I SA/Łd 202/16
WyrokWSA w Łodzi2016-06-28
Skład orzekający: Bożena Kasprzak, Wiktor Jarzębowski, Bogusław Klimowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kwota uzyskana w ramach zniesienia współwłasności, określona w postanowieniu sądu jako "tytułem rozliczenia pożytków", stanowi przychód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych?Ratio decidendi
Kwota uzyskana w ramach zniesienia współwłasności, która została prawomocnym postanowieniem sądu określona jako "tytułem rozliczenia pożytków", stanowi przychód podlegający opodatkowaniu. Organy podatkowe są związane treścią prawomocnego orzeczenia sądu powszechnego, które ma charakter prejudycjalny i nie mogą dokonywać odmiennych ustaleń faktycznych ani oceny prawnej. Wydatki związane z administrowaniem nieruchomością nie stanowią kosztu uzyskania przychodu z tytułu otrzymanych pożytków, jeśli nie zachodzi między nimi związek przyczynowo-skutkowy.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła opodatkowania kwoty 15.000 zł uzyskanej przez skarżącą w ramach zniesienia współwłasności nieruchomości. Organy podatkowe uznały tę kwotę za przychód z tytułu rozliczenia pożytków, podczas gdy skarżąca twierdziła, że stanowiła ona spłatę wynikającą ze zniesienia współwłasności. Skarżąca próbowała wykazać odmienną intencję stron poprzez aneks do ugody i wnioski dowodowe, jednak organy podatkowe i sąd administracyjny uznały, że są związane prawomocnym postanowieniem sądu, które określiło charakter otrzymanej kwoty jako "rozliczenie pożytków". Spór dotyczył również zaliczenia wydatków na administrowanie nieruchomością do kosztów uzyskania przychodu.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Bożena Kasprzak (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Wiktor Jarzębowski Sędzia NSA Bogusław Klimowicz Protokolant: Asystent Sędziego Tomasz Furmanek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 czerwca 2016 r. sprawy ze skargi L. Z. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] nr [...] [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 2009 oddala skargę.
I SA/Łd 202/16
UZASADNIENIE
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] grudnia 2015 r. Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. po rozpatrzeniu odwołania L. Z. od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w R. z dnia [...] lipca 2015r. określającej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 2009 w kwocie 4.827,00 zł uchylił w całości decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w R. z dnia [...] lipca 2015 r. i określił wysokość tego podatku w kwocie 4.330,00 zł.
W uzasadnieniu powyższej decyzji przedstawiono doczasowy przebieg postępowania.
Na mocy aktu notarialnego:
– Rep. A nr [...] z dnia [...] roku skarżąca nabyła wraz z mężem 1/2 udziału wynoszącą łącznie 630/1200 części w nieruchomości położonej w R., przy ulicy A 7, o obszarze 11 arów 30 metrów kwadratowych, stanowiącej działkę oznaczoną numerem 177,
– Rep. A nr [...] z dnia [...] roku skarżąca nabyła 1/4 części udziału wynoszącego 180/1200 części zabudowanej nieruchomości położonej w R. przy ulicy A 7 o obszarze 11 arów 30 metrów kwadratowych, stanowiącej działkę oznaczoną numerem 177.
W dniu 28 sierpnia 2009r. została zawarta ugoda pomiędzy M. C., L. i S. Z., O. C., B. E., K. H., usankcjonowana postanowieniem Sądu Rejonowego w R. z dnia [...]r., sygn. akt [...] o zniesienie współwłasności.
Na mocy powyższego postanowienia Sądu nastąpiło zniesienie współwłasności nieruchomości położonej w R. przy ulicy A 9, zabudowanej budynkiem mieszkalno - użytkowym, a także ustanowienie odrębnej własności lokali mieszkalno - użytkowych oraz określenie sposobu zniesienia współwłasności. Ponadto w pkt IV postanowienia Sąd zasądził od B. E. i K. H. solidarnie na rzecz: M. C. kwotę 30.000,00 zł (...) oraz L. i S. małż. Z. kwotę 30.000,00 zł (...) tytułem rozliczenia pożytków za dotychczasowe korzystanie z nieruchomości będącej przedmiotem zniesienia współwłasności ponad swój udział w okresie do dnia 01 września 2009r., a także w pkt V nakazał B. E. i K. H. oraz O. C. przeniesienie nieodpłatnie na rzecz M. C. oraz L. i S. Z. wszelkich zaległych roszczeń przysługujących im wobec lokatorów lokali mieszkalnych o zapłatę czynszów za najem tych lokali, z wyłączeniem lokali mieszkalnych nr 13 i nr 15 oraz lokali użytkowych nr 12 i nr 18.
Do organu podatkowego pierwszej instancji skarżąca złożyła deklarację o osiągniętych przychodach z odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw majątkowych, objętych zryczałtowanym podatkiem dochodowym PIT- 23, w której wykazany został przychód uzyskany z odpłatnego zbycia w wysokości 15.000,00 zł, przychód pomniejszony o koszty odpłatnego zbycia w wysokości 15.000,00 zł, kwota przychodu zwolniona od opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. a lub lit. e ustawy w wys. 15.000,00 zł, zryczałtowany podatek 0 zł.
Naczelnik Urzędu Skarbowego w R. uznając, iż skarżąca nie opodatkowała otrzymanych pożytków wynikających z postanowienia Sądu Rejonowego w R. z dnia [...] r., sygn. akt [...], decyzją z dnia [...] lipca 2015 r. określił wysokość zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 2009 w kwocie 4,827,00 zł.
Od decyzji organu I instancji skarżąca złożyła odwołanie.
Oran II instancji podniósł, że istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do zasadności opodatkowania kwoty 15.000,00 zł uzyskanej przez podatniczkę, w ocenie organu podatkowego pierwszej instancji, tytułem rozliczenia pożytków za dotychczasowe korzystanie przez B. E. i K. H. z nieruchomości ponad swój udział - zgodnie z treścią postanowienia Sądu Rejonowego w R. z dnia [...] R.., sygn. akt [...] o zniesienie współwłasności nieruchomości, podczas gdy w ocenie skarżącej źródłem uzyskania przychodu była spłata wynikająca ze zbycia nieruchomości w drodze zniesienia współwłasności.
Następie wskazano, że rozstrzygnięcie przedmiotowego sporu wymaga w pierwszej kolejności odniesienia się do pojęcia współwłasności. Przywołując treść art. 195 i art. 206 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 1964r., Nr 16, poz. 94 ze zm.) organ zauważył, iż udziały skarżącej w nieruchomości zabudowanej położonej w R. przy ulicy A były określone jako współwłasność ułamkowa. Na mocy postanowienia Sądu Rejonowego w R. Wydział I Cywilny z dnia [...] r., sygn. akt [...], Sąd w drodze zniesienia współwłasności nieruchomości ustanowił odrębną własność lokali mieszkalno - użytkowych oraz między innymi określił sposób zniesienia współwłasności nieruchomości, wzajemne rozliczenia, a także dokonał podziału quod usum.
Organ II instancji podkreślił, że w żadnym miejscu wydanego przez Sąd postanowienia nie wskazano jednakże na obowiązek dokonania spłat, dopłat pomiędzy dotychczasowymi współwłaścicielami nieruchomości. Na taki charakter otrzymanej przez podatniczkę kwoty 15.000,00 zł wskazała ona dopiero po upływie 5 lat od wydania ww. rozstrzygnięcia sądowego przedkładając w dniu 18 listopada 2014r. w Urzędzie Skarbowym w R. wyjaśnienia, z których wynika, że zamierza wystąpić do Sądu Rejonowego w R. z wnioskiem o sprostowanie postanowienia wydanego w sprawie sygn. akt [...], w ten sposób, by w miejsce słów " tytułem rozliczenia pożytków" wpisać słowa "tytułem spłaty wynikającej ze zniesienia współwłasności". Podstawę do sprostowania orzeczenia stanowi aneks do umowy ugody, w którym strony określiły, że kwota 15.000 zł wpłacona na rzecz podatniczki, stanowiła spłatę z tytułu zniesienia współwłasności, a nie kwotę z tytułu rozliczenia pożytków. Jednocześnie w piśmie z dnia 16 stycznia 2015r. podatniczka wskazała, iż nie jest możliwe sprostowanie postanowienia Sądu, wydanego w sprawie [...]. gdyż aneks do ugody został sporządzony już po wydaniu tego postanowienia.
Dalej podniesiono, iż postanowienie Sądu Rejonowego w R. Wydział I Cywilny z dnia [...] r., sygn. akt [...] o zniesieniu współwłasności uprawomocniło się w dniu 19 listopada 2009r. i od tego dnia podlega ono wykonaniu. Oznacza to, zdaniem organu, iż po zapadnięciu prawomocnego postanowienia o zniesieniu współwłasności, uczestnik postępowania nie może dochodzić ani roszczeń o wysokość udziałów w rzeczy wspólnej, ani o zwrot nakładów bądź zmiany wielkości pożytków, i to nawet wtedy, gdy nie były one zgłoszone do postępowania o zniesienie współwłasności. Brak uwzględnienia tego postanowienia stanowiłby oczywiste naruszenie prawa procesowego, w tym art. 120, art. 122, art. 187 § 1, i art. 191 Ordynacji podatkowej w związku z art. 365 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego. Jeśli zatem prawomocny wyrok odnosi się do sfery ustaleń faktycznych mających znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy podatkowej organy podatkowe nie powinny dokonywać odmiennej oceny prawnej niż zawarta w tym wyroku, ani też odmiennych ustaleń faktycznych. Należy przyjąć, że okoliczności (fakty) potwierdzone prawomocnym wyrokiem organ podatkowy obowiązany jest traktować jako udowodnione.
Wskazano również, że powyższe potwierdza również postanowienie Sądu Rejonowego w R. Wydział l Cywilny z dnia [...]r., sygn. akt [...] (IC [...], IC [...]) o zniesienie współwłasności - w zakresie wniosku stron o sprostowanie postanowienia z dnia [...] r., oddalonego przez Sąd w/w postanowieniem, w którym wskazano, że "skoro zatem postanowienie zostało wydane na podstawie ugody, nie można prostować jego treści, po zawarciu Aneksu do ugody już po wydaniu postanowienia."
Mając na uwadze powyższe uznano, że stanowisko skarżącej nie zasługuje na akceptację, ponieważ sprzeciwia się temu prawomocność postanowienia Sądu Rejonowego w R. z dnia [...] r. uniemożliwiająca negowanie jego treści i zastępowanie jej odmiennymi ustaleniami faktycznymi, co dodatkowo zostało potwierdzone postanowieniem tegoż Sądu z dnia [...] r. Za całkowicie bezpodstawne uznano zatem zarzuty odwołania dotyczące nieuwzględnienia przez organ podatkowy I instancji zapisów aneksu do umowy ugody z dnia 6 listopada 2014r.
W konsekwencji powyższego jako niezasadne oceniono również wnioski dowodowe o przesłuchanie w charakterze świadków wskazanych przez podatniczkę osób na okoliczność intencji przyświecających zawarciu w dniu 6 listopada 2014 r. aneksu do ugody, bowiem ani sam aneks do ugody ani też intencje osób go podpisujących nie mogą w żaden sposób skorygować, zmienić bądź usunąć nie budzących wątpliwości zapisów pkt. IV postanowienia Sądu Rejonowego w R. Wydział l Cywilny z dnia [...]r., sygn. akt [...].
Podsumowując, w ocenie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł., kwota 15.000,00 zł została przez skarżącą uzyskana tytułem rozliczenia pożytków za dotychczasowe korzystanie z nieruchomości przez B. E. i K. H. ponad swój udział do dnia 1 września 2009 roku. Ustalenie to znajduje potwierdzenie w postanowieniu Sądu Rejonowego w R. Wydział I Cywilny z dnia [...] r., sygn. akt [...], postanowieniu Sądu Rejonowego w R. Wydział I Cywilny z dnia [...] r., sygn. akt [...] (IC [...], IC [...]) o zniesienie współwłasności - w zakresie wniosku stron o sprostowanie postanowienia z dnia [...] r., wyjaśnieniach z dnia 22 października 2015r. złożonych przez B. E., a także opinii C. J. D. biegłego Sądu Okręgowego.
Na podstawie aktu notarialnego z dnia [...] r., Rep [...] podpisana została między skarżącą a S. Z. umowa małżeńska - wyłączenie wspólności ustawowej i ustanowienie ustroju rozdzielności majątkowej.
W treści aktów notarialnych spisanych na okoliczność zakupu przez skarżącą i jej męża udziałów w nieruchomości określony został za każdym razem udział - udziały te były równe. Stąd też w odniesieniu do opodatkowania wypłaconych pożytków skarżącej i jej mężowi w łącznej wysokości 30.000.00 zł, zasądzonych postanowieniem Sądu Rejonowego w R. Wydział I Cywilny z dnia [...] r., sygn. akt [...], zastosowano udziały równe. Podkreślono, iż przyjęta do opodatkowania kwota 15.000,00 zł jest zgodna z wykazaną przez skarżącą w PIT- 23 złożonym w Urzędzie Skarbowym w R. w dniu 11 września 2009r.
Reasumując wskazano, iż wypłacona kwota 15.000,00 zł (zgodnie z posiadanym udziałem) tytułem rozliczenia pożytków za dotychczasowe korzystanie z nieruchomości przez B. E. i K. H. ponad swój udział do dnia 1 września 2009 roku stanowi przychód z innych źródeł, o którym mowa w przepisie art. 10 ust. 1 pkt 9 oraz art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. W konsekwencji, przedmiotową kwotę podatniczka winna wykazać w zeznaniu podatkowym za 2009 r. i kwotę tę winna doliczyć do pozostałych dochodów (przychodów) uzyskanych w 2009 r., wykazać w zeznaniu podatkowym i opodatkować podatkiem dochodowym od osób fizycznych, z uwzględnieniem prawa do zastosowania kosztów, o których mowa w art. 22 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Odnośnie kosztów uzyskania przychodu podniesiono, że Dyrektor Izby Skarbowej w Ł., działając na podstawie art. 229 ustawy Ordynacja podatkowa, zwrócił się do Naczelnika Urzędu Skarbowego w R. o uzupełnienie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego w zakresie:
- wysokości, czasu i rodzaju kosztów uzyskania przychodu poniesionych przez podatniczkę w związku z otrzymaniem w dniu 1 września 2009 roku pożytków z tytułu korzystania przez B. E. i K. H. ponad swój udział z nieruchomości będącej przedmiotem zniesienia współwłasności, w tym wskazanych przez podatniczkę w piśmie z dnia 19 listopada 2015r.;
- ustalenia w Sądzie Rejonowym w R., kto dokonał wpisu sądowego (opłat,) w jakim terminie i w jakiej kwocie w sprawie o sygnaturze akt [...] (I C [...], I C [...]), dotyczącej zniesienia współwłasności.
Podniesiono, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w R. postanowieniem z dnia [...] r. wezwał podatniczkę do wskazania i przedłożenia dokumentów potwierdzających wysokość poniesionych przez nią kosztów związanych z otrzymanymi w dniu 1 września 2009 roku pożytkami, a także w dniu 26 listopada 2015r. wystąpił do Sądu Rejonowego w R. o wyrażenie zgody na udostępnienie akt sprawy sygn. akt [...] (I C [...], I C [...]) oraz sporządzenie odpisów akt sprawy.
W udzielonej przez L. Z. w dniu 1 grudnia 2015r. odpowiedzi skierowanej do organu podatkowego pierwszej instancji określiła ona wysokość kosztów poniesionych na kwotę 7.034 zł i wyjaśniła, że składa się na nią kwota opłat wniesionych do Sądu (1519,75 zł), kwota wynagrodzeń biegłych (1238,33 zł) i kwota poniesiona w związku z administrowaniem nieruchomością (4276,54 zł) – wszystkie kwoty poniesione przez skarżącą w celu ochrony jej interesów prawnych, tj. w celu uzyskania pożytków za korzystanie z nieruchomości przez B. E. i K. H. ponad udział.
Dyrektor Izby Skarbowej podkreślił, że powyższe koszty zostały przyjęte przez organ w wysokości 2.758.08 zł, tj. zgodnie z wyjaśnieniem podatniczki i przedłożonym przez nią do akt sprawy rozliczeniem.
Nie uwzględniono w kosztach uzyskania przychodów wydatków wskazanych przez skarżącą w kwocie 4.276,54 zł uznając, że jest związana z administrowaniem nieruchomością przez firmę A na podstawie zawartej umowy z dnia 6 czerwca 2006 roku i ewentualnymi przychodami z wynajmu, a nie uzyskaniem zasądzonych postanowieniem Sądu pożytków w 2009 roku.
W świetle powyższego, Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. w oparciu o przepis art. 233 § 1 pkt 2 lit. a) ustawy Ordynacja podatkowa, uchylił w całości decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w R. z dnia [...] lipca 2015r. i określił wysokość zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 2009 w kwocie 4.330,00 zł.
Na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z [...] grudnia 2015 r. skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi.
Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucono:
– naruszenie art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej, poprzez pominięcie dowodów z zeznań świadków wskazanych przez skarżącą na okoliczność rzeczywistych intencji osób zawierających w dniu 6 listopada 2014r. aneks do umowy ugody oraz sprzeczność ustaleń organu podatkowego z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego;
– naruszenie art. 21 § 3 Ordynacji podatkowej, poprzez błędne określenie wysokości zobowiązania podatkowego skarżącej w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 2009. na skutek braku uwzględnienia przez organ podatkowy wszystkich kosztów uzyskania przez podatnika przychodu.
Mając na uwadze powyższe wniesiono o uchylenie w całości skarżonej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. i umorzenie postępowania, ewentualnie przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia Dyrektorowi Izby Skarbowej w Ł. oraz zasądzenie od Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. na rzecz skarżącej kosztów postępowania w mniejszej sprawie.
W uzasadnieniu skargi skarżąca zarzuca Dyrektorowi Izby Skarbowej w Ł. naruszenie w wydanej decyzji art. 187 § 1 Ordynacji Podatkowej, poprzez pominięcie dowodów z zeznań świadków wskazanych przez skarżącą na okoliczność rzeczywistych intencji osób zawierających w dniu 6 listopada 2014r. aneks do umowy ugody oraz sprzeczność ustaleń organu podatkowego z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego. Przede wszystkim skarżąca w ramach niniejszego zarzutu podnosi, iż w toku prowadzonego postępowania nie uwzględniono treści aneksu do umowy ugody z dnia 28 sierpnia 2009 r., zawartego w dniu 6 listopada 2014r. pomiędzy M. C., L. Z., S. Z., O. C., B. E. i K. H., którym to aneksem strony podjęły działania mające zmienić punkt V umowy ugody w ten sposób, że w miejsce słów "tytułem rozliczenia pożytków za dotychczasowe korzystanie z nieruchomości ponad swój udział do dnia 01.09.2009r." powinny zostać wpisane słowa "tytułem spłaty wynikającej ze zniesienia współwłasności". Organ podatkowy pominął również wnioski dowodowe skarżącej o przesłuchanie w charakterze świadków wskazanych na okoliczność intencji przyświecających zawarciu w dniu 6 listopada 2014r. aneksu do ugody.
Skarżąca zarzuciła również wydanej decyzji sprzeczności ustaleń organu podatkowego z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego polegającą na błędnym przyjęciu, iż kwota 15.000 zł uzyskana została przez L. Z. tytułem zwrotu pożytków za korzystanie z nieruchomości przez B. E. i K. H. ponad ich udział. Właściwym tytułem uzyskania przedmiotowych środków przez podatnika była spłata wynikająca ze zniesienia współwłasności nieruchomości, a nie "rozliczenie pożytków za dotychczasowe korzystanie z nieruchomości ponad swój udział do dnia 01.09.2009r." Stanowisko to wynika m.in. z aneksu z dnia 6 listopada 2014r. do umowy ugody zawartej w R. w dniu 28 sierpnia 2009 r.
Odnośnie naruszenia art. 21 § 3 Ordynacji podatkowej wskazano na brak uwzględnienia przez organ podatkowy wszystkich kosztów uzyskania przez podatnika przychodu.
Zdaniem skarżącej zasadne jest stanowisko, iż pominięcie poniesionych przez nią kosztów administrowania nieruchomością w kwocie 4.276,54 zł przy ustalaniu zobowiązania podatkowego przez organ podatkowy stanowi naruszenie art. 21 § 3 Ordynacji podatkowej. Brak uwzględnienia tak znacznej kwoty kosztów prowadzi do wadliwego ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego w kwocie 4.330 zł.
Z ostrożności procesowej skarżąca podniosła również, iż w niniejszej sprawie doszło do przedawnienia zobowiązania podatkowego podatnika z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za rok 2009.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. wniósł o oddalenie skargi podnosząc argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje.
Na podstawie art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1296) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły prawa, i to przynajmniej w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
Kontrolując zaskarżoną decyzję w tak zakreślonej kognicji, Sąd doszedł do przekonania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż w sprawie nie doszło do naruszenia prawa materialnego, tj. przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, jak i mogących mieć wpływ na wynik sprawy przepisów prawa procesowego zawartych w ustawie z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.).
Z akt sprawy wynika, że w niniejszej sprawie organy podatkowe zebrały dowody pozwalające na prawidłowe ustalenie istotnych dla rozstrzygnięcia okoliczności faktycznych, oceniły je bez naruszania zasady swobodnej oceny dowodów, po czym dokonały prawidłowej subsumcji ustalonego stanu faktycznego, przedstawiając w uzasadnieniu decyzji w sposób przejrzysty i logiczny końcowy wynik poczynionych ustaleń.
Zarzuty procesowe skargi koncentrują się przede wszystkim wokół naruszenia przez organy reguł prowadzenia postępowania w sprawie, w tym określonych przepisami Ordynacji podatkowej zasady zupełności materiału dowodowego (art. 187 § 1).
W ocenie Sądu, powyższa norma nie została przez organy naruszona w toku postępowania.
Podstawą uznania zaskarżonej decyzji za zgodną z prawem było przyjęcie przez Sąd stanu faktycznego sprawy, który Dyrektor Izby Skarbowej przedstawił w uzasadnieniu wydanej decyzji. Zdaniem Sądu, konkluzja w zakresie ustaleń faktycznych wywiedziona przez organ odwoławczy, znajduje pełne pokrycie w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym.
Spór, jaki zaistniał w sprawie sprowadza się do zasadności opodatkowania kwoty 15.000,00 zł uzyskanej przez skarżącą, w ocenie organów - tytułem rozliczenia pożytków za dotychczasowe korzystanie przez B. E. i K. H. z nieruchomości ponad swój udział - zgodnie z treścią postanowienia Sądu Rejonowego w R. z dnia [...] r., sygn. akt l [...] o zniesienie współwłasności nieruchomości, podczas gdy - w ocenie skarżącej - źródłem uzyskania przychodu była spłata wynikająca ze zbycia nieruchomości w drodze zniesienia współwłasności.
W ocenie Sądu rozpatrującego niniejszą sprawę, organy prawidłowo przyjęły, że kwota 15.000,00 zł została przez skarżącą uzyskana tytułem rozliczenia pożytków za dotychczasowe korzystanie z nieruchomości przez B. E. i K. H. ponad swój udział do dnia 1 września 2009 roku. Ustalenie to znajduje potwierdzenie w postanowieniu Sądu Rejonowego w R. Wydział I Cywilny z dnia [...]r., sygn. akt [...] (IC [...], IC [...]), o zniesienie współwłasności, postanowieniu Sądu Rejonowego w R. Wydział I Cywilny z dnia [...] r., sygn. akt [...] - w zakresie wniosku stron o sprostowanie postanowienia z dnia [...] r., wyjaśnieniach z dnia 22 października 2015r. złożonych przez B. E., a także opinii C. J. D. biegłego Sądu Okręgowego.
Odnosząc się do zarzutów art. 187 § 1 Ordynacji Podatkowej, poprzez pominięcie dowodów z zeznań świadków wskazanych przez skarżącą, podkreślić należy, iż nie mogą one znaleźć aprobaty Sądu, ponieważ w swej istocie zmierzały one do próby weryfikacji prawomocnego rozstrzygnięcia sądowego.
Rację mają w tym względzie organy podatkowe wskazując, że prawomocność postanowienia Sądu Rejonowego w R. z dnia [...] r. uniemożliwia negowanie jego treści i zastępowanie odmiennymi ustaleniami faktycznymi, co dodatkowo zostało potwierdzone postanowieniem tegoż Sądu z dnia [...] r., sygn. akt [...] - w zakresie wniosku stron o sprostowanie postanowienia z dnia [...] r., oddalonego przez Sąd w/w postanowieniem.
W konsekwencji powyższego stwierdzić należy, że prawidłowo oceniono jako niezasadne wnioski dowodowe o przesłuchanie w charakterze świadków wskazanych przez skarżącą osób na okoliczność intencji przyświecających zawarciu w dniu 6 listopada 2014 r. aneksu do ugody, bowiem ani sam aneks do ugody ani też intencje osób go podpisujących nie mogą w żaden sposób skorygować, zmienić bądź usunąć nie budzących wątpliwości zapisów pkt. IV postanowienia Sądu Rejonowego w R. Wydział I Cywilny z dnia [...] r., sygn. akt [...], iż na rzecz skarżącej od B. E. i K. H. zasądzono kwoty tytułem rozliczenia pożytków za dotychczasowe korzystanie z nieruchomości będącej przedmiotem zniesienia współwłasności ponad swój udział w okresie do dnia 1 września 2009 r. Analogicznie poprawnie oceniono również wniosek o przeprowadzenie dowodu z dokumentacji dotyczącej zeznań świadków złożonych w odrębnym postępowaniu podatkowym, o co wniosła skarżąca w piśmie z dnia 7 grudnia 2015 r.
Podnieść też należy, co słusznie zaznaczył Dyrektor Izby Skarbowej na stronie 8 zaskarżonej decyzji, cytując stanowisko tutejszego Sądu wyrażone w wyroku z dnia 24 maja 2012 r., sygn. akt I SA/Łd 123/12, że stosownie do treści przepisu art. 365 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy oraz inne organy państwowe i organy administracji publicznej, a w wypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Brzmienie powołanego przepisu jest jednoznaczne i nie pozostawia jakichkolwiek wątpliwości interpretacyjnych. Ponadto orzeczenie wydane w tym trybie ma charakter prejudycjalny, co oznacza, że w późniejszym procesie kwestia ta nie może być już w ogóle badana. Istotne jest również to, że wyrok sądu powszechnego cechuje się tzw. prawomocnością materialną, co oznacza, że jest skuteczny erga omnes. W tym miejscu należy powołać również wyrok Sądu Najwyższego w którym stwierdził on, że wynikająca z art. 365 § 1 k.c, moc wiążąca orzeczenia oznacza, że żaden z podmiotów nią objętych nie może negować faktu istnienia prawomocnego orzeczenia i jego określonej treści, niezależnie od tego, czy był stroną postępowania (wyrok SN z dnia 15 lipca 1998 r., II UKN 129/98, OSNP 1999, nr 13, poz. 437). Sąd w ww. wyroku zaakcentował także, że kwestia doniosłości prawnej wyroku sądu powszechnego w postępowaniu administracyjnym była również przedmiotem wypowiedzi sądów administracyjnych. W orzecznictwie przyjęto linię, iż wydany w sprawie prawomocny wyrok sądu powszechnego na mocy art. 365 § 1 k.p.c. wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy oraz inne organy państwowe i organy administracji publicznej. Konsekwencją powyższego jest to, że organ administracji jest związany tym orzeczeniem, czyli nie może dokonać odmiennej oceny prawnej niż zawarta w orzeczeniu. Ponadto nie może czynić odmiennych ustaleń faktycznych. Gdyby bowiem organy wywodziły z innych dokumentów w aktach sprawy wnioski przeciwstawne do tych, które wywiódł sąd, naruszyłyby autorytet sądu i przekreśliły jego kompetencje ustrojowe, na straży których stoi przywołany wyżej art. 365 k.p.c. (por. wyrok WSA z dnia 7 marca 2012 r., sygn. akt I SA/Wa 1366/11, baza orzeczeń www. nsa.gov.pl).
W tym stanie rzeczy, aprobując powyższe stanowisko, stwierdzić należy, że treści prawomocnego orzeczenia władzy sądowniczej, które znajduje się w aktach sprawy nie można pominąć i nie wziąć pod uwagę przy ocenie skutków podatkowych występujących w sprawie. Brak uwzględnienia prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego w R. z dnia [...] r. wydanego w sprawie [...] stanowiłoby oczywiste naruszenie prawa procesowego, w tym art. 120, art. 122, art. 187 § 1, i art. 191 Ordynacji podatkowej w związku z art. 365 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego. Jeśli zatem prawomocny wyrok odnosi się do sfery ustaleń faktycznych mających znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy podatkowej organy podatkowe nie powinny dokonywać odmiennej oceny prawnej niż zawarta w tym wyroku, ani też odmiennych ustaleń faktycznych. Należy przyjąć, że okoliczności (fakty) potwierdzone prawomocnym wyrokiem organ podatkowy obowiązany jest traktować jako udowodnione.
Odnosząc się natomiast do postawionego przez skarżącą zarzutu naruszenia art. 21 § 3 Ordynacji podatkowej, poprzez brak uwzględnienia przez organ podatkowy wszystkich kosztów uzyskania przez podatnika przychodu, w pierwszej kolejności podkreślić należy, że Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. uznał poniesione przez skarżącą koszty sądowe w wysokości 1.519,75 zł, jak i wynagrodzenia biegłych w wysokości 1.238,33 zł, które miały na celu uzyskanie przez skarżącą w drodze zawartej ugody wskazanych w niej pożytków za korzystanie z nieruchomości przez B. E. i K. H. ponad udział.
Natomiast pozostała, wskazana przez skarżącą, kwota wydatków w wysokości 4.276,54 zł związana była z administrowaniem nieruchomością przez firmę A na podstawie zawartej umowy z dnia 6 czerwca 2006 roku, a nie z uzyskaniem przez skarżącą zasądzonych postanowieniem Sądu pożytków w 2009 roku.
Z tego względu wydatków poniesionych w związku z administrowaniem nieruchomości przez inny podmiot nie można zakwalifikować jako kosztu uzyskania przychodu ze źródła jakim była wypłata pożytków w związku ze zniesieniem współwłasności nieruchomości. Nie zachodzi bowiem między tymi wydatkami i uzyskanym przychodem związek przyczynowo skutkowy.
Stąd też, w ocenie Sądu, Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. prawidłowo uznał, iż wskazane przez skarżącą w wysokości 4.276,54 zł wydatki nie mogą stanowić kosztu uzyskania przychodu z w/w źródła.
Uzasadnienie zaskarżonej decyzji jest kompletne z punktu widzenia przesłanek wskazanych w art. 210 § 4 O.p. Odnosi się do wszystkich kwestii, które były istotne z punktu widzenia wydania prawidłowego rozstrzygnięcia. Decyzja jest merytorycznie poprawna, wskazuje na staranność działań organów w toku postępowania dowodowego oraz nie faworyzuje żadnego z interesów, traktując interes Skarbu Państwa i podatnika równorzędnie.
Na koniec podnieść należy, że błędny okazał się podniesiony w skardze zarzut przedawniania, ponieważ w niniejszej sprawie termin przedawnienia zobowiązania podatkowego za 2009 rok upłynął z dniem 31 grudnia 2015r. Zatem zarówno decyzja organu podatkowego, jak i organu odwoławczego, zostały wydane jak i doręczone skarżącej przed upływem terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego.
Z przytoczonych względów Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), skargę - jako nieuzasadnioną - oddalił.
J.Z.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło