I SA/Łd 937/04

WyrokWSA w Łodzi2005-05-05

Skład orzekający: A. Cudak, T. Porczyńska, P. Janicki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy jest związany wcześniejszymi kontrolami lub niekwestionowanymi deklaracjami podatnika w zakresie klasyfikacji towarów i stosowania stawki podatku VAT, jeśli stwierdzi błąd w tej klasyfikacji?
Ratio decidendi
Organ podatkowy nie jest związany wcześniejszymi kontrolami lub niekwestionowanymi deklaracjami podatnika, jeśli stwierdzi błąd w klasyfikacji towarów i stosowaniu stawki podatku VAT. Błędne wcześniejsze postępowanie organów podatkowych lub przyjęcie korzystniejszej interpretacji nie wpływa na byt prawny zobowiązania podatkowego powstającego z mocy prawa. Podatnik, chcąc stosować stawkę preferencyjną, powinien dołożyć szczególnej staranności w prawidłowym zaklasyfikowaniu towaru, w tym zwrócić się do właściwego organu statystycznego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Dyrektora Izby Skarbowej utrzymującej w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego, która określiła W. P. zobowiązanie w podatku od towarów i usług za grudzień 1998 r. Podatnik produkował koła pasowe na paski klinowe i klasyfikował je do symbolu SWW "zespoły i części uniwersalne do maszyn rolniczych", co uprawniało do zerowej stawki VAT. Organ podatkowy uznał tę klasyfikację za nieprawidłową, stosując stawkę 22% VAT. Podatnik kwestionował decyzję, powołując się na wcześniejsze kontrole, pomoc pracownika urzędu skarbowego i zawiłość przepisów.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA A. Cudak (spr.), Sędziowie NSA T. Porczyńska, P. Janicki, Protokolant A. Król, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 kwietnia 2005 roku sprawy ze skargi W. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiąc grudzień 1998 roku oddala skargę. I SA/Łd 937/04 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...], nr [...], Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. z dnia [...], nr [...], w sprawie określenia W. P. zobowiązania w podatku od towarów i usług za grudzień 1998 r. w wysokości 813 zł. W sprawie ustalono, że podatnik produkował koła pasowe na paski klinowe. Uważał, że towary te są zgrupowane w SWW pod symbolem [...] "zespoły i części uniwersalne do maszyn rolniczych. Wyrób o tym symbolu SWW był objęty zerową stawką podatku od towarów i usług, na podstawie obowiązujących w tym zakresie przepisów. Z akt sprawy wynika, że strona mając wątpliwości, co do prawidłowości nadanego przez nią symbolu SWW, pismem z dnia 5 sierpnia 2002 roku zwróciła się do Urzędu Statystycznego w Ł. z prośbą o zaklasyfikowanie jej wyrobu do odpowiedniego symbolu SWW. Podatnik we wniosku wskazał, że produkowane przez niego koła pasowe na paski klinowe znajdują zastosowanie w maszynach rolniczych. Dlatego też części te dostarcza do A oraz innych firm o podobnym profilu. Urząd Statystyczny w piśmie z dnia 20 sierpnia 2002 r. podał, że koła pasowe na paski klinowe, mające zastosowanie między innymi w maszynach rolniczych, są klasyfikowane w grupowaniu [...] "koła pasowe (również drewniane)" (...), symbol [...] "koła pasowe". Następnie strona pismem z dnia 2 września 2002 roku, skierowanym do Urzędu Statystycznego w Ł., nazwanym odwołaniem, zwróciła się z prośbą o ponowne sklasyfikowanie spornego towaru. Podatnik ponownie przedstawił produkowany przez siebie towar i wskazał symbol [...], który w jego ocenie był prawidłowy. Urząd Statystyczny w Ł. w piśmie z dnia 30 września 2002 roku przedstawił swoje stanowisko w tej sprawie. Nie potwierdził symbolu SWW sugerowanego przez stronę. Urząd Statystyczny wskazał, że koło pasowe, jako element napędowy stanowiący część przekładni pasowej, służący do przenoszenia ruchu obrotowego za pośrednictwem pasa napędowego, mieści się w grupowaniu [...] "części do przekładni". Właściwym zaś symbolem SWW jest [...] "części do przekładni, skrzyń biegów, mostów napędowych, sprzęgieł i hamulców sterowanych". Strona nie podjęła już innych działań w celu dalszego ustalania symbolu SWW. W wyniku przeprowadzonej kontroli organ podatkowy I instancji, decyzją z dnia [...] uznał, że strona bezpodstawnie obejmowała zerową stawką podatku od towarów i usług produkowane przez siebie wyroby. Właściwą stawką dla produktów sprzedawanych przez podatnika była stawka 22 % VAT. Dyrektor Izby Skarbowej w Ł., po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu swojej decyzji organ odwoławczy uznał, że prawidłowa klasyfikacja towaru i ustalenie symbolu, a następnie właściwej stawki podatku VAT należy do sprzedawcy, czy też producenta towaru. Podatnik powinien wystąpić do organów statystycznych, a nie urzędu skarbowego, z wnioskiem o zakwalifikowanie towaru do odpowiedniego symbolu SWW. Przy towarach objętych obniżoną stawką podatku od towarów i usług podatnik powinien dołożyć szczególnej staranności. Przy stosowaniu stawek podatkowych w podatku od towarów i usług niezbędna jest znajomość grupowań statystycznych, inkorporowanych ze statystyki do prawa podatkowego. Najszerszą wiedzę w tym zakresie mają organy statystyczne, a nie organy podatkowe. Ponadto organ II instancji wskazał, że podatnik będąc w posiadaniu pisma z Urzędu Statystycznego w Ł., z którego w sposób jednoznaczny wynikało, że Urząd nie potwierdził stosowanego symbolu SWW, powinien był skorygować swoje deklaracje w sprawie podatku od towarów i usług. Ponieważ tego nie uczynił, to za zgodne z prawem należy uznać określenie przez organ podatkowy I instancji zobowiązania w podatku od towarów i usług przy zastosowaniu 22 % stawki. Nie występowały według organu odwoławczego, podstawy do stosowania obniżonej stawki. Na decyzję organu II instancji, w dniu [...], została wniesiona przez W. P. skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. W jej uzasadnieniu skarżący podkreślił, że dokonał prawidłowego przypisania produkowanego przez siebie towaru, tym bardziej, że poprosił o pomoc pracownika Urzędu Skarbowego. Podaje również, że od 1993 roku zostały przeprowadzane liczne kontrole, które nie podważyły legalności prowadzonej działalności. Zdaniem składającego skargę sporne towary powinny być objęte zerową stawką podatku od towarów i usług. Zwraca uwagę, że przepisy regulujące tą kwestię są zawiłe, co sprawia trudności interpretacyjne. Uważa, że na organach podatkowych spoczywa obowiązek pomocy w ich interpretacji, która w przypadkach rozbieżności powinna uwzględniać interes podatnika. Skarżący uważa, że klasyfikacja dokonana przez Urząd Statystyczny dotknięta była błędem. Podatnik stwierdza, że ustalając zobowiązanie za sporny okres działał na podstawie interpretacji dokonanej przez pracownika Urzędu Skarbowego. Podnosi, że kontrole urzędników Urzędu Skarbowego w Ł. nie wykazały żadnych nieprawidłowości, a decyzja wydana po blisko czterech latach, od powstania zobowiązania podatkowego, nie znajduje uzasadnienia. W zakończeniu stwierdza, iż na skutek zawinionych działań pracowników organu podatkowego doszło do naruszenia prawa, skutkującego wydaniem zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko, wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga nie jest uzasadniona. Spór w niniejszej sprawie sprowadza się do stawki podatku od towarów i usług, stosowanej do przedmiotu sprzedaży, dokonywanej przez podatnika. W. P. był producentem, a w konsekwencji sprzedawcą towaru o nazwie - koła pasowe na paski klinowe. Podatnik uważał, że towar ten jest zgrupowany w SWW pod symbolem [...] – "zespoły i części uniwersalne do maszyn rolniczych". Wyrób o tym symbolu SWW był objęty zerową stawką podatku od towarów i usług, na podstawie obowiązujących w tym zakresie przepisów. Odmienne stanowisko zajmuje organ podatkowy, który twierdzi, że właściwą stawką jest stawka podstawowa podatku od towarów i usług. Zatem spór w niniejszej sprawie odnosi się w istocie do prawidłowości dokonanej przez podatnika klasyfikacji towaru, będącego przedmiotem sprzedaży. W tym sporze rację należy przyznać organowi podatkowemu. Nie ulega wątpliwości, że ustawa z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (obowiązująca wówczas) posługuje się własnym pojęciem towaru. W świetle jej przepisów towarami są rzeczy ruchome, jak również wszelkie postacie energii, budynki, budowle lub ich części (art. 4 pkt 1), będące przedmiotem czynności określonych w art. 2, wymienionych w klasyfikacjach wydanych na podstawie przepisów o statystyce państwowej. Należy podkreślić, że zgodnie z art. 40 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej (Dz. U. Nr 88, poz. 439 z późn. zm.) Prezes Głównego Urzędu Statystycznego, w porozumieniu z właściwymi naczelnymi organami administracji państwowej, opracowuje podstawowe do określenia przebiegu i opisu procesów gospodarczych i społecznych standardowe klasyfikacje i nomenklatury, wzajemne relacje między nimi oraz ich interpretacje. Standardowe klasyfikacje i nomenklatury, wprowadza Rada Ministrów w drodze rozporządzenia. Jednym z aktów wykonawczych jest rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 18 marca 1997 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług (PKWiU) (Dz. U. Nr 42, poz. 264 z późn. zm.). Stosownie do treści art. 25 ust. 1 pkt 6 powyższej ustawy do zadań Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego należy między innymi interpretacja standardowych klasyfikacji, nomenklatur i definicji podstawowych kategorii, ustalanie wzajemnych relacji między nimi. Zadania w zakresie interpretacji wykonują urzędy statystyczne. Wskazując na powyższe trzeba wskazać, że Urząd Statystyczny w Ł., przed wszczęciem postępowania podatkowego, wydał opinię, zawartą w piśmie z dnia 20 sierpnia 2002 r. Organ statystyczny uznał, że koła pasowe na paski klinowe mające zastosowanie między innymi w maszynach rolniczych są klasyfikowane w grupowaniu [...] "koła pasowe (również drewniane)" (...), symbol SWW [...] "koła pasowe". Zatem jednoznacznie zanegował stosowaną przez podatnika klasyfikację. Opinia ta była konsekwencją pisemnego wniosku podatnika z dnia 5 sierpnia 2002 r. Przy czym należy podkreślić, że pytanie podatnika zawierało dokładny opis towaru wraz z wskazaniem jego przeznaczenia. Podatnik niezadowolony z tej opinii, złożył "odwołanie". Oczywiście interpretacje, opinie urzędów statystycznych, dotyczące standardowych klasyfikacji, nie mają charakteru decyzji administracyjnych ani innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej, podlegających zaskarżeniu (zob. postanowienie NSA z dnia 29 maja 2003 r., S.A. 2968/02, Wokanda 2003, nr 10, s. 389). Dlatego też to pismo podatnika należy traktować jako wniosek o ponowną opinię klasyfikacyjną. Przy czym ten wniosek zawierał, oprócz polemiki z wcześniejszą opinią Urzędu Statystycznego w Ł., szereg argumentów na wykazanie tez prezentowanych przez podatnika. W odpowiedzi na ponowny wniosek, Urząd Statystyczny w Ł. wskazał, że uwzględniając opinię Departamentu Koordynacji i Organizacji Badań GUS, koło pasowe, jako element napędowy części przekładni pasowej, służący do przenoszenia ruchu obrotowego za pośrednictwem pasa napędowego, mieści się w grupowaniu: [...] "części do przekładni", SWW [...] "części do przekładni, skrzyń biegów, mostów napędowych, sprzęgieł i hamulców sterowanych". Zatem z opinii organów statystycznych wynika jednoznacznie, że stosowana przez podatnika klasyfikacja wytwarzanego produktu do grupowania SWW [...] "zespoły i części uniwersalne do maszyn rolniczych" jest nieprawidłowa. Wprawdzie w judykaturze przyjmuje się, w zasadzie jednolicie, że tzw. opinie klasyfikacyjne organów statystycznych nie są wiążące zarówno dla organu podatkowego, jak i dla podatnika. Stanowią one jednak dowód w postępowaniu dotyczącym ewentualnego wymiaru podatku od towarów i usług, i jak każdy inny dowód podlegają swobodnej ocenie organu podatkowego, a w razie skargi - ocenie sądu administracyjnego (zob. wyrok SN z 26 stycznia 2000 r., III RN 121/99, OSNAP 2000 nr 21, poz. 777; wyrok NSA z dnia 8 września 1997 r., I SA/Ka 780/97; wyrok NSA z dnia 10 lutego 1998 r., I SA/Łd 1147/96; wyrok NSA z dnia 2 października 2000 r., I SA/Lu 599/99; wyrok NSA z dnia 20 marca 2002 r., I SA/Gd 1810/99; wyrok NSA z dnia 8 maja 2002 r., SA/Sz 2279/00). Podatnik w toku postępowania podatkowego podkreślał, że za zastosowaną przez niego klasyfikacją towaru przemawia przeznaczenie tego produktu, który jest sprzedawany do firm o profilu rolniczym. Jednakże należy podkreślić, że cel, dla którego sprzedawany jest dany towar nie przesądza o klasyfikacji tego produktu. Skarżący nie składał dodatkowych wniosków dowodowych. Uwzględniając powyższe należy stwierdzić, że organ pierwszej oraz drugiej instancji w sposób wszechstronny i zupełny zebrał w sprawie materiał dowodowy. Oceniając zaś ten materiał dowodowy nie przekroczono granic swobodnej oceny dowodów, określonej w art. 191 Ordynacji podatkowej. Stąd też zasadnie uznano, że nie może mieć zastosowania stawka podatku od towarów i usług w wysokości 0 %. Powyższy towar podlega opodatkowaniu według stawki podatku wynoszącej 22% (art. 18 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług). Warto również podkreślić, że podstawową stawką podatku od towarów i usług jest stawka 22%. Dlatego w przypadku stosowania stawki preferencyjnej, stanowiącej wyjątek od powyższej zasady, szczególny obowiązek prawidłowego zaklasyfikowania sprzedawanego towaru lub usługi do właściwego symbolu statystycznego spoczywa na podatniku, który w przypadku wystąpienia trudności w ustaleniu właściwego grupowania, do jakiego zaliczyć należy dany towar lub usługę, winien zwrócić się do uprawnionego organu statystycznego, którym jest Główny Urząd Statystyczny i podległe mu Urzędy Statystyczne, powołane, w myśl art. 25 ust. 1 pkt 6 i ust. 2 ustawy z 1995 r. o statystyce publicznej, między innymi do interpretacji i udzielania wyjaśnień związanych ze stosowaniem klasyfikacji statystycznych. Zwłaszcza taki obowiązek spoczywa na producentach i importerach. Skarżący więc, będąc producentem spornego towaru, chcąc stosować stawkę preferencyjną, powinien po rozpoczęciu produkcji zwrócić się do organu statystycznego. W przeciwnym razie może ponosić ryzyko błędnej klasyfikacji sprzedawanego towaru. Także nie ma racji skarżący podnosząc zarzut naruszenia zasady zaufania do organów państwa. W niniejszym postępowaniu może mieć jedynie zastosowanie przepis art. 121§1 Ordynacji podatkowej i wyrażona w tej normie prawnej zasada zaufania do organów podatkowych. Powyższe uchybienie skarżący dopatruje się w tym, że od wielu lat stosował preferencyjną stawkę, klasyfikując towar jako części do maszyn rolniczych. W działalności prowadzonej od szeregu lat składane przez niego deklaracje nie były kwestionowane. Liczne kontrole również nie kwestionowały stosowanej praktyki. Organ podatkowy nie wykazywał wadliwości postępowania podatnika w spornym zakresie. Okoliczność, że wcześniej nie dostrzeżono naruszenia prawa przez podatnika lub przyjęto interpretację przepisów korzystniejszą dla podatnika, nie może decydować o konieczności jej powielania. Zasada wyrażona w art. 121 Ordynacji podatkowej, iż postępowanie podatkowe powinno być prowadzone w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych, nie może być rozumiana jako konieczność wydawania decyzji sprzecznych z obowiązującym prawem i powielających poprzednie błędy (zob. wyrok NSA z dnia 8 grudnia 1999 r., S.A./Sz. 1775/98; wyrok NSA z dnia 1 czerwca 2001 r., I S.A./Gd 1145/99). Fakt błędnego wcześniejszego postępowania przez organy podatkowe, nie wpływa jednak na byt prawny zobowiązania podatkowego powstającego z mocy prawa (zob. wyrok NSA z dnia 12 maja 2000 r., I S.A./Kr 735/98). Zatem fakt składania przez wiele lat błędnych deklaracji nie ma żadnego znaczenia dla legalności zaskarżonej decyzji. Również nie mają znaczenia wcześniejsze kontrole podatkowe, o ile faktycznie miały miejsce. Skarżący bowiem, poza gołosłownymi twierdzeniami, nie wskazał żadnego dowodu, który by potwierdzał przeprowadzanie takich kontroli. Skarżący powołuje się również na okoliczność błędnego pouczenia, dokonanego przez pracownika Urzędu Skarbowego, w zakresie zaklasyfikowania produkowanego towaru. Organ odwoławczy w sposób prawidłowy ustosunkował się w treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji do powyższej kwestii. Po pierwsze podatnik nie dysponuje dowodem, że takie pouczenie miało miejsce. Pomimo obowiązujące w postępowaniu podatkowym zasady pisemności (art. 126 Ordynacji podatkowej), podatnik nie dysponuje pisemną informacją organu podatkowego. Po drugie, jak wcześniej wskazano, organem uprawnionym do wydawania opinii klasyfikacyjnych nie jest organ podatkowy, lecz urząd statystyczny. Uwzględniając powyższe Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło