I SA/Łd 550/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA P. Kiss (spr.), Sędziowie NSA A. Świderska, P. Janicki, Protokolant A. Ratajczyk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 stycznia 2005 roku sprawy ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w A. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie utrzymania w mocy postanowienia organu pierwszej instancji w sprawie odmowy wszczęcia postępowania odnośnie stwierdzenia nadpłaty podatkowej w podatku dochodowym od osób fizycznych oddala skargę. Zaskarżonym do sądu administracyjnego postanowieniem Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. utrzymano w mocy postanowienie Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego Ł.-B. z dn.[...], którym z powołaniem się na przepisy art. 165, art.165a i art.217 ustawy z dn.29.08.1997r. Ordynacja podatkowa /Dz.U. nr 137, poz.926 ze zm./ odmówiono wszczęcia postępowania podatkowego z wniosku spółki z o.o A z siedzibą w A. z dn.30.01.2004r. o stwierdzenie nadpłaty w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych w kwocie 1.397.559,60 zł, zapłaconym przez spółkę z o.o. B w Ł. z tytułu dochodu należnego S.C. W motywach wydanych orzeczeń organy podatkowe powołały się na ustalony i w zasadzie nie kwestionowany przez wnioskodawcę stan faktyczny sprawy, z którego wynika, ze wpłata do urzędu skarbowego przedmiotowego zryczałtowanego podatku dochodowego została dokonana we wrześniu 2003r. przez spółkę z o.o. B, która była pożyczkobiorcą z tytułu zaciągniętych w latach 2000-2002 kilku pożyczek od S.C. na ogólną kwotę ponad 32 mln zł z przewidzianymi w umowach odsetkami. W czerwcu 2003r. S.C. dokonał wypowiedzenia umów pożyczek i wezwał spółkę B do zwrotu w terminie 7 dni całości należności głównej wraz z należnymi odsetkami, a umową z dn.10.07.2003r. przekazał na rzecz spółki A całość wierzytelności przysługującym mu z tytułu udzielonych pożyczek. W dn.6.08.2003r. spółka B przekazała na rachunek spółki A kwotę ponad 17 mln. zł, a we wrześniu 2003r. złożyła do urzędu skarbowego jako płatnik deklaracje podatkową PIT-8A i odprowadziła zryczałtowany podatek dochodowy od osób fizycznych od przychodu należnego S.C. z tytułu odsetek od udzielonych pożyczek. W powyższym stanie faktycznym organy podatkowe uznały, iż spółka A nie może zostać uznana za stronę postępowania podatkowego w przedmiocie żądania stwierdzenia nadpłaty w przedmiotowym zryczałtowanym podatku dochodowym. Organ drugiej instancji w ustosunkowaniu się do zażalenia wnioskodawcy stwierdził, że zgodnie z treścią art.75 Ordynacji podatkowej wniosek o stwierdzenie nadpłaty może złożyć podatnik, który kwestionuje zasadność pobrania przez płatnika podatku albo wysokość pobranego podatku, a także wniosek taki może być złożony w określonych sytuacjach przez płatnika lub inkasenta, natomiast spółka A nie spełnia przymiotu strony do wystąpienia z tego rodzaju wnioskiem. W złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skardze pełnomocnik spółki A wnosząc o uchylenie w całości postanowień organów podatkowych obu instancji zarzucił, że zostały one wydane z naruszeniem przepisów art.7, art.72 par.1 pkt.2, art.73 par.1 i art.75 par.1 Ordynacji w związku z art.1 ust.1 ustawy z dn.15.02.2992r. o podatku dochodowym od osób prawnych /t.j. Dz.U. z 2000r. nr 54, poz.654 ze zm./. Skarżąca spółka nie negując ustalonego w sprawie stanu faktycznego stwierdziła, że posiada status podatnika w rozumieniu art.75 par.1 Ordynacji podatkowej, albowiem zgodnie z art.1 ust.1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych ciąży na niej obowiązek podatkowy z tytułu dochodu uzyskanego z realizacji wierzytelności nabytej od S.C. Podniesiono, ze umowa o nabyciu wierzytelności uprawnia skarżącą spółkę do otrzymania nie tylko kapitału pożyczek, ale również odsetek, podlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych. Stwierdzono także, że spółka B nieprawidłowo przyjęła na siebie funkcję płatnika oraz bezpodstawnie złożyła deklarację podatkową, która ponadto została błędnie wypełniona. Według strony skarżącej zbywca wierzytelności - S.C., wbrew stanowisku organów podatkowych nie może występować w tej sprawie w charakterze strony, jako podatnik, albowiem nie uzyskał i nie uzyska od spółki B żadnego przychodu, podlegającego opodatkowaniu i w związku ze sprzedażą całości swoich wierzytelności posiadanych wobec spółki B nie posiada już należytego umocowania do złożenia wniosku o stwierdzenie przedmiotowej nadpłaty podatkowej. Odnośnie dokonanego przez spółkę B rozliczenia i odprowadzenia zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych podniesiono, że taki obowiązek powstałby jedynie w przypadku dokonania wypłaty na rzecz S.C., która nie wystąpiła, natomiast wobec zawartej umowy przelewu wierzytelności, o której spółka B została zawiadomiona, podmiotem uprawnionym do otrzymania wszelkich świadczeń z tytułu umów pożyczek, w tym także odsetek stała się wyłącznie spółka A. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. wniósł o jej oddalenie i podtrzymał w całości swoje stanowisko i argumenty zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Organ podniósł, że dokonanie przez spółkę B wyliczenia i zapłaty zryczałtowanego podatku dochodowego od dochodów S.C., przysługujących mu z tytułu odsetek od udzielonych tej spółce pożyczek było wykonaniem obowiązku wynikającego z odpowiednich przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Organ stwierdził także, że w przedmiotowej sprawie nie była rozstrzygana kwestia prawidłowości naliczenia i pobrania przez spółkę B zryczałtowanego podatku dochodowego i nawet przy założeniu, iż wymieniona spółka bezpodstawnie odprowadziła ten podatek, nie powoduje to utraty przez tą spółkę oraz S.C. statusu strony w postępowaniu dotyczącym żądania zwrotu ewentualnej nadpłaty podatkowej. Na rozprawie przed Sądem pełnomocnik skarżącej spółki poinformowała, że spółka zmieniła swoją nazwę na C spółka z o.o. z siedzibą w Ł., na którą to okoliczność złożyła aktualny odpis z Rejestru Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje; Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem zaskarżonych postanowień organów podatkowych obu instancji, wydanych w oparciu m.in. o art.165a par.1 ustawy z dn.29.08.1997r. Ordynacja podatkowa /Dz.U. nr 137, poz.926 ze zm./ jest odmowa wszczęcia postępowania z wniosku skarżącej spółki z dn.30.01.2004r. o stwierdzenie nadpłaty w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych w kwocie 1.397.559,60 zł. Z ustalonego i niekwestionowanego stanu faktycznego rozpoznawanej sprawy wynika, że przedmiotowy zryczałtowany podatek dochodowy został wpłacony do Pierwszego Urzędu Skarbowego Ł.-B. we wrześniu 2003r. przez spółkę z o.o. B z siedzibą w Ł., która działając jako płatnik naliczyła powyższy podatek od przychodu należnego S.C. z tytułu odsetek od udzielonych przez niego pożyczek na rzecz tej spółki, przy czym płatnik złożył jednocześnie do organu podatkowego deklarację podatkową PIT-8A, dotyczącą naliczonego podatku. Okolicznością niesporną jest również fakt, iż S.C. w okresie lat 2000-2002 udzielił spółce B kilku pożyczek pieniężnych na łączną kwotę ponad 32 mln zł, a w zawartych umowach był przewidziany także obowiązek pożyczkobiorcy zapłaty określonych odsetek od pożyczek. W czerwcu 2003r. pożyczkodawca wezwał spółkę B do zwrotu udzielonych pożyczek wraz z należnymi odsetkami, a następnie umową z dn.10.07.2003r. przekazał na rzecz spółki z o.o. A z siedziba w A. całość wierzytelności przysługujących mu z tytułu zawartych umów pożyczek. W powyższym stanie faktycznym należy podzielić stanowisko organów podatkowych, iż brak jest dostatecznych podstaw prawnych do uznania, iż skarżąca spółka A /obecna nazwa C z siedzibą w Ł./ posiada przymiot strony w rozumieniu art. 133 par.1 Ordynacji podatkowej do wystąpienia z wnioskiem o wszczęcie postępowania podatkowego w przedmiocie stwierdzenia nadpłaty podatkowej z tytułu przedmiotowego zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych. Podmioty uprawnione do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty podatkowej zostały wymienione w art.75 Ordynacji podatkowej, który to przepis reguluje także tryb postępowania w sprawie takiego wniosku. Zgodnie z przepisami par.1 i 2 wymienionego artykułu osobami uprawnionymi do złożenia takiego wniosku są podatnicy oraz w określonych sytuacjach płatnicy i inkasenci danego podatku. Tryb postępowania z wniosku o stwierdzenie nadpłaty jest uzależniony także od tego, czy wnioskowi towarzyszy obowiązek złożenia skorygowanego zeznania /por.art.75 par.3 cyt. ustawy/, czy też wiosek taki dotyczy sytuacji, której obowiązek taki nie obejmuje. W rozpoznawanej sprawie należy stwierdzić, że skarżąca spółka nie jest podatnikiem ani płatnikiem czy inkasentem odnośnie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych, którego dotyczy złożony przez tą spółkę wniosek o stwierdzenie nadpłaty. Powyższej konstatacji nie mogą zmienić powołane przez spółkę okoliczności związane z nabyciem przez nią od S.C. całości wierzytelności przysługującej mu w stosunku do spółki B z tytułu zawartych w latach 2000-2002 umów pożyczek. Należy uznać, że podniesione przez skarżącą spółkę okoliczności w postaci ciążenia na tej spółce obowiązku podatkowego w podatku dochodowym od osób prawnych z tytułu dochodu z realizacji nabytej od S.C. wierzytelności /art. 1 ust.1 w zw. z art.7 ust.1 ustawy z dn.15.02.1992r. o podatku dochodowym od osób prawnych – t.j. Dz.U. z 2000r. nr 54, poz.654 ze zm./, braku obowiązku podatkowego ciążącego na S.C., czy też w postaci stwierdzenia, iż spółka C bezpodstawnie i błędnie naliczyła oraz odprowadziła przedmiotowy zryczałtowany podatek dochodowy od osób fizycznych od przychodu przysługującego zdaniem wymienionej spółki S.C. z tytułu należnych odsetek od zawartych umów pożyczek /art.30 ust.1 pkt 1 w zw. z art.41 ust.4 pkt. 2 ustawy z dn.26.07.1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych – t.j. Dz.U. z 2000r. nr 14, poz.176 ze zm./ nie mogą mieć istotnego znaczenia w niniejszej sprawie, dotyczącej wniosku o stwierdzenie nadpłaty. Tego rodzaju okoliczności mogłyby zostać ewentualnie podniesione w sprawie o stwierdzenie nadpłaty przedmiotowego podatku wszczętej przez osobę uprawnioną w rozumieniu art. 75 Ordynacji podatkowej do złożenia takiego wniosku. Należy także uznać, że również skarżąca spółka w ewentualnym postępowaniu podatkowym dotyczącym podatku dochodowego od osób prawnych z tytułu opodatkowania przychodu osiągniętego z realizacji nabytej od S.C. wierzytelności może powołać się na okoliczność, iż określona część wierzytelności w postaci części odsetek od pożyczek nie stanowi jej przychodu do opodatkowania, gdyż została już objęta przedmiotowym zryczałtowanym podatkiem dochodowym od osób fizycznych, naliczonym przez spółkę B. Należy także podzielić stanowisko organów podatkowych, iż w przedmiotowej sprawie nie zostało rozstrzygnięte, czy przedmiotowy zryczałtowany podatek dochodowy został prawidłowo naliczony i odprowadzony na rachunek urzędu skarbowego przez spółkę B. Na marginesie rozpatrywanej sprawy należy również zauważyć, że w przypadku uznania przez stronę skarżącą, iż nie otrzymała od spółki B całości należności wynikającej z zawartej z S.C. w dn.10.07.2003r. umowy cesji wierzytelności, może ona ewentualnie dochodzić swoich roszczeń na drodze sądowego postępowania cywilnego. Z tych wszystkich względów uznając, iż zaskarżone decyzje organów podatkowych nie naruszają prawa w stopniu mogącym powodować ich uchylenie, należało na podstawie art. 151 ustawy z dn. 30.08.2002r.-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153, poz.1270/ orzec, jak w sentencji.