II SA/Łd 178/17

Dnia 30 maja 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Renata Kubot-Szustowska, Sędzia NSA Anna Stępień, , Protokolant Sekretarz sądowy Aneta Panek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 maja 2017 roku sprawy ze skargi M. N. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wniesienia z uchybieniem terminu odwołania od decyzji przyznającej zasiłek rodzinny oddala skargę. LS Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. postanowieniem z dnia [...], nr [...] stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia przez M. N. odwołania od decyzji Burmistrza Miasta Ł. z dnia [...], nr [...] w sprawie przyznania zasiłku rodzinnego wraz z dodatkiem. Stan faktyczny sprawy przedstawia się w sposób następujący: Burmistrz Miasta Ł. decyzją z dnia [...] , po rozpoznaniu wniosku M. N., przyznał jej prawo do zasiłku rodzinnego na dziecko w wieku 5 – 18 lat przyznany na P. K. w kwocie 106 zł miesięcznie na okres od dnia 1 listopada 2014 roku do dnia 31 października 2015 roku wraz z dodatkiem tytułu rozpoczęcia roku szkolnego w kwocie 100 zł jednorazowo w miesiącu wrześniu 2015 roku. Z akt wynika, że M. N. odebrała decyzję w siedzibie organu w dniu 16 października 2014 roku. Pismem z dnia 19 października 2016 roku M. N. wniosła odwołanie kwestionując m.in. ww. decyzję. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po otrzymaniu odwołania, pismem z dnia 17 listopada 2016 roku, zwróciło się do M. N. o sprecyzowanie żądań poprzez udzielenie informacji, czy jej pismo z dnia 19 października 2016 roku jest odwołaniem od ww. decyzji z dnia [...], czy jest wnioskiem o wznowienie postępowania w sprawie bądź wnioskiem o stwierdzenie nieważności tej decyzji. Pismem z dnia 25 listopada 2016 roku zatytułowanym "Odwołanie" M. N. wniosła o przeprowadzenie postępowania w sprawie ww. decyzji. W tej sytuacji Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazanym na wstępie postanowieniem z dnia [...] stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia przez M. N. odwołania od decyzji Burmistrza Miasta Ł. z dnia [...] w sprawie przyznania zasiłku rodzinnego wraz z dodatkiem. W motywach rozstrzygnięcia organ opisał dotychczasowy przebieg postępowania i cytując treść art. 129 § 1 i § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2016 roku, poz. 23 ze zm., dalej jako: "K.p.a.") podkreślił, że zaskarżona decyzja, doręczona została stronie w dniu 16 października 2014 roku, co znajduje potwierdzenie w zgromadzonych w sprawie dokumentach. Decyzja zawierała prawidłowe pouczenie o sposobie i terminie wniesienia środka odwoławczego. Czternastodniowy termin na wniesienie odwołania upłynął w dniu 30 października 2014 roku, a zatem wniesienie odwołania w dniu 19 października 2016 roku nastąpiło z przekroczeniem terminu przewidzianego na wniesienie odwołania. Następnie sięgając do treści art. 58 § 1 i § 2 K.p.a. Kolegium napisało, że strona w odwołaniu nie wniosła o przywrócenie terminu, nie wskazała również przyczyn, z powodu których termin nie został zachowany. W tym stanie rzeczy uznano, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu określonego w art. 129 § 2 K.p.a. Na ostateczne postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. skargę do sądu administracyjnego wniosła M. N.. W uzasadnieniu skargi skarżąca wyjaśniła, że decyzja organu pierwszej instancji dotyczy jej wniosku z dnia 16 września 2014 roku. Dłużnikiem alimentacyjnym jest S. K., który nie płaci na syna – P. A. K.. Skarżąca nie zawierała związku małżeńskiego ze S. K., nosi nazwisko męża A. N., z którym ma dwie córki, na które otrzymywała alimenty z funduszu alimentacyjnego. Małżeństwo z A. N. trwało od 1984 do 1991 roku i zakończyło się rozwodem z winy męża. Na syna P. K. sąd przyznał w 2000 roku alimenty od jego ojca w wysokości 150 zł miesięcznie, podwyższone w 2003 roku do kwoty 250 zł miesięcznie. Od listopada 2000 roku Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w Ł. ściągał alimenty z poborów S. K., a od czerwca 2001 roku ZUS w Ł. zaczął wypłacać alimenty z funduszu alimentacyjnego. Na córki A. i S. N. skarżąca otrzymywała alimenty z funduszu alimentacyjnego z ZUS w Ż. od 1991 roku, a w 1999 roku przeniesiono dokumentację z funduszu alimentacyjnego do ZUS w Ł.. Wówczas to dłużnikiem alimentacyjnym był A. N.. W czasie pobierania alimentów na córki, skarżąca miała konto w banku, na które ZUS z Ż. przelewał alimenty dotąd, dopóki nie przesłano dokumentów z funduszu alimentacyjnego do Ł.. Z tych względów skarżąca wniosła, aby "sprostować te dokumenty i zbadać sprawę, żeby jej nie obciążono cudzymi długami". Do skargi M. N. dołączyła kserokopie decyzji organu pierwszej instancji i zaskarżonego postanowienia Kolegium. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumenty zaprezentowane w motywach kwestionowanego rozstrzygnięcia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do regulacji art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 roku, poz. 718 ze zm., dalej jako: "P.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. Oznacza to, iż Sąd bada zgodność z prawem (legalność) zaskarżonego aktu pod kątem jego zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd uwzględniając skargę na postanowienie uchyla je w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" – "c" P.p.s.a.). Stosownie do uregulowania art. 151 P.p.s.a., w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części. W niniejszej sprawie kontroli Sądu poddane zostało postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji przyznającej prawo do zasiłku rodzinnego wraz z dodatkiem. Organ odwoławczy, po otrzymaniu odwołania skarżącej, stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania, bowiem zaskarżona decyzja została stronie doręczona w dniu 16 października 2014 roku, a odwołanie strona złożyła w dniu 19 października 2016 roku, czyli z uchybieniem 14 – dniowego terminu określonego w art. 129 § 2 K.p.a. Takie też rozstrzygnięcie stało się przedmiotem skargi M. N. do sądu administracyjnego. Oceniając legalność zaskarżonego postanowienia Sąd uznał, że odpowiada ono prawu, bowiem w sprawie zaistniały podstawy do stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Stosownie do treści art. 129 § 2 K.p.a. odwołanie wnosi w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie – od dnia jej ogłoszenia stronie. Bezspornym w sprawie jest to, iż decyzja organu pierwszej instancji została doręczona skarżącej w dniu 16 października 2014 roku. Zatem czternastodniowy termin do złożenia odwołania upłynął z dniem 30 października 2014 roku. Tymczasem odwołanie, jak wynika z dokumentów załączonych do akt administracyjnych, zostało przez skarżącą wysłane listem poleconym za pośrednictwem operatora publicznego na adres organu drugiej instancji dnia 19 października 2016 roku, czyli z niemalże dwuletnim uchybieniem terminu do jego wniesienia. Warto podkreślić, że kwestionowana w odwołaniu decyzja organu pierwszej instancji zawierała prawidłowe pouczenie o możliwości, terminie i sposobie wniesienia odwołania. Pouczenie to wskazywało, iż odwołanie należy skierować do organu odwoławczego, za pośrednictwem organu pierwszej instancji, w terminie 14 dni od daty doręczenia decyzji. Dostrzec wypada, iż strona, która uchybiła terminowi do dokonania określonej czynności może złożyć w organie administracji wniosek o przywrócenie terminu do jej dokonania, co wynika wprost z regulacji art. 58 i 59 K.p.a. Jednakże z treści odwołania skarżącej nie da się wyprowadzić wniosku, że miała ona zamiar wnioskować o przywrócenie terminu, nie zawarła ona również żadnej informacji wskazującej na świadomość uchybienia terminu. W tak ustalonym stanie faktycznym – w szczególności wobec tego, że uchybienie terminu było niewątpliwe, a pouczenie zawarte w treści decyzji było prawidłowe – organ drugiej instancji był zobowiązany do stwierdzenia uchybienia terminu do złożenia odwołania, na podstawie art. 134 K.p.a. Podkreślić należy, iż zgodnie z ugruntowanym w orzecznictwie sądów administracyjnych poglądem, który podziela także skład orzekający w sprawie niniejszej, uchybienie terminu jest okolicznością obiektywną i w razie jej stwierdzenia organ odwoławczy nie ma innej możliwości jak tylko wydać postanowienie o stwierdzeniu uchybieniu terminu zgodnie z regulacją art. 134 K.p.a. Przepis ten stanowi, że organ stwierdza uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Wobec tego stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania nie zależy od uznania organu odwoławczego, lecz wynika z bezwzględnie obowiązującej normy prawnej. Organ odwoławczy, w razie stwierdzenia uchybienia terminu do złożenia odwołania, nie może przystąpić do jego merytorycznego rozpoznania, a ma obowiązek zastosować się do dyspozycji art. 134 K.p.a. (por. np. wyroki WSA: w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 3 lipca 2013 roku, sygn. II SA/Go 391/13; w Olsztynie z dnia 4 czerwca 2013 roku, sygn. II SA/Ol 284/13; w Gdańsku z dnia 10 stycznia 2013 roku, sygn. III SA/Gd 321/12, w Warszawie z dnia 5 października 2012 roku, sygn. I SA/Wa 885/12 i inne, wszystkie dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem orzeczenia.nsa.gov.pl). Odnosząc się do zarzutów skargi wskazać należy, że podniesione okoliczności nie mają znaczenia dla oceny zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia. Zarówno bowiem problemy spadkowe i rodzinne skarżącej, jak również noszone przezeń nazwisko, nie wpływają tak na skuteczność doręczenia decyzji organu pierwszej instancji, jak i datę wniesienia odwołania. Na marginesie już tylko wskazać należy, że decyzja organu pierwszej instancji w całości uwzględniała żądanie skarżącej, rozstrzygając o przyznaniu świadczenia w postaci zasiłku rodzinnego wraz z dodatkiem. Konkludując powyższe rozważania Sąd uznał działanie organów administracji w sprawie za zgodne z regulacją prawa materialnego. Skład orzekający nie dopatrzył się również naruszenia przepisów procedury w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Wobec czego, na podstawie art. 151 P.p.s.a., Sąd orzekł o oddaleniu skargi w całości. JK