II SA/Łd 1036/09

Dnia 4 lutego 2010 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Barbara Rymaszewska Sędziowie Sędzia WSA Renata Kubot-Szustowska Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska (spr.) Protokolant asystent sędziego Marcelina Chmielecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 lutego 2010 roku sprawy ze skargi K. P. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie przyznania pomocy finansowej na wspieranie gospodarstwa niskotowarowego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w O. z dnia [...] nr [...] ; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3. zasądza od Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. na rzecz skarżącego K. P. kwotę 238 (dwieście trzydzieści osiem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w O. decyzją z dnia [...] roku nr [...] na podstawie art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 roku o wspieraniu obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (Dz.U. z 2003 roku, Nr 229, poz. 2273 z zm.) oraz § 13 ust. 1 w związku z § 9 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2004 roku w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie gospodarstw niskotowarowych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz.U. z 2004 roku, Nr 286, poz. 2870), zwanego dalej rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2004 roku, po rozpatrzeniu dokumentów w sprawie zainicjowanej złożeniem przez K. P. oświadczenia o zrealizowaniu przedsięwzięć zadeklarowanych we wniosku i planie rozwoju gospodarstwa niskotowarowego z dnia 17 czerwca 2008 roku wstrzymał skarżącemu płatność dla gospodarstwa niskotowarowego w roku czwartym i piątym, przyznaną decyzją tego organu nr [...] z dnia [...] roku. Organ I instancji podniósł, iż skarżący wykonał tylko jedno przedsięwzięcie z dwóch zadeklarowanych we wniosku o przyznanie płatności z dnia 4 marca 2005 roku: zakup maszyn rolniczych, natomiast nie uzyskał pomocy finansowej na wspieranie przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt. Organ wezwał skarżącego do wypowiedzenia się lub uzupełnienia materiału dowodowego w sprawie, lecz skarżący nie skorzystał z tego prawa. K. P. w terminie prawem przewidzianym odwołał się od powyższego rozstrzygnięcia, w treści którego przyznał, iż zapomniał złożyć wniosek o przyznanie pomocy finansowej na wspieranie przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt z uwagi na pogarszający się stan zdrowia; załączył kopie dokumentacji szpitalnej. Wniósł o przywrócenie płatności do gospodarstwa niskotowarowego. W wyniku rozpoznania odwołania Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. decyzją z dnia [...] roku, nr [...], na podstawie art. 5 ust. 1 a oraz ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 roku o wspieraniu obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej, § 8 ust. 1 i 2, § 9 ust. 1, § 13 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2004 roku w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie gospodarstw niskotowarowych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich, art. 67 i 68 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 817/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 roku ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1257/1999 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich z Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (EFOGR) (Dz. Urz. (WE), Nr L 153, z 30 kwietnia 2004 roku, str. 30-83, ze zm.), art. 64 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1974/2006 z dnia z dnia 15 grudnia 2006 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz.Urz. (WE), Nr L 368, z 23 grudnia 2006 roku, str. 15-73, ze zm.), utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W oparciu o dane zawarte w zintegrowanym systemie zarządzania i kontroli organ stwierdził, że skarżący, aby uzyskać czwartą i piątą ratę płatności, powinien był zrealizować obydwa zadeklarowane we wniosku z dnia 4 marca 2005 roku przedsięwzięcia najpóźniej do dnia 9 listopada 2008 roku. Organ podniósł, iż K. P. oświadczeniem z dnia 20 października 2008 roku poinformował organ o zrealizowaniu tylko jednego przedsięwzięcia, natomiast drugiego zadania nie wykonał. Organ rozważając, czy w sprawie ma zastosowanie § 9 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2004 roku, dokonał analizy przedstawionych przez skarżącego dokumentów i uznał, że brak jest dowodów potwierdzających długotrwałą niezdolność do pracy producenta rolnego od dnia odebrania decyzji przyznającej płatności, czyli od dnia 8 lutego 2006 roku. Ponadto organ wskazał na brak związku między terminami, w których skarżący poddawał się zabiegom fizjoterapeutycznym a niezrealizowaniem jednego zadeklarowanego przedsięwzięcia i podkreślił, że K. P. powiadomił organ o powodach niewykonania planu rozwoju gospodarstwa dopiero w treści odwołania z dnia 20 kwietnia 2009 roku. Powyższą decyzję K. P. zaskarżył w ustawowym terminie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł.. Skarżący potwierdził, iż dokonał zakupu maszyn rolniczych w wymaganym terminie, lecz jednocześnie nie zrealizował drugiego przedsięwzięcia. K. P., opierając się na treści § 9 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2004 roku, powołał się na długotrwałą niezdolność do pracy producenta rolnego, która uniemożliwiła mu wykonanie przedsięwzięcia. Podniósł, iż uległ wypadkowi w dniu 29 kwietnia 2003 roku i przez dłuższy był hospitalizowany, przebywał na rencie chorobowej od 19 grudnia 2003 roku do 30 listopada 2006 roku, natomiast w okresie od 20 lutego 2008 roku do 17 sierpnia 2008 roku oraz począwszy od 2 listopada 2009 roku przebywa na zasiłku chorobowym; wymaga stałej opieki lekarskiej. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Podczas rozprawy w dniu 4 lutego 2010 roku skarżący podniósł, iż w dniu 23 grudnia 2005 roku składał korektę do pierwotnego wniosku, gdzie w punkcie ósmym zadeklarował tylko zakup maszyn rolniczych, jak również w planie rozwoju gospodarstwa zadeklarował w tabeli dziewiątej tylko zakup maszyn rolniczych. Wskazał, iż nie zaznaczył tego w odwołaniu, ponieważ uznał, że wszystkie dokumenty są w dyspozycji organu i że powyższe jest oczywiste. Ponadto wniósł o zwrot wpisu sądowego oraz kosztów podróży do siedziby sądu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Ł. zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek z innych powodów niż wskazano. Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują, w zakresie swojej właściwości, kontrolę pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że sąd administracyjny bada legalność zaskarżonego aktu, a więc czy jest on zgodny z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron, a także z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Natomiast według postanowień art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1270 ze zm.), cytowanej dalej jako p.p.s.a., sąd oceniając zaskarżony akt rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Z uwagi na treść art. 133 § 1 p.p.s.a. sąd administracyjny zobligowany jest do kontroli zgodności z prawem zaskarżonego aktu w oparciu o materiał dowodowy zgromadzony w aktach z postępowania prowadzonego przez organy administracji. Na tej podstawie Sąd stwierdza, iż w aktach niniejszej sprawy znajduje się wniosek K. P. z dnia 4 marca 2005 roku obejmujący zakup maszyn rolniczych oraz uzyskanie pomocy finansowej na wspieranie przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt, jak również korekta tego wniosku z dnia 23 grudnia 2005 roku, wniesiona na wezwanie organu do złożenia wyjaśnień do wniosku o przyznanie płatności dla gospodarstwa niskotowarowego z dnia 4 marca 2005 roku. Z powyższej korekty wynika, iż skarżący zmodyfikował - tak jak wskazał podczas rozprawy - swój pierwotny wniosek, w ten sposób, że w punkcie ósmym zadeklarował tylko zakup maszyn rolniczych, jak również w planie rozwoju gospodarstwa zadeklarował w tabeli dziewiątej wśród przedsięwzięć do osiągnięcia do końca trzeciego roku planu tylko zakup maszyn rolniczych. Natomiast w treści swych decyzji organy nie ustosunkowały się do korekty wniosku z grudnia 2005 roku, bowiem jako punkt odniesienia organy I i II instancji potraktowały wyłącznie wniosek w wersji z marca 2005 roku. Warto podkreślić, że wnioski o dopłaty do gospodarstw niskotowarowych mogą być składane w dowolnym terminie ( § 6 ust. 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2004 roku). Można więc uznać, iż do momentu rozpoznania wniosku przez organ, skarżący mógł zmienić swój wniosek z marca 2005 roku. Bowiem o treści pisma decyduje wyłączne strona, zaś organ administracji w razie wątpliwości ma obowiązek wyjaśnić rzeczywistą wolę strony - stosownie do treści art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku - Kodeks postępowania administracyjnego ( t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98 , poz. 1071 ze. zm.) cytowanej dalej jako K.p.a. Nie wyjaśnienie w postępowaniu dowodowym, jaki był rzeczywisty zakres wniosku skarżącego o pomoc finansową na wspieranie gospodarstw niskotowarowych, a w konsekwencji, czy skarżący zrealizował wszystkie zadeklarowane działania, stanowiło naruszenie art. 7, 77 § 1 i 80 K.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na treść wydanych decyzji. Należy podkreślić, iż przecież od powyższego ustalenia, w związku z treścią § 8 ust. 1 i 2 oraz § 9 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2004 roku, zależało czy organ jest obowiązany do wstrzymania wypłat K. P. na czwarty i piąty rok. Przypomnieć warto, iż z przepisów art. 7 i 77 § 1 k.p.a. wynika, że postępowanie dowodowe jest oparte na zasadzie oficjalności, co oznacza, że organ administracyjny jest obowiązany z urzędu przeprowadzić dowody służące ustaleniu stanu faktycznego sprawy. Zaś niewątpliwe ustalenie stanu faktycznego sprawy ma dla każdego postępowania kluczowe znaczenie, bowiem tylko w takim przypadku możliwe jest ustalenie praw i obowiązków strony tego postępowania. Jedynie dla prawidłowo ustalonego stanu faktycznego można właściwie zastosować przepisy prawa materialnego skutkujące powstaniem prawa i obowiązków strony postępowania sądowoadministracyjnego. Sąd stwierdza, iż w niniejszym postępowaniu organ, nie odnosząc się do treści korekty wniosku z grudnia 2005 roku, dopuścił się dowolnej oceny dowodów. Uznać zatem należy, że organ nie dokonał analizy całokształtu zgromadzonego materiału, do czego obliguje go art. 80 K.p.a. Zarzut dowolności wykluczają dopiero ustalenia dokonane w całokształcie materiału dowodowego (art. 80 k.p.a.), zgromadzonego i zbadanego w sposób wyczerpujący (art. 77 § 1 k.p.a.), a więc przy podjęciu wszelkich kroków niezbędnych dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako warunku niezbędnego wydania decyzji o przekonującej treści (art. 7 k.p.a.). (por. wyrok SN z dnia 23 listopada 1994 r., sygn. akt III ARN 55/94, Lex nr 9409). Powyższa regulacja skutkuje po stronie organu obowiązkiem rozpatrzenia wszystkich zebranych dowodów mających odzwierciedlenie w aktach sprawy, które organ powinien rozpatrzyć we wzajemnej ich łączności. W rezultacie Sąd uznał, iż organ nie zbadał wnikliwie zebranego materiału, a co za tym idzie, nie wyjaśnił należycie sprawy, czym naraził się na zarzut przeprowadzenia postępowania z naruszeniem art. 7, 77 § 1 i 80 K.p.a. Organ, ponownie rozpatrując sprawę, zbada wnikliwie stan faktyczny sprawy, a w szczególności: jakie przedsięwzięcia do osiągnięcia do końca trzeciego roku planu w istocie obejmował wniosek skarżącego o przyznanie dopłat do gospodarstw niskotowarowych i czy istotnie skarżący zrealizował wszystkie zadeklarowane działania. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji. Na podstawie art. 152 p.p.s.a. Sąd określił, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. O kosztach Sąd rozstrzygnął w oparciu o art. 200 w związku z art. 205 p.p.s.a. m.ch.