I SA/Łd 508/20

WyrokWSA w Łodzi2020-11-30

Skład orzekający: Wiktor Jarzębowski, Agnieszka Krawczyk, Paweł Kowalski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wszczęcie postępowania karnego skarbowego wobec podatnika, bez jednoczesnego przedstawienia mu zarzutów dotyczących konkretnego okresu rozliczeniowego, skutkuje zawieszeniem biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego za ten okres?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję w zakresie określenia zobowiązania w podatku VAT za czerwiec 2006 roku, uznając, że w odniesieniu do tego miesiąca nie doszło do skutecznego zawieszenia biegu terminu przedawnienia. Wszczęcie postępowania karnego skarbowego i przedstawienie zarzutów dotyczyło innych okresów rozliczeniowych (styczeń, kwiecień, sierpień 2006 r.), a nie czerwca 2006 r. W pozostałym zakresie skargę oddalono, uznając, że w odniesieniu do pozostałych okresów przedawnienie zostało skutecznie zawieszone poprzez przedstawienie podatnikowi zarzutów popełnienia przestępstwa skarbowego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług za styczeń, kwiecień, czerwiec i sierpień 2006 roku. Organy podatkowe utrzymały w mocy decyzję określającą podatnikowi zobowiązania VAT, powołując się na zawieszenie biegu terminu przedawnienia w związku z wszczęciem postępowania karnego skarbowego. Podatnik zarzucił naruszenie przepisów dotyczących przedawnienia, sposobu określenia podstawy opodatkowania oraz wadliwość postępowania. Sąd uchylił decyzję w części dotyczącej czerwca 2006 roku z uwagi na brak skutecznego zawieszenia biegu przedawnienia dla tego okresu, a w pozostałym zakresie skargę oddalił.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił zaskarżoną decyzję w zakresie określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług za miesiąc czerwiec 2006 roku, a w pozostałym zakresie oddalił skargę. Zasądził od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 30 listopada 2020 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Wiktor Jarzębowski Sędziowie: Sędzia WSA Agnieszka Krawczyk Sędzia WSA Paweł Kowalski (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 30 listopada 2020 roku sprawy ze skargi K. W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. (obecnie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł.) z dnia [...] roku nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług za styczeń, kwiecień, czerwiec i sierpień 2006 roku 1. uchyla zaskarżoną decyzję w zakresie miesiąca czerwca 2006 roku; 2. oddala skargę w pozostałym zakresie; 3. zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. na rzecz strony skarżącej kwotę 843 (osiemset czterdzieści trzy) złote tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Dyrektor Izby Skarbowej, w Ł. (obecnie Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł.), decyzją z [...] 2012 r. utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Ł. z [...] 2012 r. określającą K. W. zobowiązanie w podatku VAT za styczeń, kwiecień, czerwiec oraz sierpień 2006 r.. Wspomnianą decyzją z [...] 2012 r. Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej określił stronie zobowiązania w podatku VAT za styczeń - 2.585 zł, kwiecień - 2.483 zł, czerwiec - 1.270 zł oraz sierpień - 2.497 zł – 2006 roku.. Wydanie powyższej decyzji poprzedziło rozstrzygnięcie podjęte przez Naczelnika Urzędu Celnego w P. decyzji z [...] 2012 r. w przedmiocie podatku akcyzowego z tytułu sprzedaży przez stronę w 2006 r. oleju opałowego na cele inne niż grzewcze. Według ustaleń organu celnego strona dokonała sprzedaży oleju opałowego, uprzednio zakupionego na cele grzewcze, z zakwestionowanymi oświadczeniami nabywców, co skutkowało określeniem stronie zobowiązań w podatku akcyzowym, w kwotach innych niż strona zadeklarowała w deklaracjach podatku akcyzowego. Naczelnik Urzędu Celnego ustalił następujące ilości oleju opalowego, którego sprzedaż udokumentowana została zakwestionowanymi oświadczeniami, tj.: w styczniu 2006 r. - 3.500 litrów, w kwietniu 2006 r. -5.000 litrów, w czerwcu 2006 r. - 1000 litrów oraz w sierpniu 2006 r. - 7.800 litrów, a następnie określił za te miesiące rozliczeniowe zobowiązania w podatku akcyzowym, obliczone według stawki podatku akcyzowego w wysokości 2000 zł/1000 litrów oleju opałowego, z uwzględnieniem obniżenia o akcyzę zapłaconą przy zakupie oleju opalowego wyliczoną według stawki 232 zł/1000 litrów, tj. odpowiednio w styczniu 2006 r. w wysokości 6.188 zł, w kwietniu 2006 r. w wysokości 8.840 zł, w czerwcu 2006 r. w wysokości 1.768 zł oraz w sierpniu 2006 r. w wysokości 8.840 zł. Organ celny wziął pod uwagę, że postanowieniem z [...] 2011 r. sygn. akt [...] zostało wszczęte postępowanie karne skarbowe z art. 54 § 2 kks w zw. z art. 6 § 2 kks w Urzędzie Celnym w P. wobec PPHU "A" K. W. w sprawie narażenia na uszczuplenie zobowiązania podatkowego za miesiące od stycznia do września i za grudzień 2006 r., które w myśl art. 70 § 6 pkt 1 Ordynacji podatkowej, od dnia 12 stycznia 2011 r. zawiesiło bieg terminu przedawnienia zobowiązań w podatku akcyzowym, za ww. okresy rozliczeniowe 2006 r. Organ odwoławczy utrzymując w mocy ww. decyzję wskazał, że w analizowanej sprawie dla zobowiązań w podatku VAT, określonych w zaskarżonej decyzji, powstałych wskutek zaistnienia zdarzeń określonych w ustawie z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), termin płatności podatku za styczeń, kwiecień, czerwiec i sierpień 2006 r. upływał odpowiednio: 27 lutego, 25 maja, 25 lipca i 25 września 2006 r. Tak więc dla wszystkich wymienionych zobowiązań, pięcioletni okres przedawnienia kończył się w dniu 31 grudnia 2011 r., jednakże przed jego upływem wskutek zaistniałego zdarzenia prawnego, w dniu [...] 2011 r., jakim było wszczęcie dochodzenia wobec PPHU .,A" K. W. z siedzibą w B., przy ul. A 70, w sprawie o przestępstwo skarbowe, nastąpiło zawieszenie biegu tego terminu, na podstawie art. 70 § 6 pkt 1 ustawy Ordynacja podatkowa. Organ dodał, że na moment wydanie decyzji dochodzenie karne skarbowe o sygn.. akt [...], wszczęte w dniu [...] 2011 r., pozostawało nadal w toku, co potwierdził Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w Ł. w piśmie z dnia 17 kwietnia 2012 r.. Tym samym nastąpiło zawieszenie biegu terminu przedawnienia zobowiązań w podatku VAT w dniu 15 lipca 2011 r.. Końcowo organ podkreślił, że określone zaskarżoną decyzją zobowiązania w podatku VAT dotyczą sprzedaży wyrobu akcyzowego jakim jest olej opałowy. Jak już stwierdzono wyżej, zgodnie z art. 29 ust. 20 ustawy z dnia 11 marca 2004 r., w przypadku dostawy przez podatnika towaru podlegającego opodatkowaniu podatkiem akcyzowym podstawą opodatkowania podatkiem VAT jest również kwota tego podatku. W zakresie prawidłowości rozliczenia podatku akcyzowego przez podatnika z tytułu dostaw oleju opałowego w 2006 r. indywidualnym odbiorcom na cele grzewcze dokonał ustaleń właściwy organ, tj. Naczelnik Urzędu Celnego w P., określając stronie zobowiązania w tym podatku. W wyniku przeprowadzonego postępowania odwoławczego Dyrektor Izby Celnej w Ł. decyzją ostateczną z [...] 2012 r. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Tym samym decyzja organu pierwszej instancji jest w ocenie Dyrektora prawidłowa. W skardze podatnik zarzucił naruszenie: - art. 208 § 1 w związku z art. 70 § 1 o.p., poprzez wydanie decyzji utrzymującej w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji, podczas gdy decyzje decyzje obu organów podatkowych zostały wydane już po upływie terminu w jakim były uprawnione do ewentualnego określenia K. W. zobowiązania w podatku od towarów i usług w wysokości innej, niż określona przez podatnika; - art. 70 § 6 op., poprzez bezpodstawne zastosowanie przez organy podatkowe tego przepisu prawa i nieuprawnione uznanie, że wszczęcie (i zawieszenie w tym samym dniu, na podstawie przepisów kpk) postępowania przygotowawczego w sprawie mającej mieć bliżej nieokreślony związek z bliżej nieskonkretyzowanym zobowiązaniem podatkowym, które to zobowiązanie przed upływem art. 70 § 1 o.p. w wysokości innej niż wykazana przez podatnika w złożonych deklaracjach za 2006r. (i przez niego zapłaconym) nie zaistniało, zawiesza upływ czasu do dokonywania weryfikacji samo wymiaru dokonanego przez podatnika i ewentualnego określenia dopiero zobowiązania podatkowego, w kwotach innych niż wykazane w złożonych deklaracjach, z pominięciem ustawowego okresu przedawnienia. - art. 29 ust. 20 ustawy o VAT, poprzez przyjęcie, że powyższy przepis ma wpływ na wysokość zobowiązania w podatku od towarów i usług i uznanie, że gdy w obrocie, będącym podstawą opodatkowania w rozumieniu art. 29 ust. 1 ustawy o VAT znajduje się również podatek akcyzowy, zwiększa on podstawę opodatkowania w podatku VAT, co wynika wyłącznie z nieprawidłowej interpretacji tegoż przepisu przez organy obu instancji; - naruszenie art. 122 i 127 w związku 187 § 1 o.p., poprzez nieprawidłowe przyjęcie, że wg ustaleń organów strona niniejszego postępowania dokonała sprzedaży oleju opałowego zakupionego na cele grzewcze z zakwestionowanymi oświadczeniami nabywcy, co miałoby jakoby skutek określenia zobowiązania w podatku akcyzowym w kwotach innych niż strona zadeklarowała w deklaracjach podatku akcyzowego, co jest oczywista nieprawdą gdyż strona nie była zarejestrowanym i czynnym podatnikiem podatku akcyzowego i nie składała deklaracji w tym podatku, a tym samym nie mogła zadeklarować tego podatku w innych wysokościach niż określił to organ celny; - art. 127 w związku z art. 220 § 2 oraz art. 233 § 1 pkt 1 o.p., poprzez niezbadanie przez organ nadrzędny po raz wtórny, nierzetelne przeanalizowanie akt sprawy, odniesienie się wyłącznie do zarzutów odwołania i niedokonanie własnych ustaleń, nie wskazanie stronie tych ustaleń, nieustalenie podstaw opodatkowania, a tym samym nie wskazanie sposobu wyliczenia wysokości zobowiązania w podatku VAT; - art. 124 w związku z art. 210 § 1 pkt 5 i 6 oraz § 4 op. przez Dyrektora Izby Skarbowej oraz Naczelnika Urzędu Celnego, poprzez nie wskazanie przesłanek rozstrzygnięcia, podstawy wysokości podatku należnego i naliczonego, brak w decyzji uzasadnienia faktycznego i prawnego; - art. 29 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług, poprzez nieokreślenie przez oba organy podstawy opodatkowania; - art. 29 ust. 20 ustawy o VAT poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie oraz wykładnię tego przepisu prawa dokonaną przez oba organy, która nie wynika z przepisów ustawy VAT i przyjęcie, że objęcie podatkiem akcyzowym określonego zdarzenia gospodarczego powoduje zwiększenie podstawy opodatkowania, co jest interpretacją nieuprawnioną gdyż ustawodawca w użyciu słowa "obejmuje", z uwagi systematykę obrotu prawnego, w przepisie ust. 20 odnosi się do ust. 1 art. 29 ustawy; - art. 193 § 1 i 6 o.p., w związku z art. 29 ust. 1 i 20 ustawy o VAT poprzez uznanie, że podstawę opodatkowania w podatku od towarów i usług stanowią kwoty netto wykazane w paragonach fiskalnych z dnia 11.01.2006r., 29.04.2006r., 17.08.2006r. i 10.08.2006r. powiększone o kwoty podatku akcyzowego; - art. 24 ustawy o kontroli skarbowej w związku z art. 217 § 1 pkt 4 i 5 o.p. stosowanym na postawie art. 31 u.o.k.s. poprzez nie wskazanie stronie postępowania z jaką sprawą ma prawo się zapoznać i wypowiedzieć, wskazując wyłącznie na oznaczenie numerologiczne sprawy, wynikające z ewidencji organu nie wskazujące sprawy której postępowanie dotyczy, co jest ewidentnym obowiązkiem organu, a którym to działaniem organ uniemożliwił stronie skorzystanie z przysługujących jej praw; - art. 70 § 1 w związku z art. 235 o.p., poprzez niezastosowanie się organu do regulacji tych przepisów prawa oraz art. 70 § 6 Op. poprzez jego bezpodstawne zastosowanie w przedmiotowej sprawie i wydanie decyzji określającej zobowiązanie w podatku akcyzowym już po upływie terminu przedawnienia, a tym samym z naruszeniem art. 208 § 1 Op., w myśl którego organ miał obowiązek umorzyć postępowanie; - art. 5 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 29 ust. 20 ustawy o VAT poprzez błędne opodatkowanie podatkiem VAT dostaw oleju opałowego - w wyniku nieprawidłowego zastosowania wykładni drugiego z przywołanych przepisów prawa, jakiej dokonały organy podatkowe, a która to wykładnia nie wynika z przepisów ustawy VAT. W odpowiedz na skargę organ wniósł o jej oddalenie, argumentując jak dotychczas. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna w zakresie zarzutu naruszenia art. 208 § 1 o.p., w związku z art. 70 § 1 tej ustawy w określeniu przez organy podatkowe zobowiązania w podatku od towarów i usług za miesiąc czerwiec 2006 roku, chociaż argumenty podniesione w skardze, a uzasadniające ten zarzut są błędne. W zakresie zobowiązania w podatku VAT za miesiąc czerwiec 2006 roku nie doszło do skutecznego zawieszenia biegu terminu przedawnienia. Pozostałe zarzuty podniesione w skardze, zarówno ich podstawa prawna, jak też uzasadnienie nie zasługują na uwzględnienie. Zgodnie z art. 70 § 1 o.p. zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc do końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. Oznacza to, że zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiące styczeń, kwiecień, czerwiec i sierpień 2006 roku co do zasady przedawniło się z dniem 31 grudnia 2011 roku. Decyzja organu odwoławczego w tej sprawie wydana została w dniu [...] 2012 i doręczona w dniu [...] 2012 roku, a więc już po upływie terminu przedawnienia. W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. doszło jednak do skutecznego zawieszenia biegu terminu przedawnienia (art. 70 § 6 pkt 1 o.p. ), bowiem przed jego upływem, w dniu 15 lipca 2011 roku wszczęto wobec PPHU "A" K. W. postępowanie karno-skarbowe o przestępstwo z art.56 § 2 kks w zw. z art.6 § 2 kks, polegające na podawaniu nieprawdy w deklaracjach dla podatku od towarów i usług za miesiące styczeń, kwiecień, sierpień 2006 roku na skutek ujęcia w ewidencji księgowej transakcji sprzedaży opałowego potwierdzonych paragonami fiskalnymi (...) oraz nierzetelnymi oświadczeniami o przeznaczeniu oleju, naruszono przepisy art. 109 ust. 3 ustawy o VAT przez co uszczuplono podatek od towarów i usług na kwotę łączną 5.251 złotych. W ocenie pełnomocnika skarżącego taki skutek nie nastąpił, bowiem przed upływem terminu przedawnienia nie wydano decyzji określającej zobowiązanie podatkowe; tylko istnienie w obrocie ostatecznej decyzji konkretyzującej wysokość zobowiązania podatkowego może uzasadniać wszczęcie postępowania karno-skarbowego, bowiem tylko wówczas spełniona jest przesłanka z art. 70 § 6 pkt 1 o.p., gdyż tylko w takiej sytuacji może być mowa o podejrzeniu przestępstwa lub wykroczenia karno-skarbowego związanego z niewykonaniem zobowiązania. Tymczasem skarżący deklarował i wpłacał zadeklarowany podatek w pełnej wysokości. Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 17 lipca 2012 roku, w sprawie P 30/11 uznał, że art. 70 § 6 pkt 1 o.p., w brzmieniu nadanym przez art.1 pkt 58 ustawy z dnia 12 września 2002 roku o zmianie ustawy – Ordynacja Podatkowa oraz zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U 169 poz.1387 oraz z 2007 roku, Nr.221, poz.1650), w zakresie, w jakim wywołuje skutek w postaci zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w związku z wszczęciem postępowania karnego lub postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe, o którym to postępowaniu podatnik nie został poinformowany najpóźniej z upływem terminu wskazanego w art. 70 § 1 o.p. jest niezgodny z zasadą ochrony zaufania obywatela do państwa i stanowionego przez nie prawa wynikającą z art. 2 konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Trybunał jednocześnie wskazał, że mimo, iż objęty wyrokiem stan prawny w zakresie art. 70 § 1 pkt 6 o.p. obowiązywał w okresie od dnia 1 stycznia 2003 roku do dnia 31 sierpnia 2005 roku, to przepis ten w późniejszym brzmieniu także zawierał normę niekonstytucyjną. W świetle uwag podniesionych w uzasadnieniu wskazanego wyżej wyroku Trybunału Konstytucyjnego podnieść wypada, że dla przyjęcia skutku w postaci zawieszenia biegu terminu przedawnienia samo wydanie postanowienia o wszczęciu postępowania karno-skarbowego było niewystarczające, w tym zakresie więc argumentacja zawarta w decyzji organu odwoławczego jest błędna. Niemniej w tej sprawie – jak wynika z pisma Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia 17 kwietnia 2012 roku – K. W. postawiono i ogłoszono zarzut popełnienia wyżej opisanego przestępstwa. Zdaniem Sądu ogłoszenie podatnikowi postanowienia o przedstawieniu zarzutu w dniu 26 lipca 2011 roku, a więc przed upływem terminu przedawnienia skutkowało zawieszeniem jego biegu. Postanowienie o przedstawieniu zarzutu zawiera dokładny opis czynu zarzuconego podatnikowi, co oznacza, że skarżący nie powinien mieć żadnych wątpliwości, które z jego zobowiązań podatkowych na skutek wszczęcia postępowania karnego nie ulegnie przedawnieniu z uwagi na zawieszenie jego biegu, wreszcie wykładnia systemowa wewnętrzna wskazuje na to, że skutek w postaci zawieszenia lub przerwania biegu terminu przedawnienia, następuje z mocy samego prawa, jeśli tylko nastąpi zdarzenie taki skutek wywołujące. Oznacza to, że zawieszenie lub przerwanie biegu terminu przedawnienia następuje bez względu na to, czy podatnik o takim skutku zostanie powiadomiony. Sąd w tej sprawie uchylił zaskarżoną decyzję w zakresie określenia zobowiązania w podatku VAT za miesiąc czerwiec 2006 roku, bowiem skarżącemu nie przedstawiono zarzutu popełnienia przestępstwa zawiązanego z tym okresem rozliczeniowym, ani nie wszczęto w tym zakresie postępowania karno-skarbowego. Wszczęcie postępowania o przestępstwo z art.56 § 2 w związku z art.6 § 1 kks i ogłoszenie zarzutu dotyczyło nieprawidłowości w deklaracjach VAT-7 za miesiące styczeń, kwiecień i sierpień 2006 roku, ale nie za miesiąc czerwiec 2006 roku. Innymi słowy w zakresie tego rozliczenia podatkowego nie nastąpiło zdarzenie opisane w art. 70 § 6 pkt 1 o.p.. Pogląd zaprezentowany przez autora skargi, co do też, że uzasadnieniem do wszczęcia postępowania karno-skarbowego jest istnienie w obrocie ostatecznej decyzji podatkowej określającej zobowiązanie podatkowe jest błędny. Taki charakter mają także Jego uwagi o tym, że dopiero z chwilą kiedy wysokość zobowiązania zostanie skonkretyzowana w decyzji spełniona może być przesłanka z art. 70 § 6 pkt. o.p. wiążąca popełnienia przestępstwa lub wykroczenia skarbowego z jego niewykonaniem. Należy w tym miejscu podnieść, że zobowiązanie w podatku od towarów i usług powstaje z mocy samego prawa, na skutek zaistnienia zdarzenia z którym ustawa podatkowa wiąże taki skutek ( art.21 § 1 pkt 1 o.p.). Oznacza to, że ma ono obiektywny charakter i jest niezależne od kwot zadeklarowanych, czy wpłaconych do budżetu, które do czasu przedawnienia zobowiązania podatkowego mogą być zakwestionowane w toku postępowania podatkowego ( art. 21 § 3 o.p.). Z drugiej strony, podstawę wszczęcia postępowania o przestępstwo lub wykroczenie skarbowe stanowi uzasadnione podejrzenie popełnienia przestępstwa lub wykroczenia (art.113 kks w związku z art. 303 kpk i art. 325a § 1 kpk). Owo podejrzenie popełnienia czynu zabronionego może być uzasadnione istnieniem w obrocie ostatecznej decyzji podatkowej odmiennie kształtującej wysokość zobowiązania podatkowego, niż wynika to z deklaracji złożonej przez podatnika, ale może wynikać np. z protokołu kontroli podatkowej bądź każdej innej wiarygodnej informacji, że doszło do popełnienia przestępstwa. Oznacza to, że Kodeks Karny Skarbowy nie wiąże obowiązku wszczęcia postępowania z istnieniem w obrocie jakiejkolwiek decyzji podatkowej i to niezależnie od tego, czy zobowiązanie podatkowe powstaje z mocy samego prawa, czy też na skutek doręczenia decyzji ustalającej (art. 21 § 1 pkt 2 o.p.). Gdyby zamiarem ustawodawcy było uzależnienie możliwości wszczęcia postępowania karnego od wydania ostatecznej decyzji, takie zastrzeżenie znalazłoby się w ustawie. Należy także wskazać, że postępowanie podatkowe i postępowanie karno-skarbowe mogą toczyć się niezależnie od siebie, prowadzone są przez inne organy, organy postępowania karnego samodzielnie dokonują ustaleń faktycznych i formułują oceny prawne, co oczywiście nie oznacza, że w toku dochodzenia nie mogą korzystać z dowodów zebranych w innych postępowaniach, w tym postępowaniach podatkowych. W zasadzie jedynym związaniem organów podatkowych jest to opisane w art. 11 p.p.s.a, zresztą ma ono pośredni charakter – ustalenia wydanego w postępowaniu karnym prawomocnego wyroku skazującego co do popełnienia przestępstwa wiążą sąd administracyjny. Autor skargi zarzucił decyzji organu odwoławczego niewłaściwą wykładnię i zastosowanie art.29 ust. 20 ustawy o VAT (w brzmieniu obowiązującym w 2006 roku). Przepis ten wówczas brzmiał – W przypadku dostawy przez podatnika towaru podlegającego opodatkowaniu podatkiem akcyzowym podstawą opodatkowania jest również kwota tego podatku. Zdaniem pełnomocnika skarżącego prawidłowa wykładnia tego przepisu, a zwłaszcza użyty w nim czasownik "objęta" nie powoduje zwiększenia podstawy opodatkowania na skutek objęcia określonego zdarzenia gospodarczego podatkiem akcyzowym. W ocenie sądu takie stanowisko jest nieuprawnione. Zgodnie z art. 29 ust. 1 ustawy o VAT ( w brzmieniu obowiązującym w 2006 roku ) podstawą opodatkowania jest obrót, z zastrzeżeniem ust. 2-22, art.30-32, art. 119 oraz art. 120 ust. 4 i 5. Obrotem jest kwota należna z tytułu sprzedaży, pomniejszona o kwotę należnego podatku. Kwota należna obejmuje całość świadczenia należnego od nabywcy. Obrót zwiększa się o otrzymane dotacje, subwencje i inne dopłaty o podobnym charakterze mające bezpośredni wpływ na cenę ( kwotę należną ) towarów dostarczanych lub usług świadczonych przez podatnika, pomniejszone o kwotę należnego podatku. Dokonując wykładni przepisu art. 29 ust. 20 ustawy VAT, Autor skargi pominął zastrzeżenie zawarte w pierwszym zdaniu przepisu art. 29 ust. 1. Skoro ustawodawca zastrzegł, że w pewnych okolicznościach opisanych w ust. 2-22, art. 30-32, art. 119 oraz art. 120 ustawy o VAT podstawa opodatkowania jest inaczej określona, niż w ust.1 art. 29 tej ustawy, to znaczy że ilekroć takie zdarzenia wystąpią ( np. pobranie zaliczek, zadatków, przedpłat i rat ; określenie należności w naturze, ), to wówczas podstawa opodatkowania jest określona w tych przepisach. Taka sytuacja zawarta jest także w art. 29 ust. 20 ustawy o VAT, znaczenie tego przepisu jest takie jak wynika z zaskarżonej decyzji – podstawa opodatkowania obejmuje obrót i podatek akcyzowy. Jeśliby przyjąć – jak chce tego pełnomocnik skarżącego – że kwota podatku akcyzowego w istocie mieści się w obrocie, to wtedy taka regulacja nie miałaby żadnego znaczenia normatywnego. Przechodząc do zarzutów naruszenia przepisów postępowania (art.122, art. 127 w związku z art. 187 § 1 o.p.) poprzez nieuprawnione przyjęcie, że strona postępowania dokonała sprzedaży oleju opałowego zakupionego na cele grzewcze z zakwestionowanymi oświadczeniami nabywcy, co miałoby skutek w postaci określenia zobowiązania w podatku akcyzowym, co byłoby oczywistą nieprawdą gdyż strona nie była zarejestrowanym i czynnym podatnikiem podatku akcyzowego i nie składała deklaracji w tym podatku, tym samym nie mogła zadeklarować tego podatku w innych wysokościach niż określił to organ celny. Pełnomocnik skarżącego zakwestionował także zastosowanie sankcyjnej stawki określonej w art. 65 ust.1a ustawy z dnia 23 stycznia 2004 roku o podatku akcyzowym (Dz.U nr. 29 poz. 257 z późniejszymi zmianami ) – 2000,00 złotych/1000 litrów paliwa. W związku z tymi zarzutami należy wskazać, że Naczelnik Urzędu Celnego w P. decyzją z dnia [...] 2012 roku, organ II instancji utrzymał tę decyzję w mocy ( decyzja z dnia [...] 2012 roku Dyrektora Izby Celnej w Ł. ) określił skarżącemu zobowiązanie w podatku akcyzowym za miesiąc styczeń 2006 r. w kwocie 6.188 zł., za miesiąc kwiecień 2006 r. w kwocie 8.840 zł., za miesiąc czerwiec 2006 r. w kwocie 1768 zł., za miesiąc sierpień 2006 roku w kwocie 8.800 złotych. Podstawą faktyczną tego rozstrzygnięcia było ustalenie, że skarżący sprzedał 14.500 litrów oleju opałowego niezgodnie z przeznaczeniem, bowiem legitymował się czterema nierzetelnymi oświadczenia nabywców i w związku z tym zastosował sankcję przewidzianą w art.65 ust.1a wówczas obowiązującej ustawy o podatku akcyzowym. Decyzja Dyrektora Izby Celnej w Ł. była przedmiotem kontroli przez sądy administracyjne. Ostatecznie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 5 sierpnia 2015 roku, w sprawie III SA/Łd 599/15 oddalił skargę podatnika. Badając legalność zaskarżonej decyzji analizował także prawidłowość dokonanych ustaleń faktycznych oraz istnienie podstawy do określenia zobowiązania w podatku akcyzowym według stawki sankcyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 19 stycznia 2017 roku, w sprawie I GSK 2110/15 oddalił skargę kasacyjną. Zgodnie z art. 170 p.p.s.a orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. "Istota mocy wiążącej prawomocnego orzeczenia sądu wyraża się w tym, że także inne sądy i inne organy państwowe, a w wypadkach przewidzianych w ustawie także inne osoby muszą brać pod uwagę fakt istnienia i treść prawomocnego orzeczenia sądu. Wynikający z niej stan związania ograniczony jest jednak, co do zasady, tylko do rozstrzygnięcia zawartego w sentencji orzeczenia i nie obejmuje jego motywów ( wyrok SN z dnia 13 stycznia 2000 r. II CKN 655/98 ). Nie oznacza to jednak, że dla prawidłowego odczytania treści tej sentencji nie można się kierować treścią uzasadnienia. W niektórych sytuacjach będzie to nawet konieczne. Moc wiążąca orzeczenia określona w art.170 p.p.s.a w odniesieniu do sądów oznacza, że podmioty te muszą przyjmować, iż dana kwestia prawna kształtuje się tak, jak stwierdzono w prawomocnym orzeczeniu. Zatem w kolejnym postępowaniu, w którym pojawia się dana kwestia, nie może być ona ponownie badana (J.Kunicki, glosa do postanowienia SN z dnia 21 października 1999 roku, I CKN 169/98, OSP 2001, z.4, poz.63)" – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Bogusław Dauter, Bogusław Gruszczyński, Andrzej Kabat, Małgorzata Niezgódka-Medek , wydanie 3, LEX a Wolters Kluwer business, Warszawa 2009, tezy 4 i 5 do art.170 P.p.s.a ). Wyrażony w tych uwagach pogląd skład rozpoznający niniejszą sprawę w pełni akceptuje. Oznacza to, że rozstrzygając w ramach niniejszej sprawy zagadnienia związane z prawidłowością ustaleń faktycznych, które stały za określeniem i podstawą wymiaru podatku akcyzowego sąd był związany rozstrzygnięciami zawartych w prawomocnym wyroku NSA z dnia 19 stycznia 2017 roku i wyroku WSA w Łodzi z dnia 5 sierpnia 2015 roku. Nie zasługuje na uwzględnienie zarzut uniemożliwienia przez organ pierwszej instancji skorzystania przez stronę z możliwości zapoznania się i wypowiedzenia, co do zebranego materiału dowodowego poprzez wskazanie w zawiadomieniu jedynie sygnatury pisma. Należy wskazać, że strona w postępowaniu administracyjnym była reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, któremu sygnatura sprawy była znana, ponieważ do jego rąk doręczane były zawiadomienia o terminie zakończenia postępowania. Należy także podnieść, że pełnomocnik skarżącego stawił się w siedzibie UKS OZ w P. i miał świadomość w jakie sprawie został zawiadomiony, skoro wniósł o wydanie kserokopii z akt postępowania. Mając na uwadze powyższe rozważania, na podstawie art.145 § 1 pkt.1 lit.a p.p.s.a uchylił zaskarżoną decyzję w zakresie określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług za miesiąc czerwiec 2006 roku, zaś na podstawie art. 151 tej ustawy oddalił skargę w pozostałym zakresie. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ odwoławczy przyjmie kwestię przedawnienia zobowiązania w podatku od towarów i usług za miesiąc czerwiec 2006 roku, chyba że wystąpią inne - oprócz wszczęcia postępowania o przestępstwo karno-skarbowe – okoliczności skutkujące zaburzeniem biegu terminu przedawnienia. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art.200, art.205 § 2 i 4, art.206 P.p.s.a w związku z § 3 ust.1 pkt.d rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 31 stycznia 2011 roku w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu ( Dz.U z 2011 roku nr.31 poz.153 ). Ograniczając wysokość wynagrodzenia pełnomocnika, sąd uwzględnił to, że skarga została uwzględniona tylko w części i innych powodów niż w niej wskazane. aj

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło