II SA/Łd 347/25

WyrokWSA w Łodzi2025-08-22

Skład orzekający: Piotr Mikołajczyk, Robert Adamczewski, Marcin Olejniczak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie organu administracji publicznej o odtworzeniu zaginionych akt postępowania administracyjnego, które nie jest zaskarżalne zażaleniem na podstawie Kodeksu postępowania administracyjnego, może być przedmiotem postępowania o wznowienie postępowania?
Ratio decidendi
Postanowienie organu administracji publicznej o odtworzeniu zaginionych akt postępowania administracyjnego, od którego nie przysługuje zażalenie na podstawie Kodeksu postępowania administracyjnego, nie może być przedmiotem postępowania o wznowienie postępowania. Instytucja wznowienia postępowania w przypadku postanowień kończących sprawę jest dopuszczalna wyłącznie wtedy, gdy od postanowienia takiego przysługuje zażalenie.
Stan faktyczny
H. K. złożyła skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi, które uchyliło postanowienie Burmistrza Strykowa o stwierdzeniu naruszenia prawa przy odtwarzaniu zaginionych akt oraz umorzyło postępowanie pierwszej instancji. Postępowanie dotyczyło wniosku o wznowienie postępowania w sprawie odtworzenia decyzji z 1993 roku nakazującej rozbiórkę budynku. Burmistrz początkowo postanowił odtworzyć akta, następnie wznowił postępowanie i stwierdził naruszenie prawa przy odtworzeniu. SKO uchyliło to postanowienie i umorzyło postępowanie, uznając, że postanowienie o odtworzeniu akt nie podlegało wznowieniu, gdyż nie przysługiwało na nie zażalenie.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Mikołajczyk, Sędziowie Sędzia WSA Robert Adamczewski (spr.), Asesor WSA Marcin Olejniczak, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 22 sierpnia 2025 r. sprawy ze skargi H. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 11 marca 2025 r. znak: SKO.4100.50.2025 w przedmiocie umorzenia postępowania pierwszej instancji prowadzonego w sprawie wniosku o wznowienie postępowania dotyczącego odtworzenia zaginionych akt oddala skargę. ał II SA/Łd 347/25 Uzasadnienie Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wpłynęła skarga H. K. na ostateczne postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z 11 marca 2025 roku (znak: SKO.4100.50.2025) w przedmiocie uchylenia postanowienia Burmistrza Strykowa z 6 lutego 2025 roku (znak: ZPG.6741.1.2024.KW) oraz umorzenia postępowanie pierwszej instancji. Z akt sprawy wynika, że Burmistrz Gminy i Miasta w Strykowie decyzją z 1 grudnia 1993 roku nakazał H. i H. K. przymusową rozbiórkę części budynku mieszkalnego położonego w S. przy ulicy [...] nr [...] na nieruchomości oznaczonej numerami ewidencyjnymi działek: [...] i [...]. Pismem z 4 października 2023 roku I. K. i S. K. zwrócili się do Urzędu Miejskiego w Strykowie z wnioskiem o odtworzenie ww. decyzji administracyjnej. Burmistrz Strykowa postanowieniem z 10 listopada 2023 roku postanowił odtworzyć zaginione akta postępowania administracyjnego prowadzonego przez Burmistrza Gminy i Miasta w Strykowie zakończonego decyzją z 1 grudnia 1993 roku w zakresie decyzji kończącej postępowanie administracyjne. Następnie pismem z 20 sierpnia 2024 roku skarżąca H. K. - powołując się na art. 145 §1 pkt 4 k.p.a. - wniosła o wznowienie postępowania zakończonego ww. postanowieniem z 10 listopada 2023 r. w przedmiocie odtworzenia akt. Wobec powyższego Burmistrz Strykowa postanowieniem z 20 września 2024 r. wznowił postępowanie w sprawie odtworzenia akt, a następnie na podstawie art. 123, 124, 125, 126 i 151 § 2 w zw. z 146 § 2 k.p.a. w zw. z art. 721 i art. 727 k.p.c. postanowieniem z 6 lutego 2025 r. stwierdził, że postanowienie Burmistrza Strykowa z 10 listopada 2023 r. dotyczące odtworzenia zaginionych akt postępowania administracyjnego prowadzonego przez Burmistrza Gminy i Miasta w Strykowie zakończonego decyzją z 1 grudnia 1993 roku, zostało wydane z naruszeniem przepisów prawa. Na powyższe postanowienie zażalenie złożyła H. K. i zarzuciła mu naruszenie: a) art. 7 w zw. z art. 8 w zw. z art. 9 w zw. z art. 10 k.p.a. poprzez nierozpoznanie istoty sprawy wobec braku wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy na podstawie wszystkich dostępnych środków dowodowych w tym przede wszystkim wobec braku umożliwienia H. K. jako stronie czynnego udziału w postępowaniu oraz wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, b) art. 146 § 2 w zw. z art. 151 § 2 w zw. z art. 126 k.p.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie wyrażające się w zaniechaniu uchylenia kwestionowanego postanowienia wydanego z naruszeniem przepisów prawa wskutek nieuzasadnionego uznania, iż w wyniku wznowienia zapadłoby wyłącznie postanowienie odpowiadające w swej istocie postanowieniu dotychczasowemu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi rozpatrując powyższe zażalenie wydało wspomniane na wstępie postanowienie, którym zaskarżone postanowienie uchyliło w całości, zaś postępowanie prowadzone przez organ I instancji umorzyło jako bezprzedmiotowe na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 151 § 2 i art. 126 k.p.a. W uzasadnieniu organ drugiej instancji wyjaśnił, że wznowione postępowanie zakończone wydaniem zaskarżonego postępowania dotyczy nie decyzji administracyjnej, lecz postanowienia (tj. postanowienia Burmistrza Strykowa z 10 listopada 2023 roku). Zaś dopuszczalność wznowienia - kończących postępowanie - postanowień, zgodnie z wolą ustawodawcy została ograniczona wyłącznie do postanowień, od których przysługuje zażalenie. Powołując się na art. 126 k.p.a. Kolegium zaznaczyło, że do postanowień stosuje się odpowiednio przepisy art. 105, art. 107 § 2-5 oraz art. 109-113, a do postanowień, od których przysługuje zażalenie oraz do postanowień określonych w art. 134 - również art. 145-152 oraz art. 156-159, z tym że zamiast decyzji, o której mowa w art. 151 § 1 i art. 158 § 1, wydaje się postanowienie. Stąd Kolegium uznało, że warunkiem zastosowania instytucji wznowienia w przypadku postanowień kończących sprawę jest ustalenie czy postanowienie - które jest przedmiotem wniosku o wznowienie postępowania - jest zaskarżalne, albowiem w odróżnieniu od decyzji administracyjnej, prawo nie przyznaje możliwości zaskarżenia każdego postanowienia. Zgodnie bowiem z art. 141 § 1 k.p.a. na wydane w toku postępowania postanowienia służy stronie zażalenie, gdy kodeks tak stanowi. Z uwagi na powyższe Kolegium stwierdziło, iż koniecznym jest ustalenie, czy na postanowienie Burmistrza Strykowa z 10 listopada 2023 roku (tak jak pouczył organ w tym postanowieniu) - przysługuje zażalenie. Kolegium podkreśliło, iż przedmiotowe postanowienie dotyczy odtworzenia zaginionych akt postępowania administracyjnego, zaś problematyka odtwarzania zaginionych lub zniszczonych akt nie jest przedmiotem odrębnego uregulowania w Kodeksie postępowania administracyjnego. Organ wyjaśnił, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym występują rozbieżne poglądy na temat aktów prawnych, jakie mogą znaleźć zastosowanie w postępowaniu w sprawie odtworzenia akt administracyjnych: 1. według pierwszego poglądu zastosowanie winny znaleźć - w drodze analogii – przepisy działu IX ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj.: Dz.U . z 2024 r., poz. 935 ze zm.), 2. drugi pogląd wskazuje, że do odtworzenia zaginionych lub zniszczonych akt sprawy winny mieć zastosowanie przepisy księgi czwartej Kodeksu postępowania cywilnego, 3. zgodnie z ostatnim poglądem zaginiony lub zniszczony dokument winien zostać odtworzony przy użyciu wszelkich dostępnych środków dowodowych przewidzianych w Kodeksie postępowania administracyjnego. Jak wskazało Kolegium, ostatni pogląd zyskał aprobatę w literaturze przedmiotu, gdzie wskazuje się, że przepisy te nie zostały formalnie wydzielone w systematyce kodeksu, lecz wynikają z określonych norm procesowych. Najistotniejsze znaczenie mają tutaj przepisy zawierające: zasady ogólne Kodeksu postępowania administracyjnego, w tym między innymi zasadę legalności, prawdy obiektywnej, udzielania informacji, zapewniania stronie prawa do udziału w postępowaniu, szybkości i prostoty postępowania, pisemności; zasady i środki dowodowe, w tym zasadę oficjalności postępowania wyjaśniającego; regulacje dotyczące niektórych postaci czynności techniczno-procesowych, w tym wezwań; zasady stosowania środków przymusu zabezpieczających prawidłowy przebieg postępowania wyjaśniającego, art. 88-88a Kodeksu postępowania administracyjnego. Kolegium zgodziło się za ostatnim z zaprezentowanych powyżej poglądów, wskazując, że zastosowanie przepisów jakiejkolwiek ustawy jest dopuszczalne wtedy, kiedy obowiązek jej stosowania wynika wprost z treści ustawy albo jest to możliwe przez istniejące odesłanie. Brak odesłania nie daje możliwości stosowania przepisów, co do których ustawodawca milczy. Następnie Kolegium podjęło rozważania co do formy prawnej rozstrzygnięcia postępowania w sprawie odtworzenia zaginionych lub zniszczonych akt sprawy. Wspomagając się orzecznictwem i literaturą organ doszedł do wniosku, że rozstrzygnięcie o odtworzeniu akt sprawy, dotyczące kwestii procesowych, nie ma charakteru merytorycznego i przybiera postać postanowienia administracyjnego Podstawa prawna tego postanowienia została zawarta w przepisie art. 123 § 1 k.p.a. W postanowieniu tym rozstrzygane są poszczególne kwestie wynikające w toku postępowania, lecz nie rozstrzygają o istocie sprawy. Postanowienie to nie jest zaskarżalne zażaleniem na podstawie przepisu art. 141 § 1 k.p.a., mimo to powinno zawierać uzasadnienie. Mając na względzie powyższe Kolegium uznało, że zgodnie z art. 126 k.p.a. postanowienie Burmistrza Strykowa z 10 listopada 2023 roku nie mogło być przedmiotem postępowania wznowieniowego. W rezultacie zaskarżone postanowienie nie mogło się ostać, a ponieważ bezprzedmiotowym jest prowadzenie postępowania w tym zakresie należało postanowić o umorzeniu tego postępowania. Odnosząc się zaś do zarzutów zażalenia Kolegium stwierdziło, że uwzględniając powyższe nie stanowiły one o podjętym w sprawie rozstrzygnięciu. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi H. K., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika zarzuciła organowi naruszenie: a) art. 7 k.p.a. w zw. z art. 8 k.p.a. w zw. z art. 9 k.p.a. w zw. z art. 10 k.p.a. poprzez nierozpoznanie istoty sprawy wobec braku wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy na podstawie wszystkich dostępnych środków dowodowych w tym przede wszystkim wobec braku umożliwienia H. K. jako stronie czynnego udziału w postępowaniu oraz wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, b) art. 146 § 2 k.p.a. w zw. z art. 151 § 2 k.p.a. w zw. z art. 126 k.p.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie wyrażające się w zaniechaniu uchylenia kwestionowanego postanowienia wydanego z naruszeniem przepisów prawa wskutek nieuzasadnionego uznania, iż w wyniku wznowienia zapadłoby wyłącznie postanowienie odpowiadające w swej istocie postanowieniu dotychczasowemu, c) art. 15 k.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie wyrażające się w uznaniu, iż na postanowienie w sprawie odtworzenia akt nie przysługuje zażalenie, a w konsekwencji pozbawienie skarżącej prawa do dwuinstancyjnego postępowania administracyjnego. Wskazując na powyższe strona wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia organu pierwszej i postanowienie, iż odtworzenie zaginionych akt jest niemożliwe, zasądzenie od organu na rzecz skarżącej zwrotu kosztów według norm przepisanych. W uzasadnieniu strona skarżąca powołując się na orzecznictwo nie zgodziła się z zaskarżonym rozstrzygnięciem, że w sprawie dotyczącej odtworzenia akt nie toczy się postępowanie, które kończy się wydaniem postanowienia kończącego postępowanie w takiej sprawie, a ponadto - że postanowienie organu I instancji w tym przedmiocie jest niezaskarżalne. Skarżąca przychyliła się do tego poglądu judykatury, który zakłada, że akta administracyjne objęte wnioskiem skarżącej powinny być odtwarzane przy wykorzystaniu przepisów k.p.a. oraz per analogiam - przepisów działu IX ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj.: Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 z późn. zm.) [dalej: ustawa p.p.s.a.]. Zgodnie natomiast z art. 297 ustawy p.p.s.a., po przeprowadzeniu postępowania, o którym mowa w art. 295 i art. 296, sąd (i analogicznie - właściwy organ administracji) orzeka postanowieniem, w jaki sposób i w jakim zakresie zaginione akta mają być odtworzone lub że odtworzenie akt jest niemożliwe. Zgodnie z tym przepisem, na postanowienie przysługuje zażalenie. Wobec rozpoznania zażalenia skarżącej jedynie w aspekcie formalnym Samorządowe Kolegium Odwoławczym nie odniosło się i nie zbadało istoty sprawy co ostatecznie uniemożliwia skarżącej skuteczne zakwestionowanie odtworzenia decyzji 16/93 mimo, iż została pozbawiona przez organ możliwości czynnego udziału w postępowaniu. W ocenie skarżącej organ nie ma podstaw twierdzić, iż w sprawie zapadłoby takie samo rozstrzygnięcie skoro dalej H. K. jako stronie nie umożliwiono wzięcia aktywnego udziału w postępowaniu, a w konsekwencji nie wyraziła ona swojego stanowiska w sprawie ani nie miała możliwości złożenia wniosków dowodowych (np. kwestionujących prawdziwość dokumentu złożonego przez wnioskodawców). Skoro zatem organ nie dysponował żadnymi nowymi dowodami (gdyż takich nie przeprowadził mimo zastrzeżeń wyrażonych przez skarżącą) nie mógł w sposób wyczerpujący ustalić wszystkich okoliczności istotnych dla sprawy. Powyższe jest aktualne także wobec oświadczenia H. K., do złożenia którego została wezwana 19 grudnia 2024 r., iż nie posiada decyzji nr 16/93 i nie ma wiedzy gdzie może się znajdować. W konsekwencji powyższego oraz wobec faktu, iż nie udało się odnaleźć jakichkolwiek akt postępowania w ramach którego miała zostać wydana odtwarzana decyzja w ocenie skarżącej postanowienie o odtworzeniu akt w zakresie decyzji kończącej postępowanie jest niezasadne tym bardziej, iż brak jest jakichkolwiek dowodów doręczenia takiej decyzji adresatom. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj.: Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.) [dalej: ustawa p.p.s.a.], sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż sąd rozpoznając skargę, ocenia, czy zaskarżona decyzja (postanowienie) nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 134 ustawy p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia przez Sąd przepisów prawa, wskazanego w art. 145 § 1 pkt 1 ustawy p.p.s.a. Zgodnie ze wspomnianym przepisem, sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Mając na względzie wskazane kryterium legalności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi po poddaniu ocenie ustalonych w sprawie w toku administracyjnego postępowania instancyjnego okoliczności faktycznych i istniejących wówczas okoliczności prawnych nie znalazł podstaw dla stwierdzenia naruszenia prawa w rozpoznawanej sprawie, mimo rozważenia w toku dokonywanych czynności przepisu art. 134 § 1 ustawy p.p.s.a., z którego wynika, że Sąd przy rozstrzyganiu sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Kontroli tutejszego Sądu podlegało postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z 11 marca 2025 roku uchylające postanowienie Burmistrza Strykowa z 6 lutego 2025 roku i umarzające postępowanie w pierwszej instancji. Wyjaśnić zatem należy, iż Burmistrz Strykowa - po wznowieniu postępowania na podstawie art. 145 §1 pkt 4 k.p.a. - postanowieniem z 6 lutego 2025 roku stwierdził, że postanowienie Burmistrza Strykowa z 10 listopada 2023 roku dotyczące odtworzenia zaginionych akt postępowania administracyjnego prowadzonego przez Burmistrza Gminy i Miasta w Strykowie i zakończonego decyzją z 1 grudnia 1993 r. zostało wydane z naruszeniem przepisów prawa. W wyniku wniesionego zażalenia Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi, zaskarżonym w niniejszym postępowaniu postanowieniem z 11 marca 2025 roku, uznało, iż zaskarżone postanowienie należy uchylić w całości, zaś postępowanie prowadzone przez organ I instancji umorzyć jako bezprzedmiotowe. Przy czym przesłanką uchylenia i umorzenia postępowania pierwszej instancji administracyjnej przez Kolegium było ustalenie, iż - zgodnie z art. 126 k.p.a. - postanowienie Burmistrza Strykowa z 10 listopada 2023 r. nie mogło być w ogóle przedmiotem postępowania wznowieniowego, albowiem nie przysługiwało na nie zażalenie. W pierwszym rzędzie stwierdzić należy, iż trafnie stwierdziło Kolegium, iż dopuszczalność wznowienia - kończących postępowanie - postanowień, zgodnie z wolą ustawodawcy została ograniczona wyłącznie do postanowień, od których przysługuje zażalenie. Zgodnie bowiem z art. 126 k.p.a. "Do postanowień stosuje się odpowiednio przepisy art. 105, art. 107 § 2-5 oraz art. 109-113, a do postanowień, od których przysługuje zażalenie, oraz do postanowień określonych w art. 134 - również art. 145-152 oraz art. 156-159, z tym że zamiast decyzji, o której mowa w art. 151 § 1 i art. 158 § 1, wydaje się postanowienie". Zatem warunkiem zastosowania instytucji wznowienia w przypadku postanowień kończących sprawę jest ustalenie czy postanowienie - które jest przedmiotem wniosku o wznowienie postępowania - jest zaskarżalne, albowiem w odróżnieniu od decyzji administracyjnej, prawo nie przyznaje możliwości zaskarżenia każdego postanowienia. Zgodnie bowiem z art. 141 § 1 k.p.a. "Na wydane w toku postępowania postanowienia służy stronie zażalenie, gdy kodeks tak stanowi". Podkreślić w tym miejscu należy, że użyty w powyższej normie termin "kodeks" odnosi się wyłącznie do ustawy Kodeks postępowania administracyjnego, co wprost wynika z art. 5 § 2 pkt 1 tej ustawy. Koniecznym zatem było w pierwszej kolejności ustalenie, czy na postanowienie Burmistrza Strykowa z 10 listopada 2023 roku (tak jak pouczył organ w tym postanowieniu) – przysługiwało zażalenie. Jedynie na marginesie przypomnieć należy, że możliwość zaskarżenia postanowienia nie wynika z pouczenia organu wydającego to postanowienie (samo błędne pouczenie strony o możliwości zaskarżenia nie tworzy uprawnienia do zaskarżenia decyzji organu pierwszej instancji - por. np. wyrok WSA we Wrocławiu z 19 grudnia 2006 r., II SA/Wr 622/06) lecz zgodnie z wyżej już powołanym art. 141 § 1 k.p.a. - musi ono mieć swoje umocowanie w normie wskazanej ustawy Kodeksu postępowania administracyjnego. Przechodząc zatem dalej do analiz związanych z problematyką odtwarzania akt administracyjnych zauważyć należy, iż na gruncie postępowania administracyjnego problematyka odtworzenia akt administracyjnych nie jest unormowana. Słusznie przy tym zauważyło Kolegium, że w kwestii braku w Kodeksie postępowania administracyjnego regulacji odnoszących się wprost do odtwarzania akt zniszczonych, zagubionych lub w inny sposób utraconych i istnieją trzy linie orzecznicze odnośnie do możliwości odtworzenia akt w postępowaniu administracyjnym. Pierwsza linia orzecznicza stanowi, że do odtworzenia zaginionych lub zniszczonych akt administracyjnych zastosowanie mają przepisy (art. 716 - 729) ustawy z 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (tj.: Dz.U. z 2020 r., poz. 1575, ze zm. [dalej: k.p.c.] w drodze analogii (por. np. wyrok NSA z 2 kwietnia 1998 r., IV SA 1438/06). Wedle drugiej linii orzeczniczej w takim przypadku zastosowanie mają przepisy działu IX ustawy p.p.s.a. w drodze analogii (por. np. wyrok NSA z 14 czerwca 2012 r., II OSK 456/11). Trzecia linia orzecznicza wskazuje, że brak jest podstaw do zastosowania którejkolwiek z powołanych ustaw procesowych (k.p.c., ustawa p.p.s.a.) w drodze analogii, gdyż stałoby to w oczywistej sprzeczności z zasadą zgodności rozstrzygnięć z przepisami prawa. Organ nie może podejmować czynności procesowych wyłącznie na podstawie rozumowania per analogiam. Dodatkowo wskazuje się, że czynności odtworzenia akt sprawy w ograniczonym zakresie wskazano w przepisach postępowania wyjaśniającego w ogólnym postępowaniu administracyjnym (np. wyrok NSA z 6 lipca 2006 r., II OSK 921/05). Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę przychyla się do oceny Kolegium, że właściwy jest ostatni z zaprezentowanych poglądów. Punktem wyjścia uzasadniającym zasadność tej oceny jest art. 7 Konstytucji RP, zgodnie z którym organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa. Emanacją tej normy konstytucyjnej na gruncie postępowania administracyjnego jest art. 6 k.p.a., który stanowi, że organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa. Z norm tych wywieść należy regułę, wedle której organ administracji uprawniony i jednocześnie obowiązany jest do podjęcia określonego działania jedynie, jeżeli ma on ku temu podstawę w przepisach prawa. Jedynie w takiej sytuacji działanie organu można zakwalifikować jako legalne. Zdaniem strony skarżącej natomiast, w celu odtworzenia akt w postępowaniu administracyjnym winno się stosować per analogiam przepisy postępowania sądowoadministracyjnego. Stanowisko takie nie znajduje jednak – w ocenie Sądu - oparcia w żadnej normie Kodeksu postępowania administracyjnego, która uprawniałaby organ do zastosowania odpowiednio norm właściwych dla postępowania sądowoadministracyjnego. Brak jest również przesłanek do przyjęcia tej koncepcji za właściwą, w sytuacji w której przepisy te (postępowania sądowadministracyjnego) regulują postępowania sądowe, a ich cel nie przystaje do celu postępowania administracyjnego. Niezależnie od powyższego stosowanie analogii w tym przypadku może budzić zasadnicze wątpliwości. Jak podkreśla się w literaturze, analogia służy do uzupełniania luk o charakterze konstrukcyjnym (technicznym). Tymczasem trudno przyjąć, że w analizowanej kwestii istnieje w regulacji kodeksowej luka. W ocenie Sądu brak szczególnych przepisów dotyczących odtwarzania akt postępowania administracyjnego oznacza, że czynności odtworzenia akt indywidualnej sprawy administracyjnej znajdują swoje oparcie w przepisach dotyczących postępowania wyjaśniającego w ogólnym postępowaniu administracyjnym, zwłaszcza zawartych w rozdziale 4 k.p.a. pt. "Dowody", zaś obowiązek odtworzenia akt spoczywa na organie administracji publicznej, który jest aktualnie właściwy (rzeczowo, miejscowo i instancyjnie) do rozpoznania i rozstrzygnięcia (w trybie zwykłym bądź nadzwyczajnym) określonej sprawy administracyjnej (tak: G. Łaszczyca, Odtwarzanie akt sprawy w ogólnym postępowaniu administracyjnym, Samorząd Terytorialny 2/2009, s. 51-55). Zaaprobować natomiast należy argumentację zaprezentowaną przez Kolegium, zgodnie z którą brak odrębnej regulacji w Kodeksie postępowania administracyjnego dotyczącej procedury odtwarzania zniszczonych lub utraconych akt nie oznacza, że brak jest w ogóle podstawy prawnej do odtwarzania akt administracyjnych przez organy administracji. Oczywistym jest, że w razie gdy akta administracyjne prowadzonego postępowania administracyjnego zostają zniszczone, zgubione lub w inny sposób utracone, to konieczne byłoby podjęcie przez organ działań zmierzających do odtworzenia akt. Czynności odtworzenia akt indywidualnej sprawy administracyjnej znajdują podstawę w przepisach dotyczących postępowania wyjaśniającego w ogólnym postępowaniu administracyjnym. Jak trafnie też podkreśliło Kolegium, w literaturze przedmiotu (G. Łaszczyca, Akta sprawy w ogólnym postępowaniu administracyjnym, LEX el. 2014), autor wskazuje, że cyt.: "Rozstrzygnięcie o odtworzeniu akt sprawy, dotyczące kwestii procesowych, nie ma charakteru merytorycznego i przybiera postać postanowienia administracyjnego Podstawa prawna tego postanowienia została zawarta w przepisie art. 123 § 1 k.p.a. W postanowieniu tym rozstrzygane są poszczególne kwestie wynikające w toku postępowania, lecz nie rozstrzygają o istocie sprawy. Postanowienie to nie jest zaskarżalne zażaleniem na podstawie przepisu art. 141 § 1 k.p.a., mimo to powinno zawierać uzasadnienie". Zdaniem Sądu, wobec przedstawionej argumentacji uzasadnione było wydanie przez organ II instancji orzeczenia, którego dotyczy niniejsza sprawa. Stwierdzenie przez Kolegium bezprzedmiotowości postępowania przez organem I instancji jest prawidłowe. Mając zatem na względzie treść wskazywanej uprzednio normy, zgodnie z którą zażalenie na postanowienia służy wyłącznie wtedy, gdy k.p.a. tak stanowi, podzielić należy powyższe stanowisko, co w odniesieniu do rozpoznawanej sprawy oznacza, iż - zgodnie z art. 126 k.p.a. - postanowienie Burmistrza Strykowa z 10 listopada 2023 roku nie mogło być przedmiotem postępowania wznowieniowego. Zgodnie z art. 105 § 1 k.p.a., gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części. W myśl natomiast art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., organ odwoławczy wydaje decyzję, w której uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy albo uchylając tę decyzję - umarza postępowanie pierwszej instancji w całości albo w części. Odnosząc się natomiast do sformułowanych przez stronę skarżącą w treści skargi zarzutów stwierdzić należy, że uwzględniając zajęte przez Sąd w ramach niniejszego uzasadnienia stanowisko zarzuty naruszenia norm postepowania administracyjnego w zakresie nierozpoznania istoty sprawy, czy braku wyjaśniania stanu faktycznego sprawy (art.7, art. 8, art. 9, art. 10 k.p.a.), zarzut naruszenia art. 15 k.p.a., jak również zarzuty naruszenia art. 146 § 2 w zw. z art. 151 § 2 i art. 126 k.p.a. nie mogły znaleźć poparcia Sądu i jako takie podlegały oddaleniu. Wobec powyższego, zdaniem Sądu skarga nie zasługiwał na uwzględnienie. Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, działając na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalił. ds

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło