I SA/Łd 93/08

Dnia 27 lutego 2009 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Świderska (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Bogdan Lubiński Sędzia WSA Ewa Cisowska Sakrajda Protokolant Tomasz Furmanek po rozpoznaniu w dniu 27 lutego 2009 roku na rozprawie sprawy ze skargi J. G. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie o wznowienie postępowania 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...], nr [...]; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł.na rzecz skarżącego J. G. kwotę 100zł (sto) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia [...] r., nr [...], Burmistrz R. określił J. G. wysokość zobowiązania podatkowego w opłacie targowej za okres od 1 do 31 października 2004 r. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. decyzją z dnia [...] r., nr [...]. W dniu 11 września 2007 roku J. G. złożył do SKO wniosek, w którym podał, że na podstawie art. 240 § 1, art. 208 § 1, art. 247 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm.) żąda wznowienia postępowania, uchylenia lub zmiany niezgodnej z prawem decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł., a fakultatywnie – stwierdzenia jej nieważności. Nadto wniósł o umorzenie postępowania. W uzasadnieniu wniosku podniósł, że w świetle art. 15 ust. 2 a ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. Nr 9, poz. 31 ze zm.) sprzedaż w halach "Polros" i "Ptak" w R. nie podlega opłacie targowej, co przesądził Naczelny Sąd Administracyjny. Wnioskodawca powziął tę wiadomość w dniu 20 sierpnia 2007 r., a uzyskał ją od swego pełnomocnika z urzędu. Postanowieniem z dnia [...]., nr [...], wydanym na podstawie art. 165a Ordynacji podatkowej, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., odmówiło wszczęcia postępowania w sprawie z wniosku J. G.. Postanowienie to zostało utrzymane w mocy postanowieniem tego organu z dnia [...] r., nr [...]. W uzasadnieniu Kolegium wyjaśniło, że decyzja wymiarowa z dnia [...] r., kończąca postępowanie, którego wznowienia domagał się wnioskodawca, została wcześniej przez niego zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego i aktualnie sprawa jest w toku (sygn. akt I SA/Łd 1971/06). Kolegium podkreśliło, że po wniesieniu skargi do sądu administracyjnego wykluczona jest możliwość wszczęcia postępowania w celu zmiany, uchylenia lub stwierdzenia nieważności decyzji zarówno z urzędu, jak i w związku z wniesieniem nadzwyczajnego środka prawnego innego niż skarga do sądu administracyjnego (wyroki WSA: z dnia 27 października 2005 roku, sygn. akt VII SA/Wa 348/05, z dnia 3 czerwca 2005 roku, sygn. akt II SAB/Wa 76/05). Nie może być bowiem mowy o dwutorowej weryfikacji decyzji administracyjnej: przed sądem administracyjnym, który bada jej legalność, niezależnie od granic i wniosków zaskarżenia, oraz przed organem administracji publicznej w nadzwyczajnym trybie wznowienia postępowania. Na powyższe postanowienie J. G. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł., zarzucając naruszenie art. 208 § 1 pkt 5, art. 247 § 1 pkt 2 i pkt 3 Ordynacji podatkowej oraz art. 403 § 2 i 3 K. p. c. W uzasadnieniu podniósł, że w ocenie NSA, nieuprawniony był pobór opłaty targowej od sprzedających w centrach handlowych w R.. W tej sytuacji skarżący wniósł o wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji i postanowień wydanych w postępowaniach w przedmiocie wymiaru opłaty targowej oraz umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko i argumenty zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1296) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły prawa, i to przynajmniej w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Skarga zasługuje na uwzględnienie, chociaż z innych powodów niż te, które zostały podniesione przez skarżącego. Zasadniczą i właściwie jedyną przyczyną odmowy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze wszczęcia postępowania wznowieniowego był stan zawisłości przed sądem administracyjnym sprawy ze skargi J. G. na decyzję wymiarową. Jako podstawę prawną takiego rozstrzygnięcia Kolegium wskazało art. 165a § 1 Ordynacji podatkowej, zobowiązujący organ podatkowy do wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania, gdy postępowanie to, z jakichkolwiek przyczyn, nie może być wszczęte. Jak wynika z akt sprawy, w dacie rozstrzygania wniosku skarżącego, wskazana przez organ przesłanka dotycząca zawisłości sprawy przed sądem - już nie istniała. Skarga J. G., złożona na ostateczną decyzję wymiarową SKO w Ł. z dnia [...] r., została bowiem odrzucona postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. z dnia 7 grudnia 2006 r., które stało się prawomocne z dniem 2 lutego 2007 r. (k. 12 akt adm.). Natomiast zaskarżone postanowienie Kolegium zostało wydane prawie 9 miesięcy później, tj. [...] r., kiedy sprawa ze skargi na decyzję wymiarową była już prawomocnie zakończona. W konsekwencji rozstrzygnięcie o niedopuszczalności wniosku skarżącego okazało się błędne, przez co doszło do naruszenia art. 165a § 1 Ordynacji podatkowej. Ponadto, analizując treść wniosku z dnia 11 września 2007 r. zauważyć należy, że w istocie skarżący zawarł w nim kilka żądań jednocześnie. Treść tych żądań nie jest jednoznaczna, bowiem wnioskodawca dochodząc wznowienia postępowania, powołał się także na przepis art. 247 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej, dotyczący stwierdzenia nieważności decyzji. W tej sytuacji, na podstawie art. 169 § 1 Ordynacji podatkowej, organ rozstrzygający wniosek powinien był wezwać stronę do sprecyzowania podania. Ponieważ Kolegium tego nie uczyniło, doszło do naruszenia tego przepisu poprzez brak zastosowania. Podkreślić należy również, że na Kolegium spoczywa powinność przestrzegania zasady budowania zaufania do organów podatkowych (art. 124 Ordynacji podatkowej). W znaczeniu formalnym zasada ta rozumiana jest m. in. jako obowiązek organu do rzetelnego prowadzenia akt sprawy, kompletowanych z należytą starannością i umożliwienia stronie ich przeglądanie w każdym stadium postępowania(art. 178 Ordynacji podatkowej), tak aby strona miała możliwość uzyskania pełnej informacji o treści czynności podejmowanych w sprawie. Za niedopuszczalny uznać należy taki stan akt, w których brakuje pism istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy - w szczególności składanych przez stronę środków odwoławczych. W aktach administracyjnych niniejszej sprawy brakuje bowiem zażalenia na postanowienie Kolegium z dnia [...] r. Z treści zaskarżonego postanowienia wynika wprawdzie, że zażalenie to zostało złożone w terminie i spełniało warunki formalne, jednakże brak pisma powoduje, że w istocie Sąd nie może dokonać kontroli legalności tego fragmentu postępowania. Rozpatrując ponownie sprawę organ należycie zgromadzi dokumenty składające się na akta sprawy, raz jeszcze zanalizuje treść wniosku z dnia 11 września 2007 r. oraz ewentualnie skorzysta z możliwości wezwania strony w trybie art. 169 § 1 Ordynacji podatkowej do sprecyzowania żądania, a następnie zbada jego zasadność. Z powyższych względów, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - Sąd orzekł jak w sentencji. M.K.