I SA/Łd 1395/11

WyrokWSA w Łodzi2011-12-21

Skład orzekający: Wiktor Jarzębowski, Paweł Janicki, Cezary Koziński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy linie kablowe ułożone w kanalizacji kablowej, wraz z tą kanalizacją, stanowią budowlę podlegającą opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że linie kablowe ułożone w kanalizacji kablowej, stanowiące wraz z tą kanalizacją całość techniczno-użytkową, podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości jako budowla. Podstawą opodatkowania jest wartość początkowa tych elementów, ustalona na potrzeby amortyzacji. W przypadku odmowy współdziałania podatnika w ustaleniu wartości, organ może oprzeć się na danych z poprzedniego roku podatkowego.
Stan faktyczny
Spółka A SA zadeklarowała w roku 2007 podatek od nieruchomości od budowli sieci telekomunikacyjnych (kanalizacja kablowa wraz z liniami kablowymi) w określonej wartości. W roku 2008 zadeklarowała niższą wartość, wyłączając z opodatkowania linie kablowe, uznając je za niebędące budowlą. Organ podatkowy wszczął postępowanie w celu określenia wysokości zobowiązania, wezwał Spółkę do przedłożenia dokumentów, czego Spółka odmówiła. Organ pierwszej instancji określił zobowiązanie, opierając się m.in. na wartości z deklaracji za 2007 r. SKO utrzymało tę decyzję w mocy. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej i ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, kwestionując opodatkowanie linii kablowych.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Wiktor Jarzębowski Sędzia NSA Paweł Janicki Sędzia WSA Cezary Koziński (spr.) Protokolant Tomasz Naraziński po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 grudnia 2011 r. sprawy ze skargi A Spółki akcyjnej w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2008 rok oddala skargę. I SA/Łd 1395/11 UZASADNIENIE Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy C. z dnia [...] r. nr [...] określającą A SA wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2008 r. w kwocie 104.589,- zł. Organ odwoławczy wskazał, iż organ podatkowy pierwszej instancji dokonał porównania deklaracji podatkowych na rok 2007 i 2008 w zakresie opodatkowania budowli i stwierdził, że wartość budowli wykazana przez Spółkę do opodatkowania za rok 2008 jest znacznie niższa od wykazanej za rok 2007. Z tego powodu zostało wszczęte postępowanie w celu określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości, a podatnik został wezwany do przedłożenia ewidencji środków trwałych oraz wszelkich dokumentów dotyczących poszczególnych elementów sieci telekomunikacyjnych według stanu na dzień 1 stycznia 2007 r. i 1 stycznia 2008 r. Podatnik nie zastosował się do tego wezwania. Organ podatkowy pierwszej instancji określił A SA wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2008 r. w kwocie 104.589,- zł, przyjmując m.in. za podstawę opodatkowania wartość budowli podaną w deklaracji na podatek od nieruchomości za 2007 r. (104.204,54 zł), bowiem podatnik nie przedłożył dokumentów świadczących o zmianie wartości budowli będących w jego posiadaniu. W odwołaniu od powyższej decyzji pełnomocnik A SA wniósł o uchylenie decyzji organu podatkowego pierwszej instancji i umorzenie postępowania podatkowego w sprawie podatku od nieruchomości za rok 2008 r. Strona uważa, iż linie kablowe ułożone w kanalizacji kablowej nie powinny być opodatkowane podatkiem od nieruchomości (wyłączone z ustalenia wartości budowli), a ponadto uważa, iż organ podatkowy nie ustalił w sposób należyty w postępowaniu podatkowym wartości początkowej budowli, którą przyjął za podstawę opodatkowania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. decyzją z dnia [...] r. nr [...] utrzymało w mocy rozstrzygnięcie Wójta Gminy C. z dnia 4 marca 2009 r. Organ odwoławczy przytoczył treść przepisu art. 2 ust. 1, art. 1a ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2006 r., Nr 121, poz. 844 ze zm.) oraz art. 3 pkt 1, 3 i 9 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz.U. z 2006 r., Nr 156, poz. 1118 ze zm.) i uznał, iż linie kablowe stanowią łącznie z kanalizacją kablową funkcjonalną całość techniczno – użytkową. Całość techniczno – użytkowa dotyczy wszystkich składników budowli, które są ze sobą powiązane, aby budowla mogła być wykorzystywana do prowadzenia działalności gospodarczej (świadczenia usług w zakresie telekomunikacji). Sam kabel teletechniczny niebędący obiektem budowlanym nie może być odrębnym przedmiotem opodatkowania, stanowi on jednak część budowli, a jego demontaż uniemożliwiłby funkcjonowanie budowli sieciowej. Kanalizacja kablowa wykonana została w określonym celu – ułożenia w niej linii kablowych (także z punktu widzenia zasad prawidłowej gospodarki trudno byłoby znaleźć uzasadnienie dla ułożenia w ziemi tylko kanalizacji kablowej dla samej siebie). Kanalizacja kablowa wraz z liniami (kablami, światłowodami) stanowi funkcjonalną i techniczną całość służącą świadczeniu usług telekomunikacyjnych. Nie stanowi przeszkody do uznania tych elementów sieci za całość techniczno – użytkową fakt, że brak jest więzi fizycznej (trwałej) pomiędzy tymi elementami. Dla opodatkowania podatkiem od nieruchomości nie ma znaczenia sposób połączenia kabli z kanalizacją, w której są one ułożone. Istotna jest bowiem więź funkcjonalna pozwalająca na uznanie, że stanowią one całość techniczno - użytkową. SKO wskazało, iż w ustalając znaczenie słowa "budowla" nie ma potrzeby do odwoływania się do przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 października 2005 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać telekomunikacyjne obiekty budowlane i ich usytuowanie, jak również do słownikowego znaczenia tego pojęcia, skoro pojęcie to zostało zdefiniowane w przepisach prawa. Organ odwoławczy podkreślił także, iż przyczyną zmiany wartości budowli w deklaracjach składanych za rok 2008 było uznanie podatnika, że linie kablowe ułożone w kanalizacji kablowej nie stanowią budowli. Zatem nie wartość, ani zmiana wartości linii kablowych umieszczonych w kanalizacji kablowej stanowiła istotę sporu, ale zastosowana przez Spółkę interpretacja przepisów co do przedmiotu opodatkowania spowodowała podanie wartości budowli w kwocie odbiegającej od lat ubiegłych. Spółka nie zakwestionowała podanej przez siebie wartości budowli ani w roku 2007, ani w roku 2008. W związku tym nie mogło dojść do naruszenia przepisu art. 4 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, poprzez brak dokonania ustaleń faktycznych w sprawie. W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na powyższe rozstrzygnięcie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. pełnomocnik A SA wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Wójta Gminy C. i zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie: - art. 122 w związku z art. 180, art. 187 § 1 oraz art. 191 Ordynacji podatkowej, gdyż pomimo ciążącego na organach podatkowych obowiązku wykazania nieprawidłowości deklaracji podatkowej złożonej przez podatnika, organy te nie przedstawiły nawet jednego dowodu, z którego wynikałyby nieprawidłowości deklaracji – dotyczy to zarówno ustalenia, czy linie kablowe położone w kanalizacji kablowej stanowią przedmiot opodatkowania podatkiem od nieruchomości; w tym zakresie organy podatkowe nie zgromadziły materiału dowodowego, który wskazywałby na istnienie związku techniczno – użytkowego pomiędzy liniami kablowymi a kanalizacją, w której linie te zostały położne, jak i ustalenia wartości tych linii jako podstawy opodatkowania; - art. 21 § 2 i 3 oraz art. 81 w związku z art. 180, art. 187 § 1 oraz art. 191 Ordynacji podatkowej, gdyż zakwestionowano wysokość zobowiązania podatkowego zadeklarowaną w deklaracji danymi wynikającymi z deklaracji złożonej w latach poprzednich; - art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej w związku z art. 2 ust. 1 pkt 3 oraz art. 1a ust. 1 pkt 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, ze względu na wadliwość uzasadnienia prawnego zaskarżonej decyzji, które polega przede wszystkim na pominięciu przepisów prawa budowlanego przy ocenie, czy obiekt jest budowlą w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych; - art. 2 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 1a ust. 1 pkt 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, gdyż obciążono podatkiem od nieruchomości linie telekomunikacyjne kablowe położone w kanalizacji kablowej, mimo iż nie stanowią one budowli w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych; W uzasadnieniu skargi strona zarzuciła, iż zarówno Wójt Gminy C. jak i Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. ustaliły inną niż zadeklarowana przez podatnika wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za rok 2008, bez przeprowadzenia postępowania dowodowego, które umożliwiłoby ustalenie stanu faktycznego, a następnie ocenę tego stanu z punktu widzenia przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Skoro organy podatkowe zakwestionowały prawidłowość rozliczenia podatku od nieruchomości za rok 2008, to powinny wykazać, że jest ono niezasadne. Ciężar dowodu jest w takiej sytuacji po stronie organu podatkowego, a nie po stronie podatnika. W ocenie strony skarżącej dowodem w sprawie nie może być deklaracja podatkowa złożona przez Spółkę za poprzedni rok podatkowy, gdyż nie ma ona mocy wiążącej na kolejny rok podatkowy. Strona skarżąca uważa, iż linie kablowe położone w kanalizacji kablowej nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Linie kablowe nie stanowią całości użytkowo – technicznej z kanalizacją kablową. Linie te nie są bowiem powiązane z kanalizacją ani konstrukcyjnie (fizycznie), ani funkcjonalnie. W związku tym nie mogą być na gruncie Prawa budowlanego traktowane jako budowla, a tym samym nie mogą być uznane za budowlę na gruncie przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. W ocenie strony skarżącej linie kablowe ułożone w kanalizacji kablowej nie są również urządzeniami budowlanymi związanymi z obiektem budowlanym, w sposób zapewniający korzystanie z tego obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem. W związku z tym zarzucono również, że organ odwoławczy w uzasadnieniu prawnym zaskarżonej decyzji podjął próbę wykazania jedynie związku o charakterze użytkowym (czyli funkcjonalnym) linii kablowych. Nie próbował natomiast wykazać, że linie kablowe pozostają z kanalizacją kablową w związku o charakterze technicznym, co stanowiło naruszenie przepis art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej w związku z art. 2 ust. 1 pkt 3 oraz art. 1a ust. 1 pkt 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując w pełni argumenty z uzasadnienia zaskarżonej decyzji. W głosie do protokołu rozprawy pełnomocnik skarżącej Spółki stwierdził, iż w sprawie doszło jeszcze do naruszenie przepisów art. 207 w związku z art. 165 § 2 Ordynacji podatkowej, gdyż organy orzekły w zakresie, w którym nie wszczęto postępowania podatkowego. Ponadto organ odwoławczy naruszył art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej, niewyznaczając stronie terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego, co pozbawiło skarżącą szansy na zgłoszenie wniosków dowodowych i argumentów zmierzających do odważenia ustaleń organu pierwszej instancji. Wniosek jaki skarżąca mogła złożyć, to przeprowadzenie dowodu z wyciągu księgi podatkowej – ewidencji środków trwałych, co umożliwiłoby ustalenie podstawy opodatkowania zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opatach lokalnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa. W pierwszym rzędzie należy ustosunkować się do podniesionych przez pełnomocnika skarżącej spółki zarzutów dotyczących naruszenia przepisów postępowania podatkowego. Stan faktyczny sprawy jest w istocie niesporny i polega na tym, że Spółka pierwotnie (za rok 2007) zadeklarowała do opodatkowania stanowiące jej własność i wykorzystywane w działalności gospodarczej budowle sieci telekomunikacyjnych, składające się z kanalizacji kablowej wraz z ułożonymi w niej liniami kablowymi, jako całość, a następnie w deklaracji odnoszącej się do roku 2008 wykazała do opodatkowania jedynie wartość kanalizacji kablowej z pominięciem wartości linii telekomunikacyjnych umieszczonych w tej kanalizacji, wyrażając pogląd, że nie stanowią one budowli. W tym miejscu wskazać należy, iż podstawą opodatkowania budowli stanowi wartość początkowa ustalona na potrzeby amortyzacji w oparciu ewidencję środków trwałych, co wynika z treści art. 4 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2006 r., Nr 121, poz. 844 ze zm.) w związku z art. 16a i zał. Nr 1 do ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. z 2000 r., Nr 54 poz. 654 ze zm.) – zob. L. Etel i S. Presnarowicz – "Podatki i opłaty samorządowe", Dom. Wyd. ABC 2003 r., str. 65 i 66; L. Etel. – "Podatek od nieruchomości rolny i leśny", Wyd. C.H. Beck 2005 r., str. 101-103. Z ostatniej deklaracji podatkowej na podatek od nieruchomości na rok 2007 wynika, że skarżąca Spółka podała podstawę opodatkowania budowli (wartość początkową ustaloną na potrzeby amortyzacji w podatku dochodowym) w wysokości 5.210.227,- zł, a w deklaracji na rok 2008 – 1.912.972,- zł. Należy w tym miejscu zaznaczyć, że organ podatkowy pierwszej instancji podjął działania w celu wyjaśnienia przyczyn zmiany podstawy opodatkowania budowli. W dniu 6 listopada 2008 r. wystosowano do pełnomocnika skarżącej wezwanie do okazania ewidencji środków trwałych za 2007 i 2008 rok, potwierdzających wartość wskazanych budowli w złożonych deklaracjach podatkowych oraz przedłożenie wszelkich dokumentów dotyczących poszczególnych elementów sieci telekomunikacyjnych, w tym także linii kablowych podziemnych i nadziemnych znajdujących się na trenie Gminy C.. Strona odmówiła przedłożenia tej dokumentacji, wskazując, że to organ podatkowy, a nie podatnik, ma ustalić stan faktyczny sprawy. Zakwestionowano także zastosowanie w wezwaniu art. 155 Ordynacji podatkowej (Dz.U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm.). Pełnomocnik skarżącej nie wskazał na niezgodność danych zawartych w deklaracjach podatkowych (za 2007 i 2008 r.) z rzeczywistym stanem rzeczy. Zatem organy podatkowe nie miały obowiązku przeprowadzenia postępowania dowodowego w celu ustalenia wartości telekomunikacyjnych linii kablowych, skoro wartość tych linii wynikała z porównywania danych wykazanych przez Spółkę w pierwotnej deklaracji z danymi wynikającymi z późniejszej deklaracji, jako różnica pomiędzy wartością budowli kanalizacji wraz z umieszczonymi w niej liniami telekomunikacyjnymi, a wartością samej kanalizacji, które to dane nie budziły wątpliwości organów co do zgodności z rzeczywistością i nie były kwestionowane także przez Spółkę. Postępowanie podatkowe nie wymagało przeprowadzenia postępowania w zakresie ustalenia stanu faktycznego, dokonywania oględzin przedmiotu opodatkowania przy udziale biegłego, czy wydania przez niego opinii. Wartość linii kablowej została ustalona na podstawie danych wskazanych przez samego podatnika. Zresztą sam pełnomocnik skarżącej nie kwestionuje, że wartość samej linii kablowej jest odmienna niż zostało podane to w pierwotnej deklaracji podatkowej i ten fakt wymaga dodatkowych ustaleń. Ustalenie niektórych faktów, zwłaszcza tych, o których wiedze posiada wyłącznie podatnik, pozostaje poza zakresem możliwości organu podatkowego (por. wyrok NSA z dnia 6 lutego 2008 r., II FSK 1671/06). Skoro podatnik odmówił współdziałania z organem podatkowym w zakresie ustalenia wartości budowli – tak jak to miało miejsce w niniejszej sprawie – to organ podatkowy przy wymiarze podatku za 2008 r. mógł oprzeć się na danych podanych przez podatnika za 2007 r. i jego wyjaśnieniach w tym zakresie. Zgodnie z art. 180 i art. 181 Ordynacji podatkowej organ podatkowy, ustalając stan faktyczny sprawy, może posługiwać się wszystkimi dostępnymi informacjami, w tym i zawartymi w składanych przez stronę deklaracjach. Zresztą sam pełnomocnik Spółki nie wskazał, ani w postępowaniu podatkowym, ani w złożonej skardze konkretnej wartości budowli jaka powinna być podstawą opodatkowania. Zatem bezzasadnie zarzucono organom podatkowym naruszenie przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, co do niewyjaśnienia stanu faktycznego sprawy (art. 122), nie przeprowadzenia dowodów koniecznych do wyjaśnienia sprawy (art. 180) oraz wyczerpującego ich rozpatrzenia (art. 187 § 1) i oceny (art. 191). W tym zakresie niezrozumiały jest również zarzut dotyczący naruszenia przez organ odwoławczy przepisu art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej. Z jednej strony podatnik wskazuje, że niewyznaczenie mu siedmiodniowego terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego pozbawiło go szansy na zgłoszenie wniosków dowodowych w postaci wyciągu księgi podatkowej – ewidencji środków trwałych, co umożliwiłoby ustalenie podstawy opodatkowania zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, gdy wcześniej odmówił on przedłożenia takiego dokumentu m.in. ze względu na błędne zastosowanie – w jego ocenie – art. 155 Ordynacji podatkowej. Artykuł 200 Ordynacji podatkowej należy do przepisów postępowania, których naruszenie skutkować może uchyleniem decyzji tylko wtedy, gdy miało wpływ na wynik sprawy. Jeżeli podatnik w trakcie postępowania pierwszoinstancyjnego odmówił przedłożenia dowodu (dokumentu) mającego istotny wpływ na wynik sprawy, a organ podatkowy za pomocą innych dowodów ustalił okoliczności (dane) istotne dla rozstrzygnięcia sprawy, to niezastosowanie trybu z art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej nie jest istotnym naruszeniem prawa tytko dlatego, że podatnik mógłby przedłożyć żądany dowód w trakcie zapoznawania się z materiałem dowodowym sprawy. Także sam brak możliwości wypowiedzenia się przez stronę w sprawie przed wydaniem decyzji nie jest uchybieniem mającym istotny wpływ na wynik sprawy. W ocenie Sądu spór dotyczy wyłącznie interpretacji przepisów prawa materialnego w kontekście możliwości opodatkowania kanalizacji kablowej, wraz z ułożonymi w niej liniami kablowymi, jako budowli. Zgodnie z art. 1a ust. 1 pkt 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, budowlą jest obiekt budowlany w rozumieniu przepisów prawa budowlanego niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, a także urządzenie budowlane w rozumieniu przepisów prawa budowlanego związane z obiektem budowlanym, które zapewnia możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem. Jest to tzw. negatywna definicja budowli, funkcjonująca wcześniej w literaturze i orzecznictwie. Wynika z niej, że każdy obiekt budowlany (z wyjątkiem obiektów małej architektury) niebędący budynkiem, jest budowlą. Przykłady budowli zawiera art. 3 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2006 r., Nr 156, poz. 1118 ze zm.). Zgodnie z tym przepisem budowlą są takie obiekty jak: lotniska, drogi, linie kolejowe, mosty, estakady, tunele, sieci techniczne, wolno stojące maszty antenowe, wolno stojące trwale związane z gruntem urządzenia reklamowe, budowle ziemne, obronne (fortyfikacyjne), ochronne, hydrotechniczne, zbiorniki wolnostojące, instalacje przemysłowe lub urządzenia techniczne, oczyszczalnie ścieków, składowiska odpadów, stacje uzdatniania wody, konstrukcje oporowe, nadziemne i podziemne przejścia dla pieszych, sieci uzbrojenia terenu, budowle sportowe, cmentarze, pomniki, a także części budowlane urządzeń technicznych (kotłów, pieców przemysłowych i innych urządzeń) oraz fundamenty pod maszyny i urządzenia, jako odrębne pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkową. Przytoczona definicja nie stanowi katalogu zamkniętego i jest jedynie przykładowym wyliczeniem obiektów budowlanych, które należy uznać za budowlę. Na gruncie ustawy o podatkach i opłatach lokalnych budowlą jest także "urządzenie budowlane związane z obiektem budowlanym", zdefiniowane w art. 3 pkt 9 Prawa budowlanego. Zgodnie z tym przepisem są to urządzenia techniczne zapewniające możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, jak przyłącza i urządzenia instalacyjne, w tym oczyszczania lub gromadzenia ścieków, przejazdy, ogrodzenia, place postojowe i place pod śmietniki. Zatem budowlą jest nie tylko sama konstrukcja, ale również i ściśle z nią związane urządzenia w postaci instalacji i przyłączy, które są elementem składowym budowli i zwiększają jej wartość początkową będącą podstawą opodatkowania podatkiem od nieruchomości. Zgodnie z ustawą o podatkach i opłatach lokalnych nie wszystkie budowle podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Sam fakt stwierdzenia, że dany obiekt budowlany jest budowlą, nie przesądza jeszcze o tym, że powinien być opodatkowany. Budowle podlegają opodatkowaniu tylko wówczas, gdy są związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, co w niniejszej sprawie niewątpliwie występuje. Obiekt budowlany podlegający opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości (budynek albo budowla) może być częścią składową nieruchomości gruntowej albo też rzeczą stanowiącą odrębny od gruntu przedmiot własności. Za część składową rzeczy, zgodnie z art. 47 § 2 k.c. uważane jest wszystko, co nie może być od niej odłączone bez uszkodzenia lub istotnej zmiany całości lub istotnej zmiany przedmiotu odłączonego. Częścią składową gruntu (art. 48 k.c.) są, z zastrzeżeniem pewnych wyjątków, w szczególności budynki i inne urządzenia z gruntem trwale związane, jak również drzewa i inne rośliny od chwili zasadzenia lub zasiania. Opodatkowaniu podlegają zarówno budynki lub budowle będące częścią składową gruntu, jak również nią niebędące. Zasadą jest, że podatek od obiektów stanowiących część składową gruntu płaci właściciel gruntu, na którym znajdują się te obiekty. Jeżeli nie stanowią one części składowej gruntu, podatnikiem jest ich właściciel. Wyjątkiem od przedstawionego rozumienia części składowej gruntu są urządzenia służące do doprowadzania lub odprowadzania wody, pary, gazu, prądu elektrycznego oraz inne podobne (art. 49 k.c.). Urządzenia te w świetle ustawy o podatkach i opłatach lokalnych to budowle, określane mianem sieci technicznych. Nie należą one do części składowych gruntu lub budynku, jeżeli wchodzą w skład przedsiębiorstwa lub zakładu. Podatek od nich będzie płacił ich właściciel lub posiadacz - jeżeli są to urządzenia stanowiące własność Skarbu Państwa lub samorządu terytorialnego. Budowlami są niewątpliwie sieci techniczne, w tym również sieci telekomunikacyjne. Wynika to bezpośrednio z art. 3 Prawa budowlanego, gdzie sieci są wymienione jako przykład budowli. Jak już to wyżej zaznaczono, zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych podstawę opodatkowania dla budowli lub ich części stanowi wartość, o której mowa w przepisach o podatkach dochodowych, ustalona na dzień 1 stycznia roku podatkowego, stanowiąca podstawę obliczenia amortyzacji w tym roku, niepomniejszana o odpisy amortyzacyjne. Ustalenia wartości sieci telekomunikacyjnej co do zasady należy więc dokonywać na podstawie przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych regulujących amortyzację środków trwałych. W załączniku Nr 1 do tej ustawy dokonany jest podział środków trwałych na podstawie symbolu Klasyfikacji Środków Trwałych. Sieci telekomunikacyjne są w tym wykazie ukryte pod nazwą "obiekty inżynierii lądowej i wodnej" (grupa 2) i sklasyfikowane w podgrupie 21. Organy słusznie przyjęły, że w przypadku sieci telekomunikacyjnej budowlą jest zbiór poszczególnych elementów konstrukcyjnych, urządzeń i instalacji, połączonych w celu realizacji określonego zadania. Linia kablowa stanowi taki właśnie element budowli, bez względu na sposób połączenia z siecią, czy innym jej elementem. W tym kontekście nie ma znaczenia również dokonywanie ustaleń, które składniki sieci są jej niezbędne do prawidłowego funkcjonowania. Z decyzji organów podatkowych obu instancji nie wynika, aby organy uznały linię kablową za samodzielną budowlę, lecz jedynie za jej składnik. Ponieważ opodatkowaniu podlega każdy z elementów budowli, oznacza to, że w niniejszej sprawie opodatkowaniu podlega również linia kablowa. Te okoliczności wskazują również, że chybiony jest zarzut dotyczący naruszenie przepisu art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej w związku z art. 2 ust. 1 pkt 3 oraz art. 1a ust. 1 pkt 2 ustawy o podatkach i opatach lokalnych. Podnoszona w skardze okoliczność, że w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 26 października 2005 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać telekomunikacyjne obiekty budowlane i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 219, poz. 1864), w śród telekomunikacyjnych obiektów budowlanych nie wyliczono sieci telekomunikacyjnej, nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają bowiem obiekty budowlane, nie zaś obiekt telekomunikacyjny, który jest kategorią węższą. Ponadto ustawodawca w tym rozporządzeniu nie miał powodu zajmować się kablami umieszczonymi w kanalizacji kablowej albowiem tak położony kabel nie stwarza niebezpieczeństwa dla użytkowników obiektu, jest więc poza sferą zainteresowania prawa budowlanego (do którego odsyła przepis art. 1a ust. 1 pkt 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych). Z tego powodu ustawodawca w rozporządzeniu tym zajął się jedynie (zaliczając do kategorii obiektu telekomunikacyjnego) istotnymi z punktu widzenia praw budowlanego liniami kablowymi ułożonymi bezpośrednio w ziemi, liniami napowietrznymi ułożonymi na słupach i kanalizacją kablową rozumianą jako ciąg rur, w których mogą być ułożone kable (por. B. Brzeziński, W. Morawski – Kable telekomunikacyjne znajdujące się w kanalizacji kablowej a podatek od nieruchomości, Przegląd Podatkowy 2008 r., s. 25 i n.) Sąd w tym składzie orzekającym uznał zatem, że w sprawie nie doszło do naruszenia wskazanych w skardze przepisów prawa materialnego, tj. art. 2 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 1a ust. 1 pkt 2 oraz art. 4 ust. 1pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. W ocenie Sądu nie doszło również do naruszenia w sprawie art. 165 § 2 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym szczęcie postępowania z urzędu następuje w formie postanowienia. Niewątpliwie w niniejszej sprawie wydano w dniu 6 listopada 2008 postanowienie o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie określenia Spółce "wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2008 r. z linii kablowych położonych w kanalizacjach kablowych". Użycie sformułowania "linii kablowych położonych w kanalizacjach kablowych" nie oznacza, że organ podatkowy błędnie zainicjował to postępowanie i nie mógł określić skarżącej zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości od wszystkich gruntów, budynków i budowli będących w jej posiadaniu. Nawet gdyby przyjąć, że doszło do naruszenie tego przepisu, to na pewno nie ma ono wpływu na wynik sprawy. Z powyższych względów na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sąd skargę oddalił. P.Z-C.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło