II SA/Łd 35/22

WyrokWSA w Łodzi2022-05-18

Skład orzekający: Agnieszka Grosińska-Grzymkowska, Agata Sobieszek-Krzywicka, Marcin Olejniczak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej powinien odmówić przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia, jeśli postępowanie w przedmiocie przywrócenia terminu stało się bezprzedmiotowe w związku z późniejszym uchyleniem postanowienia, na które składano zażalenie, i uznaniem tego zażalenia za wniesione w terminie?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie powinien odmawiać przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia, jeśli postępowanie w tym przedmiocie stało się bezprzedmiotowe z powodu uchylenia postanowienia, na które składano zażalenie, i uznania tego zażalenia za wniesione w terminie. W takiej sytuacji właściwe jest umorzenie postępowania w przedmiocie przywrócenia terminu, a nie jego odmowa. Zmiana art. 126 k.p.a. dopuszcza stosowanie art. 105 k.p.a. do postanowień, co umożliwia umorzenie postępowania wpadkowego.
Stan faktyczny
Skarżąca M. S. wniosła o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Starosty odmawiające wstrzymania wykonania decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na nadbudowę. Wojewoda odmówił przywrócenia terminu, uznając, że zażalenie zostało wniesione po terminie. Następnie jednak Wojewoda uchylił swoje własne postanowienie i uznał zażalenie za wniesione w terminie. Mimo to, w kolejnym postanowieniu odmówił przywrócenia terminu, uznając postępowanie za bezprzedmiotowe. Skarżąca wniosła skargę na postanowienie Wojewody o odmowie przywrócenia terminu, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa budowlanego. Sąd uchylił zaskarżone postanowienie i umorzył postępowanie administracyjne.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Wojewody i umorzył postępowanie administracyjne w zakresie przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Grosińska-Grzymkowska Sędziowie Sędzia WSA Agata Sobieszek-Krzywicka Asesor WSA Marcin Olejniczak (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 18 maja 2022 r. sprawy ze skargi M. S. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] znak [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie orzekające o odmowie wstrzymania wykonania decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na nadbudowę 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. umarza postępowanie administracyjne w zakresie przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia. dc Wojewoda [...], postanowieniem z [...] r., nr [...], po rozpatrzeniu wniosku M.S. z 8 stycznia 2021 r., o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Starosty [...] z [...] r., nr [...] o odmowie wstrzymania wykonania decyzji nr [...] Starosty [...] z [...] r. o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na nadbudowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego (obiekt kategorii I) zlokalizowanego na działce o nr geod. [...], obręb T., gmina W., dla inwestorów J. i H. B., odmówił przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia. Organ w uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia wyjaśnił, że postanowieniem nr [...], z [...] r. Starosta W. odmówił wstrzymania wykonania decyzji ww. własnej nr [...] z dnia [...] r. o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na nadbudowę. Postanowienie z [...] r. zostało doręczone M. S. za pośrednictwem pełnomocnika, który potwierdził jego odbiór w dniu 20 października 2020 r., natomiast zażalenie M. S. zostało nadane w 30 października 2020 r. w polskiej placówce pocztowej, czyli po upływie ustawowego terminu. W konsekwencji Wojewoda [...] postanowieniem nr [...] z [...] r. stwierdził uchybienie terminu do wniesienia zażalenia. Następnie Wojewoda [...] uznał, że zażalenie skarżącej zostało wniesione w terminie i nie było podstaw do stwierdzenia uchybienia terminu do jego wniesienia, dlatego też postanowieniem [...] r. nr [...] uchylił w całości postanowienie nr [...] z [...] r., w trybie art. 54 § 3 p.p.s.a W dniu 21 maja 2021 r. tutejszy sąd prawomocnym postanowieniem z [...] maja 2021 r. akt II SA/Łd 149/21 odrzucił skargę M. S. na ww. postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] r., nr [...]. Dodatkowo Wojewoda [...] wyjaśnił, że w piśmie z 5 lutego 2020 r. skarżąca wskazała, aby jej pismo z dnia 8 stycznia 2020 r. potraktowane zostało nie tylko jako skarga do sądu na postanowienie nr [...] Wojewody [...], ale również jako wniosek o przywrócenie "terminu do rozstrzygnięcia zażalenia", na co zwraca uwagę także sąd ww. postanowieniu. Wobec tego organ stwierdził, że w świetle powyżej zamieszczonych ustaleń, rozstrzyganie w kwestii przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie nr [...] Starosty [...] z [...] r. jest bezprzedmiotowe, ponieważ w postanowieniu nr [...] z [...] r. Wojewody [...], skutecznie uchylającym postanowienie nr [...] Wojewody [...] z [...] r., w toku postępowania administracyjnego, uznano przedmiotowe zażalenie za wniesione z zachowaniem ustawowego terminu i podlegające rozpoznaniu. W konkluzji organ stwierdził, że mając na uwadze powyższe, a przede wszystkim postanowienie Wojewody [...] nr [...] z [...] r., którym uchylono postanowienie Wojewody [...] nr [...] z [...] r. i uznano przedmiotowe zażalenie za wniesione z zachowaniem ustawowego terminu i podlegające rozpoznaniu, w sytuacji braku podstawy do orzekania w sprawie wniosku o przywrócenie terminu, należało odmówić przywrócenia terminu do złożenia zażalenia na postanowienie Starosty [...] nr [...] z dnia [...] r. W skardze M. S. wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości z uwagi naruszenia przepisów postępowania administracyjnego oraz prawa budowlanego, a wydanego bez uwzględnienia wyroku WSA w Łodzi z dnia 25 lutego 2021 r. sygn. akt II SA/Łd 984/19 w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania zakończonego decyzją o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę. Uwzględnienie stawianych zarzutów w pismach do Starostwa Powiatowego odnośnie wydanych decyzji związanych z nadbudową budynku mieszkalnego na działce [...], a w konsekwencji bezprawnego działania Starostwa, poprzez wymuszenie przez organ nadrzędny na skarżącej budowy na budynku mieszkalno-gospodarczym komina do wysokości 6m . W uzasadnieniu skargi wyjaśniła, m.in., że Wojewoda [...] pomimo wydania przez WSA uchylającego wyroku z 25 lutego 2020 r. II SA/Łd 984/19 umarzał postępowania i utrzymywał w mocy wydaną decyzje [...] z [...] r. Opisując dotychczasowy przebieg postępowania w którym zapadł wskazany wyrok, skarżąca sformułowała zarzuty w stosunku do prowadzenia postępowania przez Starostę, Wojewodę oraz organy nadzoru budowlanego, dodając, że jak wynika równolegle wydanego postanowienia Wojewody [...] w przedmiocie umorzenia postepowania zażaleniowego cały zgromadzony materiał w sprawie i wskazywane w pismach strony zarzuty powinny dać jasny obraz działań organów w sprawie. W konkluzji skarżąca zaznaczyła, że Wojewoda [...] jako organ administracji państwowej w sposób istotny naruszył prawo materialne, poprzez błędne prowadzenie postępowania, nie rozpoznając istoty sprawy od samego początku i narażając skarżącą, jako osobę nieznającą prawa i borykającą się ze zdrowiem na szereg problemów i konieczność ciągłego odwoływania się od decyzji i postanowień uchylonych przez sąd. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, argumentując jak dotychczas. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga okazała się zasadna, jednak z innych przyczyn niż w niej wskazane. W pierwszej kolejności wskazać należy, iż skarga została rozpoznana przez sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, stosownie do uprawnienia wynikającego z art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329 - p.p.s.a. ze zm.). Zgodnie z treścią powołanego przepisu sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.). Przechodząc zatem do kontroli legalności zaskarżonego postanowienia należy wyjaśnić, że stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2167 ze zm.), w zw. z art. 3 § 1 p.p.s.a., sąd administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach owej kontroli sąd administracyjny nie przejmuje sprawy administracyjnej do jej końcowego załatwienia, lecz ocenia, nie będąc przy tym związany granicami skargi, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie naruszono reguł postępowania administracyjnego i czy prawidłowo zastosowano prawo materialne. Skarga obejmuje swym zakresem postanowienie Wojewody [...], którym organ odmówił skarżącej przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Starosty [...] z [...] r., nr [...] o odmowie wstrzymania wykonania decyzji tegoż organu z [...] r. nr [...]. Punkt wyjścia dla rozważań w przedmiotowej sprawie stanowi postanowienie Wojewody [...] z [...] r. nr [...], którym organ uchylił w całości własne postanowienie nr [...] z [...] r. i uznał, że zażalenie skarżącej na postanowienie o odmowie wstrzymania wykonania decyzji nr [...] Starosty [...] z [...] r. zostało wniesione w terminie i nie było podstaw do stwierdzenia uchybienia terminu do jego wniesienia. Poza tym wskazać należy, że postanowienie Starosty [...] z [...] r. o odmowie wstrzymania wykonania decyzji nr [...] zostało wydane w ramach postępowania zakończonego decyzją Wojewody [...] z [...] grudnia 2020 r. nr [...], którą – organ odwoławczy uchylił w całości decyzję Starosty [...] z [...] r., nr [...] w sprawie odmowy uchylenia decyzji Starosty [...] z [...] r., nr [...], o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na nadbudowę i umorzył postępowanie przed organem pierwszej instancji. Tutejszy sąd prawomocnym wyrokiem z 27 lipca 2021 r., II SA/Łd 109/21 oddalił skargę na powyższą decyzję Wojewody [...] z [...] grudnia 2020 r. Zaskarżone rozstrzygnięcie zapadło w oparciu o art. 59 § 1 i 2 k.p.a., który wskazuje zarówno organ jak i formę rozpoznania złożonego w tym zakresie wniosku. Inny przepis, a to art. 58 § 1 i 2 k.p.a. stanowi, że w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu, jednocześnie dopełniając czynności, dla której określony był termin. Analiza powyższych regulacji k.p.a. nie pozostawia więc wątpliwości, że w razie uchybienia terminu właściwy organ powinien przywrócić uchybiony termin, jeżeli zostaną spełnione łącznie cztery przesłanki: 1) strona wystąpi z wnioskiem o przywrócenie terminu; 2) strona uprawdopodobni, że uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy; 3) wniosek ten został wniesiony w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu, oraz 4) jednocześnie z wniesieniem wniosku zostanie dopełniona czynność, dla której określony był termin (w tym przypadku wniesienie zażalenia). Treść uzasadnienia postanowienia Wojewody prowadzi do słusznej konkluzji, że w realiach niniejszej sprawy rozstrzyganie w kwestii przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia jest bezprzedmiotowe, jednocześnie organ błędnie uznał, że powyższe prowadzi do wniosku, że skutkować to powinno odmową przywrócenia terminu, wskazując wprost na stronie 5 postanowienia, że w myśl art. 126 k.p.a. do postanowień nie stosuje się przepisów art. 105 k.p.a Zauważyć zatem należy, iż zmiana treści art. 126 k.p.a. wprowadzona ustawą z dnia 3 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2011 r. Nr 6, poz. 18) dopuściła możliwość stosowania art. 105 k.p.a. także do postanowień. W związku z tym postępowanie wpadkowe dotyczące przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, który w istocie uchybiony nie był należało umorzyć. Stwierdzając zasadność takiego zakończenia postępowania sąd uznał, iż na mocy art. 145 § 3 p.p.s.a., który stanowi, że w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, sąd stwierdzając podstawę do umorzenia postępowania administracyjnego, umarza jednocześnie to postępowanie. Podnoszone w skardze zarzuty, co do prawidłowości prowadzenia postępowania przez organy nie miały znaczenia dla niniejszego rozstrzygnięcia. Kontrola decyzji Wojewody [...] z [...] grudnia 2020 r. została przeprowadzona przez tutejszy sąd w sprawie zakończonej prawomocnym wyrokiem z 27 lipca 2021r., II SA/Łd 109/21. Mając na uwadze powyższą argumentację sąd uchylił zaskarżone postanowienie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy p.p.s.a. i umorzył postępowanie w zakresie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania zgodnie z art. 145 § 3 wskazanej ustawy. dc

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło