzekał Trybunał w sprawach połączonych C-80/11 oraz C-142/11. Bezspornym jest, że sądy krajowe, a także organy podatkowe, zobowiązane są do interpretacji prawa krajowego zgodnie z zasadą tzw. wykładni odpowiadającej dyrektywie, co oznacza w szczególności obowiązek uwzględniania wyroków Trybunału, w których dokonywana jest wykładnia prawa unijnego. Nie można jednak zapominać, iż każdy wyrok Trybunału zapada w określonym stanie faktycznym, a zawarte w nim tezy nie mają co do zasady charakteru uniwersalnego, co oznacza, że dokonana przez TSUE interpretacja danego przepisu nie może być stosowana w każdym przypadku, gdy osią sporu jest wykładnia tego przepisu - w oderwaniu od okoliczności faktycznych i prawnych danej sprawy. Niezależnie od powyższego organ stwierdził jednak, że z ustalonych okoliczności faktycznych wynika, że Podatnik nie zachował należytej staranności kupieckiej wymaganej w obrocie gospodarczym. Wskazując na zeznania strony podniósł, że kontakt podatnika z firmą A. ograniczał się praktycznie do rozmów telefonicznych. Podatnik nie podpisał z firmą żadnych umów handlowych. Nigdy nie był również w siedzibie firmy A. i nie interesował się, czy ma ona jakąkolwiek bazę infrastrukturalną i prowadzi działalność pod wskazanym adresem. Nie pamięta i nie posiada numeru telefonu M. K., nie zna danych personalnych kierowców, którzy realizowali dostawy paliwa, nie sprawdził także źródła pochodzenia paliwa oraz czy firma A. M. K. posiada koncesję na handel paliwem, kupował paliwo ze względu na niższą cenę. a płatność odbywała się gotówką bez pokwitowania. Strona twierdzi również, że wystawiała dokumenty KP, ale ich nie okazała organom podatkowym. Podatnik nie skorzystał również z możliwości sprawdzenia firmy A., jako czynnego podatnika podatku od towarów i usług. Należy bowiem wskazać, że Podatnik na podstawie art. 96 ust. 13 ustawy o podatku od towarów i usług miał możliwość wystąpienia do urzędu skarbowego i potwierdzenia, czy podatnik - firma A. - jest zarejestrowany jako podatnik VAT czynny lub zwolniony. Tego, jak i sprawdzenia czy firma posiada koncesję jednak Podatnik nie uczynił. W opinii tut. organu powyższe okoliczności faktyczne wskazują, że C. M. nie dołożył należytej staranności przy weryfikacji firmy A. oraz nie podjął żadnych działań zmierzających do sprawdzenia rzetelności źródła dostaw paliwa. Ponadto zasady doświadczenia życiowego pokazują, że nabywając tysiące litrów paliwa po atrakcyjnej cenie należałoby przynajmniej zbadać jego jakość, czego Podatnik nie uczynił. Zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. od nabywcy, który świadczy usługi transportowe należy oczekiwać szczególnej ostrożności oraz bardziej wnikliwego sprawdzania potencjalnych kontrahentów, gdyż w branży paliwowej powinna istnieć podwyższona świadomość ryzyka oszustw podatkowych. Ponadto Strona mogła także zażądać od firmy A. okazania koncesji na obrót paliwami. W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi pełnomocnik C. M. wniósł o uchylenie w całości w/w decyzji Dyrektora Izby Skarbowej oraz poprzedzającej ją decyzji z dnia [...]a także o zasądzenie kosztów według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji zarzucono: 1. art. 86 ust. 1. art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2004 r. nr 54 poz. 555 ze zmianami) poprzez błąd w wykładni prawnej i przyjęcie, że faktury VAT wystawione przez właściciela firmy A. M. K., [...] T., ul. A. 34, nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego; 2. art. 241 § 2 pkt 2 i art. 245 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że wykładnia zaprezentowana w wyroku TSUE z dnia 21 czerwca 2012 r. w sprawach połączonych C-80/11 i C-142/11 nie ma zastosowania w analizowanej sprawie i nie ma wpływu na treść decyzji ostatecznej, tj. naruszenie treści art. 240 § 1 pkt 11 Ordynacji podatkowej stanowiące podstawę do uchylenia decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...].; 3. art. 120, art. 121 § 1, art. 122, art. 180 § 1, art. 187 § 1, art. 191, art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 Ordynacji podatkowej poprzez kwestionowanie prawa do obniżenia podatku należnego o podatek zapłacony na podstawie faktur VAT zakupu oleju napędowego od A. M. K., bez udowodnienia, że Skarżący nie dokonał zakupu paliwa na podstawie tychże faktur. W uzasadnieniu skargi Strona nie zgodziła się z twierdzeniem organu podatkowego jakoby wyrok TSUE z dnia 21 czerwca 2012 r. w sprawie C-142/11 zapadł w zasadniczo odmiennym stanie faktycznym niż ten, którego dotyczy przedmiotowa sprawa, a w konsekwencji organ błędnie uznał, że wykładnia przepisów dokonana w ww. orzeczeniu TSUE nie odnosi się do sprawy Podatnika. Zdaniem Skarżącego Trybunał w uzasadnieniu orzeczenia wskazał, że ponieważ odmowa prawa do odliczenia VAT stanowi wyjątek od zasady podstawowej, jaką jest istnienie takiego prawa, organ podatkowy w celu odmowy prawa do odliczenia obowiązany jest wykazać w sposób prawnie wymagany istnienie obiektywnych przesłanek, że przedsiębiorca wiedział lub powinien wiedzieć, że transakcja wiązała się z przestępstwem popełnionym przez dostawcę lub inny podmiot działający na wcześniejszym etapie obrotu. Ponadto z ww. orzeczenia wynika, że wnioskodawca nie miał żadnego obowiązku ustalania czy kontrahent jest zarejestrowanym podatnikiem, czy działalność gospodarcza jest faktycznie prowadzona, czy składał on deklaracje podatkowe do organów podatkowych, czy posiadał stosowne zezwolenia, czy dysponował zapleczem technicznym niezbędnym do prowadzenia działalności, wreszcie czy posiadał on paliwo i był w stanie je dostarczyć. Zarzucił następnie ,że Dyrektor w postępowaniu wznowieniowym nie przeprowadził żadnych dowodów a podjęte obecnie wnioski opiera na podstawie dowodów zgromadzonych w postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji wymiarowej. Stwierdza także , iż dopiero postępowanie podatkowe dostarczyło dowodów na to ,że skarżący wszedł w posiadanie paliwa od K. , będącego przedmiotem sprzedaży w sposób nieuprawniony oraz , iż nie zbadano ani nie przeprowadzono żadnego dowodu wskazującego na sferę świadomości podatnika , iż zakupione paliwo może pochodzić z przestępstwa. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. W ocenie sądu organy podatkowe prowadząc postępowanie nie naruszyły ani przepisów postępowania ani przepisów prawa materialnego w stopniu mającym lub mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Zważyć na wstępie należy ,że postępowanie w niniejszej sprawie jest postępowaniem szczególnym należącym do tzw. nadzwyczajnych trybów wzruszania decyzji ostatecznych, a mianowicie - wznowienia postępowania, stwierdzenia nieważności, uchylenia lub zmiany decyzji ostatecznej, które stanowią wyjątek od zasady trwałości decyzji podatkowych i nie są trybami w stosunku do siebie konkurencyjnymi. Każdy z wyżej wymienionych trybów wszczynany jest na podstawie odmiennych przesłanek, ściśle określonych w przepisach ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa. Zakres kompetencji organu odwoławczego w postępowaniu wznowieniowym jest węższy niż w postępowaniu wymiarowym gdzie odwołanie przenosi na organ odwoławczy kompetencje do ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy podatkowej. W tym postępowaniu – wznowieniowym organ rozstrzyga istotę sprawy podatkowej ale tylko w przypadku gdy podstępowanie , w którym zapadła decyzja ostateczna było dotknięte jedną z kwalifikowanych wad wyliczonych w art. 240 § 1 Op. Istotną przy tym jest konstatacja ,że wznowienie postępowania jest instytucją procesową, która umożliwia weryfikację ostatecznych decyzji podatkowych z powodu wad postępowania, a nie wad samej decyzji ( wyrok NSA z dnia 16 października 1998 r., sygn. akt II SA 1241/98, LEX nr 41894). Pełnomocnik podatnika uważa, iż była podstawa do wznowienia postępowania podatkowego, zakończonego ostateczną decyzją, na podstawie art. 240 § 1 pkt 11 Ordynacji podatkowej (orzeczenie Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości ma wpływ na treść wydanej decyzji). Orzeczeniem tym był wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 21 czerwca 2012 r. w sprawach połączonych C-80/11 i C-142/11 a organy podatkowe wadliwie przyjęły ,że wyrok Trybunału nie ma zastosowania w sprawie, przy jednoczesnym braku udowodnienia , że skarżący nie dokonał zakupu paliwa na podstawie zakwestionowanych faktur. Przesłanka wznowienia postępowania podatkowego ze względu na zapadłe orzeczenie Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości ( obecnie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej) , które ma wpływ na treść wydanej decyzji, wprowadzona została ze względu na obowiązywanie w polskim porządku prawnym prawa europejskiego, a więc obowiązkiem stosowania prawa europejskiego przez organy wspólnotowe. Dokonanie interpretacji prawa europejskiego należy do Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości. W razie gdy orzeczenie Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości ma wpływ na treść wydania decyzji stanowi to podstawę do wznowienia postępowania. Przy tym należy podkreślić, że dotyczy to nie tylko sprawy, w której sąd wystąpił z pytaniem prejudycjalnym, bo tutaj trudno by wskazać związek, ale dotyczy to przypadków gdy orzeczenie Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości zapadło w innej sprawie a ma wpływ na treść decyzji, a zatem dotyczy to tożsamej podstawy prawa europejskiego, który był podstawą rozstrzygnięcia (zob. B. Adamiak w: B. Adamiak, J. Borkowski, R. Mastalski, J. Zubrzycki – "Ordynacja podatkowa – Komentarz 2010, UNIMEX, Wrocław 2010 r., s. 988). Jeżeli Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej dokonuje wykładni prawa unijnego z możliwością wskazania czy przepis jest zgodny z prawem unijnym, to badając możliwość wznowienia postępowania podatkowego na podstawie w/w przesłanki organ podatkowy powinien zbadać czy norma prawna będąca podstawą rozstrzygnięcia ostatecznej decyzji podatkowej była przedmiotem orzeczenia TSUE. W niniejszej sprawie Dyrektor Izby Skarbowej dokonał analizy wskazanej przesłanki wznowienia dwutorowo, przede wszystkim skupił się na analizie stanu faktycznego jaki był podstawą wydania wyroku TSUE z dnia 21 czerwca 2012 r. w sprawach połączonych C-80/11 i C-142/11 i porównywaniu go ze stanem faktycznym postępowania zakończonego ostateczną decyzją z dnia [...] uznając ,że jest on odmienny a zatem nie mają do niego zastosowania wyrażone w nim tezy . Stwierdził jednakowoż , że okoliczności w jakich zawierane były transakcje z M. K. , potwierdzone fakturami wystawionymi przez A., wskazują, że w sprawie istniały przesłanki aby podejrzewać, że faktury VAT wystawione przez ww. podmiot nie są rzetelne. Sąd stwierdza ,że w ramach przedmiotowego postępowania nie ma miejsca na prowadzenie ponownego postępowania dowodowego co do rzetelności transakcji z zawartej z M.K., ze względu na jego szczególny charakter. Poza tym wskazać należy ,że w obrocie prawnym funkcjonuje prawomocna decyzja wymiarowa , potwierdzona wyrokami WSA w Łodzi w sprawie I SA/Łd 689/11 oraz utrzymującym go w mocy wyrokiem NSA z 8 lutego 2013 r. sygn. I FSK 205/12 . Sąd jedynie przypomina, że przesądzone zostało ,że K. nie mógł sprzedać paliwa stronie . Ustalono ,że jedynym dostawcą paliwa dla M. K. była B. Sp. z o.o. Podstawą dla nich były zeznania prezesa zarządu tejże spółki R. K., który zanegował dokonywanie transakcji sprzedaży paliwa na rzecz M. K. a w szczególności wyniki ekspertyzy grafologicznej, zgodnie z którą podpisy wystawcy ( R.K.) na przedmiotowych fakturach były sfałszowane. W tej sytuacji organy podatkowe były uprawnione do stwierdzenia, że M. K. nie dokonywał rzeczywistego obrotu paliwem albowiem jego jedyny dostawca paliwa w istocie tego paliwa nie dostarczał. Po wtóre dokumenty ewidencyjne firmy M. K. nie wskazują na obracanie przez niego, w ramach prowadzonej działalności gospodarczej innym paliwem niż pochodzące od spółki B.. Tym samym zdaniem sądu nie mogło dojść do naruszenia przepisów postępowania wskazanych w pkt B .2 skargi, na skutek nie udowodnienia , że skarżący nie dokonał zakupu paliwa na podstawie spornych faktur. Bezspornym zatem jest ,że owe faktury nie dokumentowały rzeczywistych zdarzeń gospodarczych. Pozostaje tym samym do rozważenia czy doszło do naruszenia zastosowanych przepisów prawa materialnego w sprawie zakończonej decyzją ostateczną ( art. 86 ust 1 oraz art. 88 ust 3 pkt 4 lit a ustawy o VAT) na co powołuje się skarżący, w związku z wydanym wyrokiem przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej i zastosowaną w nim pro unijną wykładnią polskich regulacji ustawy o VAT, który jak uważa miał wpływ na treść wydanej wówczas decyzji albowiem nie zbadano i nie oceniono istotnej przesłanki – czy skarżący mógł przewidywać , że uczestniczy w transakcji przestępczej. Zdaniem sądu budzi pewne zastrzeżenia stanowisko organu ,że w stanie faktycznym jaki odnotowano w niniejszej sprawie interpretacja przepisów Dyrektywy Rady 112/WE ( a także VI Dyrektywy ze względu na ich tożsamość - pkt 35 wyroku ) przyjęta w wyroku Trybunału z 21 czerwca 2012 r. ( C-80/11 i C- 142/11) nie ma zastosowania w niniejszej sprawie. Pogląd ten wydaje się być odosobniony a wyrazem odmiennego stanowiska jest nawiązanie do wyrażonych w nim zasad w kolejnym rozstrzygnięciu Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej tj. w postanowieniu z 6 lutego 2014 r. w sprawie C- 33/13 ( vide : punkty 35, 36 tego rozstrzygnięcia). Nie ma wątpliwości ,że przesłanką odmowy odliczenia podatku VAT w sytuacji gdy faktura dotyczy dostawy , która nie została dokonana rzeczywiście przez jej wystawcę, jest wykazanie na podstawie obiektywnych przesłanek , iż podatnik ten widział lub powinien był wiedzieć ,że wskazana dostawa wiąże się z przestępstwem w dziedzinie podatku VAT . Oznacza to , że analizując ewentualny wpływ wyroku TSUE w sprawach C-80/11 i C-142/11 na wcześniejsze rozstrzygnięcie, organ podatkowy winien wykazać czy interpretowane przez Trybunał przepisy miały zastosowanie przy rozstrzyganiu sprawy polskiej, a jeżeli tak, to czy podatnikowi można odmówić prawa do odliczenia podatku naliczonego, gdy będąc odbiorcą dostaw towaru, stanowiących podstawę prawa do odliczenia, wiedział lub powinien był wiedzieć, że transakcje te wiążą się z przestępstwem popełnionym przez dostawcę lub inny podmiot działający na wcześniejszym etapie obrotu. W ocenie Sądu przepisy dyrektywy Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (wcześniej VI Dyrektywy) zinterpretowane przez Trybunał w w/w wyroku miały wpływ na treść wydanej decyzji, jednakże zastosowanie polskich przepisów art. 86 ust. 1 i art. 88 ust. 3a pkt. 4 lit. a) ustawy z dnia 11 marca 2004 roku o podatku od towarów i usług nie było sprzeczne regulacjami unijnymi. Wbrew stanowisku skarżącego o braku zastosowania wykładni zawartej w wyroku Trybunału z 21 czerwca 20112 r. odnoszonej do okoliczności niniejszej sprawy, organ akcesoryjnie do swojego podstawowego stanowiska wykazał, że podatnik wiedział lub powinien był wiedzieć, iż transakcje zakupu paliwa, mające stanowić podstawę prawa do odliczenia podatku naliczonego VAT, wiązały się z przestępstwem popełnionym przez wystawcę faktury. Istotnym jest w tym miejscu odnotowanie ,że w chwili podejmowania decyzji będącej przedmiotem wznowienia w obrocie prawnym nie było jeszcze orzeczenia Trybunału , na który powołuje się strona, stąd też organ właściwie w przedmiotowym postępowaniu – w zaskarżonej decyzji na str. 19, prawidłowo dokonał oceny poczynionych ustaleń z punktu widzenia możliwości pozbawienia strony prawa do odliczenia w oparciu o te elementy , które stanowią o ewentualnej świadomości podatnika , co do charakteru podejmowanych transakcji z firmą A.. Realizując tym samym wykładnię powołanych w podstawie prawnej rozstrzygnięcia polskich przepisów ustawy o VAT w zgodzie z zawartą we wskazanym przez stronę wyroku Trybunału jako przesłanki wznowienia, organ wskazał , powołując się na odnotowane w protokole przesłuchanie strony w Delegaturze ABW w Ł. w dniu 27 października 2009 r. , na takie okoliczności jak : sposób nawiązania kontaktu z M. K. , którego nie znał wcześniej i którego poznał przy pierwszej dostawie ( ktoś z jego firmy bądź on sam przyjechał na bazę firmy podatnika z ofertą sprzedaży paliwa) ; oferowanie dobrej ceny za paliwo ; brak udania się do siedziby dostawcy; dokonywanie zapłaty za towar gotówką , nie okazanie dowodów KP , na które się powołano; zamawianie paliwa telefonicznie ; nie podpisanie żadnej umowy na dostawę paliwa; znaczącą ilość kupowanego paliwa od 1 tyś. do 6-7 tyś. jednorazowo, z częstotliwością dostaw raz lub dwa razy w tygodniu, wreszcie traktowanie A. jako głównego dostawcę paliwa przy dysponowaniu taborem 18 samochodów . Dokonując oceny poczynionych ustaleń towarzyszących zakupom paliwa organ zasadnie stwierdził ,że takie zachowanie strony nosi cechy braku przezorności oraz nie wykazania się należytą starannością przy nawiązaniu kontaktów z nieznanym wcześniej podmiotem realizującym znaczne dostawy paliwa w dłuższym okresie czasu, o skutkach mogących mieć wpływa na realizowane prawo do odliczenia podatku VAT . Ponadto, jak podniósł organ strona w przedmiotowych okolicznościach , które powinny wzbudzić w niej przeświadczenie o legalności transakcji - rzetelności źródła dostaw paliwa, nie skorzystała z możliwości zweryfikowania dostawcy, czy jest on zarejestrowany jako podatnik VAT czynny czy zwolniony jak również czy posiada on koncesję na obrót paliwem. Powyższe ustalenia doprowadziły organ do uprawnionego w ocenie sądu stanowiska ,że podatnik nie zachował należytej staranności kupieckiej wymaganej w obrocie gospodarczym , obrocie o podwyższonym ryzyku narażonym na możliwość wystąpienia nieprawidłowości , gdzie powszechnie wiadomym jest ,że takie dziedziny gospodarki jak obrót paliwem, złomem czy węglem są dziedzinami narażonymi na popełnianie oszustw podatkowych. Odwołując się zatem do poglądów Trybunału Sprawiedliwości, zdaniem sądu strona w przytoczonych okoliczności powinna była wiedzieć a co najmniej przewidywać , że dokonywane przez nią dostawy są ryzykowne na co wskazywały okoliczności ich zawierania i przeprowadzania, i że mogą wiązać się z przestępstwem popełnianym w dziedzinie podatku VAT, a pomimo tego godziła się na nie. Z ryzykiem tym wiązała się również możliwość utraty prawa odliczenia podatku odnotowanego w otrzymanych fakturach od dostawcy paliwa. Taką też ocenę zawarł organ uznając ,że powołana przesłanka wznowienia – wyrok Trybunału z 21 czerwca 2012 r. w sprawach połączonych C-80/11 i C- 142/11 nie miał wpływu na treść wydanej decyzji. Wbrew temu co wywodzi na str. 6 skargi ab initio podatnik, w niniejszej sprawie dokonano oceny zgromadzonych dowodów w postępowaniu wymiarowanym, uprawniających do stwierdzenia , że skarżący co najmniej powinien był wiedzieć czy też " posiadał świadomość" , że paliwo z A. będące przedmiotem sprzedaży może pochodzić z przestępstwa. Tym samym nie jest słuszne stanowisko ,że przy ocenie prawa do odliczenia podatku VAT pominięto wszelkie okoliczności związane z oceną przesłanek o charakterze podmiotowym dotyczące zakupu paliwa . Oznacza to ,że organy nie naruszyły wskazanych w punkcie B. 1. skargi przepisów art. 241 § 2 pkt 2 i art. 245 § 1 pkt 2 oraz art. 240 § 1 pkt 11 Op. Dla porządku odnotować tylko należy ,że wniosek o zawieszenie postępowania w przedmiotowej sprawie w związku z pytaniem prejudycjalnym skierowanym do Trybunału w sprawie I SA/Łd 1140/12 został na rozprawie przed sądem w dniu 11 czerwca 2014 roku cofnięty. Z tych względów sąd nie znalazł podstaw dla przyjęcia za uprawnione sformułowanych zarzutów przeciwko zaskarżonej decyzji, i na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił. AKE.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło