I SA/Łd 265/24
WyrokWSA w Łodzi2024-07-04
Skład orzekający: Bożena Kasprzak, Paweł Kowalski, Agnieszka Gortych-Ratajczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej ma obowiązek orzec o zwrocie całości otrzymanej pomocy w przypadku, gdy beneficjent nie wywiąże się z obowiązku rozliczenia otrzymanych świadczeń w terminie określonym w art. 15gg ust. 19 ustawy COVID-19, ani w dodatkowym terminie 30 dni wskazanym w wezwaniu?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ administracji publicznej ma obowiązek orzec o zwrocie całości otrzymanej pomocy, jeśli beneficjent nie wywiąże się z obowiązku rozliczenia świadczeń w terminie materialnoprawnym określonym w art. 15gg ust. 23a ustawy COVID-19. Uchybienie tego terminu skutkuje wygaśnięciem praw lub obowiązków o charakterze materialnoprawnym, a przepisy te nie przewidują możliwości miarkowania wysokości zwrotu ani przywrócenia terminu.Stan faktyczny
A. S. otrzymała dofinansowanie z FGŚP na ochronę miejsc pracy w związku z COVID-19. Po wypłaceniu środków, beneficjent złożył dokumenty rozliczeniowe, które okazały się niekompletne i zawierały błędy. Organ I instancji wezwał do uzupełnienia braków, jednak wezwanie zostało zwrócone z adnotacją "adresata nie zastałem". W związku z niewywiązaniem się z obowiązku rozliczenia w dodatkowym terminie, organ I instancji wydał decyzję o zwrocie całości otrzymanej pomocy. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. A. S. wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym błędną wykładnię art. 15gg ust. 23a ustawy COVID-19.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Bożena Kasprzak(spr.), Sędziowie Sędzia WSA Paweł Kowalski, Asesor WSA Agnieszka Gortych-Ratajczyk, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Przemysław Cieślarek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 04 lipca 2024 r. sprawy ze skargi A. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 27 lutego 2024 r. nr SKO.4131.7.2024 w przedmiocie określenia kwoty i nakazania obowiązku zwrotu świadczeń na rzecz ochrony miejsc pracy i środków na opłacenie składek na ubezpieczenie społeczne pracowników należnych od pracodawcy oddala skargę.
Zaskarżoną decyzją z 27 lutego 2024 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi, po rozpatrzeniu odwołania A. S., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2023 r. poz. 775, ze zm.), dalej jako: "K.p.a.", utrzymało w mocy decyzję Dyrektora Wojewódzkiego Urzędu Pracy w Łodzi z 29 stycznia 2024 r. w sprawie obowiązku zwrotu świadczeń na rzecz ochrony miejsc pracy i środków na opłacenie składek na ubezpieczenia społeczne pracowników należnych od pracodawcy.
Jak wynika z akt sprawy, A. S. wystąpiła z wnioskiem o środki na dofinansowanie wynagrodzeń dla 12 osób począwszy od 1 września 2020 r. do 30 listopada 2020 r., czyli na okres 3 miesięcy w łącznej kwocie 62.992,80 zł z przeznaczeniem na:
- dofinansowanie wynagrodzenia pracowników w kwocie: 54 896,40 zł
- pokrycie składek na ubezpieczenia społeczne pracowników od kwoty dofinansowania do wynagrodzenia, o których mowa powyżej, w kwocie: 8.096,40 zł.
Przedsiębiorca występując z wnioskiem o udzielenie wsparcia na podstawie art. 15gg ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2023 r. poz. 1327, ze zm.), dalej: ustawa COVID-19, złożył we wniosku (a także w korekcie wniosku) oświadczenie o nieubieganiu się i rezygnacji z ubiegania się o pomoc w odniesieniu do tych samych pracowników w zakresie takich samych tytułów wypłat na rzecz ochrony miejsc pracy oraz o braku zamiaru korzystania ze zwolnień w opłacaniu składek na ZUS, o których mowa w ustawie.
Dyrektor WUP w Łodzi przyznał dofinansowanie, środki zostały wypłacone na wskazany przez wnioskodawcę rachunek bankowy w trzech transzach:
- I i II transza w dniu 13 października 2020 r. każda w wysokości 20.997,60 zł,
- III transza w dniu 13 listopada 2020 r. w wysokości 20.997,60 zł.
W dniu 30 grudnia 2020 r. A. S. prowadząca działalność gospodarczą pod nazwą A. S. P.H.U. A na portalu portal A złożyła dokumenty rozliczeniowe potwierdzając wykorzystanie otrzymanych z FGŚP świadczeń na dofinansowanie wynagrodzeń i środków na opłacanie składek na ubezpieczenia społeczne pracowników należnych od pracodawcy, wypełniając formularz rozliczeniowy zamieszczony na portalu portal A wraz z zawartymi w nich oświadczeniami. Do przedmiotowych załączników rozliczeniowych beneficjent nie dołączył niezbędnych dokumentów potwierdzających rozliczenie otrzymanych środków tj.:
1) sporządzonego na dzień złożenia wniosku wykazu pracowników objętych wnioskiem aczkolwiek, w pkt 7 ppkt 7) wniosku oświadczył, że taki wykaz osób uprawnionych do świadczeń sporządził i jednocześnie zobowiązał się dostarczyć ten wykaz na żądanie uprawnionych organów. Jako "wykaz pracowników sporządzony na dzień złożenia wniosku, w oparciu o który podmiot złożył wniosek" beneficjent przekazał 30.12.2020 r. wykaz udostępniony przez dysponenta do rozliczenia otrzymanych świadczeń.
Wykaz nie został uznany za sporządzony na dzień składania wniosku, tj. na dzień 30.09.2020 r. albo jego korekty złożonej dnia 06.10.2020 r. ponieważ:
a) wniosek obejmował 12 pracowników, a na wykazie ujęto 13; nie wiadomo zatem, która z osób nie była objęta wnioskiem;
b) beneficjent nie wskazał wysokości składki wypadkowej, a jedynie w swoim wykazie wypełnił zakładkę DANE i wpisał stawkę 1,04 % i naliczył każdemu pracownikowi kwotę dofinansowania z tytułu składki ZUS w wys. 224,50 zł; przy prawidłowym wyliczeniu byłaby to kwota 224,90 zł dla każdej z osób, a łączne dofinansowanie na pokrycie składek na ubezpieczenia społeczne pracowników od kwoty dofinansowania do wynagrodzenia wyniosłoby 8.771,10 zł, a nie jak beneficjent wskazał we wniosku 8.096,40 zł;
c) kwota wnioskowana 30.09.2020 r. wynosiła 54.896,40 + 8.096,40 = 62.992,80, a więc jest niezgodna z łączną kwotą dofinansowania wykazaną w kol. ll-ej "wykazu" beneficjenta (łącznie 54.896,40 zł, co może wynikać z błędu, zmiany lub "dopasowania" kwot w wierszu 11,12 kolumny 11-tej); każdy z pracowników ujętych na wykazie w miesiącu poprzedzającym złożenie wniosku zatrudniony był z wynagrodzeniem 2.600,00 zł, a składka na ubezpieczenie społeczne (wg wykazu) płatna ze środków pracodawcy wynosiła 449,80 zł (9,6%+6,5%+1,04%); zatem, prawidłowo wyliczone dofinansowanie z FGŚP wyliczone, o które powinien wnioskować beneficjent w dniu 30.09.2020 r, wynosiłoby 54.896,40 zł na 12 osób, a na 13 osób: 59.471,10 zł. (wyliczenie 2.600,00:2=1.300,00 + 224,90 = 1.524,90) x 3 m-ce =4.574,70 zł);
d) narzędzie opracowane i udostępnione przez dysponenta FGSP zawierało też zakładkę "OBROTY", gdzie został wbudowany algorytm, tworzący jednolitą dla wszystkich beneficjentów metodologię obliczania spadku obrotów, na podstawie danych wprowadzanych przez wnioskodawcę; wprowadzone dane winny potwierdzać, że osiągnął w okresie 2 kolejnych miesięcy liczonych od dnia: 01 / 05 / 2020 spadek obrotów gospodarczych nie mniej niż o 15%, zgodnie z art. 15g ust. 9 pkt 1 ustawy; organ nadmienił, że odpowiedni spadek obrotów gospodarczych stanowił kryterium udzielenia pomocy; beneficjent nie wskazał wartości obrotów w zł ani na swoim wykazie, ani w jakiejkolwiek innej formie np. odręcznej notatki;
2) prawidłowo uzupełnionego wykazu pracowników, którym przekazał pomoc otrzymaną z FGŚP za każdy miesiąc wsparcia: wnioskował na 12 pracowników, a w wykazie rozliczył 13 pracowników, pozostawił puste pola w kolumnach dotyczących rozliczenia dofinansowania dla każdego miesiąca wsparcia; w wykazie wskazał również nieprawidłową kwotę otrzymanego dofinansowania: zamiast 62 992,80 zł wpisana została kwota 54.896,40 zł, w związku z czym błędnie została wyliczona kwota środków do zwrotu.
3) beneficjent w terminie do 30 dni od zakończenia okresu pobierania świadczeń tj. do 30 grudnia 2020 r. nie rozliczył się z otrzymanej pomocy i nie zwrócił środków niewykorzystanych.
Dyrektor WUP w Łodzi, pismem z dnia 12 sierpnia 2022 r. wezwał beneficjenta do złożenia prawidłowego rozliczenia w dodatkowym terminie 30 dni oraz do konieczności zwrotu środków wykorzystanych niezgodnie z przeznaczeniem. Wezwanie wysłane na adres siedziby przedsiębiorstwa. W dniu 2 września 2022 r. pismo zostało zwrócone do nadawcy z adnotacją "adresata nie zastałem" (doręczone przez awizację).
W konsekwencji powyższego Dyrektor WUP w Łodzi decyzją z dnia 23 czerwca 2023 roku określił przypadającą do zwrotu kwotę dofinansowania.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi decyzją z dnia 29 sierpnia 2023 roku uchyliło w całości ww. decyzję organu pierwszej instancji i przekazało temu organowi sprawę do ponownego rozpatrzenia.
Po przeprowadzeniu uzupełniającego postępowania wyjaśniającego organ pierwszej instancji wydał decyzję z dnia 29 stycznia 2024 r. o obowiązku zwrotu świadczeń na rzecz ochrony miejsc pracy i środków na opłacanie składek na ubezpieczenia społeczne pracowników należnych od pracodawcy, określając przypadającą do zwrotu kwotę 59 840,03 zł i orzekł obowiązek zwrotu w/w kwoty wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych liczonymi od dnia przekazania środków, tj.: od kwoty 39.893,35 zł od dnia 13 października 2020 r. do dnia zwrotu od kwoty 19.946,68 zł od dnia 13 listopada 2020 r. do dnia zwrotu.
Przywołaną na wstępie decyzją z 27 lutego 2024 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi podzieliło ocenę dokonaną przez organ I instancji i utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ zauważył m.in., że na skutek złożenia dokumentów rozliczeniowych 30 grudnia 2020 r. zaistniała potrzeba wezwania strony do uzupełnienia rozliczenia. Do strony wystosowano zatem wezwanie z dnia 12 sierpnia 2022 r. do uzupełnienia rozliczenia. Wezwanie wysłane na adres siedziby przedsiębiorstwa zostało zwrócone do nadawcy z adnotacją "adresata nie zastałem" (doręczone przez awizację) w dniu 02.09.2022 r.
Organ odwoławczy zauważył, że zgodnie z art. 15gg ust. 23a ustawy COVID-19: "Dyrektor wojewódzkiego urzędu pracy wzywa podmiot, który nie wywiązał się z obowiązku określonego w ust. 19 lub 20, do wywiązania się z niego w dodatkowym terminie 30 dni od dnia otrzymania wezwania, pod rygorem obowiązku zwrotu całości otrzymanej pomocy wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków. Jeżeli podmiot nie wywiąże się z tego obowiązku w dodatkowym terminie, dyrektor wojewódzkiego urzędu pracy wydaje decyzję o zwrocie".
Z akt spawy wynika, że strona nie wywiązała się z obowiązków określonych w art. 15gg ust. 19 i ust. 20 ustawy COVID-19 ani w terminie rozliczenia, ani w terminie 30 dni wskazanym w wezwaniu. Niewywiązanie się z obowiązków wynikających ze wskazanych przepisów skutkowało wydaniem decyzji o zwrocie należności w całości.
Organ podkreślił przy tym, że termin określony w art. 15gg ust. 23a ustawy COVID-19 jest terminem prawa materialnego. Uchybienie terminu prawa materialnego wywołuje zaś skutek w postaci wygaśnięcia praw lub obowiązków o charakterze materialnoprawnym.
Wątpliwości organu odwoławczego nie wzbudziła też prawidłowość określenia kwot przypadających do zwrotu, jak i dat, od których naliczono odsetki za zwłokę.
Odnosząc się zaś do zarzutów podniesionych w odwołaniu organ uznał, że świadczą one o niezrozumieniu przez stronę istoty niniejszego postępowania.
Wydanie przez organ decyzji było skutkiem braku złożenia wymaganego kompletu dokumentów potwierdzających wykorzystanie otrzymanych środków i świadczeń zgodnie z przeznaczeniem. Braku tego nie uzupełniono w terminie 30 dni od doręczenia wezwania do uzupełnienia rozliczenia. W tej sytuacji organ nie mógł wydać innej decyzji aniżeli decyzji o zwrocie przekazanej pomocy (zgodnie z art. 15gg ust. 23a ustawy COVID-19). Zastosowanie art. 15gg ust. 23a ustawy COVID-19 obligowało organ do żądania zwrotu całości dofinansowania - organ nie miał w tym zakresie żadnego wyboru, nie mógł więc żądać zwrotu należności w części jeśli zastosował - i słusznie zdaniem Kolegium - art. 15gg ust. 23a ustawy COVID-19. W niniejszej sprawie nie istniały podstawy do zastosowania art. 58 k.p.a., który z natury swej nie ma zastosowania do terminów prawa materialnego, a braki rozliczenia należało uzupełnić w terminie przewidzianym w przepisach art. 15gg ust. 23a ustawy COVID-19, a zatem w terminie materialnoprawnym.
W skardze wniesionej na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi A. S. zarzuciła naruszenie:
1) art. 7 w zw. z art. 77 § 1 K.p.a. poprzez nierozpatrzenie całokształtu zebranego materiału dowodowego w sposób wyczerpujący, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, przez co wydano decyzję, która narusza słuszny interes obywatela;
2) art. 8 K.p.a. poprzez nieprzyczynienie się przez organ II instancji do starannego i zgodnego z przepisami prawa prowadzenia postępowania mającego zagwarantować równość wobec prawa oraz podważenia zasady dotyczącej zaufania obywatela do organów państwa;
3) art. 15gg ust. 23a ustawy COVID-19 poprzez błędną wykładnię i uznanie, że zwrot w całości środków musi zostać orzeczony przez organ administracyjny w przypadku nie wykonania przez stronę wezwania do wykonania obowiązków wskazanych w ust. 19 lub 20 w dodatkowym 30-dniowym terminie;
4) art. 15gg ust. 23 w zw. z art. 15gg ust. 28 pkt 2 ustawy COVID-19 poprzez błędną wykładnię i uznanie, że zwrot środków musi dotyczyć całości pomocy otrzymanej na rzecz ochrony miejsc pracy w sytuacji, gdy organ prowadzący postępowanie winien orzec o zwrocie części udzielonej pomocy;
5) art. 32 Konstytucji RP oraz art. 2 ustawy - Prawo przedsiębiorców poprzez naruszenie zasady równości wobec prawa, ponieważ zarówno organ II instancji, jak i organ I instancji, uznały że sankcją za nieścisłości w wykazie pracowników polegające na różnicy 1 pracownika powoduje obowiązek zwrotu całości dofinansowania, podczas gdy art. 15g ustawy COVID-19, który ma zastosowanie do przedsiębiorców znajdujących się w analogicznej sytuacji, przewiduje jedynie obowiązek zwrotu dofinansowania udzielonego na zwolnionego pracownika, a nie całości;
6) art. 104 § 1 K.p.a. w zw. z art. 15gg ust. 23 w zw. z art. 15gg ust. 28 pkt 2 ustawy COVID-19 poprzez utrzymanie w mocy decyzji o zwrocie całości pomocy.
Mając na względzie wskazane zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, a ponadto o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi wniosło o jej oddalenie, argumentując jak w treści zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje.
Skarga jest nieuzasadniona.
Zakres kontroli sprawowanej przez wojewódzkie sądy administracyjne określa ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269), stanowiąc w art. 1 § 1 i § 2, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach tej kontroli sąd stosuje środki przewidziane w art. 145-150 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 poz. 270 – dalej: P.p.s.a.). Powyższe oznacza, że zaskarżony akt administracyjny może zostać wzruszony przez sąd tylko wówczas, gdy narusza prawo w sposób określony w powołanej ustawie; w przeciwnym razie skarga podlega oddaleniu. Sąd uchyla zaskarżoną decyzję, jeśli stwierdzi, że wydano ją z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub z naruszeniem prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy – art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i lit. c) P.p.s.a. Należy również podkreślić, iż zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a., sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W tak określonym zakresie kognicji Sąd ocenił, iż zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa w sposób powodujący konieczność jej wyeliminowania z porządku prawnego, zatem podlega oddaleniu.
W zakresie oceny stanu faktycznego ustalonego przez organy, należy podkreślić, że sąd administracyjny nie ustala stanu faktycznego, a jedynie wskazuje, które ustalenia organu zostały przez niego przyjęte, a które nie (vide - wyrok NSA z 6 lutego 2008r. sygn. akt: II FSK 1665/06). Zatem oceniając stan faktyczny ustalony przez organy, Sąd przyjął za podstawę rozstrzygnięcia ustalenia faktyczne poczynione przez organy administracji publicznej, albowiem stan faktyczny został ustalony z zachowaniem reguł procedury administracyjnej.
Materialnoprawną podstawą rozstrzygnięcia w rozpatrywanej sprawie stanowił art. 15gg ustawy z dnia 2 marca 2020r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID 19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (tekst jedn. Dz.U. z 2021r. poz. 2095 ze zm. - dalej: ustawa COVID-19). Stosownie do ww. przepisu:
1. Podmioty, o których mowa w art. 15g ust. 1, u których wystąpił spadek obrotów gospodarczych w rozumieniu art. 15g ust. 9, w następstwie wystąpienia COVID-19, mogą zwrócić się z wnioskiem do dyrektora wojewódzkiego urzędu pracy, właściwego ze względu na swoją siedzibę, o przyznanie świadczeń na rzecz ochrony miejsc pracy, ze środków Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, na dofinansowanie wynagrodzenia pracowników, o których mowa w art. 15g ust. 4, nieobjętych: 1) przestojem, o którym mowa w art. 81 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy, lub 2) przestojem ekonomicznym w następstwie wystąpienia COVID-19, o którym mowa w art. 15g ust. 5, lub 3) obniżonym wymiarem czasu pracy w następstwie wystąpienia COVID-19, o którym mowa w art. 15g ust. 5.
2. Podmiotom, o których mowa w ust. 1, przysługują środki z Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych na opłacanie składek na ubezpieczenia społeczne pracowników należnych od pracodawcy na podstawie ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych od przyznanych świadczeń, o których mowa w ust. 1.
3. Podmioty, o których mowa w ust. 1, muszą spełniać kryteria, o których mowa w art. 15g ust. 3.
Natomiast zgodnie z art. 15gg ust. 19 ustawy COVID-19 - podmiot, o którym mowa w ust. 1, jest obowiązany do rozliczenia otrzymanych świadczeń i środków z Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych na wypłatę świadczeń na rzecz ochrony miejsc pracy, w terminie do 30 dni od zakończenia okresu pobierania świadczeń.
Z kolei, w art. 15gg ust. 23a ustawy C0VID-19 postanowiono, że Dyrektor wojewódzkiego urzędu pracy wzywa podmiot, który nie wywiązał się z obowiązku określonego w ust. 19 lub 20, do wywiązania się z niego w dodatkowym terminie 30 dni od dnia otrzymania wezwania, pod rygorem obowiązku zwrotu całości otrzymanej pomocy wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków. Jeżeli podmiot nie wywiąże się z tego obowiązku w dodatkowym terminie, dyrektor wojewódzkiego urzędu pracy wydaje decyzję o zwrocie.
Z poczynionych w sprawie ustaleń wynika, że skarżąca wystąpiła w dniu 30 września 2020 r. o środki na dofinansowanie wynagrodzeń dla 12 osób począwszy od 01.09.2020 do 30.11.2020r., czyli na okres 3 miesięcy w łącznej kwocie 62.992,80 zł z przeznaczeniem na: - dofinansowanie wynagrodzenia pracowników w kwocie: 54 896,40 zł oraz pokrycie składek na ubezpieczenia społeczne pracowników od kwoty dofinansowania do wynagrodzenia, o których mowa w pkt 1, w kwocie: 8.096,40 zł.
Przedsiębiorca występując z wnioskiem o udzielenie wsparcia na podstawie art. 15gg ustawy COVID-19, złożył we wniosku (a także w korekcie wniosku) oświadczenie o nieubieganiu się i rezygnacji z ubiegania się o pomoc w odniesieniu do tych samych pracowników w zakresie takich samych tytułów wypłat na rzecz ochrony miejsc pracy oraz o braku zamiaru korzystania ze zwolnień w opłacaniu składek na ZUS, o których mowa w ustawie.
Dyrektor WUP w Łodzi przyznał dofinansowanie, środki zostały wypłacone na wskazany przez przedsiębiorcę A. S. prowadzącą działalność gospodarczą pod nazwą A. S. P.H.U. A na rachunek bankowy w trzech transzach: I i II transza w dniu 13.10.2020 r. każda w wysokości 20.997,60 zł oraz III transza w dniu 13.11.2020 r. w wysokości 20.997,60 zł.
Skarżąca w dniu 30 grudnia 2020r. złożyła dokumenty rozliczeniowe potwierdzając wykorzystanie otrzymanych z FGŚP świadczeń na dofinansowanie wynagrodzeń i środków na opłacanie składek na ubezpieczenia społeczne pracowników należnych od pracodawcy, wypełniając formularz rozliczeniowy zamieszczony na portalu portal A wraz z zawartymi w nich oświadczeniami. Do przedmiotowych załączników rozliczeniowych skarżąca nie dołączyła niezbędnych dokumentów potwierdzających rozliczenie otrzymanych środków tj.: 1) sporządzonego na dzień złożenia wniosku wykazu pracowników objętych wnioskiem, aczkolwiek w pkt 7 ppkt 7) wniosku oświadczyła, że taki wykaz osób uprawnionych do świadczeń sporządziła i jednocześnie zobowiązała się dostarczyć ten wykaz na żądanie uprawnionych organów (art. 15gg ust 9 pkt 7 ustawy Covid-19). Skarżąca nie skorzystała z narzędzia służącego prawidłowemu wyliczeniu wnioskowanych świadczeń, które udostępnił w lipcu 2020 roku dysponent FGSP na swojej stronie internetowej. Jako "wykaz pracowników sporządzony na dzień złożenia wniosku, w oparciu o który podmiot złożył wniosek" beneficjent przekazał 30.12.2020 r. wykaz udostępniony przez dysponenta do rozliczenia otrzymanych świadczeń.
Organ weryfikując powyższe rozliczenia stwierdził, że beneficjent nie złożył pełnego udokumentowania rozliczenia z otrzymanych środków i świadczeń na rzecz ochrony miejsc pracy z Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych i w związku z tym pismem z dnia 12.08.2022 r. wezwał stronę do złożenia kompletnego rozliczenia w terminie 30 dni od daty doręczenia wezwania pod rygorem obowiązku zwrotu całości przyznanych środków wraz z odsetkami liczonymi od całej kwoty pomocy od dnia następującego po dniu przekazania środków. Poinformował też stronę, że jeżeli podmiot nie wywiąże się z tego obowiązku we wskazanym terminie, dyrektor wojewódzkiego urzędu pracy wyda decyzję o zwrocie. W powyższych pismach organ I instancji wezwał stronę do złożenia:
- wykazu pracowników sporządzonego na dzień złożenia wniosku, w oparciu, o który podmiot złożył wniosek,
- poprawnego wykazu pracowników pozwalającego na rozliczenie otrzymanej kwoty z zaznaczeniem że w załączonym wykazie brakuje pełnych danych dla pracowników B. M. i w. Z. oraz w arkuszu "dane" błędnie wpisana została kwota dofinansowania,
- podpisanego oświadczenia przedsiębiorcy w sprawie spełnienia obowiązków wynikających z przepisów o ochronie danych osobowych, tzw. wniosek Rodo.
Powyższe pismo zostało wysłane na adres siedziby przedsiębiorcy. W dniu 02.09.2022 r. pismo zostało zwrócone do nadawcy z adnotacją "adresata nie zastałem" (doręczone przez awizację). W wyznaczonym przez organ I instancji terminie, pomimo prawidłowo doręczonego pisma z dnia 12 sierpnia 2022r., strona nie uzupełniła dokumentów niezbędnych do rozliczenia.
Skutkiem powyższego było wydanie przez organ I instancji decyzji, w której określił przypadającą do zwrotu kwotę 59 840,03 zł i orzekł o obowiązku zwrotu ww. kwoty wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych liczonymi: • od kwoty: 39 893,35 zł od dnia 13.10.2020r. do dnia zwrotu, • od kwoty: 19 946,68 zł od dnia 13.11.2020r. do dnia zwrotu.
Zdaniem skarżącej, środki były wykorzystane zgodnie z przysługującym prawem i w zakresie rozliczenia nie ma żadnych uchybień, a ponadto organ nie przywrócił terminu do złożenia brakujących dokumentów pomimo udowodnienia niemożności odebrania korespondencji wzywającej do uzupełnienia braków dokumentacji.
Zdaniem Sądu, zaskarżona decyzja zasługuje na aprobatę. Prawidłowo, w ocenie Sądu, organy uznały, że skarżąca nie wykonała obowiązków nałożonych na nią przepisami ustawy COVID-19, ani w terminie rozliczenia, ani w terminie 30-u dni wskazanym w wezwaniu do uzupełnienia braków rozliczenia. Niewywiązanie się z obowiązków wynikających ze wskazanych przepisów prawa musiało skutkować wydaniem decyzji o zwrocie należności w całości. Podkreślić przy tym trzeba, że termin określony w przepisach art. 15gg ust. 23a ustawy COVID-19 jest terminem prawa materialnego. Uchybienie terminu prawa materialnego, jak słusznie podkreślił organ w zaskarżonej decyzji, wywołuje skutek w postaci wygaśnięcia praw lub obowiązków o charakterze materialnoprawnym. Stanowisko to znajduje poparcie w orzecznictwie sądów administracyjnych w tym m.in. wyroku NSA z dnia 5 września 2019 r., sygn. akt II GSK 2447/17. Dlatego zarzuty skarżącej dotyczące bezzasadnej odmowy przywrócenia terminu do uzupełnienia braków dokumentacji rozliczenia środków wobec niemożności odbioru korespondencji z powodu niezdolności do pracy nie mogą skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji. Organ w zaskarżonej decyzji prawidłowo zastosował przepisy ustawy COVID-19 przypisując określonym zachowaniom (zaniechaniom) strony prawidłowo określone konsekwencje, tłumacząc jednocześnie brak podstawy prawnej do przywrócenia terminu z art. 15gg ust. 23a ustawy Covid-19. Także wysokość kwoty określonej do zwrotu została ustalona prawidłowo, albowiem ona również podyktowana jest brzmieniem przepisów art. 15gg ust. 23a ustawy COVID-19. Strona została pouczona o konieczności zwrotu całości otrzymanej pomocy wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków.
Ustawodawca wyraźnie wskazał konsekwencje nierozliczenia się przez stronę ze zobowiązania w określonym terminie - sankcja polega na zwrocie całości otrzymanej pomocy. W treści decyzji organu pierwszej instancji prawidłowo określono nie tylko kwoty przypadające do zwrotu, ale i daty, od których naliczone będą odsetki. Tak więc, zdaniem Sądu, Kolegium słusznie nie znalazło podstaw do uchylenia decyzji organu pierwszej instancji. Ustalenia faktyczne w niniejszej sprawie znajdują potwierdzenie w zgromadzonym materiale dowodowym, a poczyniona analiza przepisów ustawy COVID-19 jest prawidłowa, wszechstronna i wystarczająca do wydania decyzji w sprawie. Wobec niewywiązania się przez stronę z obowiązków ustawowych organy nie miały innej możliwości aniżeli orzec o zwrocie przyznanej pomocy w całości. Przepisy są w tej mierze jasne i nie przewidują miarkowania wysokości zwrotu, stanowią o zwrocie całości świadczenia.
Jak wynika z akt sprawy, do skarżącej wysłano wezwanie do uzupełnienia rozliczenia o wskazane w nim konkretne dokumenty, ale skarżąca nie zareagowała na wezwanie, gdyż nie odebrała wezwania z powodu niezdolności do pracy. Powyższe okoliczności nie mogą stanowić przesłanki do zignorowania przez organy zarówno charakteru materialnego terminu z art. 15gg ust. 23a, jak i nie mogą stanowić usprawiedliwienia dla niezastosowania się skarżącej do wezwania, gdyż dbający o swoje interesy przedsiębiorca powinien zadbać o odbiór korespondencji dotyczącej prowadzonej działalności gospodarczej.
Zdaniem Sądu stosownie do uregulowania art. 15gg ust. 23 ustawy Covid-19, organy miały uprawnienie do zweryfikowania rozliczenia otrzymanych środków covidowych i w ramach tej weryfikacji mogły żądać uzupełnienia dokumentacji rozliczeniowej. Strona skarżąca nie odpowiadając na wezwanie i nie uzupełniając braków, naraziła się na określone w art. 15gg ust. 23a ustawy Covid-19 konsekwencje.
Zastosowanie przepisów art. 15gg ust. 23a ustawy COVID-19 obligowało organ do żądania zwrotu całości dofinansowania - organ nie miał w tym zakresie żadnego wyboru, nie mógł więc żądać zwrotu należności w części. W niniejszej sprawie nie istniały podstawy do zastosowania przepisów art. 58 k.p.a., który z natury swej nie ma zastosowania do terminów prawa materialnego, a braki rozliczenia należało uzupełnić w terminie przewidzianym w przepisach art. 15gg ust. 23a ustawy COVID-19, a zatem w terminie materialnoprawnym. Ponadto, sam fakt wydania decyzji niezgodnej z wolą strony nie oznacza naruszenia art. 8 k.p.a. Podkreślić też należy, że po uchyleniu wcześniejszej decyzji organu pierwszej instancji przez Kolegium, organ I instancji wydał decyzję, która jest decyzją wyczerpującą. W uzasadnieniu szczegółowo określono okoliczności faktyczne sprawy. Odniesiono się do braków w materialne dowodowym. Opisano dlaczego organ uznał, że braki istniały i czego dotyczyły. Nie sposób zatem uznać, że organ naruszył przepisy art. 8 k.p.a. Ta sama ocena dotyczy decyzji organu II instancji.
Odnosząc się do wskazanego w skardze art. 15g ustawy o Covid-19 dotyczącego zwolnienia ze składek ZUS należy zwrócić uwagę na okoliczność, że w niniejszej sprawie podstawą zwrotu dofinansowania stało się nie "dublowanie pomocy", lecz niezłożenie w ustawowym terminie kompletu dokumentów potwierdzających wykorzystanie otrzymanych środków i świadczeń zgodnie z przeznaczeniem, a w tej sytuacji organ nie mógł zastosować żadnych proporcji czy żądać zwrotu środków w części, był zobligowany żądać zwrotu środków w całości. Ponadto, w sprawie ma zastosowanie art. 15gg ust. 23a ustawy Covid-19, a nie art. 15g dotyczący innego świadczenia, który zresztą też nie stanowi o miarkowaniu zwrotu świadczenia. Nie można zatem uznać za zasadny zarzut dotyczący naruszenia art. 32 Konstytucji RP i art. 2 ustawy Prawo przedsiębiorców.
Reasumując, Sąd nie znalazł podstaw do uznania wniesionej w sprawie skargi za zasadną, ani do uchylenia zaskarżonej decyzji. Zarówno ustalenia faktyczne organu znajdują potwierdzenie w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym jak i poczyniona analiza przepisów ustawy COVID-19 jest prawidłowa, wszechstronna i wystarczająca do wydania decyzji w sprawie. Z uwagi na fakt, że decyzja w rozpatrywanej sprawie wydawana na podstawie art. 15gg ust 23a jest związana a nie uznaniowa, organ - wobec niewywiązania się przez stronę z obowiązków ustawowych - nie miał innej możliwości aniżeli orzec o zwrocie przyznanej pomocy w całości.
W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uznał skargę za nieusprawiedliwioną, co obligowało do jej oddalenia, o czym orzekł na podstawie art. 151 P.p.s.a.
P.C.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło