I SA/Łd 167/10
WyrokWSA w Łodzi2010-05-06
Skład orzekający: Teresa Porczyńska, Paweł Janicki, Bożena Kasprzak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy podatnik ma prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktury, jeśli faktura ta została wystawiona przez podmiot, który nie prowadził faktycznie działalności gospodarczej i nie był zarejestrowany jako podatnik VAT?Ratio decidendi
Podatnik nie ma prawa do odliczenia podatku naliczonego z faktury, jeśli faktura ta nie dokumentuje rzeczywistej transakcji podlegającej opodatkowaniu, a jej wystawca nie powstał obowiązek podatkowy. W sytuacji, gdy faktura została wystawiona przez podmiot niezarejestrowany jako podatnik VAT lub który faktycznie nie prowadził działalności gospodarczej, nie stanowi ona podstawy do obniżenia podatku należnego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy prawa do odliczenia podatku naliczonego przez spółkę A. od faktury wystawionej przez firmę B. na zakup oleju napędowego. Organy podatkowe uznały, że faktura nie dokumentuje rzeczywistych zdarzeń gospodarczych, ponieważ firma B. nie prowadziła działalności pod wskazanym adresem, nie posiadała zaplecza technicznego, a jej prezes zaprzeczył prowadzeniu tej działalności. Spółka skarżąca zarzucała naruszenie przepisów postępowania i prawa wspólnotowego, twierdząc, że transakcja miała miejsce, a ona nie mogła wiedzieć o oszustwie sprzedawcy.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 6 maja 2010 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia NSA Teresa Porczyńska Sędziowie: sędzia NSA Paweł Janicki (spr.) sędzia WSA Bożena Kasprzak Protokolant: asystent sędziego Maciej Dębski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 kwietnia 2010 roku przy udziale sprawy ze skargi L. R. i L. R. A spółki jawnej z siedzibą w Ł. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie określenia kwoty zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za listopad 2002 roku oddala skargę.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w Ł. z [...] określającą firmie A. kwotę zobowiązania podatkowego za listopada 2002 r. w wysokości 5.503 zł.
W wyniku kontroli podatkowej Naczelnik Urzędu Skarbowego w Ł. stwierdził, że we wskazanym okresie rozliczeniowym spółka A. odliczyła podatek naliczony w kwocie 4.910 zł, wynikający z faktury dokumentującej zakup oleju napędowego, wystawionej przez firmę B. sp. z o.o. z R. Tymczasem zdaniem organu pierwszej instancji faktura ta nie dokumentowała rzeczywistych zdarzeń gospodarczych. Podstawą rozstrzygnięcia były informacje przekazane w pismach: (a) Naczelnika Urzędu Skarbowego w R. z 30 lipca 2004 r., z którego wynika, że w siedzibie spółki B. z w R., przy [...] nie jest prowadzona działalność gospodarcza i podmiot ten nie figuruje w bazie danych Urzędu Skarbowego w R.; (b) Naczelnika Urzędu Skarbowego w K., z 19 listopada 2004 r., z którego wynika, że jedynym udziałowcem i prezesem jednoosobowego zarządu B. sp. z o.o. był J.G.; (c) Naczelnika Urzędu Skarbowego w W. z 22 lutego 2005 r., z którego wynika, że J.G. zeznał, że nie nabył udziałów i nie był prezesem B. sp. z o.o., nie posiadał również żadnej dokumentacji tej firmy. W 2000 r. dokonano kradzieży jego dokumentów i ktoś posługuje się jego danymi osobowymi. W konsekwencji decyzją z [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w Ł. określił nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia za listopad 2002 r. w kwocie 5.503 zł oraz ustalił dodatkowe zobowiązanie podatkowe za ten miesiąc w kwocie 1.473 zł.
Decyzją z [...] Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. uchylił w całości decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, z uwagi na konieczność podjęcia dodatkowych działań zmierzających do ustalenia okoliczności nabycia paliwa od firmy B.. Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził ponadto konieczność rozpatrzenia wniosków dowodowych strony dotyczących m.in. włączenia do akt sprawy dokumentacji podatkowej firmy B. oraz przesłuchania w charakterze świadka jej prezesa – J.G. Decyzja ta została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, który wyrokiem z 11 października 2007 r. (sygn. akt l SA/Łd 586/07) oddalił skargę.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Naczelnik Urzędu Skarbowego w Ł. decyzją z [...] określił spółce zobowiązanie podatkowe za listopad 2002 r. w wysokości 5.503 zł. Decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z [...] wydaną po rozpatrzeniu odwołania od decyzji organu pierwszej instancji, podatnik zaskarżył do sądu administracyjnego. Wyrokiem z 22 października 2008 r. (sygn. akt l SA/Łd 302/08) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił kwestionowaną decyzję uznając m.in., że prawidłowe rozstrzygnięcie sprawy wymaga przeprowadzenia dodatkowego postępowania dowodowego, m.in. przesłuchania J.G. oraz dokonania oględzin siedziby spółki B..
W toku ponownego postępowania toczącego się ostatecznie przed organem pierwszej instancji po uchyleniu decyzji z [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w W. dokonał w ramach pomocy prawnej przesłuchania J.G.. Świadek stwierdził, że latem 2000 r. w G. skradziono mu saszetkę z dokumentami i pieniędzmi oraz że od tej pory jest wzywany w sprawach rzekomej działalności gospodarczej. Świadek zeznał, że od 2000 r. do końca maja 2004 r. był bezrobotny i przebywał w G. poszukując pracy. Nigdy nie był właścicielem firmy B. i nie wie, co było przedmiotem jej działalności. Ponadto w czasie przeprowadzonej konfrontacji okazało się, że za J.G. podawała się inna osoba. Świadek przedstawił ponadto postanowienie Prokuratury Rejonowej K. o umorzeniu dochodzenia w sprawie wyłudzenia poświadczenia nieprawdy przez R.S. i J.T. w akcie notarialnym, poprzez wprowadzenie notariusza w błąd co do tożsamości osoby nabywającej udziały w Spółce C. i podającej się za J.G. Świadek zeznał, że występował w 2005 r. do KRS o wykreślenie B. z rejestru oraz, że nie słyszał o firmie A., nie zna J.C., nie był nigdy w Ł., S., D. i R. Ponadto w toku postępowania dokonano również oględzin miejsca prowadzenia działalności przez firmę B. Przeprowadzający oględziny Naczelnik Urzędu Skarbowego w R. wskazał, że firma B. nie korzystała z wynajętych pomieszczeń, które zresztą nie były przystosowane do składowania paliw, nie posiadała dystrybutorów i zbiorników paliwa. Zgodnie z oświadczeniem administratora nieruchomości nie wynajmowano firmie B. żadnych urządzeń lub instalacji do przechowywania paliwa. Administrator okazał umowę najmu lokalu zawartą 11 stycznia 2002 r. z C. sp. z o.o., która po zmianie nazwy w lutym 2002 r. nosiła nazwę B. sp. z o.o. Powołując się na powyższe ustalenia Naczelnik Urzędu Skarbowego w Ł. decyzją z [...] określił spółce zobowiązanie podatkowe za listopad 2002 r. w wysokości 5.503 zł.
Po rozpoznaniu odwołania Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. decyzją z [...], powołując się m.in. na art. 19 ust. 1-2 i art. 32 ust. 1 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. nr 11, poz. 50 ze zmianami) oraz § 48 ust. 4 pkt 1 lit. a) i § 48 ust. 4 pkt 5 lit. a) rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 marca 2002 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. nr 27, poz. 268 ze zmianami), utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Zdaniem organu odwoławczego z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika, że B. sp. z o.o. nigdy nie prowadziła działalności gospodarczej we własnym imieniu i na własny rachunek pod wskazanym adresem, ani też nie wykorzystywała wynajmowanych pomieszczeń w inny sposób, nie posiadała również żadnego zaplecza technicznego (dystrybutorów, zbiorników) potrzebnego do prowadzenia działalności w zakresie obrotu paliwami. Pod wskazanym adresem firma B. nie prowadziła żadnej działalności gospodarczej, nigdy nawet nie wprowadziła się do wynajętego pomieszczenia biurowego. Figurujący na fakturze J.G. (jako Prezes Zarządu spółki B.) w istocie nie prowadził żadnej działalności, a w konsekwencji nie mógł też złożyć skutecznego oświadczenia woli w zakresie sprzedaży dokumentowanej wspomnianą fakturą. Organ odwoławczy doszedł zatem do wniosku, że czynność udokumentowana zakwestionowaną fakturą nie miała miejsca w rzeczywistości, ponieważ nie została dokonana pomiędzy podmiotami figurującymi na tej fakturze. Oceny organu nie mógł zmienić fakt zapłaty za towar oraz jego wydanie.
W skardze na rozstrzygnięcie organu odwoławczego pełnomocnik spółki zarzucił naruszenie przepisów postępowania tj. art. 120, 180, 187 § 1, 191 Ordynacji podatkowej, a także przepisów ustawy o VAT przywołanych w podstawie prawnej decyzji oraz § 48 ust. 4 pkt 1 lit. a) i pkt 5 lit. a) rozporządzenia wykonawczego do tej ustawy. W konsekwencji pełnomocnik strony wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. W ocenie skarżącego w zaskarżonej decyzji doszło do rażącego naruszenia podstawowych zasad postępowania podatkowego. W efekcie organ pierwszej instancji nie zgromadził dowodów uzasadniających pozbawienie podatnika prawa do odliczenia podatku naliczonego. Po pierwsze zatem przeprowadzenie 10 października 2008 r. dowodu z oględzin siedziby spółki B. na okoliczność prowadzenia pod tym adresem działalności gospodarczej w listopadzie 2002 r. było spóźnione i nie mogło przynieść spodziewanego efektu. Po drugie pełnomocnik spółki wskazał na nieścisłości w zeznaniach J.G. Świadek oświadczył zatem, że był bezrobotny od 30 października 2000 r., natomiast kradzież dokumentów zgłosił 6 września 2000 r. Oznacza to, że nie był bezrobotnym w czasie kradzieży i nie pojechał do G. – jak twierdził – szukać pracy. Wątpliwy był również fakt kradzieży dowodu osobistego. Ponadto świadek stwierdził, że nie zna J.C., który był mu przedstawiony i brał udział w przesłuchaniu 18 listopada 2004 r. Powyższe sprzeczne zeznania świadczyły zdaniem strony o niewiarygodności całych zeznań. Po trzecie zdaniem pełnomocnika skarżącego decyzje organów podatkowych oparte zostały na swoistym dualizmie myślowym, powodującym wątpliwość czy strona została pozbawiona prawa do odliczenia podatku naliczonego wynikającego z faktury zakupu dlatego, że transakcja nie miała miejsca, czy też dlatego, że sprzedawca nie był zarejestrowanym podatnikiem. Po czwarte organ nie przedstawił żadnego dowodu, że transakcja nie miała miejsca. Przeciwnie – to strona wniosła o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego, starając się potwierdzić, że olej napędowy rzeczywiście nabyła. Ponadto pełnomocnik strony powołał się na bogate orzecznictwo ETS. Jego zdaniem przepisy krajowe nie mogły pozbawiać podatnika prawa do wystawiania faktur, a jego kontrahenta – prawa do obniżenia podatku, tylko z powodu braku rejestracji dla potrzeb tego podatku wystawcy faktury. Doprowadziłoby to bowiem do naruszenia zasady neutralności podatku od towarów i usług. W jego ocenie w przypadku gdy dostawa jest realizowana na rzecz podatnika, który nie wiedział lub nie mógł wiedzieć o tym że dana transakcja była wykorzystana do celów oszustwa, które zostało popełnione przez sprzedawcę, art. 17 VI dyrektywy Rady 77/388/EWG z dnia 17 maja 1977 r. należy interpretować w ten sposób, że sprzeciwia się on temu, aby przepisy prawa krajowego powodowały utratę prawa do odliczenia podatku VAT, zapłaconego przez tego podatnika. W tym przypadku bez znaczenia było to, czy nieważność ta wynikała z popełnienia oszustwa w podatku od wartości dodanej, czy też powstała na skutek innych oszustw. Zdaniem skarżącego w niniejszej sprawie transakcja miła miejsce, towar został dostarczony, cena (z podatkiem VAT) została zapłacona, a faktura była prawidłowo wystawiona. W związku z tym strona nie powinna być obciążona negatywnymi skutkami oszustwa, jakiego prawdopodobnie względem fiskusa dopuścił się sprzedawca.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o oddalenie skargi podtrzymując stanowisko i argumentację przedstawioną w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 170 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zmianami, powoływanej dalej jako "p.p.s.a."), orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Przepis ten statuuje moc wiążącą prawomocnego orzeczenia sądu jako aktu władzy państwowej. Jej swoistość wyraża się w tym, że obejmuje także inne sądy (w tym Naczelny Sąd Administracyjny) i inne organy państwowe, w tym także orzekające w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym, które muszą brać pod uwagę nie tylko fakt istnienia, ale i treść prawomocnego orzeczenia sądu administracyjnego. Podmioty te są więc związane faktem i treścią prawomocnego orzeczenia sądu, co implikuje w sposób bezwzględny uwzględnienie powyższego w wydawanych przez nie rozstrzygnięciach. Ratio legis powołanego przepisu polega na tym, że gwarantuje on zachowanie spójności i logiki działania organów państwowych, zapobiegając funkcjonowaniu w obrocie prawnym rozstrzygnięć nie do pogodzenia w całym systemie sprawowania władzy (por. wyr. NSA z 19 maja 1999 r., IV SA 2543/98, niepubl).
Z kolei w myśl art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Wskazania co do dalszego postępowania stanowią z reguły konsekwencje oceny prawnej. Dotyczą one sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy i mają na celu uniknięcie błędów już popełnionych oraz wskazanie kierunku, w którym powinno zmierzać przyszłe postępowanie dla uniknięcia wadliwości w postaci np. braków w materiale dowodowym lub innych uchybień procesowych.
W rozpoznawanej sprawie wiążą dwa prawomocne wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z 11 października 2007 r., l SA/Łd 586/07, oddalający skargę na decyzję kasacyjną Dyrektora Izby Skarbowej z [...] oraz wyrok z 22 października 2008 r., l SA/Łd 302/08, uchylający decyzję organu odwoławczego z dnia [...]. Najistotniejsze znaczenie mają wskazania co do dalszego postępowania zawarte w uzasadnieniu tego drugiego wyroku, w którym sąd zobowiązał organy do przeprowadzenia dowodu z przesłuchania świadka J.G. oraz dokonania oględzin siedziby firmy B. Za prawidłowe natomiast sąd uznał nieuwzględnienie wniosku pełnomocnika strony dotyczącego powołania biegłego z zakresu ekonomiki przedsiębiorstwa, gdyż okoliczności podnoszone przez stronę w tym zakresie, nie mają znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy.
Dokonując oceny zaskarżonej decyzji pod kątem wskazań zawartych w wyroku z 22 października 2008 r. należy stwierdzić, że zostały one wypełnione zgodnie z dyspozycją art. 153 p.p.s.a.
Z inicjatywy organu pierwszej instancji właściwy miejscowo organ dokonał przesłuchania J.G. z udziałem pełnomocnika skarżącej spółki. Przeprowadzono również oględziny siedziby firmy B.. W rozpoznawanej sprawie istotne znaczenie ma pismo Naczelnika Urzędu Skarbowego w R. z 30 lipca 2004 r., z którego wynika, że firma B. z siedzibą w R., przy ul. [...] nie figuruje w bazie danych tego organu, co oznacza, że nie była ona zarejestrowanym podatnikiem VAT.
Zgodnie z uchwałą NSA z 29 czerwca 2009 r., I FPS 7/08, w świetle art. 19 ust. 1 i 2 ustawy o VAT w zw. z § 50 ust. 4 pkt 1) lit. a) rozporządzenia z dnia 22 grudnia 1999 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. nr 109, poz. 1245 ze zmianami) podatnik nie ma prawa do odliczenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług, gdy wynika on z faktury wystawionej przez podmiot niezarejestrowany dla potrzeb podatku od towarów i usług. Rozporządzenie z 22 grudnia 1999 r. zawierało przepisy analogiczne do przepisów rozporządzenia z 22 marca 2002 r., które mają zastosowanie w rozpoznawanej sprawie.
Uchwały NSA zawierające rozstrzygnięcie zagadnień prawnych budzących poważne wątpliwości w konkretnej sprawie sądowoadministracyjnej (art. 15 § 1 pkt 3 p.p.s.a.) wiążą w sprawie, w której zostały podjęte (art. 187 § 2 p.p.s.a.). Związanie uchwałą podjętą w konkretnej sprawie ma charakter indywidualny, ponieważ dotyczy tej właśnie sprawy. Uchwała konkretna nie wiąże bezpośrednio pozostałych składów w innych sprawach, wiąże natomiast dokonana tą drogą interpretacja przepisów prawa administracyjnego, w tym sensie, że składowi sądu administracyjnego, rozpoznającemu taką sprawę nie wolno samodzielnie przyjmować wykładni prawa odmiennej od tej, która została przyjęta przez skład poszerzony NSA. Możliwość odstąpienia od stanowiska wyrażonego w uchwale przewiduje przepis art. 269 § 1 p.p.s.a., jeżeli sąd w toku rozpoznania sprawy nie podzieli stanowiska wyrażonego w uchwale. Wówczas może powstałe zagadnienie prawne przedstawić do rozstrzygnięcia odpowiedniemu składowi poszerzonemu.
W niniejszej sprawie jednak skład orzekający WSA w Łodzi podzielił stanowisko zaprezentowane w powołanej uchwale NSA. W jej uzasadnieniu Sąd wyjaśnił, że na gruncie ustawy o VAT prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktury nie może powstać u jej dysponenta jeżeli u jej wystawcy nie powstaje obowiązek podatkowy w tym podatku w odniesieniu do podatku podlegającego odliczeniu. Bez znaczenia w tym zakresie jest okoliczność nabycia prawa własności tego towaru przez jego nabywcę w oparciu o art. 169 K.c. Zgodnie z art. 19 ust. 1 ustawy o VAT, podatnik może korzystać z prawa do odliczenia podatku od towarów i usług przewidzianego w tej ustawie z tytułu dostaw towarów lub świadczenia usług przez innego podatnika wyłącznie w odniesieniu do podatku wynikającego z faktury, dokumentującej faktycznie zrealizowaną przez jej wystawcę czynność podlegającą opodatkowaniu tym podatkiem. W przypadku gdy podatek wynika jedynie z faktury, która nie dokumentuje faktycznego zdarzenia rodzącego obowiązek podatkowy u jej wystawcy - faktura taka nie daje uprawnienia do odliczenia wykazanego w niej podatku. Dysponowanie w tym przypadku przez nabywcę fakturą wystawioną przez zbywcę stanowi jedynie formalny warunek skorzystania z tego uprawnienia, który nie stanowi uprawnienia do odliczenia podatku jeżeli nie towarzyszy mu spełnienie warunku w postaci wykonania rzeczywistej czynności rodzącej u wystawcy faktury obowiązek podatkowy z tytułu jej realizacji na rzecz nabywcy.
Niewystarczającym przy tym jest dla prawa do odliczenia podatku z danej faktury jedynie ustalenie, że dany towar znalazł się w posiadaniu nabywcy, jeżeli nie zostanie wykazane, że to w wyniku czynności udokumentowanej tą właśnie fakturą, rodzącej u sprzedawcy powstanie obowiązku podatkowego, doszło do nabycia tegoż towaru.
Zgodnie z § 48 ust. 4 pkt 5 lit. a) rozporządzenia wykonawczego w przypadku, gdy wystawiono faktury, faktury korygujące lub dokumenty celne stwierdzające czynności, które nie zostały dokonane - faktury te i dokumenty celne nie stanowią wówczas podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego. Przepis ten został powołany na szóstej stronie uzasadnienia zaskarżonej decyzji jako mający zastosowanie do ustalonego w sprawie stanu faktycznego. Wcześniejsze odniesienie również do § 48 ust. 4 pkt 1 lit. a), dotyczącego sprzedaży udokumentowanej fakturami wystawionymi przez podmiot nieistniejący lub nieuprawniony do wystawiania faktur (s. 4) spowodowało u skarżącego wątpliwość co do podstawy prawnej decyzji obu instancji. W ocenie Sądu wątpliwość taka jest nieuzasadniona, gdyż wskazując dodatkowy przepis organ chciał zobrazować, że prawo podatnika do obniżenia podatku należnego nie jest prawem bezwzględnie obowiązującym, co wyraźnie wynika z piątej strony uzasadnienia zaskarżonej decyzji.
Z drugiej strony można bronić również ewentualnego zastosowania także § 48 ust. 4 pkt 1 lit. a), gdyż jak stwierdził WSA w Gliwicach w wyroku z dnia 8 lipca 2008 r., III SA/Gl 169/08, LEX nr 479261 "Podmiot nieistniejący" to nie tylko podmiot nieistniejący faktycznie, ale również podmiot stwarzający formalne pozory istnienia, który jednak rzeczywiście nie uczestniczy w obrocie prawnym.
W tym miejscu należy wyjaśnić, że zastosowanie jednej normy prawnej nie wyklucza możliwości zakwalifikowania stanu faktycznego również do innej, gdy oba przepisy niosą jednakowe konsekwencje dla podatnika. Przepis § 48 ust. 4 pkt 5 lit. a) rozporządzenia wykonawczego dotyczy zarówno czynności, które faktycznie nie zostały dokonane, jak i czynności, których wprawdzie dokonano, lecz między innymi podmiotami. Aby dana faktura stanowiła podstawę do obniżenia podatku należnego musi występować zgodność zarówno co do przedmiotu czynności, którą faktura potwierdza, jak i w zakresie podmiotów, które tej czynności dokonały. Dla zastosowania wymienionego przepisu nie jest istotne, czy podatnik w ogóle nabył towar wymieniony w fakturze, tylko czy nabył go od wystawcy faktury (por. wyrok WSA w Kielcach z dnia 29 stycznia 2009 r., I SA/Ke 230/08, LEX nr 489753).
W ocenie Sądu organy trafnie przyjęły, że zakwestionowana faktura nie odzwierciedla rzeczywistej transakcji sprzedaży paliwa. Potwierdzają to zarówno zeznania J.G., jak i protokół z oględzin siedziby firmy B., w którym zanotowano brak było jakichkolwiek oznak prowadzenia działalności gospodarczej. Potwierdza to również oświadczenie administratora budynku, z którego wynika, że firma B. nigdy nie wprowadziła się do wynajętego pomieszczenia biurowego.
Sąd podzielił ocenę organu w zakresie wiarygodności zeznań J.G. co do faktów istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy. Znaczenia tego dowodu nie można przekreślić tylko na podstawie oświadczenia świadka, że nie zna J.C., który był mu wcześniej przedstawiony, gdyż brał udział w przesłuchaniu w dniu 18 listopada 2004 r. Okoliczność zeznania nieprawdy w tym zakresie jest tym bardziej bez znaczenia, że do stanu faktycznego sprawy ma zastosowanie powołana wyżej uchwała NSA z 29 czerwca 2009 r.
Odnośnie zarzutów dotyczących sprzeczności zaskarżonej decyzji z prawem wspólnotowym, należy stwierdzić, że VI Dyrektywa ustalająca wspólny system podatku od wartości dodanej wiąże Polskę od dnia akcesji (por. wyrok NSA z dnia 17 września 2008 r., I FSK 1115/07, LEX nr 496298), tj. od 1 maja 2004 r. Skoro stan faktyczny sprawy dotyczy okresu wcześniejszego - niecelowe jest analizowanie go w oparciu o przepisy tego aktu oraz wydane na jego podstawie orzecznictwo ETS.
Sąd nie dopatrzył się także uchybienia zasadom: legalizmu (art. 120 Ordynacji podatkowej), gdyż organy działały na podstawie obowiązujących przepisów prawa, a także zupełności postępowania podatkowego (art. 187 Ordynacji podatkowej), gdyż materiał dowodowy został należycie zebrany, zaś przyjęte rozstrzygnięcie jest trafne. Przeprowadzone zostały wszystkie dowody, które mają istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Organy nie uwzględniły natomiast wniosku pełnomocnika strony dotyczącego powołania biegłego z zakresu ekonomiki przedsiębiorstwa, gdyż w wyroku z 22 października 2008 r. WSA w Łodzi stwierdził, że okoliczności podnoszone przez stronę w tym zakresie, nie mają znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Treść prawomocnego orzeczenia sądu, wiąże zarówno organy, jak i stronę tego postępowania. W tej sytuacji za bezzasadny należy ocenić zarzut dotyczący naruszenia art. 180 Ordynacji podatkowej, który w § 1 jako dowód nakazuje dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem.
Uzasadnienie zawarte w decyzjach organów obu instancji, jest logiczne i spójne oraz mieści się w zasadzie swobodnej oceny dowodów, wynikającej z art. 191 Ordynacji podatkowej. Swobodna ocena dowodów oznacza, że organ podatkowy według swej wiedzy, doświadczenia oraz wewnętrznego przekonania, ocenia wartość dowodową poszczególnych środków dowodowych oraz wpływ udowodnienia jednej okoliczności na inne. Rozpatrzeniu podlegają więc nie tylko poszczególne dowody odrębnie, ale wszystkie dowody we wzajemnej łączności. Istotny staje się zatem tzw. punkt widzenia, który w rozpatrywanej sprawie jest przejrzysty i klarowny.
Z powyższych względów, na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji.
P.Pij.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło