II SA/Łd 1531/03
WyrokWSA w Łodzi2005-01-27
Skład orzekający: Tomasz Zbrojewski, Anna Stępień, Ewa Cisowska-Sakrajda
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo ustalił opłatę adiacencką z tytułu wzrostu wartości nieruchomości spowodowanego jej podziałem, uwzględniając prawidłowo sporządzony operat szacunkowy i przestrzegając przepisów prawa materialnego i proceduralnego?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy administracji prawidłowo ustaliły opłatę adiacencką. Podział nieruchomości, który spowodował wzrost jej wartości, jest podstawą do naliczenia opłaty. Wartość nieruchomości została określona przez rzeczoznawcę majątkowego zgodnie z przepisami, a postępowanie administracyjne było prowadzone z poszanowaniem praw strony. Sąd podkreślił, że okoliczności osobiste strony skarżącej nie mają wpływu na legalność decyzji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła ustalenia opłaty adiacenckiej z tytułu podziału nieruchomości stanowiącej własność K. P. Prezydent Miasta Ł. ustalił opłatę w wysokości 14 000 zł, wskazując na wzrost wartości nieruchomości po podziale, co potwierdził operat szacunkowy. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało decyzję w mocy. K. P. wniosła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych, brak poinformowania o konsekwencjach podziału oraz kwestionując prawidłowość operatu szacunkowego. Skarżąca podnosiła również swoje trudne położenie majątkowe i wiek.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 27 stycznia 2005 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Tomasz Zbrojewski, Sędziowie: Sędzia NSA Anna Stępień (spr.), Asesor WSA Ewa Cisowska-Sakrajda, Protokolant Referendarz sądowy Magdalena Sieniuć, po rozpoznaniu w dniu 27 stycznia 2005 roku na rozprawie sprawy ze skargi K. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie opłat adiacenckich oddala skargę. -
Decyzją z dnia [...] wydaną na podstawie art. 98 ust. 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami ( tj. Dz.U. z 2000r. Nr 46, poz. 43 ze zm.) i § 2 uchwały Nr LIV/1225/01 Rady Miejskiej w Ł. z dnia 28 lutego 2001r. w sprawie ustalenia wysokości stawki procentowej opłaty adiacenckiej ( Dz.Urz. Woj. [...] z 2001r. Nr 53, poz. 508 ) Prezydent Miasta Ł. ustalił dla K. P. opłatę adiacencką w wysokości 14 000 zł z tytułu podziału nieruchomości stanowiącej jej własność, położonej w Ł. przy ul. A, oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr 196 ( przed podziałem ), obr. [...], o powierzchni całkowitej 5794 m2, uregulowanej w księdze wieczystej KW [...], prowadzonej przez Sąd Rejonowy dla Ł. – Ś. XVI Wydział Ksiąg Wieczystych, płatną w terminie 14 dni od dnia, w którym decyzja stała się ostateczna, z zastrzeżeniem naliczania odsetek ustawowych w przypadku opóźnienia lub zwłoki w zapłacie.
W uzasadnieniu podano, że w dniu 8 sierpnia 2002r. zostało wszczęte z urzędu postępowanie w sprawie ustalenia opłaty adiacenckiej z tytułu wzrostu wartości wskazanej wyżej nieruchomości położonej w Ł. przy ul. A 18, spowodowanego jej podziałem.
Powyższy podział został zatwierdzony decyzją Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] o podziale nieruchomości, która stała się ostateczna z dniem 21 września 2001r.
Uchwałą Nr LIV/1225/01 z dnia 28 lutego 2001r. ( Dz.Urz. Woj. [...] z 2001r. Nr 53, poz. 508 ) Rada Miejska w Ł. ustaliła na terenie miasta stawkę procentową opłaty adiacenckiej na poziomie 50% różnicy między wartością nieruchomości przed podziałem i wartością po podziale. Przedmiotowa nieruchomość stanowiąca własność K. P. zgodnie z zobowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego wchodzi w skład jednostki planu oznaczonej symbolem [...], tj. terenów o użytkowaniu rolnym.
Stosownie do art. 98 ust. 4 i art. 146 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami ( Dz.U. z 2000r. Nr 46, poz. 543 ze zm.) wykonana została z urzędu jej wycena w odniesieniu do wartości przed i po podziale. Podział w/w nieruchomości spowodował wzrost jej wartości, co potwierdza operat szacunkowy z dnia 25 czerwca 2002r., sporządzony przez rzeczoznawcę majątkowego K. W.
Zgodnie z jego treścią różnica wartości przed dniem, w którym decyzja zatwierdzająca podział stała się ostateczna ( 80000 zł ) i po podziale (108 000 zł), według stanu na dzień wydania decyzji o ustaleniu opłaty adiacenckiej, zamyka się w kwocie 28000 zł, z czego 50 % stosownie do uchwały Nr IV/1225/01 Rady Miejskiej w Ł. z dnia 28 lutego 2001r. w sprawie ustalenia wysokości stawki procentowej opłaty adiacenckiej ( Dz.Urz. Woj, [...] z 2001r. Nr 53, poz. 508) stanowi kwotę 14 000 zł ( opłata adiacencka ).
Prezydent Miasta Ł. podał także, że wyjaśniono stronie, iż jeżeli w wyniku podziału nieruchomości wzrośnie jej wartość, zarząd gminy ( obecnie Prezydent Miasta ) działając na podstawie art. 98 ust. 4 wskazanej wyżej ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. może ustalić w drodze decyzji opłatę adiacencką z tego tytułu. Stawkę procentową opłaty adiacenckiej w wysokości 50% różnicy wartości nieruchomości przed i po podziale ustaliła Rada Miejska w Ł., podejmując uchwałę Nr LIV/1225/01 z dnia 28 lutego 2001r.
Uchwała ta, jako obowiązujące prawo miejscowe, została opublikowana w Dzienniku Urzędowym Województwa [...] z dnia 9 kwietnia 2001r. Nr 53, poz. 508 oraz podana do publicznej wiadomości na tablicach ogłoszeń Urzędu Miasta Ł. i jego delegatur, jak również na stronie internetowej UMŁ.
W ten sam sposób ogłaszane i publikowane są wszystkie akty prawne podejmowane przez Radę Miejską.
Ustalenie opłaty adiacenckiej może nastąpić w terminie do 3 lat od dnia, w którym decyzja zatwierdzająca podział stała się ostateczna, w tym przypadku od dnia 2l września 2001r.
Ponadto zgodnie z wyżej wymienioną ustawą wartość nieruchomości określana jest wyłącznie przez rzeczoznawców majątkowych ( art. 150 i 230 ), posiadających stosowne uprawnienia zawodowe w zakresie szacowania nieruchomości. Zdaniem Prezydenta Miasta Ł., wycena przedmiotowej nieruchomości wykonana została zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa oraz standardami zawodowymi rzeczoznawców majątkowych.
Główną przesłanką naliczenia opłaty adiacenckiej jest wykazanie, że w wyniku podziału nieruchomości wzrosła jej wartość, co potwierdza operat szacunkowy z dnia 25 czerwca 2002r. Rzeczoznawca majątkowy określił wartość nieruchomości przed i po podziale, uwzględniając w szczególności cel wyceny, rodzaj, położenie i przeznaczenie w planie miejscowym, stopień wyposażenia w urządzenia infrastruktury technicznej, stan jej zagospodarowania oraz dostępne dane o cenach nieruchomości, co zostało wyjaśnione stronie w piśmie z dnia 18 września 2002r.
Reasumując, organ I instancji stwierdził, że wydanie decyzji administracyjnej, ustalającej obowiązek wniesienia odpowiedniej opłaty z powodu wzrostu wartości nieruchomości w wyniku jej podziału, uwarunkowane jest podjęciem uchwały przez Radę Miejską w przedmiocie ustalenia stawki procentowej opłaty adiacenckiej, wydaniem ostatecznej decyzji zatwierdzającej podział nieruchomości, wzrostem wartości nieruchomości spowodowanym jej podziałem. Zgodnie zaś z zastosowaniem trybu określonego w k.p.a., na mocy art. 61 k.p.a. do ustalenia opłaty niezbędne jest wszczęcie z urzędu postępowania administracyjnego, a jego formą jest zawiadomienie o powyższym właściciela. Wobec spełnienia wszystkich w/w przesłanek oraz wobec niezgłoszenia przez stronę nowych dowodów, w szczególności własnego operatu szacunkowego, zdaniem Prezydenta Miasta Ł., zaistniała podstawa prawna do wydania decyzji administracyjnej ustalającej opłatę adiacencką z tytułu wzrostu wartości nieruchomości spowodowanego jej podziałem.
Zgodnie z art. 10 § l k.p.a. stronie zapewniono czynny udział w toczącym się postępowaniu i umożliwiono jej wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów. Strona miała prawo przeglądania akt.
W piśmie z dnia 30 września 2002r. strona złożyła najpierw wniosek o rozłożenie opłaty adiacenckiej na 10 oprocentowanych rat rocznych, lecz oświadczeniem z dnia 3 marca 2003r. wniosek swój wycofała. Zakreślony przez organ orzekający termin na uiszczenie opłaty znajduje uzasadnienie w art. 148 ust. l powoływanej ustawy o gospodarce nieruchomościami. Zgodnie zaś z art. 148 ust. 3 w/w ustawy wysokość opłaty adiacenckiej, ustalonej w decyzji, podlega waloryzacji począwszy od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym wydana została decyzja, do pierwszego dnia miesiąca, w którym powstał obowiązek zapłaty.
Od powyższej decyzji K. P. złożyła odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł., wnosząc o jej uchylenie i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia.
Poniosła w nim, że zdecydowała się sprzedać kawałek ojcowizny, aby móc ratować stare budynki gospodarcze i drewniany budynek mieszkalny z 1924r. Z kolei z uwagi na to, ze przedmiotowy teren ma charakter rolny, przepisy o opłatach adiacenckich nie odnoszą się do działek rolnych. Odwołująca się zarzuciła również, że nie została odpowiednio wcześnie poinformowana o konsekwencjach związanych z podziałem i sprzedażą w/w nieruchomości. Raport z wyceny nie zawiera informacji, co złożyło się na taki ogromny wzrost jej wartości. Strona podniosła również, że celowo wydzieliła działkę o powierzchni 1500m2, aby spełniała normę przewidzianą dla działek rolnych, nie wiedząc przez kogo i dla jakich celów zostanie ona nabyta.
K. P. zakwestionowała ponadto prawidłowość ustaleń raportu odnośnie istnienia sieci kanalizacyjnej w ulicy B, podnosząc, iż nie posiada ona sieci kanalizacyjnej w rozumieniu media miejskie. Przedmiotowa nieruchomość położona zaś jest na tyle daleko, że nikt nie pozwoliłby sobie na przeciągnięcie indywidualnie sieci kanalizacyjnej w ulicę A. W raporcie nie zostały uwzględnione uciążliwości, a mianowicie, że działka znajduje się poza terenem skoncentrowanego budownictwa jednorodzinnego, ulica nie posiada oświetlenia, droga gruntowa zimą i jesienią jest nieprzejezdna, a sąsiadujący las jest bagnisty i malaryczny.
Reasumując, strona stwierdziła, że ustalony w raporcie wzrost wartości nieruchomości w związku z jej podziałem jest wielce niesprawiedliwy społecznie i bardzo restrykcyjny, zwłaszcza biorąc pod uwagę fakt, iż decyzję w sprawie ustalenia opłaty adiacenckiej doręczono jej blisko dwa lata po uprawomocnieniu się decyzji z dnia [...] zatwierdzającej podział nieruchomości. K. P. podniosła także, iż utrzymuje się z emerytury w wysokości 800 zł i mając 78 lat, nie będzie w stanie ponieść tak wygórowanej opłaty. Wydzieloną działkę sprzedała za cenę, jak za działkę "budowlaną w granicach miasta" - bardzo niską, z której część już skonsumowała, a część przeznaczyła na rozbiórkę zmurszałych budynków gospodarczych i postawienie nowego. Jest osobą samotną, w związku z czym ponosi duże wydatki związane z koniecznością wynajmowania pracownika do różnych prac.
Decyzją z dnia [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 98 ust. 4 wskazanej wyżej ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu organ odwoławczy podniósł, że zgodnie z art. 98 ust. 4 ustawy, jeżeli w wyniku podziału nieruchomości wzrośnie jej wartość, wójt, burmistrz albo prezydent miasta może ustalić w drodze decyzji opłatę adiacencką z tego tytułu. Stawkę procentową opłaty adiacenckiej ustala rada gminy w drodze uchwały w wysokości nie większej niż 50 % różnicy wartości nieruchomości. Stosownie do stosowanego odpowiednio z mocy cytowanego przepisu art. l46. ust. 2 w/w ustawy, wysokość opłaty adiacenckiej wynosi nie więcej niż 50% różnicy między wartością, jaką nieruchomość miała przed podziałem, a wartością jaką ma po podziale. Wartość nieruchomości przed podziałem i po podziale określają rzeczoznawcy majątkowi według stanu i cen na dzień wydania decyzji o ustaleniu opłaty adiacenckiej.
Opłata adiacencka zgodnie z art. 147 powołanej ustawy, może być na wniosek właściciela nieruchomości rozłożona na raty roczne płatne w okresie do 10 lat. Warunki rozłożenia na raty określa się w decyzji o ustaleniu opłaty (...). Obowiązek wnoszenia opłaty adiacenckiej powstaje po upływie 14 dni od dnia, w którym decyzja o ustaleniu opłaty stała się ostateczna (art. 148 ust. 1 tejże ustawy). Ustalenie opłaty adiacenckiej może nastąpić w terminie do 3 lat od dnia, w którym decyzja o podziale stanie się ostateczna ( art. 98 ust. 4 w związku z art. 145 ust. 2 w/w ustawy ). Wedle zaś ugruntowanej linii orzeczniczej Naczelnego Sądu Administracyjnego ( uchwała 5 sędziów NSA z dnia 22 listopada 1999r., OPK 21/99, ONSA 2000/2/56 i uchwała 5 sędziów NSA w Warszawie z dnia 9 października 2000r., OPK 8/00, ONSA 2001/1/15 ), przepis art. 98 ust. 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami zezwala wójtowi, burmistrzowi albo prezydentowi miasta na ustalenie opłaty adiacenckiej w określonej wysokości, jeżeli w wyniku podziału wzrosła wartość nieruchomości.
Wzrost wartości nieruchomości, spowodowany podziałem, musi być niewątpliwy i na organie gminy ciąży obowiązek wykazania bezpośredniego związku między dokonanym podziałem nieruchomości, a wzrostem jej wartości.
Tak więc podział nieruchomości, który spowodował wzrost jej wartości, jest w tym przypadku czynnikiem zezwalającym na uruchomienie procedury ustalenia opłaty adiacenckiej i jednocześnie wyznacznikiem podmiotu obowiązanego do uiszczenia tej opłaty.
Istota opłaty adiacenckiej sprowadza się do tego, że ten, kto uzyskuje korzyść majątkową na skutek wzrostu wartości nieruchomości, spowodowanego określonymi zdarzeniami, przekazuje część tej korzyści gminie. Opłata adiacencka jest daniną publiczną na rzecz gminy, daniną, której wprowadzenie ma źródło właśnie w tym, że określony podmiot uzyskuje korzyść majątkową ( przyrost wartości majątku ) na skutek szczególnych zdarzeń, do których należy m.in. podział nieruchomości.
Decyzją z dnia [...] Prezydent Miasta Ł. zatwierdził podział nieruchomości położonej w Ł. przy ul. A 18 - działka nr 196, w wyniku którego powstały dwie działki: nr 196/3 o powierzchni 1.500 m2 i nr 196/4 o powierzchni 4.296 m2. Decyzja powyższa stała się ostateczna z dniem 21 września 2001r.
Po przeprowadzeniu postępowania, wszczętego z urzędu w dniu 19 sierpnia 2002r. (dzień doręczenia stronie zawiadomienia o wszczęciu postępowania z urzędu), organ I instancji zaskarżoną decyzją z dnia [...] ustalił opłatę adiacencką z tytułu wzrostu wartości nieruchomości w wyniku jej podziału, opierając rozstrzygnięcie na dowodzie wzrostu wartości nieruchomości w postaci operatu szacunkowego z dnia 25 czerwca 2002r. sporządzonego przez rzeczoznawcę majątkowego K. W.. W ocenie organu odwoławczego, operat ten dowodzi wzrostu wartości nieruchomości w wyniku jej podziału.
Zdaniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego, sporządzona przez biegłego wycena wartości dzielonej nieruchomości jest prawidłowa, gdyż wartość nieruchomości określono w sposób przewidziany ustawą o gospodarce nieruchomościami, stosownie do przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lipca 1998r. w sprawie szczegółowych zasad wyceny nieruchomości oraz zasad i trybu sporządzania operatu szacunkowego ( Dz.U. Nr 98, poz. 612 ) oraz zgodnie ze standardami zawodowymi Rzeczoznawców Majątkowych Polskiej Federacji Stowarzyszeń Rzeczoznawców Majątkowych.
Do porównania przyjęto transakcje zrealizowane na rynku lokalnym ( peryferyjne dzielnice Ł. ) w okresie od 2000 do 2002r. Przy wycenie wzięto pod uwagę istotne cechy rynkowe, mające wpływ na wartość nieruchomości: lokalizację ogólną, przeznaczenie w planie zagospodarowania przestrzennego, dojazd, uzbrojenie terenu, powierzchnię działki, sąsiedztwo. Wartość nieruchomości została ustalona na średnim poziomie przy uwzględnieniu współczynnika korygującego. Dla dokonania porównania przyjęto zaś po trzy nieruchomości najbardziej zbliżone do poszczególnych nieruchomości wycenianych, usytuowane na obszarze analizowanego rynku. Tym samym, w ocenie organu odwoławczego, brak jest podstaw do kwestionowania prawidłowości przedstawionego szacunku. Odnosząc się z kolei do kwestii uzbrojenia przedmiotowej nieruchomości, Samorządowe Kolegium Odwoławcze podniosło, że przedmiotem wyceny była nieruchomość położona przy ul. A 18, która zgodnie z treścią przedstawionego operatu szacunkowego wyposażona jest w sieć energetyczną, wodociągową i telefoniczną. W celu oszacowania jej wartości do porównania przyjęto działki posiadające takie uzbrojenie, jak wyceniana nieruchomość ( tj. bez sieci kanalizacyjnej) i jeśli nawet wskazano, że ul. B wyposażona jest w sieć kanalizacyjną, okoliczność ta pozostała bez wpływu na wartość gruntu po podziale działki 196.
Nadto organ odwoławczy stwierdził, iż nie można podzielić stanowiska odwołującej się w kwestii nieuwzględnienia przez rzeczoznawcę dojazdu do wycenianej nieruchomości, gdyż został on szczegółowo opisany w pkt. 2.6 wyceny na str. 7.
W konkluzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, iż dla zakwestionowania wyceny biegłego nie wystarczają podnoszone w odwołaniu wątpliwości co do rzetelności przedstawionego szacunku, gdyż jak wynika z art. 154 ustawy o gospodarce nieruchomościami, wyboru właściwego podejścia oraz metody i techniki szacowania nieruchomości dokonuje rzeczoznawca majątkowy. W celu zaś udowodnienia swoich twierdzeń, że wartość nieruchomości przed czy po podziale jest inna, odwołująca się winna przedstawić własną wycenę, sporządzoną przez uprawnionego rzeczoznawcę majątkowego na jej zlecenie, która stanowiłaby podstawę porównania ustalonych wartości i mogłaby spowodować odmienne rozstrzygnięcie w sprawie.
W razie bowiem istotnych rozbieżności w opiniach o wartości tej samej nieruchomości, sporządzonych przez rzeczoznawców majątkowych, oceny prawidłowości tych wycen dokonuje organizacja zawodowa rzeczoznawców majątkowych ( art. 157 ustawy o gospodarce nieruchomościami ).
Wobec jednak jej braku, Kolegium nie ma podstaw podważać prawidłowo sporządzonego operatu szacunkowego, który stanowi konieczny i wystarczający dowód zasadności ustalonej wysokości opłaty adiacenckiej, a postępowanie w sprawie zostało przeprowadzone zgodnie z zasadami procedury administracyjnej, przy prawidłowym zastosowaniu prawa materialnego.
Na powyższą decyzję K. P. złożyła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego, wnosząc o jej uchylenie wraz z poprzedzającą ją decyzją Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...].
Skarżąca zarzuciła, iż organy administracji naruszyły w stosunku do niej zasady określone w art. 9, 10, 11 i 12 § 2 k.p.a., gdyż powinien być wzięty pod uwagę jej podeszły wiek, a w trakcie prowadzonego postępowania powinna zostać poinformowana o konsekwencjach związanych z podziałem i sprzedażą części działki rolnej. Strona podniosła także, że z uwagi na to, iż nie umożliwiono jej wypowiedzenie się co do zebranych materiałów, nie zgłaszała żadnych żądań. Przedmiotowa działka została sprzedana światłej osobie pracującej w Urzędzie Miasta Ł., która nie poinformowała jej o treści uchwały wywieszonej na tablicach UMŁ. Przyczyną sprzedaży działki powstałej w wyniku podziału była konieczność pozyskania środków finansowych na ratowanie walących się budynków gospodarczych. K. P. podniosła również, iż nie wiedziała, że wyrażając zgodę na wybudowanie budynku mieszkalnego przez nabywcę na sprzedanej części działki, podniesie jej wartość w związku z przekształceniem z rolnej na budowlaną. Natomiast przyczyną nieprzedłożenia innej wyceny sporządzonej przez rzeczoznawcę majątkowego było to, iż nie stać jej na to. Nadto skarżąca podtrzymała zarzuty dotyczące opracowania raportu zawarte w odwołaniu.
W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie wywodząc, jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na wstępie należy podnieść, iż stosownie do treści art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. nr 153, poz. 1271 i nr 228 z 2003r., poz. 2261 ), sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie.
Stosownie do unormowania zawartego w art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. nr 153, poz. 1270 ), zwanej dalej w skrócie p.s.a., sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi:
a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Rozpatrując przedmiotową skargę Sąd doszedł do przekonania, że zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa w sposób, o którym mowa we wskazanym przepisie, dlatego też skarga została oddalona.
Sąd bada zaskarżoną decyzję jedynie z punktu widzenia jej legalności, tj, zgodności z obowiązującymi przepisami, dlatego też nie mogą mieć znaczenia w sprawie okoliczności podnoszone przez skarżącą związane z jej wiekiem i trudną sytuacją majątkową.
Sąd stwierdza, iż podziela ponadto w pełni stanowisko zaprezentowane przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, że w niniejszej sprawie brak było podstaw prawnych do uwzględnienia zarzutów K. P..
Zarówno zaskarżona decyzja, jak i decyzja wydana przez organ I instancji w sposób szczegółowy wskazują okoliczności i przesłanki, które zdecydowały o obciążeniu skarżącej opłatą adiacencką, a Sąd tę argumentację podziela.
Przepisy ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami ( tekst jedn. Dz.U. nr 46 z 2000r., poz. 543 ze zm. ) zezwalają na ustalenie, w drodze decyzji, opłaty adiacenckiej, jeżeli w wyniku podziału nieruchomości wzrasta jej wartość ( art. 98 ust. 4 stanowiący podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia ).
Z akt przedmiotowej sprawy wynika w sposób niewątpliwy fakt wydania - na wniosek K. P. - w dniu [...] przez Prezydenta Miasta Ł. ostatecznej decyzji o podziale nieruchomości położonej w Ł. przy ul. A 18.
Pismem z dnia 8 sierpnia 2002r. organ I instancji zawiadomił skarżącą o wszczęciu postępowania w sprawie ustalenia opłaty adiacenckiej, informując o możliwości zapoznania się ze zgromadzoną dokumentacją w zakreślonym terminie, z czego skarżąca skorzystała. W dniu 21 sierpnia 2002r. została przesłuchana jako strona, a ponadto otrzymała kopię operatu szacunkowego.
K. P. w dniu 6 września skierowała do organu pismo, w którym wnioskowała o ponowne rozpatrzenie jej sprawy i pozytywne załatwienie, zwracając uwagę na okoliczności, które skłoniły ją do dokonania podziału nieruchomości, a następnie sprzedaży jednej z wydzielonych działek.
Po otrzymaniu odpowiedzi na swe pismo, z którego wynikało, iż organ nie widzi podstaw faktycznych i prawnych do odstąpienia od naliczenia opłaty adiacenckiej, wskazując jedynie na możliwość rozłożenia jej na 10 rat rocznych, skarżąca w dniu 1 października 2002r. wystąpiła z wnioskiem o rozłożenie opłaty adiacenckiej na raty. Z wniosku tego się jednak wycofała pismem z dnia 3 marca 2003r., stwierdzając jednocześnie, iż opłaty tej nie jest w stanie uregulować z uwagi na swój wiek i stan zdrowia.
Wówczas, w dniu [...] Prezydent Miasta Ł. wydał przedmiotową decyzję.
Mając na uwadze wyżej przedstawione okoliczności i przebieg postępowania administracyjnego nie można, zdaniem Sądu, podzielić podniesionych w skardze przez K. P. zarzutów, że organ dopuścił się wobec niej naruszenia wskazanych przez nią przepisów proceduralnych.
Organ w kierowanych do skarżącej pismach wyjaśniał jej bowiem zasady i przepisy obowiązujące w sprawach dotyczących opłat adiacenckich i umożliwił zarówno zapoznanie się ze zgromadzonym materiałem, jak i wypowiedzenie się co do niego.
Inną kwestią jest zarzut dotyczący tego, iż skarżąca występując z wnioskiem o dokonanie podziału swej nieruchomości, nie była przez organ pouczona o ewentualnych skutkach z tym związanych, a dotyczących możliwości obciążenia jej opłatami adiacenckimi, będącymi wynikiem wzrostu wartości nieruchomości na skutek podziału.
Należy jednak stwierdzić, że zarzut ten nie dotyczy bezpośrednio przedmiotowego postępowania, a może być jedynie związany z postępowaniem prowadzonym z wniosku skarżącej o podział nieruchomości.
Sprawa o podział nie jest jednak przedmiotem kontroli Sądu. Decyzja wydana w tymże postępowaniu, która jest decyzją ostateczną, stanowiła jedynie podstawę do wszczęcia postępowania o ustalenie opłat. W aktach administracyjnych związanych z przedmiotową sprawą dotyczącą opłat znajduje się jedynie sama decyzja o podziale, z zaznaczeniem, iż od dnia 21 września 2001r. decyzja ta jest ostateczna i podlega wykonaniu.
Sąd zwraca jednak uwagę, iż organ nie jest zapewne w stanie "z góry" uprzedzać stron o ewentualnych konsekwencjach związanych z podziałem nieruchomości, gdyż to, czy wartość nieruchomości wzrasta na skutek podziału i o ile, wynika dopiero z przeprowadzonej - w myśl obowiązujących przepisów - wyceny dokonanej przez uprawnionych rzeczoznawców majątkowych.
Odnośnie zarzutów zgłoszonych przez skarżącą w odwołaniu od decyzji organu I instancji wobec opracowanego operatu szacunkowego Sąd stwierdza, iż podziela stanowisko Kolegium, że w operacie przy szacowaniu wartości przedmiotowej nieruchomości przyjęto dla porównania działki posiadające takie samo uzbrojenie, jak nieruchomość skarżącej, tj. bez sieci kanalizacyjnej, o najbardziej zbliżonej lokalizacji, powierzchni, sąsiedztwie i sposobie zagospodarowania.
Zgodzić się również należy ze stanowiskiem organu, iż zachowany został trzyletni termin do ustalenia opłaty adiacenckiej, o którym mowa w art. 98 ust. 4 w zw. z art. 145 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami, przy czym obowiązek uiszczenia tej opłaty ciąży na osobie będącej właścicielem nieruchomości w dniu, w którym decyzja organu gminy zatwierdzająca projekt podziału tej nieruchomości stała się ostateczna ( por. np. uchwała 5 sędziów NSA z dnia 22 listopada 1999r. sygn. OPK 21/99 - ONSA 2000/2/56 ), którą w niniejszej sprawie była K. P..
Reasumując, Sąd skargę oddalił na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło