II SA/Łd 388/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Rymaszewska (spr.), Sędziowie: WSA Czesława Nowak-Kolczyńska, WSA Renata Kubot-Szustowska,, Protokolant asystent sędziego Anna Dębowska, po rozpoznaniu w dniu 23 października 2009 r. przy udziale -- na rozprawie wniosku J. K. o dopuszczenie do udziału w charakterze uczestnika postępowania w sprawie ze skargi A. P. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] nr [...] znak: [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki części jednorodzinnego budynku mieszkalnego z garażem p o s t a n a w i a: - odmówić J. K. dopuszczenia do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania. Decyzją z dnia [...], nr [...], znak: [...], [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...], nr [...], znak: [...] nakazującą A. P. rozbiórkę części jednorodzinnego budynku mieszkalnego z garażem zlokalizowanego na terenie nieruchomości położonej w Ł. przy ul. A 8a, tj.: rozbiórkę nadbudowy części mieszkalnej nad istniejącym garażem, dobudowanej części garażowej do istniejącego garażu, wiatrołapu (bez schodów przy wejściu do budynku). Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wniosła inwestorka A. P. W piśmie z dnia 13 października 2009r. swój udział w postępowaniu przed Sądem w charakterze uczestnika postępowania zgłosił J. K. Z pisma tego wynikało, iż jest on jednym ze współwłaścicieli nieruchomości przy ul. A 8a, dla której jest urządzona w Sądzie Rejonowym dla Ł. – Śródmieścia w Ł. [...] Wydział Ksiąg Wieczystych księga wieczysta [...]. Na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Łodzi w dniu 23 października 2009r., uczestniczka postępowania B. S., wnosząc o oddalenie wniosku J. K., oświadczyła, iż nie brał on udziału w postępowaniu, gdyż posiada odrębną cześć budynku, rozbudowa i nadbudowa nie dotyczą jego budynku i nie miał nic wspólnego z inwestycją A. P. Uczestniczka postępowania podała również, iż zamieszkuje on przy ul. A 8, podczas gdy skarżąca przy ul. A 8a. Uczestnik postępowania M. S. przychylił się do stanowiska uczestniczki postępowania. Pełnomocnik skarżącej i J. K. poparł powyższy wniosek. Nie negując jednakże faktów przytoczonych przez uczestniczkę postępowania oświadczył, iż J. K. jest współwłaścicielem nieruchomości od lat 80 – tych i ma ona urządzoną jedną księgę wieczystą. Przyznał również, iż został dokonany faktyczny podział nieruchomości quoad usum między współwłaścicieli. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 33 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), powoływanej dalej jako p.p.s.a., osoba, która brała udział w postępowaniu administracyjnym, a nie wniosła skargi, jeżeli wynik postępowania sądowego dotyczy jej interesu prawnego, jest uczestnikiem tego postępowania na prawach strony. Z kolei w myśl § 2 tegoż przepisu udział w charakterze uczestnika może zgłosić również osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym nie budzi wątpliwości, że pod pojęciem "interes prawny" należy rozumieć interes zgodny z prawem i interes chroniony przez prawo. Ocena czy w danym przypadku występuje interes prawny, wynika z konfrontacji tego, co uważa się za interes prawny, z normami prawa materialnego, regulującymi określoną sferę stosunków społecznych. Mieć interes prawny znaczy to samo, co ustalić przepis prawa powszechnie obowiązującego, na którego podstawie można skutecznie żądać czynności organu z zamiarem zaspokojenia jakiejś potrzeby albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu sprzecznych z potrzebami danej osoby. Innymi słowy związek z konkretną normą prawa materialnego, którą można wskazać jako podstawę interesu prawnego stanowi istotę tego interesu. Norma ta musi być jednak konkretnie określona i wyodrębniona spośród innych norm. Powoduje to, że interesu prawnego nie można opierać tylko na istnieniu jakiegoś aktu prawnego, czy też instytucji prawnej. Najważniejszymi cechami interesu prawnego w rozumieniu art. 33 p.p.s.a. są bezpośredniość i realność tego interesu. Bezpośredniość dotyczy sytuacji prawnej danego podmiotu z normą materialnoprawną, z której ten interes wywodzi. Jednocześnie obowiązek wykazania interesu prawnego spoczywa na wnioskodawcy. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się również, iż od tak pojmowanego interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, kiedy to dany podmiot jest wprawdzie bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, nie może jednak wskazać przepisu prawa powszechnie obowiązującego, który stanowiłby podstawę jego roszczenia i w konsekwencji uprawniał go do żądania stosownych czynności organu administracji (por. np. postanowienia NSA: z dnia 3 czerwca 2008r., II OSK 1082/07; z dnia 13 stycznia 2009r., II OZ 1382/08; z dnia 14 października 2009r., II OZ 858/09 – dostępne w internetowej bazie orzeczeń pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl). W niniejszej sprawie podstawę materialnoprawną prowadzenia postępowania przez organy administracji, a następnie wydania zaskarżonej decyzji – stanowiły przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (tekst jedn.: Dz.U. z 2006r., nr 156, poz. 1118 ze zm.). Zgłaszając swój udział w postępowaniu, J. K. nie powołał się na żaden przepis prawa materialnego, z którego mógłby wynikać jego interes prawny do udziału w niniejszym postępowaniu. Wskazywane zaś we wniosku: prawo do udziału we własności nieruchomości, na której znajduje się objęta nakazem rozbiórki część budynku oraz okoliczność posiadania przez nią jednej księgi wieczystej, nie mogą przesądzać w tej konkretnej sprawie o tym, iż J. K. posiada przymiot uczestnika postępowania legitymujący go do udziału w postępowaniu administracyjnym oraz przed Sądem. Zaskarżona decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] nie wpływa bowiem w żaden sposób na wykonywanie przez wnioskodawcę jego prawa własności. Co więcej, z podniesionych na rozprawie przez uczestniczkę postępowania B. S., a niekwestionowanych przez pełnomocnika skarżącej i J. K. okoliczności wynika, że w wyniku usankcjonowanego administracyjnie podziału quoad usum nieruchomości – zajmuje on odrębną cześć budynku, oznaczoną jako nieruchomość przy ul. A 8, podczas gdy zaskarżone rozstrzygnięcie dotyczy części budynku oznaczonej jako nieruchomość przy ul. A 8a, którą zajmuje skarżąca A. P. Należy też uwzględnić, iż przepisy prawa budowlanego nie przesądzają o kierowaniu nakazu rozbiórki jedynie do właścicieli nieruchomości. Co więcej, z dyspozycji art. 52 ustawy - Prawo budowlane wynika w sposób niewątpliwy, że to do inwestora w pierwszej kolejności winien być adresowany nakaz rozbiórki. Przy czym chodzi o inwestora dysponującego tytułem prawnym do nieruchomości. Z redakcji powołanego przepisu można wysnuć również wniosek, iż dopiero w drugiej kolejności obowiązek rozbiórki obciąża właściciela lub zarządcę nieruchomości. W rozpatrywanej sprawie, gdy bez wątpienia jedynie A. P. jest inwestorem samowoli, inwestycja nie dotyczy tej części nieruchomości, którą w wyniku podziału quoad usum włada J. K., trafnie B. S. podnosi, iż nie wykazał on interesu prawnego w przystąpieniu do sprawy. W tym stanie rzeczy, wobec braku związku ze sferą praw i obowiązków J. K. a zaskarżoną decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...], na podstawie art. 33 § 2 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w postanowieniu. A.D.