I SA/Łd 335/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Z. Kmieciak, Sędziowie NSA T. Porczyńska, J. Brolik (spr.), Protokolant A. Łuczyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 lutego 2005 r. sprawy ze skargi H. J. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [..] nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiąc marzec 1998 r. 1) uchyla zaskarżoną decyzję; 2) stwierdza, że zaskarżona decyzja do czasu uprawomocnienia się wyroku nie podlega wykonaniu; 3) zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. na rzecz strony skarżącej kwotę 280 (dwieście osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W wyniku kontroli przeprowadzonej przez pracowników Urzędu Skarbowego w Ł. oceniono, iż pan H. J. w miesiącu grudniu 1997 r. przekroczył wartość sprzedaży towarów w kwocie 80.000 zł, przez co utracił zwolnienie podmiotowe od podatku VAT, z którego korzystał na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług. Urząd Skarbowy w Ł. wydał w dniu 29 listopada 2002 r. decyzję Nr [...] w której określił zobowiązanie w podatku od towarów i usług za miesiąc grudzień 1997r. Ustalenia powyższe stały się również podstawą do wydania przez Urząd Skarbowy decyzji Nr [..] z dnia [...] określającej zobowiązanie w zryczałtowanym podatku dochodowym za rok 1997 (na decyzję w zakresie podatku dochodowego wydaną przez Izbę Skarbową w Ł. w wyniku złożonego odwołania, strona wniosła następnie skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego). Kontrolujący ustalili także, iż w kolejnych miesiącach roku 1998 skarżący dokonywał sprzedaży węgla kamiennego oraz świadczył usługi transportowe, od których winien odprowadzać należny podatek VAT. Opierając się na wynikach powyższej kontroli Urząd Skarbowy w Ł. wydał w dniu [..] decyzję Nr[...] , w której określił zobowiązanie w podatku od towarów i usług za miesiąc marzec 1998 r. w kwocie 1.259 zł. Za podstawę opodatkowania Urząd przyjął wartość utargów z tytułu sprzedaży węgla kamiennego oraz świadczonych usług transportowych, które podatnik wykazywał w prowadzonej, w oparciu o art. 27 ust. 1 ustawy o podatku VAT, ewidencji sprzedaży, którą zobowiązani są prowadzić podatnicy korzystający z podmiotowego zwolnienia od podatku VAT. Po rozpatrzeniu odwołania od powyższej decyzji Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżący wnosi o uchylenie w całości decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. utrzymującej w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w Ł. podtrzymując podnoszone w odwołaniu argumenty. Uzasadniając skargę strona podaje, iż organy podatkowe nie podjęły wszelkich niezbędnych czynności w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego przyjmując, iż podatnik uzyskał przychód z tytułu sprzedaży węgla, który został zużyty na własne potrzeby oraz błędnie to zużycie oceniły. Strona zarzuca również naruszenie Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, a także brak określenia wysokości należnych odsetek za zwłokę oraz sposobu ich wyliczenia. Zdaniem organów podatkowych. Stosownie do treści art. 2 ustawy z dnia 8 stycznia. 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 11, poz. 50 ze zm.), opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega sprzedaż towarów oraz odpłatne świadczenie usług na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Podatnikami podatku od towarów i usług są - w myśl przepisu art. 5 ust. 1 pkt 1 powyższej ustawy - osoby prawne, jednostki organizacyjne nie mające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, które mają siedzibę lub miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli wykonują one we własnym imieniu i na własny rachunek czynności, o których mowa jest w art. 2. Jak wynika z akt przedmiotowej sprawy pan H. J. stał się podatnikiem podatku od towarów i usług w miesiącu grudniu 1997 r. Urząd Skarbowy w Ł. wydał w dniu [...] decyzję Nr[...] , w której określił zobowiązanie w podatku od towarów i usług za miesiąc grudzień 1997 r. w kwocie 367 zł. Z uzasadnienia tej decyzji wynika, iż w miesiącu tym (grudniu 1997 r.) H. J. przekroczył obrót z tytułu sprzedaży towarów w wysokości 80.000 zł, przez co w myśl przepisu art. 14 ust. 3 ustawy o podatku VAT utracił prawo do korzystania ze zwolnienia podmiotowego od podatku stając się podatnikiem podatku od towarów i usług zobowiązanym do składania deklaracji podatkowych VAT-7 oraz odprowadzania należnego podatku do właściwego urzędu skarbowego. Ponieważ podatnik nie wniósł odwołania decyzja ta stała się ostateczna w administracyjnym toku instancji. Oznacza to, iż decyzja ta korzysta z domniemania prawidłowości, obowiązuje tak długo, jak długo nie zostanie uchylona lub zmieniona w sposób przewidziany przepisami prawa podatkowego i wywołuje określone skutki prawne, natomiast organ podatkowy, który wydał taką decyzję jest nią związany od chwili jej doręczenia. Jeżeli zatem podatnik w miesiącu grudniu 1997 r. przekraczając kwotę obrotu w wysokości 80.000 zł utracił prawo do zwolnienia podmiotowego od podatku VAT każdy następny obrót (sprzedaż) powyżej tej kwoty winien być opodatkowany według stawek właściwych dla danego towaru lub usługi. Utrata zwolnienia powoduje również obowiązek prowadzenia określonej w art. 27 ust 4 ustawy o podatku VAT ewidencji, składania deklaracji za okresy miesięczne (art. 10 i 26 ustawy) oraz odprowadzania podatku należnego. Podnoszone przez stronę zarzuty dotyczące błędnej oceny zużycia węgla -i co się z tym wiąże - utraty przez podatnika zwolnienia podmiotowego - nie mogą być uwzględnione w rozpatrywanej sprawie (dotyczącej roku 1998), ponieważ kwestia ta została rozstrzygnięta w ostatecznej decyzji Urzędu Skarbowego w Ł. z dnia [...] Nr [...]. Organ podziela zaś rozstrzygnięcie zawarte w powyższej decyzji, w której organ pierwszej instancji przedstawił w szczegółowy sposób zużycie węgla na potrzeby własne podatnika uwzględniając przeciętny poziom zużycia węgla dla celów grzewczych w budynkach o podobnej powierzchni. Nie zasługuje również na uwzględnienie argument strony dotyczący naruszenia Konstytucji RP - przepisy te mogą mieć bowiem zastosowanie w sytuacji, gdy brak jest innych przepisów regulujących poszczególne kwestie. W rozpatrywanej sprawie zaś sytuacja taka nie miała miejsca, ponieważ decyzja organu pierwszej instancji wydana została w oparciu o prawidłowo zastosowane przepisy Ordynacji podatkowej oraz ustawy o podatku od towarów i usług. Odnosząc się wreszcie do braku wyliczenia odsetek od zaległości określonych w zaskarżonej decyzji należy zauważyć, iż zgodnie z treścią art. 53 § 3 Ordynacji podatkowej w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 stycznia 2003 r. odsetki za zwłokę nalicza podatnik, płatnik lub osoba trzecia odpowiadająca za zaległości podatkowe. Wcześniej, jak stanowił art. 53 § 4 Ordynacji podatkowej, odsetki za zwłokę naliczał organ podatkowy, określając ich wysokość na dzień wydania decyzji określającej wysokość zaległości podatkowej, jednakże obowiązujące od dnia 1 stycznia 2003 r. przepisy regulujące powyższą kwestię obowiązek ten nałożyły między innymi na podatników. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: W sprawie niniejszej organy podatkowe nie prowadziły postępowania dowodowego w przedmiocie przekroczenia kwoty obrotu z którą związane było zwolnienie od podatku od towarów i usług opierając swe rozstrzygnięcie na treści decyzji odnośnie podatku od towarów i usług za miesiąc grudzień 1997 r. oraz decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego w zryczałtowanym podatku dochodowym za rok 1997 – obie te decyzje oparte zostały zasadniczo na tych samych ustaleniach faktycznych. Orzeczenie względem innego, odrębnego okresu podatkowego nie zwalniało organów od przeprowadzenia niezbędnego postępowania dowodowego w sprawie niniejszej i nie uzasadniało zaniechania tego postępowania, co w sprawie, w istocie rzeczy, miało miejsce. Ponadto podkreślić należy, iż prawomocnym wyrokiem z dnia 27.IV.2004 r. (sygn. akt I SA/Łd 826/03) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił decyzję w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego za rok 1997 wywodząc o naruszeniu w tymże postępowaniu unormowań art. 122, 187 § 1 i art. 191 Ordynacji podatkowej w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ustalenia i oceny dowodowe na które (poprzez odwołanie się do wymienionych powyżej decyzji wymiarowych) powoływały się organy w sprawie niniejszej zostały (więc) przywołanym wyrokiem zakwestionowane przez sąd administracyjny w stopniu uzasadniającym uchylenie decyzji. Wobec powyższego ocenić i stwierdzić należy, że (w stanie sprawy na obecnym etapie postępowania) organy podatkowe nie udowodniły należycie i w sposób nie budzący wątpliwości adekwatnym postępowaniu dowodowym faktu (a jeżeli tak, to i daty) przekroczenia obrotu w kontekście prawa do zwolnienia od podatku VAT a także nie rozważyły dostatecznie dowodowo w sprawie niniejszej zagadnienia faktycznego zużycia węgla i jego wpływu na obrót tym towarem. Z tych powodów przedwczesne rozstrzygnięcie ad meritum ocenić należy jako dotknięte naruszeniem prawa procesowego w postaci art. 120, art. 122, art. 187 § 1, art. 191 i art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z tych powodów, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30.VIII.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję w celu umożliwienia organom podatkowym przeprowadzenia postępowania dowodowego na okoliczność: czy, a jeżeli tak, to kiedy, skarżący przekroczył kwotę obrotu uprawniającą do zwolnienia od podatku VAT oraz jaka była (w sposób nie budzący wątpliwości udowodniona i określona) wartość obrotu podlegającego opodatkowaniu, jeżeli obowiązek podatkowy nie wyłączony zwolnieniem podatkowym, na skarżącym ciążył.